İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/203 Esas
KARAR NO : 2024/341
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/03/2023
KARAR TARİHİ : 09/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, Bornova merkezli araç, motor ve yedek parça tamiri, bakımı ve onarımı yapan bir otomotiv şirketi olduğunu, 22.04.2022 tarihinde dava dışı ...'ın ... plaka sayılı... markalı 2013 model aracının motorundaki teknik problem sebebi ile müvekkili şirkete ait servise aracının motorunun tamiri konusunda başvurduğunu, müvekkili şirket tarafından yapılan inceleme neticesinde aracın motor revizyonunun gerçekleştirildiğini, aracın motor revizyonu için gerekli parçaların birkaçının ve yağ pompasının davalı ... Parça Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden satın alındığını, ... stok kodlu yağ pompasının diğer parçalar ile birlikte davalı şirketten satın alındığını ve dava dışı araç sahibinin aracının onarımında kullanılarak aracın motor revizyonu sağlanarak aracın 29.04.2022 tarihinde teslim edildiğini, araç sahibinin 30.04.2022 tarihinde araç ile İzmir - Çeşme otoyolunda 60 kilometre gittikten sonra araçta yeniden bir arıza meydana gelmesi sebebiyle yolda kaldığını, bahse konu aracın kurtarıcı ile tekrar müvekkili şirkete ait servise getirildiğini, araçta yapılan teknik inceleme neticesinde; motorda meydana gelen arızanın sebebinin, davalı şirketten satın alınan ... stok kodlu yağ pompası olduğu, bahse konu yağ pompasının basınç ile yağ püskürtme işlemi yaptığı esnada yağ pompasının dişlileri arasından yağ sızdırması yapmasından dolayı motorun arızalandığının tespit edildiğini, bunun üzerine İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ... D. İş sayılı dosya ile delil tespit davası açıldığını, bilirkişi incelemesi yapıldığını, ayrıca 30.04.2022'de müvekkilinin 01.05.2022 tarihinde yeni araç kiraladığını, makine mühendisi ... tarafından yapılan 26.08.2022 tarihli bilirkişi raporuna göre yağ pompasının el ile çevrilmeye çalışıldığında dönmediği, kısaca fonksiyonlarını yerine getirmediğinin anlaşıldığını, ... plakalı... marka ve tipinde 2013 model kapalı kasa kamyonetin motor revizyonu için müvekkili tarafından davalı şirkete 22.04.2020 tarih ve ... nolu fatura ile diğer motor parçalarının yanında ... kod nolu yağ pompası satın alındığını, ... marka bu yağ pompasının aracın orijinal yağ pompası olmadığının söylendiğini, dava dışı ...'ın seyir halindeyken yaşamış olduğu problemin asıl sorumlusunun müvekkili şirketin, yağ pompasını almış olduğu davalı şirket olduğunu, davalı şirketin müvekkiline ayıplı mal sattığını, ticari ilişkiden kaynaklanan alacak işlemlerinde zorunlu arabuluculuk safhasının olumsuz olarak sonuçlandığını, dava dışı ...'ın aracında meydan gelen zararın nedeninin davalıdan satın alınan yağ pompası olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ayıplı malın bedeli, ayıplı maldan dolayı araçta meydana gelen zarar ve aracın kullanılmaması sebebiyle yeni araç kiralamasından dolayı 25.000 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili tarafından Mahkememiz 14.09.2023 tarihli ön inceleme duruşması ara kararları uyarınca sunulan 21/09/2023 havale tarihli talep açıklama dilekçesi ile; ayıplı parçanın bilirkişi incelemesine hazır edileceği adresin bildirildiği ve her bir alacak kalemi yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ayıplı malın bedeline ilişkin davalı şirketten satın alınan yağ pompasının ayıplı çıkması sebebiyle pompanın mal hizmet tutarı olan 1.996,00 TL'yi, ayıplı maldan dolayı araçta meydana gelen zarara ilişkin karşılanan 24.248,53-TL masrafı ve aracın kullanılamaması sebebiyle araç sahibine yeni araç kiralanmasından dolayı müvekkil tarafından yapılan masraf olan 10.500,00-TL'yi talep ettiklerini beyan etmiş, taleplere ilişkin eksik harç davacı vekilince tamamlanmıştır.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin her ne kadar dava dışı ...'a ait ... plakalı araçtaki arızanın, müvekkili şirketten alınan yağ pompasından kaynaklandığını iddia etmiş olsa da, bu iddianın gerçek dışı olduğunu, dava dışı...'ın aracını sürerken yaşamış olduğu problemin sorumlusunun müvekkili şirket olmadığını, müvekkili şirketin ayıplı mal satmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketten alınmış olan motor yağı pompasının "ayıplı" olsa dahi davacı şirketin iddia ettiği bir arızanın ortaya çıkmasının mümkün olmadığını, satılan her parçanın müvekkili şirketin bünyesindeki personellerce sıkı bir denetimden geçtiğini, huzurda ikame edilen davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacı şirketin, tazmini talep ettiği zarar bakımından müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, şayet oluşan zararın, davacı şirketin dava dilekçesinde sunduğu listedeki parçalardan kaynaklanmışsa; müvekkili şirketin, "yağ pompası ve sair parçaları" ... Motor Parçaları Dış Ticaret ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden satın aldığını, dilekçe ekinde sunulu faturalardan müvekkilinin bahse konu motor yağı pompasını bu şirketten satın aldığının görüleceğini, müvekkilinin bu parçaları alırken gerekli kontrolleri ve incelemeleri gerçekleştirdiğini, "Motor yağı pompası"ndaki iddia edilen ayıp şayet var ise ayıbın müvekkili şirketin fark edemeyeceği gizlilikte olduğunu, müvekkili şirketin bu davanın tarafı olmadığını, müvekkili şirketin motor yağı pompasının üreticisi değil satıcısı konumunda olduğunu, dolayısıyla ikame edilen davanın "pasif husumet yokluğu" sebebiyle usulden reddinin gerektiğini, ikame edilen bu davanın ...Motor Parçaları Dış Ticaret ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne HMK'nın 61. maddesi gereğince davanın ihbar edilmesini talep ettiklerini, çünkü dava konusu "ayıplı" olduğu iddia olunan motor yağ pompasının müvekkili şirketçe bu şirketten satın alındığını ve bu şirket tarafından üretildiğini beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
İHBARA CEVABIN ÖZETİ:
Davalı vekilinin talebi üzerine dava ... Parçaları Dış Ticaret ve Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ihbar olunmuş, ihbar olunan vekili ihbara ve bilirkişi raporuna karşı beyanlarını içerir dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Almanya menşeli ... firmasının Türkiye tek yetkili ve temsilci firması olduğunu, ... firmasının Dünya' ın en ünlü ve en kaliteli yağ pompası üreticisi olduğunu, yılda milyonlarca adet yağ pompası üretimi yapmakta olduğunu, ayrıca firmanın yağ pompası markası olan ... marka yağ pompalarının da ..., Alman Mükemmellik Ödülü'nde bronz madalya aldığını, müvekkilinin Türkiye' deki satışlarda en çok zorlandığı noktanın; yağ pompası ürünlerinin tüketici ile buluştuğu son noktada, bu ürünleri müvekkil firmadan alan ve onlarında sattığı servislerin montajı esnasında; uygulamaları gereken yöntemlerin eksik ve hatalı olmasına yönelik olduğunu, müvekkil firmanın sürekli olarak yazılı görsel sözlü videolu anlatımlarla kendisinin satım yaptığı tüm ana bayilerini alt bayilerini eğitmekte bilgi vermekte ancak montajı uygulayacak son noktada ürünü satan müvekkil firmanın çalışanları olmayan, 3. Kişilerin çalışanı olan ustaların keyfi davranışları ve yağ pompası montaj kurallarına uymamasının en büyük sorun olduğunu, davaya konu ürünün müvekkil firma yetkilisi tarafından incelendiğini ve davalı olan ... firmasına 20.05.2022 tarihinde gönderilen raporda yapılan tespitler neticesinde motor aksamının kuru olarak çalıştırıldığı arıza sebebinin de yağ pompasındaki bir ayıptan değil tamamen montaj hatalı olduğuna dair tespit ve kanaatte bulunulduğunu, 20.10.2023 tarihli bilirkişi raporundaki tespitleri ve aleyhe olan husuları kabul etmediklerini, beyanlar ve itirazlar ile ekte sunulan belgelerin raporların da incelenmesi ile yeniden bir teknik inceleme yapılması için dosyanın ek rapora gönderilmesini, davanın reddine, davaya konu ürünün üretim hatası olmadığı ve montaj hatası ve/veya kullanıcı hatası olması sebebiyle ihbar olunan taraf olarak taraflarına herhangi bir kusur yüklenmemesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1- Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtları
Taraf şirketlerin en son sicil kayıtları İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünden celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
2- Teknik Servis Formları, Araç Teslim Formları, İş Emrileri, Onarım Faturaları
3- 22.04.2020 tarih ve ... nolu fatura
4- ... stok kodlu yağ pompasına ait fotoğraflar
5-İhbar olunan tarafından sunulan teknik rapor
6-İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı tespit dosyası
Mahkemesinden celp edilerek fiziki olarak dosyamız arasına alınan dosyanın incelemesinde; dosyamız davacısı ... Parça Oto. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından motor yağ pompasında meydana gelen problemin kaynağının tespiti talepli açılan davaya ilişkin dosya kapsamında Makine Mühendisi bilirkişiden aldırılan 26.08.2022 tarihli raporda "... plakalı ... marka ve tipinde 2013 model kapalı kasa kamyonetin motor revizyonu için Davacı... Parça Oto. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, ... Yedek Parça San. Tic. Ltd. Şti.'nin 22.04.2020 tarih ve ... nolu fatura ile diğer motor parçalarının yanında ... kod nolu yağ pompası satın alındığı, ... marka bu yağ pompasının aracın orijinal yağ pompası olmadığı, incelenen... kod nolu yağ pompasının dişli tip bir pompa olduğu, pompanın el ile yapılan kontrolünde dişlinin dönmediği kısaca faal olmadığı tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
7-Tanık beyanı
Mahkememiz 11/01/2024 tarihli celsede dinlenen davacı tanığı ...; "... plaka sayılı araç benim adıma kayıtlıdır. Bu aracın aracın arızası dolayısıyla servise bırakmıştık. Servisin ticari işletme adını bilmiyorum. ... abi diye birine bırakmıştık. Araç serviste kaldı. Sonrasında aracı aldıktan bir süre sonra yeniden arızalandı. Serviste bozuk parçayı takmışlar. ... abi aracı servise bıraktığımızda bize bazen geçici araba veriyordu ama bu sefer ki arızada bizim 2. Bir aracımız olduğu için başka bir araca ihtiyaç duymadık. Servisten bize kiralık bir araç verilmedi. Olay sebebiyle hem biz mağdur kaldık hem servisteki Ümit abi mağdur oldu." beyanında bulunmuştur.
8-Bilirkişi raporları
i) Mahkememizce Otomotiv alanında uzman bilirkişiden ayıplı olduğu belirtilen motor yağ pompası üzerinde yerinde inceleme yapılmak suretiyle;
-Dosyada mevcut servis kayıtları itibariyle aracın başlangıçtaki (davacıya teslim edildiği 22/04/2022 tarihi itibariyle) arızasının ne olduğunun ve bu arızanın giderilmesi için gerekli parçaların ne olduğunun tespit edilmesi,
-Davacı tarafından aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra oluşan 30/04/2022 tarihinde oluşan ikinci arızanın sebebinin ne olduğunun tespit edilmesi,
-Davacı tarafından davalıdan temin edilen yağ pompasında aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra (30/04/2022 tarihinde) oluşan arızayı meydana getirebilecek düzeyde ayıbın mevcut olup olmadığının, ayıp mevcut ise sebebinin (üretim hatası- montaj hatası- kullanım hatası- orijinal parça olmaması vs gibi) ve söz konusu parçadaki ayıbın basit bir muayene ile tespit edilebilecek açık ayıp mı yoksa gizli ayıp mı olduğunun tespit edilmesi,
-Davacı tarafından davalıdan temin edilen parçanın fatura tarihi olan 22/04/2022 ve dava tarihi itibariyle emsal değerinin ne olduğunun dayanakları ile tespit edilmesi,
-Davacının ayıplı motor yağ pompası sebebiyle araçta meydana gelen zararın tazmini istemine ilişkin olarak araca takılan parçanın ayıplı olması halinde / sebebiyle araçta ne tür arızanın/ zararın meydana gelebileceğinin tespit edilerek oluşan zararın giderim bedelinin hesap edilmesi, ayrıca araçta oluşan bu zararın makul giderilme süresinin ne olduğunun belirlenip, bu süre için araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedeli) hesaplanması, hususlarında aldırılan 19/10/2023 havale tarihli raporda özetle; Dosyadaki ...'in 22.04.2022 tarihli servis kaydına göre; "Davaya konu aracın 272.000 km.de iken "Motor Revizyonu" isteğiyle" servise giriş yaptığı, aracın başlangıçtaki arızasının (davacıya teslim edildiği 22.04.2022 tarihi itibariyle) motor arızasının olması nedeniyle revizyona ihtiyacının olduğu,
Davacı ... tarafından, dava konusu aracın motor revizyonu için bahse konu ... Stok Kodlu yağ pompası ile yağ filtresi, triger seti, şarz kayışı ve yağ karteri olmak üzere bazı motor parçalarının ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'den satın alındığı,
Motor arızasının giderilmesi için; yağ pompası, yağ eşanjörü, eksantrik zincir takımı, takım conta, debriyaj seti, silindir kapak contası, torna işçiliği, direksiyon yağı, şanzuman yağı, motor yağı 5W-30 (4 lt), yağ filtresi, benzin (parça temizliği için), silindir kapak revizyonu, rektefiye işçiliği, mekanik işçilik, krank mili, biyel kolu (4 adet), ana yatak tk., kol yatak tk., yağlama jeti (4 adet) ve kol burcu tk. değiştirildiği ve toplam masrafın 23.481,53-TL (KDV Dahil) olduğu,
Davaya konu aracın 30.04.2022 tarihinde ve 272.070 km.de iken "Motordan gelen ses yüzünden araç kurtarıcıyla geri geldi" şikayetiyle servise giriş yaptığı, dosyadaki ...'in 30.04.2022 tarihli "Araç Teslim Formu"nda; "Araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam masrafın 24.248,53-TL (KDV Dahil) olduğu",
Dosyadaki ...'ın 17.05.2022 tarihli "Ürün Analiz Raporu"nda; "Yapılan test ve analizler neticesinde krank milinde malzeme ya da ölçüsel herhangi bir olumsuz bulguya rastlanmadığı" belirtildiği,
Bahse konu yağ pompası üzerinde yapılan inceleme ve araştırmalarda; bahse konu ... kod nolu yağ pompasının ... marka olduğu, yağ pompası ile bütünlük arzeden motor yan kapağının alüminyum döküm malzemeden yapılmış olduğu, yapılan incelemelerde yağ pompasının dişlileri arasından yağ sızdırdığı ve davaya konu 30.04.2022 tarihli motor arızasının bu nedenle meydana geldiği,
Dosya kapsamında ve bahse konu yağ pompası üzerinde yapılan inceleme ve araştırmalara göre; davaya konu aracın ... Otomotiv'e 22.04.2022 tarihinde ve 272.000 km.de iken "Motor Revizyonu" isteğiyle" servise giriş yaptığı, ... Otomotiv tarafından, motor revizyonu işleminde kullanılan yağ pompası ile yağ filtresi, triger seti, şarz kayışı ve yağ karteri olmak üzere bazı parçaların davalı ... Oto Yedek Parça firmasından temin edildiği, aracın motor revizyonu yapılarak 29.04.2022 tarihinde teslim edildiği, ancak aracın 30.04.2022 tarihinde ve henüz 70 km. yol katettikten sonra 272.070 km.de iken "Motordan gelen ses yüzünden araç kurtarıcıyla geri geldi" şikayetiyle servise giriş yaptığı, yağ pompasının arızalı olduğu, buna göre; araca 22.04.2022 tarihinde meydana gelen arızanın tamiri için davalı ... Oto Yedek Parça firmasından satın alınan yağ pompasının dişlileri arasından ve gövdesinden yağ sızdırması nedeniyle, yağ pompasının yeteri kadar basınçtaki motor yağını sisteme pompalama görevini yerine getiremediği, bu arızanın teknik yönden değerlendirildiğinde normal olmadığı ve sonuç olarak motorun arızalandığı,
Yapılan bu tespit ve değerlendirmelerin ışığı altında; davaya konu 30.04.2022 tarihli motor arızasının, 22.04.2022 tarihinde motor revizyonu için davalı ... Otomotiv Yedek Parça firmasından satın alınan yağ pompasının arızalı olmasından kaynaklandığı, kullanım kaynaklı olmadığı, bahse konu yağ pompasındaki arıza ve ayıplara göre yağ pompasının satış öncesinde teknik açıdan değerlendirildiğinde üretimden kaynaklı gizli ayıplı olduğu, hukuki açıdan gizli ayıp olup olmadığının değerlendirilmesinin Mahkemeye ait olduğu,
Davaya konu ... plaka sayılı araçta meydana gelen arızanın giderilerek motorun çalışır hale gelmesi için motorun komple yenileştirilmesi gerektiği, araçta 30.04.2022 tarihinde yağ pompasının arızalı olması nedeniyle meydana gelen motor arızasının giderim bedelinin yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 25.758,92-TL (KDV Dahil) olduğu,
Davaya konu aracın teknik bakımdan makul tamir süresinin 10 gün olduğu, yapılan piyasa araştırmaları neticesinde ve ayrıca araç kiralama firmalarından alınan bilgilerde; olay tarihi olan 2022 yılı Mayıs ayında aynı donanım ve teknik özelliklere sahip muadil bir aracın mevsim koşulları da dikkate alındığında günlük kiralama bedelinin ortalama 350,00-TL seviyelerinde olabileceği, buna göre aracın onarımı süresince 3.500.00-TL ikame araç bedelinin uygun olabileceği,
Bununla birlikte; aracın onarım süresinin, teknik bakımdan makul süre olan (10 gün) içinde gerçekleşebileceği, ancak teknik bakımdan makul onarım süresinin, mevcut hukuki işlemler nedeniyle uzamış olduğu, buna göre; davaya konu ... plaka sayılı aracın tamirinin 30 günde tamamlandığı, buna göre aracın onarımı süresince 10.500.00-TL ikame araç bedelinin uygun olabileceği, rapor edilmiştir.
ii)Mahkememizce, taraf beyan ve itirazları doğrultusunda oluşan çelişki sebebiyle çelişkileri giderir nitelikte İTÜ' de görevli üç Makine Mühendisi bilirkişi tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler ile davacı vekili tarafından ayıplı olduğu belirtilen motor yağ pompası üzerinde inceleme yapılmak suretiyle aldırılan 29/03/2024 havale tarihli raporda özetle; 25.03.2024 tarihinde dava konusu yağ pompasının incelendiği, davalı şirketin 22.04.2020 tarih ve ... nolu fatura ile diger motor parçalarının yanında ... kod nolu yag" pompası satın aldığı ve ... marka ve ... kod nolu bu yag" pompasının dişli tip bir pompa olup, pompanın el ile yapılan kontrolunde dişlerinin dönmediğini, faal olmadığının tespit olunduğu,
Dosyada mevcut servis kayıtları itibariyle aracın davacıya ilk olarak teslim edildiği 22/04/2022 tarihi itibariyle 272.000km'de iken motoru güç kaybettiği ve motor piston ve segmanları aşındığı için motor revizyonu için davacı... Parça Oto. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'ne teslim edildiği,
Bu arızanın giderilmesi için komple motor revizyonu gerektiği, Yani pistonlar ve biyel mekanizmaları, segmanlar, motor yağ pompası, yağ ejanjörü, eksantrik zincir takımı, takım conta, debriyaj seti, silindir kapak contası ,tüm filtrelerin değiştirilmesi gerektiği, bu hususta dosyaya önceki raporu tanzim eden bilirkişinin rapor sonuçlarının uygun olduğu,
Davacı tarafından aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra 30/04/2022 tarihinde ve araç ilk motor revizyonundan çıktıktan sadece 70 km. yol katettikten sonra 272.070 km.de iken "Motordan gelen ses yuzunden araç kurtarıcıyla geri geldi" şikayetiyle servise giriş yaptığı dosya muhtevasında belirtildiği,
Dava konusu aracın motoru revizyondan geçtiği ancak arızalı bir yağ pompası takılmış olduğu için, bu yağ pompası gereken debide yağı motora pompalayamamış olduğu, bunun neticesinde dava konusu aracın 60-70km yol yaptıktan sonra eksik ve yetersiz yağlanan motor parçaları sürtünme ve ortaya çıkan aşırı ısı neticesinde piston ve krank biyel mekanizması sıkışarak çalışmaz hale gelmiş ve araç yolda kaldığı,
Dava konusu ... kod nolu yag" pompası ... marka olup yapılan incelemede pompanın dişlilerinin serbest olarak dönemedikleri ve elle yapılan kontrolde dişlilerin dönme sırasında takıldıkları için yağı istenen debide motora basamadıklarının anlaşıldığı, dava konusu yağ pompasının imalat arızalı olduğu, bu yağ pompasının arızalı olması sebebi ile yeterli debide yağ motora basılamamış ve motor parçaları yeterli düzeyde yağlanamadığı için bir süre çalıştıktan sonra sıkışarak kilitlenmiş olduğu, motor yeterli düzeyde yağlanamadığı için tüm piston ve krank biyel mekanizmasının değiştirilmesi gerekli hale geldiği,
Söz konusu 30.04.2022 tarihindeki motor arızasının yağ pompasının Gizli ayıplı olması nedeni ile meydana gelmiş olduğu, parçaların yağsız kalmış oldukları için sıkışan/kınlan piston,biyel mekanizmalarının değiştirilmesi, tüm contaların yenilenmesi maliyeti 4 adet piston,4 adet biyel kolu,motor kapak contası ,tüm diğer contalar,eksantrik zinciri yedek parça ve mekanik ,elektrik işçilik toplamı olarak tutarın 20.549,60-TL onarım bedeli , 1.280,00-TL yağ pompası bedeli ve 3.929,32-TL KDV olmak üzere toplam 25.758,92 TL olduğu,
Dava konusu aracın silindir rektifiyesi ve yeni piston ve krank biyel mekanizmasının yerleştirilme süresinin 10 gün olup toplam ikame araç bedelinin 10gün x 550TL/gün=5.500TL tutarında olduğu, rapor edilmiştir.
UYUŞMAZLIK:
Dava; ayıplı ürün satımından kaynaklı olarak araçta meydana gelen zarara ilişkin onarım masrafı, ikame araç bedeli ve ayıplı ürün bedelinin tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının işlettiği oto servisine getirilen araçta kullanılmak üzere davalıdan satın alınan motor yağ pompasının ayıplı olup olmadığı, davacı tarafından ileri sürülen ayıplı mal bedeli ve ayıplı mal tesliminden ileri gelen zarar taleplerinin yerinde olup olmadığı, bu tazmin taleplerinden davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre;
Davacı talebi, dava dışı...'a ait ... plakalı araçta meydana gelen motor arızasının giderilmesi için davacıya teslim edilen araca davacı tarafından arızanın giderilmesi için davalıdan temin edilen yağ pompasının araca monte edilmesinden kısa bir süre sonra araçta yeniden arızaya sebebiyet vermesi ve arızanın kaynağının davalıdan temin edilen bu parça olduğunun anlaşılması dolayısıyla ayıplı mal tesliminden doğan ayıplı mal bedeli, ayıplı mal tesliminden doğan zararların tazmini ve ikame araç bedelinin tazmini istemine ilişkindir. Davalı tarafça mahkememize sunulan cevap dilekçesi ile söz konusu parçanın üreticisi değil satıcı olunduğundan bu parçada meydana gelen zarardan ve ayıptan dolayı sorumluluğunun bulunmadığı, kaldı ki parça ayıplı olsa dahi ileri sürülen kapsamda bir arızaya sebebiyet vermesinin olanaksız olduğu savunmasında bulunulmuştur.
Satım sözleşmesindeki ayıba ilişkin TBK'nın 219. maddesine göre; satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile, onlardan sorumludur. Aynı Kanun'un 222. maddesine göre; satıcı, satış sözleşmesinin kurulduğu sırada alıcı tarafından bilinen ayıplardan sorumlu olmayıp, alıcının satılanı yeterince gözden geçirmekle görebileceği ayıplardan da, ancak böyle bir ayıbın bulunmadığını ayrıca üstlenmişse sorumlu olacağı hüküm altına alınmıştır.
Ayıp halinde alıcının hakları TBK'nın 227-(1) maddesinde; "Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme, Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, İmkan varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme" olarak sayılmıştır. Alıcının genel hükümlere göre tazminat hakkının saklı olduğu da hüküm altına alınmıştır (TBK m.227/1).
Mahkememizce ayıplı olduğu belirtilen motor yağ pompası üzerinde inceleme yaptırılmak suretiyle; dosyada mevcut servis kayıtları itibariyle aracın başlangıçtaki (davacıya teslim edildiği 22/04/2022 tarihi itibariyle) arızasının ne olduğunun ve bu arızanın giderilmesi için gerekli parçaların ne olduğunun tespiti, davacı tarafından aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra oluşan 30/04/2022 tarihinde oluşan ikinci arızanın sebebinin ne olduğunun tespiti, davacı tarafından davalıdan temin edilen yağ pompasında aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra (30/04/2022 tarihinde) oluşan arızayı meydana getirebilecek düzeyde ayıbın mevcut olup olmadığının, ayıp mevcut ise sebebinin (üretim hatası- montaj hatası- kullanım hatası- orijinal parça olmaması vs gibi) ve söz konusu parçadaki ayıbın basit bir muayene ile tespit edilebilecek açık ayıp mı yoksa gizli ayıp mı olduğunun tespiti, davacı tarafından davalıdan temin edilen parçanın fatura tarihi olan 22/04/2022 ve dava tarihi itibariyle emsal değerinin ne olduğunun dayanakları ile tespiti, davacının ayıplı motor yağ pompası sebebiyle araçta meydana gelen zararın tazmini istemine ilişkin olarak araca takılan parçanın ayıplı olması halinde / sebebiyle araçta ne tür arızanın/ zararın meydana gelebileceğinin tespit edilerek oluşan zararın giderim bedelinin hesap edilmesi, ayrıca araçta oluşan bu zararın makul giderilme süresinin ne olduğunun belirlenip, bu süre için araç mahrumiyet zararının (ikame araç bedeli) tespitine yönelik olarak otomotiv alanında uzman bilirkişiden rapor aldırılmış olup ihbar olunan tarafından dosyamıza ibraz edilen teknik rapor ile mahkememizce aldırılan rapor arasında çelişki meydana geldiğinden çelişkinin giderilmesi yönüyle İTÜ'de görevli makine mühendisi bilirkişi heyetinden rapor aldırılmıştır. Dosyaya sunulan bilirkişi heyeti raporunun denetime elverişli ve açık olması nedeniyle itibar edilmiştir. ... plakalı ...marka ve tipinde 2013 model kapalı kasa kamyonetin 22/04/2022 tarihinde, 272000km'de iken motoru güç kaybettiği ve motor piston ve segmanları aşındığı için motor revizyonu için davacıya teslim edildiği, bu arızanın giderilmesi için komple motor revizyonu gerektiği, davacı tarafından aracın serviste bakımı yapılıp teslim edildikten sonra 30/04/2022 tarihinde, araç ilk motor revizyonundan çıktıktan 70 km yol katettikten sonra 272.070 km'de iken “Motordan gelen ses yüzünden araç kurtarıcıyla geri geldi” şeklinde belirtilen şikayet ile yeniden davacı servise giriş yaptığı, dava konusu aracın motoru revizyondan geçmiş olmasına rağmen arızalı bir yağ pompası takılmış olduğu için bu yağ pompası gereken debide yağı motora pompalayamadığından araç 60-70km yol yaptıktan sonra eksik ve yetersiz yağlanan motor parçalarının, sürtünme ve ortaya çıkan aşırı ısı neticesinde piston ve krank biyel mekanizması sıkışarak çalışmaz hale geldiği, araca takılan dava konusu... kod nolu yağ pompasının dişlilerinin serbest olarak dönemedikleri ve elle yapılan kontrolde dişlilerin dönme sırasında takıldıkları için yağı istenen debide motora basamadıkları, bu suretle dava konusu yağ pompasının (gizli) ayıplı olduğu, motor yeterli düzeyde yağlanamadığı için tüm piston ve krank biyel mekanizmasının değiştirilmesinin gerekli hale geldiği, ayıplı parça sebebiyle meydana gelen arızaların giderilmesi ve gerekli parça değişiminin yapılması içi toplam onarım bedelinin KDV dahil 24.248,53-TL olduğu anlaşıldığından ayıplı parça sebebiyle araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli olan 24.248,53-TL ile ayıplı olan yağ pompası bedeli olan 1.996,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davacı tarafça yağ pompasındaki ayıp sebebiyle zarar gören aracın ikinci kez servise getirilmesi sebebiyle araç malikine ikame araç sağlandığından bahisle aracın onarım süresince tahsis edilen araç bedelinin tahsili de talep edilmiş ise de, tanık olarak Mahkememizce beyanı alınan araç malikinin beyanında, davacı servis tarafından kendilerine ikame araç sağlanmadığı açıkça beyan edildiğinden davacının bu talebi yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Açıklanan tüm bu hususlar doğrultusunda aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 1.996,00-TL ayıplı mal bedeli, 24.248,53-TL ayıplı mal sebebiyle doğan zarar olmak üzere toplam 26.244,53-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.792,76-TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 426,94-TL peşin harç ile tamamlama harcı olarak yatırılan 200,57-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.165,25-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin yargılama gideri olarak davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 2.228,44-TL'sinin davalıdan alınarak, 891,56-TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça peşin harç ve tamamlama harcı olarak yapılan toplam 627,51-TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının yaptığı ve karşıladığı toplam 13.617,15-TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre hesaplanan 9.725,95-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 17.900,00‬-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın red edilen bölümü üzerinden hesaplanan 10.500,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının derhal ilgilisine iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı.09/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı