İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/700 Esas
KARAR NO : 2024/273
DAVA : Menfi Tespit(Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/11/2020
KARAR TARİHİ : 04/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalının, müvekkil firmada bir dönem mimar ve muhasebe görevlisi olarak çalışmış olup... babası olduğunu, dava konusu icra takibine konu senetteki kaşenin müvekkil şirkete ait olup, şirket eski ortağı ...'nun imzasıyla sahte olarak düzenlenmiş olduğunu, davalı tarafından da, 200.000 TL bedelli ve 30.12.2018 vadeli bonoya dayanarak müvekkil şirket hakkında İzmir... İcra Müdürlüğü'nün...E sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, bononun, gerçek dışı olup davalı, davalının kızı dava dışı ... ve müvekkil şirketin eski ortağı dava dışı ... tarafından sonradan ve sahte olarak düzenlenmiş olduğunu, sözde senedin 30.12.2018 vadeli olmasına rağmen, hem...in müvekkil şirketteki hisselerini devrinden hem de ...'nın işten ayrılmasından sonra 18.07.2019 tarihinde takibe konulduğunu, müvekkilin iş bu senetten ödeme emrinin tebliği ile haberi olduğunu, müvekkili firma eski ortağı ...' nun, 26.11.2018 tarihinde tüm hisselerini ...'a devrederek şirket ortaklığından ayrıldığını, davalının kızı ve eski müvekkil firma çalışanı ...' in ise; 05.09.2017 tarihinde, eski firma ortağı ... ile olan yakınlığı sebebiyle müvekkil şirkette mimar olarak çalışmaya başladığını ve kendisine verilen yetki ile muhasebe işlemlerinin de takibini yaptığını, ancak ...'nun hisselerini devredip şirketten ayrılmasından sonra şirketin tek ortağı ve yetkilisi olan...' ın, davalının kızı ...nın şüpheli hareketleri üzerine, şirket hesabından kendi hesabına paralar aktardığını ve şirket aleyhine işlemler gerçekleştirdiğini tespit ettiğini ve bunun üzerine de ...' nın, 03.06.2019 tarihinde de istifa ederek müvekkil firmadaki işinden ayrıldığını, müvekkili şirket yetkilisi ...' ın, ...hakkında güveni kötüye kullanma suçundan şikayetçi olduğunu ve şirket hesapları üzerinde Savcılık tarafından yapılan inceleme neticesinde ...in şirket hesabından kendi hesabına paralar aktardığı tespit edilerek dava açıldığını,.. hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan açılan davanın İzmir... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası ile derdest olduğunu, Müvekkili şirketin davalıya herhangi bir borcu olmadığı gibi verilmiş bir senet de bulunmadığını, müvekkilinin senedi incelediğinde senedin eski ortağı ... tarafından imzalandığını gördüğünü ve ... ile yaptığı görüşmede ...' nun kendisine bu senedin sadece kaşeli kısmını imzaladığını ve teminat olarak verdiğini belirttiğini, senetteki diğer imzaların kendisi tarafından imzalanmadığını taklit edildiğini, senet içeriğinin de kendisi tarafından doldurulmadığını beyan ettiğini, dava konusu senedin ... tarafından teminat senedi olarak verilmişse bile doğrudan icra takibine konu edilmesi mümkün olmadığından öncelikli olarak senedin sahteliği ve akabinde de teminat senedi niteliğinde olup olmadığının araştırılması gerektiğini, müvekkili şirket ile davalı taraf arasında daha önce bir taşınmaz satışı sebebi ile ticari ilişki kurulmuş olup, davalı tarafça müvekkil şirkete ödenen paralar ve müvekkil şirket tarafından davalı tarafa devredilen taşınmaz kayıtlarının müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtlarında mevcut olduğunu, müvekkili şirket ile davalı arasında 08.05.2017 tarihinde Uşak İli ... Parsel'de yaptıkları inşaattan daire satmak üzere satış sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşme gereği 250.000 TL nakit alındığını, 85.000 TL nin 15.05.2017 tarihinde ödenmek üzere anlaşıldığını ve bedelin tamamı ödendikten sonra da taşınmazın tapu devrinin davalıya yapıldığını, ticari defterler ve tapu kayıtları incelendiğinde taraflar arasında yapılan sözleşme gereği alınan bedel ve verilen tapunun ortaya çıkacağını, müvekkili aleyhine haksız icra takibi yapılarak icra dosyasından da müvekkilin alacaklılarına haciz ihbarnamesi gönderildiğini, tüm banka hesaplarına haciz konulduğunu, müvekkilinin ticari itibarının zedelendiğini ve tüm bankalardaki yüksek kredibilitesinin sıfırlandığını, ticari faaliyetlerinin durduğunu ve iflasın eşiğine geldiğini beyanla müvekkilinin İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı icra takip dosyası ve takibe konu bono'dan dolayı borçlu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olmaları nedeni ile icra takip çıkışı olan 220.408,22 TL'nin en az % 20’si üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmelerine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalıya dava dilekçesi ve ekleri ile tensip zaptının usulüne uygun davetiye ile tebliğine rağmen davalının dilekçeler aşamasında davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Davalı vekili cevap süresinden sonra verdiği beyan dilekçesinde özetle; Takip konusu kambiyo senedinin müvekkili ile davacı/borçlu şirket arasında gayrimenkule ilişkin Satış Sözleşmesine ve Satış Sözleşmesinin eki niteliğindeki 01.11.2017 tarihli sözleşmeye dayanmakta olduğunu, Satış sözleşmesine göre davacı şirket tarafından, 08.05.2017 tarihinde Uşak İli, Merkez İlçesi, ...Mahallesi/Köyü, ...parsel sayılı arsada inşa edilecek olan ve "numarataj çıktıktan sonra alıcı/müvekkilin belirleyeceği" bağımsız bölümün müvekkile teslim edileceğininin taahhüt edildiğini, müvekkilinin sözleşmedeki kendine düşen edimi yerine getirerek davacı şirkete 485.000,00-TL ödemiş olduğunu, Satış Sözleşmesi'nin eki niteliğindeki 01.11.2017 tarihli sözleşmede; davacı firma ile müvekkili arasında yapılan anlaşmaya göre, müvekkili tarafından davacı firmaya 485.000,00-TL para verildiğini, buna karşılık kendisine Uşak İli, Merkez İlçesi, ... Parsel yerine)...Nolu Bağımsız Bölüm ve fazla ödenen 200.000,00-TL'nin nakit olarak en geç 30.12.2018 tarihinde davacı firma tarafından müvekkiline geri ödeneceğinin kararlaştırıldığını ve sözleşmenin davacı şirket ile müvekkili tarafından imzalandığını, bononun sözleşmeden kaynaklanan davacı borcundan dolayı; imzaya yetkili müdür tarafından şirket adına tanzim edilmiş olup bu hususun şirket kaşesinin üzerindeki imza ve sözleşmelerle de sabit olduğunu, sözleşmelere binaen, geri ödeneceği kararlaştırılan 200.000,00-TL için 200.000,00-TL tutarında bono düzenlendiğini ve bononun müvekkile teslim edildiğini, dosyaya sunulan 01.11.2017 tarihli sözleşmenin bir ikrar sözleşmesi niteliğinde olduğunu ve yazılı olma şekil şartına da haiz olduğunu, Sözleşmede borcun sebebinin açıklandığını ve davacı yanın borcun varlığını ve sebebini kabul ettiğini, herhangi bir ihtirazi kayıt düşülmediğini, davacı yanın söz konusu bono dayanağı ile açılan icra takibine ilişkin "takibin iptali" davası açtığını izmir ... icra hukuk mahkemesi,... e. - ... k. sayılı, 07.11.2019 tarihli kararı ile davanın reddedildiğini ve ret kararının istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiğini, bonoda yer alan imzanın sahte olduğu iddiası savcılık soruşturması neticesinde verilen takipsizlik kararı ile çürütüldüğünü, davacı yanın senede karşı iddialarını hmk uyarınca senetle ispat etmek zorunda olduğunu, davacı yanın müvekkilin kızı...'e ilişkin iddialarının hem dava konusu ile ilgisiz hem de asılsız olduğunu beyanla davacı yanın haksız ve mesnetsiz davasının reddine, davacı yan aleyhine 220.408,22-tl alacak tutarının %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLER:
1-Takibe konu 30/12/2018 vade tarihli 01/11/2017 düzenleme tarihli 200.000,00-TL bedelli bono
2-İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası
UYAP sistemi üzerinden dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; alacaklısının ..., borçlusunun ... Elektronik İletişim Yapı Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olduğu, 30/12/2018 vade tarihli 01/11/2017 düzenleme tarihli 200.000,00-TL bedelli senede dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan takip olduğu, 09.07.2019 tarihinde başlatılan takip kapsamında 200.000,00-TL asıl alacak, 20.408,22-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 220.408,22-TL takip çıkışı üzerinden alacağın tahsilinin talep edildiği, ödeme emrinin borçluya 18/07/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafından İzmir ...İcra Hukuk Mahkemesinin...E. Sayılı dosyası ile takibin iptali davası açıldığı, Mahkemece takibin dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulmasına karar verildiği, Mahkemece yapılan yargılama sonucu 07/11/2019 tarih ... K.sayılı karar ile davanın reddine, icra takibinin durdurulmasına ilişkin tedbir kararının kaldırılmasına dair karar verildiği, borçluya gönderilen 10 örnek ödeme emrinin usulüne uygun tebliğ edildiği, takibin kesinleştiği ve haciz işlemlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
3-Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtları
İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, davacı şirketin 01/11/2017 tarihini kapsayacak şekilde yetkili ve temsilcisinin kim olduğunun Mahkememize bildirilmesi hususunda yazılan müzekkereye verilen cevabi yazanın incelenmesinde; Merkez... sicil numarasında kayıtlı davacı şirketin faal olduğu, adresinin Bayraklı Mahallesi Ord. Prof. ...Bayraklı-İzmir olduğu, şirket tescil tarihinin 23.05.2017, şirketin halihazırda yetkili temsilcisi ve 100,00 pay ile hissedarının... olduğu, ...'nun 08/01/2016-22/06/2018 tarihleri arasında yetkili kaydına rastlanmadığı bildirilmiştir.
4-Tapu Kayıtları
Uşak Tapu Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak celp edilen Uşak ili, Kemaöz Mah.... parsel sayılı taşınmazın aktif ve pasif tapu kayıtları dosya arasına alınmıştır.
5-08/05/2017 tarihli Satış Sözleşmesi ve Sözleşmesinin eki niteliğindeki 01.11.2017 tarihli sözleşme
6-İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası
Mahkememizce bekletici mesele yapılarak kesinleşmesi beklenen ve UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; müştekinin ..., şüphelilerin ..., ... ve ... olduğu, müştekinin davamıza da konu olan senedin şüpheli ... tarafından sadece kaşeli kısmının imzalandığı, imzaların kendisine ait olmadığı, senedin sahte olduğu iddiası kapsamında başlatılan soruşturma neticesinde şüpheli savunmaları, İzmir...İcra Hukuk Mahkemesine açılan takibin iptali davasında talebin reddine dair verilen karara karşı yapılan itiraz sonucu İzmir BAM ...H.D.'nin 09/10/2020 tarih,...E. Sayılı esastan red kararı ve olayla ilgili olarak İzmir CBS tarafından ...1 soruşturma nolu evraklar ile yapılan soruşturmalarda verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar bir arada değerlendirildiğinde şüpheliler hakkında aynı olayla ilgili olarak mükerrer soruşturma yapılamayacağından ve yeni delilde bulunmadığından 08/05/2021 tarihli karar ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, karara karşı bir itirazda bulunulmadığından kararın kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda iddia, savunma, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Dava, İİK'nun 72. maddesi uyarınca takipten sonra açılan menfi tespiti davası olup davacı takip dayanağı bono dolayısıyla borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmektedir.
Davalı tarafça davacı aleyhine İzmir...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile kambiyo senedine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığı, takip dayanağı bononu yapılan şekli incelemesinde; lehdarının ..., keşidecinin ... Elektronik İletişim Yapı Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., olduğu, keşideci kısmında şirket kaşe ve imzanın yer aldığı, ayrıca düzenleme tarihi altında şirket müdürü ... adına yer verilerek çift imzanın atılmış olduğu, düzenleme tarihinin 01/11/2017, ödeme tarihinin 30/12/2018 olduğu, 200.000,00-TL bedelli olduğu anlaşılmıştır.
TTK’nın avalin şekline ilişkin 701. maddesine göre, poliçenin ön yüzünde avale ilişkin herhangi bir ibarenin bulunmaması ancak imzanın bulunması hâlinde, muhatabın veya düzenleyenin imzaları dışında poliçenin ön yüzüne atılan her imza aval şerhi sayılır. Poliçenin ön yüzüne atılan aval şerhinin kimin için verildiği belirtimez ise aval düzenleyici için verilmiş sayılır. Avale ilişkin hükümler TTK’nın 778. maddesinin 3. fıkrası gereğince bonolar hakkında da uygulanır. TTK’nın 776. maddesinin 1. fıkrasının (g) bendi ile aynı Kanunun 778. maddesinin atfı ile uygulanması gereken TTK’nın 701. maddesi birlikte değerlendirildiğinde bononun geçerli olması için tek imza yeterlidir ve senet ön yüzüne atılan ikinci imza aval şerhi sayılır. Ne var ki, poliçenin ön yüzüne düzenleyen tarafından iki imza atılmış olsa dahi, bu imzalar TTK’nın 700. maddesine göre aval olarak kabul edilemez. Ancak, keşideciden başka bir kişi tarafından aval veya benzeri sözler kullanılarak imzalanmışsa aval olarak sayılır. Türk Ticaret Kanunu'nun 701/4 maddesine göre aval beyanında kimin için verildiği belirtilmemişse avalin keşideci hesabına verildiğinin kabulü gerekir.
Somut olaya gelince; alacaklı tarafından başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takibe dayanak senedin bono niteliğinde olup kambiyo vasfı taşıdığı, düzenleyenin... Elektronik İletişim Yapı Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olduğu, senet metninde şirket kaşesini kapsayacak biçimde bir imza ve şirket kaşesini kapsamayacak şekilde, düzenleme tarihinin altında ... ismi ve altında iki imzanın atılı bulunduğu anlaşılmaktadır. Şu hâle göre, yukarıdaki açıklanan yasal düzenlemeler karşısında şirket kaşesi dışına atılan ikinci imzanın, düzenleyen şirket lehine aval veren sıfatı ile atıldığının ve imza sahibinin de aval veren olduğunun kabulü gereklidir.
Her ne kadar davacı tarafından bononun eski şirket müdürü olan ... tarafından herhangi bir hukuki ilişkinin dayanağı olmaksızın tanzim edildiğinden bahisle borçlu olunmadığının tespiti talep edilmiş ise de, bononun keşideci kısımındaki kaşe üzerindeki imzanın kendisine ait olduğu davacı tarafça beyan edilen ...'nun şirketten ayrıldığı 26/11/2018 tarihine kadar şirket müdürü olduğu davacının da kabulünde olduğundan bono üzerinde imza incelemesi yaptırılmamıştır. Bu yönde TSM'den celp edilen kayıtlardan ...'nun 08/01/2016-22/06/2018 tarihleri arasında yetkili kaydı olmadığı belirtilmiş ise de, dosyada bulunan delillerden olan İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin... E. Sayılı dosyasına sunulan dava dilekçesinde davacı tarafça, ...'nun şirkette müdür tayin edildiğinin beyan ve ikrar edildiği, ...'nun ticari kayıtlarda dayanağı olmayan borç için bonoyu düzenlediği şekilde beyanda bulunulmuştur. Aynı yönde, gerek dosyamız kapsamında gerekse Mahkememizce bekletici mesele yapılan soruşturma dosyası kapsamında, davamıza dayanak olan bononun keşide tarihindeki müdürü olan ...'nun, şirketi zararlandırmak amacıyla eldeki dosyamız davalısının kızı ile işbirliği içerisinde hareket ederek bonoyu düzenlediği iddia edilmiş ise de, bu yöndeki iddianın ispatına elverişli herhangi bir delil sunulmamıştır. Soruşturma dosyası kapsamında ise, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş, kararın kesinleştiği Mahkememize gönderilen İzmir CBS Genel Soruşturma Bürosunun 01/04/2024 tarihli yazısında bildirilmiştir.
Davacı tarafça yazıların keşideciye ait olmadığı, açık bononun sonradan doldurulduğu savunmasında da bulunulmuş ise de, TTK'nın 778. maddesi delaletiyle 680. maddesi gereğince açık bono düzenlenebileceği ve davacının bu iddiasını da ancak yazılı delille ispat edebileceği değerlendirilerek bu yönde herhangi bir delil ibraz edilmediğinden ve yemin deliline de dayanılmadığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Koşulları oluşmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60-TL red harcının başlangıçta alınan 3.764,03-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 3.336,43-TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
4-Yapılan harç ve masrafların davacı üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince hesap edilen 35.061,23-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Kararın kesinleşmesi halinde, ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden kalan gider avansının resen taraflara iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 04/04/2024

Katip ...
E imza

Hakim ...
E imza