İZMIR 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
iZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/286 Esas
KARAR NO : 2024/134
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/04/2023
KARAR TARİHİ : 15/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Davacı...’e ait ... Plakalı araca,... plakalı aracın 19.10.2022 tarihinde çarpması sonucu araçta değer kaybı oluşmuştur. Davalılar aracın çarpan aracın maliki ve Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi yapan sigortacı firma olarak sorumlu oldukları,... A.Ş. ... poliçe numaralı ZTS poliçesini yapan sigorta firması olarak başvurumuz üzerine sadece 7.596,84 TL değer kaybı tazminatı ödediği, Ancak ... Plaka numaralı araçta oluşan değer kaybı sigorta tarafından ödenen işbu rakamın kat be kat üstünde olduğu, arz edilen nedenlerle bilirkişi hesaplamasından sonra arttırılmak üzere belirsiz alacağımız için dava açmak zorunlu olduğu, fazlaya ilişkin arttırım hakkımız saklı tutularak şimdilik 10.000,00 Türk Lirası belirsiz alacağın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsilini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.
Davalı Sigorta Şirketi Vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; "KTK m. 109 uyarınca, davacının kaza tarihi itibariyle, iki yılı geçen tüm talepleri zaman aşımına uğradığı,... plakalı araç, davalı Şirkette 16.07.2022 - 16.07.2023 tarihleri arasında geçerli, ...numaralı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, dava konusu trafik kazası nedeniyle davacıya ait araç için:18.01.2023 tarihinde,... Otomotiv’e 11.582,31-TL tutarında hasar tazminatı ödemesi, 13.01.2023 tarihinde, ... Otomotiv’e 5.931,15-TL tutarında hasar tazminatı ödemesi, 13.01.2023 tarihinde, ... Otomotiv’e 940,93-TL tutarında hasar tazminatı ödemesi, 13.01.2023 tarihinde,... Dış Tic. A.Ş.’ne 943,19-TL tutarında hasar ödemesi, 13.01.2023 tarihinde, ...Otomotiv'e 280,47-TL tutarında hasar tazminatı ödemesi, 17/02//2023 tarihinde, davacı vekili Av.....’e 7.596,84-TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığı, hasar kapsamında davalı şirket tarafından toplamda 27.274,89-TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemeler nedeniyle teminat limiti azalmıştır. Bu suretle hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, yapılan ödemeler nedeniyle teminat limitinin azaldığı ve davalı şirketin sorumluluğunun teminat limiti ile sınırlı olduğunun gözetilmesi, davalı Şirket tarafından davacıya ait araç için,17/02//2023 tarihinde, davacı vekili Av. ...’e 7.596,84-TL tutarında değer kaybı ödemesi yapılmıştır. Bu suretle davacının değer kaybı talebi karşılanmış olup, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını" talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 19/10/2022 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... ... plakalı aracın işleteni ve sürücüsü, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde davalı sigorta şirketi tarafından kısmi ödemenin yapıldığı görüldüğünden başvuruda bulunulduğu görülmüştür.
Zamanaşımı defi değerlendirildiğinde; 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir.
Davaya konu trafik kazası 19.10.2022 tarihinde meydana gelmiş, olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 19.10.2022, arabulucuya başvuru tarihinin 09/03/2023, dava tarihinin 03/04/2023 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür.
Davalı... Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan ... plakalı araç 16.07.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 19/10/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği değer kaybı bedelinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
Davalı ... 'ın sorumluluğu incelendiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı ... ... plakalı aracın işleteni ve sürücüsüdür. Araç sürücüsü kendi kusurundan sorumlu olacağından dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kaleminden sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan 11/09/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... E. sayılı dava dosyasında, yukarıda arz edilen hususlarla;
- Trafik Kural İhlali yönünden:
*... (A) plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ... 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 84. maddesindeki trafik kazalarında asli kusur sayılan hallerden (h) bendi (Kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak) kapsamına giren aynı kanunun 57. maddesi ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin madde 109. Maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna hatası ile etken olduğu,
* ... (B) plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52. maddesi ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101. Maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna davacı araç sürücüsüne göre az da olsa hatası ile etken olduğu.
- Değer kaybı bedeli yönünden;
* Somut olayda ... plaka sayılı ... CARGO 1.3 M.JET 95 E6 2018 model otomobilde Yargıtay içtihatlarına ve piyasa rayiçlerine göre meydana gelen değer kaybı bedelini 15.000,00 TL. olarak tespit edilmiştir.
* Davalı... A.Ş. kazada kusurlu olan... plaka sayılı aracın KZMM Sigortasını tanzim eden şirket olup, ... plaka sayılı araçta meydana gelen zararı (Heyetimiz Trafik Uzmanı tarafından ... plaka sayılı aracın da kazanın meydana gelmesinde Etken olduğu belirtildiğinden Sn. Mahkeme tarafından belirlenecek kusur oranında) sigortalısının kusuru oranında, sigortacısının sorumluluk riski ve K.T.K 85/1 ve 91 kapsamında 15.000,00 TL. olarak belirlenen değer kaybı bedelinden poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olduğu, ancak davalı şirket tarafından 26.04.2023 tarihinde, 7.596,84 TL değer kaybı bedeli ödemesi yapılmış olmakla (10.000,00 TL. – 7.596,84 TL.) = 7.403,16 TL. Olarak hesaplanan bakiye değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Dava dilekçesinde davalı... A.Ş.ne değer kaybı bedeli ile ilgili ihbarın yapıldığına dair herhangi bir bilgi ve belge yer almadığı ve nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla davalı sigorta şirketi tarafından 26.04.2023 tarihinde kısmi değer kaybı bedeli ödemesi yapılmış olması nedeniyle bu tarih itibarıyla -ödenmeyen borç miktarı bakımından- temerrüde düşeceği ve yasal faiz ödemek zorunda olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Hukuki değerlendirmenin ve nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla tespit, görüş ve kanaatimizi saygılarımızla arz ederiz. " şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişiden alınan 29/11/2023 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmına göre; "Sn. Mahkemenin Kök Raporda yaptığı görevlendirme doğrultusunda dosya kapsamında yer alan tüm bilgi ve belgeler incelenerek değer kaybı bedeli tespiti yapılmıştır. Ayrıca söz konusu aracın öncesi kazalarında değer kaybı bedeli talebi olup olmadığı, alıp almadığını tespitinin tarafımdan yapılmasının imkanı bulunmamaktadır. Dosya içeriğinde yer alan vaki kazası öncesi hasarları mevcut belgeler üzerinden incelenerek rapora derç edilmeden görüş ve kanaat belirtilmiştir. Değer kaybı bedeli tespite konu araçların vaki kazası öncesi hasarlarının kalem kalem tespit edilerek rapor oluşturmasının emek ve harcanan mesai zorluğu konusunda takdir Sn. Mahkemenindir. Sn. Mahkemenin görevlendirmesi doğrultusunda taraf iddialarının ve dava dosyasının kül halinde incelenmesi sonucu Kök Raporda dava konusu aracın tramer kaydında yer alan 29.12.2019 (araca çarpma) / 01.03.2020 (çarpma) / 02.02.2021 (sel su baskını) ve 13.11.2021 (araca çarpma) şeklindeki kazalarına ait hasarları mesleki bilgilerime dayalı dikkate alınmış olup, Kök raporda ulaşılan kanaatin değiştirilmesi gerekmemiştir. Hukuki değerlendirmenin ve nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla tespit, görüş ve kanaatimi saygılarımla arz ederim." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme, hükme esas alınmıştır.
Tüm bu nedenler ile; 19/10/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi davalı sürücü ...' ın kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı ...' ın tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 15.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce değer kaybına ilişkin davalı sigorta şirketi tarafından 7.596,84 TL ödemenin yapıldığı görülmekle mahsup işlemi sonucu davacının 7.403,16 TL karşılanmamış maddi zararının bulunduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi kısmi ödeme yaptığı tarihte temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-7.403,16 TL bakiye değer kaybı bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 72.725,11 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) kısmi ödemenin yapıldığı 17/02/2023 tarihinden diğer davalıdan ise kaza tarihi olan 19/10/2022 itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 505,70 TL karar ve ilam harcının yatan 179,90 TL peşin harçtan mahsubu ile 325,80 TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 179,90 TL ve 179,90 TL başvurma harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 232,50 TL posta ve diğer giderler ile 4.200,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 4.432,50 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 3.281,45 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 7.403,16 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı sigorta şirketi kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 2.596,84 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı sigorta şirketine ödenmesine,
7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 810,22 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 2.309,78 TL' nin ise davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı sigorta vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/02/2024

Katip...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır