T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/133 Esas
KARAR NO : 2024/122
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/02/2023
KARAR TARİHİ : 13/02/2024
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Davalı-borçlular aleyhine başlatılan icra takibine itiraz edilmesi nedeniyle itirazın iptali davası ikame edilmeden önce tarafına 15.11.2022 tarihinde zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak tarafların anlaşamadığını, dava konusu emtialar Torbalı/İzmir'den Sivas'a gönderilmek üzere taşıma işlemine konu edildiğinden ve dava dışı zarar gören firmanın (... Ambalaj) yerleşim yerinin Torbalı/İzmir olduğundan Torbalı İcra Müdürlükleri de yetkili olduğunu, bu nedenle davalı borçlu ... Nevşehir İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğundan ileri sürmüş olduğu yetki itirazlarının reddi gerektiğini, dava dışı ... Lojistik Taşımacılık Turizm Gıda Organizasyon İnşaat Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi...Gıda Maddeleri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi, davacı şirket nezdinde Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, Torbalı/İzmir'den Sivas'a gönderilmek üzere yüklemesi yapılan 52 Palet ...... I1/B-LL 32.5R kodlu Boş Çimento Torbası emtiasının... plakalı araç ile davalı borçluların sorumluluğu altında yapılan taşıma işlemleri esnasında meydana gelen ve kusurlu olarak sebebiyet verilen 28.08.2021 tarihli tek taraflı trafık kazası sonucu hasarlandığının tespit edildiğini, Davalı-borçlular emtiaları sağlam, eksiksiz ve hasarsız bir vaziyette, yüke ilişkin yazılı hiç bir çekincelerini içermeyen temiz taşıma senedi ile teslim alındığını, ancak ne var ki emtialar, davalıların sorumluluğu altında yapılan taşıma işlemleri esnasında meydana gelen ve kusurlu olarak sebebiyet verilen tek taraflı trafik kazası sonucu hasarlandığını, dava konusu emtialarda meydana gelen hasara istinaden gerekli tüm incelemeler ve araştırma sonucu tanzim edilen ... nolu ekspertiz raporuna göre davalıların sorumluluğu altında yapılan taşıma işlemleri esnasında hasarlanan emtialarda 57.383,20-TL'lik zarar meydana geldiği tespit edildiğini, davacı sigorta şirket tarafından sigorta poliçesi teminatı kapsamında bulunan hasar bedeli olarak (dava dışı... Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. 'den alınan ödeme muvafakatnamesine istinaden) dava dışı sigortalı firmaya (sovtaj ve muafiyet tenzili ile birlikte) 10.12.2021 tarihinde 42.383,20-TL tazminat bedeli ödendiğini, davalı-borçluların Torbalı İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı icra takip dosyasına yapmış oldukları (yetki itirazları da dahil) haksız ve kötüniyetli itirazlarının iptali ile takibin icra takibindeki takip talebinde belirtilen şartlarda devamına karar verilmesini; davalı-borçluların %20 den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatı ödemelerine karar verilmesini; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraflara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı... vekili, cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zamanaşımı ve yetki itirazı bulunduğunu, müvekkilinin ikametgahı Şarkışla Sivas olup yetkili mahkeme Şarkışla mahkemesi olduğunu bu yüzden yetki itirazında bulunduğunu, diğer davalı... ikametgahının da Nevşehir olduğu için o da icra takibine itiraz dilekçesinde Nevşehir icra dairelerinin yetkili olduğunu ileri sürdüğünü, ayrıca zamanaşımı süresinin de geçtiğini, öncelikle diğer davalı sürücü ...%100 kusurlu olduğuna dair herhangi bir adli tıp raporu veya bilirkişi raporu mahkeme dosyasında bulunmadığını, müvekkilinin... plaka sayılı... marka çekici ve... plakalı yarı romorkün sahibi olduğunu müvekkilinin söz konusu trafik kazasının meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, bu yüzden müvekkili açısından davanın reddi gerektiğini, yüklemeyi ve istiflemeyi yapan firma gerekli özeni göstermediğini, kazanın oluşumunda yüklemeyi ve istiflemeyi yapan firma gerekli özen ve dikkati göstererek istifleme ve yükleme yapsaydı kaza sonucu yere herhangi bir palet düşmesi söz konusu olmayacağını, paletler gönderen firma tarafından düzgün yüklenmediğinden dolayı kaza sonucu üstü açık olan yarı romörkden düştüğünü, paletlerin üstü açık yarı romörk ile taşınmasından anlaşılacağı üzere gönderen firma paletlerin uğrayacağı zararları da açıkça kabul etmiş sayılacağını, tüm bu nedenler göz önüne alındığında yüklemeyi ve istiflemeyi yapan firma % 100 kusurlu olup müvekkilinin herhangi bir kusuru bulunmadığından açılan davanın reddi gerektiğini, yine kabul manasına gelmemek kaydıyla zarar miktarı da fahiş olduğunu, açılan davanın öncelikle zamanaşımı, görev ve yetki itirazlarımız nedeniyle davanın usulden reddini ve diğer sebeplerle esastan reddini; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, müvekkili adına talep etmiştir.
Davalı...'ye dava dilekçesinin tebliğ edildiği, ancak davaya cevap vermediği görülmüştür.
DELİLLER:Torbalı İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra takip dosyası, arabuluculuk anlaşamama son tutanağı aslı, hasar dosyası ve hasar dosyasına ait belgeler, sigorta poliçesi, tazminat ödeme dekontu ve ödeme muvafakatnamesi, ekspertiz raporu ve fotoğraflar, trafik kazası tespit tutanağı, alkol raporu, araç ruhsat sureti, sürücü belgesi sureti, araç tanıtım kartı, sevk irsaliyesi suretleri delil olarak değerlendirilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 28/09/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...-Davacı ... Sigorta A.Ş.nin sigortalısı dava dışı... Lojistik Taşımacılık Turizm Gıda Organizasyon İnşaat San.ve Tic.Ltd.Şti.nin taşıtanı olduğu emtianın 28.08.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu hasar gördüğü, hasar gören emtiayı taşıyan davalı taşıyıcı ...'a ait aracın sürücüsü davalı... kazanın meydana gelmesinde etken olduğu, hesaplanan Tazminat üst sınırının 721.977,98-TL olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısına 10.12.2021 tarihinde 42.383,20-TL tazminat ödediği, Torbalı İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasında takip tarihi itibari ile asıl alacak tutarının 42.383,20-TL, işlemiş faiz tutarının 3.182,22-TL.sı olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Hukuki durum ve delillerin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmakla saygıyla arz ederiz..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 03/01/2024 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmına göre;"...Kök rapordaki görüş ve kanaatimiz değişmemiştir. Torbalı İcra Müdürlüğünün...sayılı takip dosyasında takip tarihi itibari ile asıl alacak tutarının 42.383,20-TL, işlemiş faiz tutarının 3.206,61-TL.sı olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Sayın Mahkemenin takdirlerine saygıyla arz ederiz..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına ödediği hasar bedelinin rücu istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
2-Dosya kapsamının incelenmesinde, davacı sigorta şirketi nezdinde taşıma sigorta poliçesi ile sigortalı olan dava dışı.. Lojistik Taşımacılık Turizm Gıda Organizasyon İnşaat Teks.San.ve Tic.Ltd.Şti.'nin dava dışı... Ambalaj Sanayi ve Ticaret A.Ş. Tarafından dava dışı ...Çimento San. Ve Tic.A.Ş.'ye gönderdiği 206.520 adet çimento torbasını asıl taşıyıcı olarak taşımak üzere anlaştığı, davalıların ise sözleşmede fiili taşıyıcı olarak asıl taşıyıcı ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları görülmüştür.
3-Davalı... vekili cevap dilekçesinde yetki ve zamanaşımı itirazlarında bulunmuştur.
Dava dosyasında bulunan tebliğ mazbatasının incelenmesinde davalı... ile aynı konutta ikamet eden annesi...a 03/03/2023 tarihinde dava dilekçesinin tebliğ edildiği, 2 haftalık yasal cevap süresinin 17/03/2023 tarihinde sona erdiği, dosyaya sunulan cevap dilekçesinin ise 18/03/2023 tarihinde saat 15:13'te UYAP sistemi üzerinden dosyaya yüklendiği, bu haliyle cevap dilekçesinin süresinde olmaması nedeniyle geçerli bir yetki itirazı ve zamanaşımı defi bulunmadığı gözetilerek davalı vekilinin bu yöndeki itiraz ve defileri dikkate alınmamıştır.
Davalı tarafça icra dairesinin yetkisine yönelik itirazda bulunulmuş olup bunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
6102 sayılı TTK'nın 890.maddesinde;
"(1) Birinci ve İkinci Kısım hükümlerine tabi taşımadan doğan hukuki uyuşmazlıklarda, malın teslim alındığı veya teslim için öngörülen yer mahkemesi de yetkilidir.
(2) Fiilî taşıyıcıya karşı açılacak dava, asıl taşıyıcının yerleşim yeri mahkemesinde, asıl taşıyıcıya karşı açılacak dava fiilî taşıyıcının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir."
Düzenlemeleri bulunmakta olup, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda özel yetki düzenlemesinin öngörüldüğü, buna göre zarar gören emtianın dava dışı gönderici şirketin Yazıbaşı/Torbalı adresinde yer alan deposundan teslim alındığı gözetildiğinde Torbalı İcra Dairesi'nin ve Mahkememizin uyuşmazlığın görülmesinde yetkili olacağı gözetilerek icra dairesinin yetkisine yönelik itirazların reddine karar verilmiştir.
4-6102 sayılı TTK’nın 875/1. maddesinde taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu olduğu, 876/1. maddesinde de ziya, hasar ve gecikmenin, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmesi halinde taşıyıcının sorumluluktan kurtulacağı düzenlenmiştir.
5-Davacı sigorta şirketi ile asıl taşıyıcı arasında düzenlenen Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi'nin incelenmesinde, poliçe vadesinin 01/02/2021 ve 01/02/2022 tarihleri aralığında olduğu, 4.000.000.000,00-TL sigorta bedeli bulunduğu görülmüştür. Dava konusu hasar 28/08/2021 tarihinde meydana gelmiş olup, asıl taşıyıcının sorumluluğuna istinaden ödeme yapan sigorta şirketinin, asıl taşıyıcıya halef olarak asıl taşıyıcı ile fiili taşıyıcı arasındaki ilişkiye göre zararı davalı araç maliki ve sürücüsünden kusurları oranında talep edebileceği değerlendirilmiştir.
6-Mahkememizce dosya taşıma uzmanı, adli trafik bilirkişi, sigorta uzmanı ve malzeme mühendisi bilirkişilerden oluşturulan heyete tevdi edilerek kaza ve hasarın meydana gelmesindeki kusur dağılımı, zararın oluşmasına sürücü hatası dışında bir etken bulunup bulunmadığı ve zarar miktarının tespiti hususlarında rapor alınmıştır.
Dosyaya sunulan 27/09/2023 tarihli kök raporda taşınan emtinanın 28/08/2021 tarihli kazada zarar gördüğü, kazanın gerçekleşmesinde araç sürücüsü ...n hatalı olduğu, taşıyıcının sorumluluk üst sınırının(çekme hakkı) 721.977,98-TL olduğu, hasarlanan emtianın değerinin 57.383,20-TL olduğu, sovtaj değerinin 10.000,00-TL olduğu ve muafiyet tutarı 5.000,00-TL'nin düşülmesi ile 42.383,20-TL zarar oluştuğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.
7-Bilirkişi raporuna karşı davalı taraflarca itirazda bulunulmuştur. Davalıların sair itirazları yerinde görülmemekle birlikte yüklemenin gönderen tarafça gerçekleştirildiğini ve yükleme kusuru nedeniyle hasarın oluştuğu ileri sürülmüştür.
Yerleşik yargısal uygulama, taşıma ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK’nın 863. maddesi hükmüne göre, sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür. Aynı Kanun'un 864. madde hükmünde gönderenin kusursuz sorumluluk halleri düzenlenmiştir. TTK'nın 864/3. hükmüne göre, zararın veya giderlerin doğmasında taşıyıcının davranışlarının da etkisi olmuşsa, tazmin yükümlülüğü ile ödenecek tazminatın kapsamının belirlenmesinde, bu davranışların ne ölçüde etkili oldukları da dikkate alınacaktır
Mahkememizce bu doğrultuda yapılan incelemede, dosyaya yansıyan sözleşmeden veya durumun gereğine göre yüklemenin davalılar tarafından yapıldığına dair bir kayıt bulunmadığı, davacı tarafça yüklemenin taşıyıcı tarafından yapıldığına dair bir ticari teamül bulunduğu da iddia edilmediği, bu haliyle dava konusu hasarın meydana gelmesinde göndericinin istifleme, bağlama, sabitleme sorumluluğu ile davalı araç sürücüsünün kazaya neden olan davranışları birlikte irdelenerek, bunların hasarın oluşmasına olan etkilerinin ağırlığına göre oransal olarak gösterilmesi hususunda rapor düzenlenmesi istenilmiş, dosyaya sunulan 28/12/2023 tarihli ek raporda özetle, kaza sonrası fotoğraflar üzerinden yapılan incelemede kare paletler üzerinde sabitlenmiş ve ambalajlanmış çimento torbalarının iki kat olarak yüklendiği, spanzet gergili halatlar mekanizma ile sıkıştırılıp sabitlendiği, seyir halinde savrulmanın engellenmesi için branda ile kapatıldığı, kazanın Nevşehir ilinde meydana geldiği, İzmir'den gerçekleştirilen yükleme sonrasında kazanın gerçekleştiği mahale 770 KM mesafe bulunduğu ve bu mesafede yapılan taşımada dikkate edilmesi gereken hususların davalı sürücü tarafından bilinmesi gerektiği, yükün hafif malzemede ve 2 kat boyunda, kupa boyunu aşmadığı, malzeme tür, ağırlık ve yüksekliğine göre savrulma ihtimalinin az olduğu, 15 adet paletin aynı anda düşmüş olduğu ve toplu düşmelerde bağlama hatasının değil ani refleksten kaynaklanan hareketlerden meydana gelebileceği, yol süresi boyunca sürücünün belirli aralıklarla gergi ve bağlantıları kontrol etmesi gerektiği, kazanın meydana geldiği yerin yükleme alanından 770 KM uzakta olması nedeniyle bağlama veya yükleme hatası olması durumunda bu mesafeye kadar denge bozulması yaşanması gerektiği ancak böyle bir halin bulunduğuna dair delil bulunmadığı, kazanın dönüş virajına yük ve hızın dikkate alınmaksızın giriş yapılmasından kaynaklandığı ve benzer nitelikteki değerlendirmelerle sürücü kusurundan meydana geldiği, yükleme kusuru veya ambalaj kusuru bulunmadığı yönündeki görüşte değişiklik olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
8-Davalı ... vekili tarafından ek rapora karşı itirazlar ileri sürülmüş ise de, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda yer alan değerlendirme ve uyuşmazlığa ilişkin açıklamaların değerlendirilmesinde, bilirkişi raporunda belirtildiği üzere yükleme yeri ile kaza mahalli arasındaki mesafe dikkate alındığında aracın yol boyunca sarsıntı, dönüşlerde belirli yanlara doğru esneme ve ivmelenmeleri nedeniyle bağlantı noktalarında gevşeme olabileceği, bu hususun bağlama hatası olarak değerlendirilemeyeceği, sürücünün belirli aralıklarla bağlantı noktalarını kontrol etmesi gerektiği, diğer taraftan paletlerde tek tarafta yer alan 15 paletin aynı anda savrulmasında farklı bağlantı noktalarının birden işlevini kaybetmiş olmasının ani savrulma etkisini gösterdiği, kaza mahalline göre aracın yük ve hız durumuna göre daha dikkatli olarak viraja girilmesi gerektiği halde gerek trafik kurallarına gerekse taşımada gösterilecek dikkat ve özenin gösterilmemiş olması nedeniyle kazanın ve hasarın meydana geldiği, bu haliyle oluşa ve dosya kapsamına uygun bilirkişi raporu mahkememizce yeterli görülmekle davalı asıl taşıyıcı araç maliki ve sürücüsünün zarardan asli ve tam kusurlu olarak müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları değerlendirilmiş ve tespit edilen 57.383,20-TL zarara istinaden sovtaj değeri ve muafiyet tenzili sonrası sigorta şirketinin sigortalısına yaptığı 42.383,20-TL ödemenin davalılardan talep edilmesinin yerinde olduğu gözetilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.
9-Davacı tarafça dava dışı sigortalıya 10/12/2021 tarihinde 42.383,20-TL ödeme yapılmış olup ödeme tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faiz talep edilebileceği, uyuşmazlığın ticari nitelikte olması nedeniyle avans faizi istenilmesinin mümkün olduğu, buna göre 28/12/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda ayrıntıları açıklandığı üzere 10/12/2021 ile takip tarihi 02/06/2022 tarihleri aralığında 3.206,61-TL işlemiş faiz talep edilebileceği, davacı tarafça takipte 3.004,56-TL talep edilmiş olduğundan taleple bağlı kalınarak hüküm kurulmuş ve takip öncesi koşullarda takibin devamına karar verilmiştir.
10-Davacı tarafça inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise de dava konusu uyuşmazlığın kusur durumu ve zararın miktarının belirlenmesi yönlerinden ihtilaf içerdiği, alacağın miktarı ve varlığı hususunda yargılama yapılmaksızın davalıların sorumlu oldukları tutarı bilemeyeceği, bu haliyle alacağın likit nitelikte olmadığı ve inkar tazminatı koşullarının oluşmadığı değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, Torbalı İcra Dairesi'nin... Esas sayılı takip dosyasına yapılan davalı itirazlarının ayrı ayrı iptali ile takibin itiraz öncesi koşullarda devamına,
2-Alacak likit nitelikte görülmediğinden inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.114,23-TL harçtan peşin olarak alınan 551,62-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.562,61-TL karar ve ilam harcının davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 551,62-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafçu 179,90-TL başvuru harcı, 391,25-TL posta ve tebligat ücreti, 5.200,00-TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplam 5.771,15-TL yargılama giderinin, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
8-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde
dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
13/02/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim...
e-imzalıdır
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!