İSTANBUL ANADOLU 9. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/685 Esas
KARAR NO: 2024/588
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/10/2021
KARAR TARİHİ: 27/06/2024

DAVA:Davacı vekili mahkememize sunduğu 15.10.2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilleri şirketin --------- İşletme Müdürlüğü tarafından yüklenici firmalar nezdinde çalışan dava dışı ------- adlı işçinin emeklilik sebebiyle kıdem tazminatı talep ederek işten ayrıldığını; anılan işçiye damga vergisi hariç 54.487,62.-TL kıdem tazminatının 10.12.2020 tarihinde ödendiğini; dava dışı ----------Ş.'nin sorumlu olduğu kısmın Aralık 2020 hak edişinden kesildiğini, dava dışı ----------- tarafından ise sorumlu oldukları kısmın ödendiğini; her bir davalıya sorumlu oldukları hizmet süresi ile orantılı rücu talep ettiklerini, davalılar ile aralarında imzalanmış sözleşmelere göre işçilik kapsamında yapılacak tüm ödemelerden davalıların sorumlu olduklarını belirterek rücuen alacak olarak davalılardan toplam 48.502,18.-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birtikte davalılardan ayrı ayrı tahsilini vekaleten dava ve talep etmiştir.

CEVAP : Davalı ---------- Şti. vekili 16.12.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle: Kısmi dava açılamayacağını, davadan öncesi için faiz talep edilemeyeceğini ve yasal faiz işletilmesi gerektiğini; davada ----------- Adliyesi'nin yetkili olduğunu; dava dışı işçinin tüm hak ve alacaklarının ödendiğini, kıdem tazminatının ihale bedeline dahil olmadığını ve bu sebeple de sorumlu olmadıklarını; davacı talebinin zamanaşımına uğradığını, 6552 sayılı yasa kapsamında tüm sorumluluğun davacı kurumda olduğunu; davacı ile aralarında imzalanmış sözleşmenin tek taraflı olması sebebiyle aleyhlerine yorumlanamayacağını; sözleşmede açık rücu düzenlemesi bulunmadığından da sorumluluklarının aksi görüşte dahi ancak yarı yarıya olabileceğini; sorumluluğun da her bir işverenin kendi dönemi ve o dönemdeki ücretle sınırlı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.Diğer davalılara dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir tebligatın yapıldığını ancak dosyaya süresinde cevap dilekçesi sunmadıkları görüldü.29.02.2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; Davacı -------- ile davalılar arasında dava dışı işçiye karşı İş Kanunu m.2 gereği asıl işveren — alt işveren ilişkisi bulunduğunun tespit edildiği, Davacı haklı görüldüğü takdirde, TBK m.167 gereği, davalılar arasındaki sorumluluğunun kendileri nezdinde geçen süre nispetinde olacağı, Buna göre yapılan hesaplamalarda davacı ----------Ş.'nin müteselsil! borçluluğun iç ilişkisinde kendisi üzerine düşen payın üzerinde dava dışı alacaklı işçiye ödemiş olduğu bedellerde ilişkin tablonun raporda ayrıntılı gösterildiğini, davacı --------- davalının sorumluluğunu tümüyle kapsayan ödeme tarihi olan 10.12.2020 tarihinden itibaren (ticari) avans faizi talebinde bulunabileceği, sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi gereğince davacının dava dışı işçi -------- ödemek zorunda kaldığı kıdem tazminatının davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkindir.Dava dışı --------- adlı işçiye ait --------- hizmet döküm cetvelinin celbedilmiş, ayrıca davacı -------- tarafından davalılar ile aralarında imzalanmış Hizmet Alım Sözleşmeleri ve ekleri ile İdari Şartnamelerin, ödeme dekontlarının, davalılara yapılan ödeme bildirimleri dosyaya ibraz edilmiştir.Davacı ile davalılar arasında imzalanan Hizmet Alım Sözleşmeleri ile dava dışı işçiye karşı aralarında asıl işveren — alt işveren ilişkisi kurulmakta olup; her ne kadar 6552 sayılı Kanun m. 8 ile getirilen düzenlemede, dava dışı işçi gibi aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların aynı kamu kurum ve kuruluşunda ait işyerlerinde geçen toplam süreye göre belirlenecek kıdem tazminatlarının ilgili kamu kurum veya kuruluşu tarafından ödeneceği belirtilmiş ise de; Kurumun alt işverenlere rücu edebilmesi anılan hükme ait bir husus olmayıp; ödeme yapan kurumun 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ve Hizmet Alım Sözleşmeleri uyarınca alt işverenlere orantılı olarak rücu hakkı bulunmaktadır. Yargıtay uygulamasında, Hizmet Alım Tip Sözleşmeleri kapsamında ve genel olarak uygulanan Kamu İhale Genel Tebliği 78.30/ç bendi ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesi gereği, her bir davalı alt işverenin (yüklenicinin) işçiyi çalıştırdığı kendi dönemindeki kıdem tazminatının tümünden sorumlu olduğu belirtilmekte; anılan mevzuata göre alt işverenlere verilmiş olan tüm ihalelerin bedellerine kıdem tazminatlarının da dahil olduğu açıklanmaktadır. Bu nedenle, her bir alt işveren kendi döneminde oluşmuş işçilik alacaklarının tümünden sorumlu olup; taraflar arasında eşit paylı rücu değil, davacı asıl işverenin tam rücuu söz konusu olacaktır.İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.Mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre davacı yanın 48.502,18 TL tutarındaki ödenmiş olan işçilik alacağından her davalının sadece kendi dönemleri ile orantılı olarak sorumlu tutulabilecekleri tutarlar hesaplanmış olup mahkememizce davacı tarafın talep miktarları da gözetilerek ----------- Şti. 2.969,25 TL, ------------- Şti. 4.627,40 TL, ------------ Şti. 4.575,98 TL, ------------ : 784,09 TL, ---------- Sağlık Hizmetleri 9.383,34 TL, --------- Şti. 9.383,34 TL, ----------- Şti.’ne 5.694,27 TL, ----------- 8.432,15 TL tutarında olmak üzere toplamda 45.849,82 TL rücu edebileceği belirtilmiştir. Ancak davacı taraf dava dilekçesinde 48.502,18 TL talep etmiş olduğundan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-Davalı --------- Şti yönünden açılan davanın Kabulü ile; 2.969,25-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı -------- Şti’den tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davalı --------- Şti yönünden açılan davanın Kabulü ile; 4.627,40-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı ------- Şti’den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Davalı ---------- Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 4.575,98-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı --------- Şti. den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-Davalı -------- Şti yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 784,09-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ---------Şti'den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
5-Davalı-------- Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 9.383,34-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ,--------- tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
6-Davalı -------- Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 9.383,34-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı -------- Şti. den tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
7-Davalı ------------ Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 5.694,27-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı --------- Şti. den tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davalı ------------ Şti. yönünden açılan davanın Kısmen Kabulü ile; 5.694,27-TL alacağın temerrüt tarihi olan 10/12/2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ---------- Şti. den tahsili ile davacıya verilmesine,
9-Harçlar kanununa göre alınması gerekli 3.132,00 TL harcın, davacı tarafça dava açılırken peşin olarak yatırılan 828,30 TL'dan mahsubu ile eksik kalan bakiye 2.303,7‬ TL'nin davalılardan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
10-Kabul edilen dava yönünden AAÜT uyarınca davacı lehine takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
11-Ret olunan dava yönünden AAÜT uyarınca ----------- Şirketi lehine takdir olunan 359,22 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı --------- Şirketine verilmesine,
12-Davacı tarafça dosyaya yatırılan 828,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 887,6‬ TL'nin davalılardan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
13-Davacı tarafça dosyada yargılama gideri olarak sarf edilen 8,5 TL vekalet harcı, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, 2.285,10 TL posta masrafı, olmak üzere toplam 3.793,6‬ TL yargılama masrafının davanın kabul ret oranına göre 3.586,15 TL'sinin davalılardan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
14- Dosyada artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
15-56325 Sayılı Yasa' nın 18/A maddesinin 11 ve 13. Fıkraları uyarınca zorunlu arabuluculuk nedeniyle arabulucuya hazine tarafından ödenen 1.400,00 TL'nin davanın kabul ret oranına göre 1.323,44 TL'sinin davalılardan, 76,56 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/06/2024