İSTANBUL ANADOLU 9. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/550 Esas
KARAR NO: 2024/420
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/08/2021
KARAR TARİHİ: 02/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA:Davacı Vekili 23.08.2021 Tarihli Dava Dilekçesinde Özetle;------- İli ------- İlçesi, -------- Mahallesi -------- Pafta, -------- Ada ------- Parselde kayıtlı taşınmaz bakımından mal sahipleriyle ------ şirketi aralarında “düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi” yapıldığını, daha sonra ------- şirketi arasında 05.05.2017 tarihinde taşeronluk sözleşmesi yapıldığını bu sözleşme gereği inşaatın tüm giderleri ile ------ şirketi tarafından karşılanarak yapılacağının kararlaştırıldığını, Taşeron firma ile müteahhit firma arasında yapılan sözleşmede dökümü verilen dairelerin müteahhit firmaya teslimi mal sahipleriyle yapılan sözleşmedeki gibi olmadığından dolayı, taşeron firmaya devrinin de aynı şekilde olabilmesi için sahipleri tarafından bu yönde ortak bir karar alındığını, davacı şirket arsa üzerinde inşaat yapan ------- şirketi firmasına muhtelif tarihlerde inşaat ve çatı malzemeleri temin edildiğini ve buna ilişkin faturalar düzenlediğini, inşaat firmasına temin edilen ve kesilen faturalar da sabit olan inşaat/çatı malzemelerine ilişkin fatura bedelleri ödenmediğini, davacı firma adına yapılan arabuluculuk görüşmeleri de sonuçsuz kaldığını, davacının inşaat projesi için temin etmiş olduğu çatı ve inşaat malzeme masrafını dazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL üzerinden olup fatura tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

CEVAP:Davalı ..., ..., ..., ..., ..., ..., ---------, ..., ..., ..., ..., ... Vekili 20.09.2021 Tarihli Cevap Dilekçesi Özetle;
25.08.2021 tarihli tensip tutanağında 13 numaralı davalı olarak yer alan -------- şirketi ile diğer davalılar arasında sözleşme düzenlendiğini, söz konusu sözleşmeyi davalı -------Ş.'nin sözleşme edimlerini yerine getirmediğini, işleri sürüncemede bıraktığını neticede taraflar arasındaki sözleşmenin 13. Maddesi gereğince sözleşmeyi geriye Davacı tarafın dava dilekçesinde bahsetmiş olduğu diğer davalı -------- şirketi ile -------- arasındaki sözleşme ile davacının ------- şirketi adına düzenlediğini iddia etmiş olduğu faturaların ve -------Ş.'nin diğer davalı ...Ş'ye çektiği ihtarnamenin davalılar bakımından herhangi bir bağlılığının bulunmadığını, ayrıca davacının talebinin haklı olabilmesi içi davalılar açısından onların lehine zenginleştirici olay ve illiyet bağı bulunması ve zenginleşmenin haklı bir sebebe dayanması gerektiğini, davacının dilekçesinin ekinde sunulan 17.06.2017 tarihli karar defteri suretindeki imzaların davalılara ait olmadığını, davacı tarafın haksız, mesnetsiz iddialarının ve davanın reddine, karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.14.06.2022 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle;Davacı yanın 2018-2019 Dönemi BS formunda; Davacı yan tarafından davalı yana düzenlenen faturaların davacı tarafından Maliyeye bildirimde bulunulduğunun tespit edildiği, davalı yanın 2017 Dönemi BA formunda; Davacı yan tarafından davalı yana düzenlenen faturaların davalı tarafından Maliyeye bildirimde bulunulduğu ancak 2018 Dönemi BA Formunda davacı tarafından düzenlenen faturalaında Davalı tarafından Maliyeye bildirilmediği görüldüğü, davacının 2017-2018-2019 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı Tarafın -------- Ticaret Odasına -------- sicil numarası ile Tacir olarak kaydolduğu görüldüğü, davalı ...Ş. incelemeye katılmadığı, ticari defter ve kayıtları ibraz etmediğinden davalı taraf ticari defter kayıtları üzerinden bir tespitin yapılamadığı, detaylıca verilen davacı taraf 2017-2018-2019 yılı yasal defter ticari münasebet kayıtlarına Davacının davalıdan kaydi olarak 540,405,84 TL tutarında alacaklı olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.05.02.2023 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle; Davacı yan davalılardan --------- firmasına malzeme satmıştır. Davacı yan --------- firmasına satmış olduğu malzemenin bedelini --------- dışında ona iş veren asıl işverenden ve asıl işverenle sözleşmesi bulunan arsa sahiplerinden de talep ettiğini, borç ilişkileri nisbidir. Borç ilişkisinin nisbiliği o ilişkiden sadece taraf olanların haklar türetebileceği ve borç ilişkisinin sadece ilgili taraflarca ihlal edilebileceği anlamına gelir. Bu sebeple nihai takdiri bütünüyle Sayın Mahkemenize ait olmak üzere faturalı alacakların sadece borçlu -------- firmasından talep edilebileceği, diğer davalılardan talep edilemeyeceği düşünülmektedir. Zira 30.01.2014 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi arsa sahipleri ile ------- arasında akdedilmiştir. Söz konusu sözleşme de --------- Noterliğinin 30.04.2018 tarih ve --------- yevmiye numaralı ihtarname ile arsa sahipleri tarafından borçlu temerrüdüne dayalı olarak feshi bildirildiğini, davacının davalıdan kaydi olarak 540.405,84 TL tutarında alacaklı olduğu, tespit edildiğini, sözleşmenin fesih tarihi itibariyle yani 30.40.2018 tarihi itibariyle alacağın 238.243,24TL olduğu fesih sonrasında da faturaların kesildiği ve ödemelerin yapıldığı ve yapılan incelemede alacağın ise 540.405,84TL alacağın olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. 23.12.2023 Tarihli Islah Dilekçesinde Özetle; Davalıya karşı açtığımız huzurdaki davamızdaki alacakönünden; taleplerini 540.305,84 TL rttırarak, toplam 540.405,84 TL olarak talep ettiklerini, 540.405,84 TL alacağımızın bankalarca ygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, vekâlet ücreti ile dava harç ve giderlerinin, davalıya yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, faturaya dayalı ödenmeyen alacakların tazmini talebine dayalı alacak davasıdır.Taraflar arasında davalı arsa sahipleri ile davalı ------- arasında ------- İli -------- İlçesi -------- Mahallesi ------- ada --------- parselde kayıtlı taşınmaz bakımından arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanmış olmakla -------- ile ------- arasında 05/05/2017 tarihinde yapılan taşeronluk sözleşmesi ile inşaatın tüm giderlerinin -------- yapı tarafından karşılanacağının kararlaştırıldığı, davacı tarafından davalı ... firmasına muhtelif tarihlerde inşaat ve çatı malzemeleri temin edilmesi sonrası faturalar düzenlendiği anlaşılmakla davalıların tamamının ödenmeyen işbu fatura bedelinden dolayı davacıya karşı 17/06/2017 tarihli karar defteri ve davalı -------- ile -------- yapı arasında düzenlenen --------- Noterliğinin--------- yevmiye nolu sözleşmesine istinaden sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davalıların sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği hususunda ihtilaf olduğu anlaşıldı.Somut olayda; Davacı şirket ile dava -------- şirketi arasında akdi ilişki olmadığı, davacı ile davalı ...Ş. arasında akdi ilişkinin var olduğu, davalı ... ile aralarındaki ticari alım satım nedeni ile alınan malların kullandığı, davalı ... bu alım satım nedeni ile düzenlenen faturaları ödemediği, davalı ... ile diğer davalı --------- ve arsa sahiplerinin 17/06/2017 tarihli karar defteri ve -------Noterliğinin --------- yevmiye nolu 12/06/2017 tarihli sözleşme nedeniyle davacıya karşı temin edilen malzemeler nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları belirtilerek talepte bulunulmuştur.Mahkememizce rapor alınmış olup dosyaya sunulan bilirkişi raporunda davalı ... şirketinin ticari defterlerini ibraz etmediği için incelenemediği, davacı şirket defterlerinde faturaların kayıtlı olduğu, sevk irsaliyelerinin davalı yana teslim edildiği, BS bildirimi verildiği, davalı şirket tarafından 2017 döneminde BA bildiriminde bulunulduğu, 2018 dönemi için BA bildiriminde bulunulmadığı, gereği davalı ...Ş. den 540.405,84 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Sözleşmenin nispiliği prensibi uyarınca sözleşme hükümleri ancak tarafları bağlar. Davacı ile davalı --------- ve arsa sahipleri arasında akdi ilişki olmadığı gibi davalı ------- veya arsa sahiplerinin borcu üstlendiğine dair Borçlar Kanunu’nun 110. maddesi anlamında bir taahhüdü de bulunmamaktadır. Ayrıca dava dilekçesi ekinde sunulan karar defter suretinde de davalı -------- şirketi ile arsa malikleri davalı şahısların borçtan sorumlu olduklarına ilişkin bir ibare yer almamaktadır.Davacı tarafça her ne kadar diğer davalı ile aralarındaki faturaya dayalı mal alım satımından davalı --------- ve arsa sahiplerinin yararlanması nedeni ile sebepsiz zenginleştiği belirtilerek talepte bulunulmuş ise de; 6098 sayılı Kanun'un 77 in maddesinde belirtildiği üzere; sebepsiz zenginleşme haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşme olarak tanımlanabilir. Borçlar Kanunun 77 nci maddesine göre haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğar. Anılan madde hükmünden de anlaşılacağı üzere, sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ile fakirleşme arasında uygun nedensellik (illiyet) bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekmektedir.Somut olayda; davalı ------- ve -------- arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin bulunduğu, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 30/04/2018 tarih ve ------- yevmiye numaralı ihtarname ile borcu temerrüdüne dayalı olarak feshedilmiştir. Taraflar arasında imzalanan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin düzenlendiği, bu itibarla davalılar arasında yapılan sözleşme kapsamında işlerin yapıldığı, davalı şirketin sebepsiz zenginleşmesinden bahsedilemeyeceği anlaşılmıştır.4857 sayılı Kanun'un 2/7.maddesi ile işçilerin İş Kanunu'ndan, sözleşmeden ve toplu iş sözleşmesinden doğan hakları, 5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile de Kurumun alacakları ve işçinin sosyal güvenlik hakkı daha geniş koruma-güvence altına alınmak istenmiştir. 5510 sayılı Kanun'un 12/6.maddesi ile asıl işverenin, bu Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumlu tutulacağı düzenlenmiştir.Ancak asıl işveren, İş Kanunun işverene yüklediği yükümlülüklerden dolayı alt işveren ile birlikte sorumlu tutulmuştur. Olayımızda davacı tarafından davalı ... adına düzenlenen faturalar nedeni ile alacak davası açılmıştır. Dolayısıyla ticari alım satım nedeni ile açılan alacak davasında yukarıda belirtildiği gibi 5510 Sayılı İş Kanunu çerçevesinde asıl işveren ile alt işverenin birlikte sorumluluğunu düzenleyen "müteselsil sorumluluk" hükümlerinin uygulanması söz konusu değildir. Açıklanan nedenlerle davalı -------- ve arsa sahipleri davalı şahıslar aleyhine açılan davanın husumet nedeni ile reddine karar verilmesi gerekmiştir .Açıklanan nedenlerle açılan davanın kısmen kabulü ile; Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ---------, ..., ..., ..., ..., ..., ... Ve ... hakkında açılan davanın Pasif Husumet Nedeniyle Reddine; Davalı ... hakkında açılan davanın Kabulü ile; 540.405,84 TL nin 23/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ... tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: (Yukarıda Açıklanan Nedenlerle),
Açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., -------- ..., ..., ..., ..., ..., ... Ve ... hakkında açılan davanın Pasif Husumet Nedeniyle REDDİNE,
2- Davalı ... hakkında açılan davanın KABULÜ ile; 540.405,84 TL nin 23/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ... tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-Harçlar kanuna göre alınması gerekli 36.915,12 TL harcın, davacı tarafça dosyaya peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 9.286,37‬ TL harçtan mahsubu ile, eksik kalan bakiye 27.628,75‬ TL'nin davalı ... Şirketinden tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından dosyada yargılama gideri olarak sarf edilen, 59,30 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı, 8,5 TL vekalet harcı, 419,90 TL keşif harcı, 9.227,07 TL ıslah harcı, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, 845,10 posta masrafı olmak üzere toplam 12.619,17‬ TL'nin davalı ... Şirketinden alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
5-Ret edilen dava yönünden AAÜT uyarınca Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ---------- ..., ..., ..., ..., ..., ... vekili lehine takdir olunan 19.700,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Kabul edilen dava yönünden AAÜT uyarınca davacı lehine takdir olunan 81.656,82 TL vekalet ücretinin davalı ... Şirketinden alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
7-Dosyada artan avansın karar kesinleştiğine ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve bir kısım davalılar vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile -------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf yoluna başvuru konusu edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, istinaf yoluna başvurulmasının İİK'nın 36. maddesi saklı kalmak kaydıyla kararın icrasını durdurmayacağı, süresi içerisinde karara karşı istinaf yoluna başvurulmaması halinde hükmün kesin hüküm ve kesin delil oluşturacağı açıklanmak suretiyle açık duruşmada verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/05/2024