İSTANBUL ANADOLU 6. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/526 Esas
KARAR NO:2024/477
DAVA: Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Tazminat)
DAVA TARİHİ: 07/07/2022
KARAR TARİHİ: 11/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin -------olmak üzere geniş bir yelpazede hizmet verdiğini, firma ticaretine ilişkin tüm ödemelerini ve tahsilatlarında davalı ------ hesabı kullandığını, müvekkilinin ---- arasında ticaret yaptığını, ---- tarafından müvekkiline en son--- tarihinde---- fatura kesildiğini, işbu faturanın 28.02.2020 tarihinde ödendiğini, tarafların birbirlerine karşı herhangi bir borç ya da alacağı kalmadığı gibi bu tarihten sonra da herhangi bir ticaretleri olmadığını, 14.05.2022 tarihinde müvekkilinin bilgisi dışında yukarıda açıklanan 11.01.2020 tarihli fatura bedeli olan 219,70 TL tutarı konu edilerek---- nolu fatura ödemesi ----açıklaması ile alıcı isminin --------- hesabına para transferi yapıldığını, transferden kısa bir süre sonra yine 14.05.2022 tarihinde her bir transfer bedelinin 2.900,70 TL olduğu art arda 17 kez tekrarlanmak suretiyle toplamda 49.311,90 TL daha aynı gönderim açıklaması ile müvekkilin bilgisi ve rızası dışında transfer edildiğini, tüm bu para transferlerinin yapıldığı süreçte müvekkile ne davalı bankadan ne de davalı bankanın mobil uygulamasından herhangi bir bildirim gönderilmediği gibi, işbu transferler gerçekleştirilirken herhangi bir onay dahi istenmediğini, söz konusu gerçekleştirilen transfer işlemlerine bakıldığında davalı kurumun haftasonu 18 kez art arda aynı işlem açıklamasıyla aynı hesaba ve aynı miktarlarda gönderilen bu transferleri şüpheli işlem olarak görüldüğünü, müvekkilinin arayıp bu konuda kendisini haberdar edilip, bilgisine başvurması gerektiğini, söz konusu zararın oluşumunda müvvekkilin herhangi bir kastı ya da ihmali olmayıp, olayın gerçekleşmesinde davalı kurum tamamen sorumlu olduğunu, arabuluculuk başvurusunda anlaşma sağlanamadığını, müvekkilinin zararı olan 49.531,60 TL nin zararın meydana geldiği tarih olan 14.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı şirketin hesabından yapılan işlemlerin, internet bankacılığı kanalından yapıldığını, banka tarafından ----- giriş yapılabilmesi için davacı şirketin yetkilisi ---------- gönderildiğini, ayrıca bankanın, davacı şirketin hesabından para transfer edilebilmesi için tekrar ------ gönderdiğini, yapılan her bir işlem davacı şirketin yetkilisinin ---- onay vermesi ardından gerçekleştiğini, müvekkili bankanın hiçbir kusuru olmadığını, ----------maddesi gereğince usulüne uygun şekilde iki bileşenli kimlik doğrulaması yapıldığını, tüm kusurun, sahte siteye giren ve bütün bilgilerini sahte sitede yazarak paylaşan ve üstüne üstlük telefonuna gelen bildirimine onay veren davacı üzerinde olduğunu, kabul anlamına gelmemek üzere olası davanın müvekkili bankanın aleyhine sonuçlanması halinde müvekkili bankanın rücu hakkını kullanabilmesi için 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 61. maddesi gereğince, davanın ----- isimli kişiye ihbar edilmesini talep ettiklerini, hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, davacının banka hesabından rızası dışında yapıldığı iddia olunan --- doğan zararın tazmini istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık, davacının davalı nezdindeki banka hesabından 14/05/2022 tarihinde 18 defa-----açıklamalı, alıcısı ------ numaralı hesaba gönderilen toplam 49.531,60 TL gönderilmesinde davacının bilgisinin bulunup bulunmadığı, bulunmuyor ise davalı bankanın işlemle ilgili kusurunun ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
Taraf teşkili sağlanmış, taraf delilleri celp edilmiş ve uyuşmazlığın çözümü uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi heyeti rapor içeriğinde ; müşteri hesabında bulunan 49.531,60 TL'nin 1 adet 219,70 TL ve 17 adet de 2.900,70 TL olmak üzere toplam 18 ayrı EFT transferi ile -----------hesabına alacak geçildiğini, müşterinin, söz konusu transferlerin bilgisi ve onayı olmadan yapıldığını, avans faizi ile iadesini talep ettiğini, söz konusu tutarın şüphe üzerine Banka tarafından -------- aranması ile blokeye alındığını, şayet Mahkeme'nin hesaptan yapılan transfer toplamının Müşteri'ye iadesine ayrıca faiz ödenmesine karar verecek ise hesaplanan avans faiz tutarının 1.154,15 TL olduğunu, --------- dosyada mevcut olmadığını, her ne kadar Banka statik ve dinamik şifre adımlarının Müşteri tarafından yerine getirildiğini belirtse de, Banka'nın aldığı mevduatı korumak zorunda olduğunun takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğunu, dosya içeriğinde yer alan bilgi ve belgeler incelendiğinde; davalı banka tarafından “Banka'ya ait olmayan sahte bir siteye girildiğini ve bilgilerini bu sahte sitede yazdığını ve hatta gönderilen---------- doğrulama kodunu bile açılan sahte site içeriğinde ekrana yazması ardından dava konusu olayın gerçekleştiğini, bizatihi şirketin kendisinin kusurlu olduğu" iddia edildiği ancak bu iddia ile ilgili dosya içeriğinde herhangi bir bilgi, belge ve davalı banka tarafından yapılan bu tespite yönelik rapora da rastlanmadığını, davacının dolandırıcılar tarafından hazırlanmış olan bir sahte siteye giriş yaparak bankacılık ve bankacılıkta kullanılan özel bilgilerini bu sahte siteye girerek bilgilerinin ele geçirildiği hususları tespit edilmesi halinde davacının kusuru olacağı, ancak bu iddia ilgili herhangi tespitin dosya içeriğinde yer almadığını, bu iddialar ile ilgili de taraflarınca da dosya içeriğindeki belgelerle de tespitin yapılmasının mümkün olmadığını, bu iddianın tespiti için davacının bilgisayar ve cep telefonu üzerinde teknik incelemenin yapılması gerektiğinin değerlendirildiğini, davalı banka tarafından dosyaya sunulan raporun 4. Sayfasında ayrıntıları ile yazılı olan ----analiz edildiğinde ------ arasında toplam 4 adet davacı tarafından internet bankacılığına giriş yapıldığı ve bu girişler için davalı banka tarafından davacı ----------- Yetkilisi olan ---- sisteminde kayıtlı------ doğrulama kodunu banka personeli dahil kimseyle paylasmayiniz: ------- gönderdiğini hususlarından hareketle internet bankacılığına giriş işlemlerinde davalı bankanın üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği değerlendirildiği, yine 14.05.2022 tarih saat: 13:48:54'te davacının hesabından gerçekleştirilen para transferi ile ilgili davalı banka tarafından Davacı -----yetkilisi olan ----banka sisteminde kayıtlı olan ----- şeklinde para transferi için onay kodu gönderdiği hususunda hareketle davalı bankanın 1 adet para transferinde üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği değerlendirildiği, ancak her bir transfer bedelinin 2.900,70 TL olduğu art arda 17 kez tekrarlanmak suretiyle toplamda 49.311,90 TL para transfer yapıldığı ile ilgili davalı banka tarafından para transfer işlemleri için herhangi bir şifre ve bilgilendirme mesajı göndermediği görüldüğü hususlarından hareketle davalı bankanın 17 adet para transferinde üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğinin değerlendirildiğini bildirmişlerdir. Bilirkişi heyetinin ek rapor içeriğinde; müşteri hesabında bulunan 49.531,60 TL'nin 1 adet 219,70 TL ve 17 adet de 2.900,70 TL olmak üzere toplam 18 ayrı EFT transferi ile-----------hesabına alacak geçildiğini, müşterinin söz konusu transferlerin bilgisi ve onayı olmadan yapıldığını, avans faizi ile iadesini talep ettiğini, söz konusu tutarın şüphe üzerine Banka tarafından ------- aranması ile blokeye alındığını, Mahkememizin hesaptan yapılan transfer toplamının Müşteri'ye iadesine ayrıca faiz ödenmesine karar verecek ise hesaplanan avans faiz tutarının 1.154,15 TL olduğunu, davalı banka tarafından dosyaya sunulan, dosya içeriğinde yer alan hesap özeti belgesi incelendiğinde dava konusu ------ açıklamalı gönderen:------ fatura ödemesi -------- yapıldığı görüldüğü, incelemeye konu hesap özeti belgesinin ekran görüntüleri rapor içeriğine eklendiğini, davalı banka tarafından dosyaya sunulan Davacı ----- incelendiğinde;----- yapıldığı görüldüğü, incelemeye ----- raporunun ekran görüntüleri rapor içeriğine eklendiğini, davalı banka tarafından dosyaya sunulan, dosya içeriğinde yer alan ---- giriş yapıldığını, ----- intenet şubeye giriş yapılabilmesi için davacı------sisteminde kayıtlı olan ---- numarasına---------- şeklinde kod gönderildiğini, ----- numarasına -------- şeklinde kod gönderildiğini, ------yapılabilmesi için Davacı ------ dogrulama kodunu banka personeli dahil kimseyle paylasmayiniz: ---- kod gönderildiğini,-------- intemet şubeye giriş yapıldığı, internet şubeye giriş yapıldığını, ----- giriş yapıldığı, internet ----- şubeye giriş yapıldığı, ---- intenet şubeye giriş yapılabilmesi için Davacı ------ şeklinde kod gönderildiği, incelemeye konu------- ekran görüntüleri rapor içeriğine eklendiğini, davalı banka tarafından dosyaya sunulan yukarıda ayrıntıları ile yazılı olan----- tarafından internet bankacılığına giriş yapıldığını ve bu girişler için davalı banka tarafından davacı ------ kayıtlı olan -------- şeklinde kodlar gönderdiği ve kodların doğru girilerek internet bankacılığına giriş yapıldığı, yine ------- davacının hesabından gerçekleştirilen para transferi ile ilgili davalı banka tarafından Davacı ------- banka sisteminde kayıtlı olan----- numarasına --------- şeklinde para transferi için onay kodu gönderdiği ve kodun doğru girilerek para transfer işleminin yapıldığı, ilk para gönderim işleminden sonra rapor içeriğine ekran görüntüsü eklenen incelenen kayıtlarda yapılan para transferinin -------- alınarak kayıtlı işlem olarak para transferlerinin yapıldığından ilk para transfer işleminden sonra yapılan para işlem transferlerinde davalı banka tarafından bilgilendirme mesajı gönderilmediği, ----------- göre takdirin Mahkememize ait olduğunu, her ne kadar Banka statik ve dinamik şifre adımlarının Müşteri tarafından yerine getirildiğini belirtse de, Banka'nın aldığı mevduatı korumak zorunda olduğu, takdirin Mahkememize ait olduğunu, dosya içeriğinde yer alan bilgi ve belgeler incelendiğinde; davalı banka tarafından “Banka'ya ait olmayan sahte bir siteye girildiğini ve bilgilerini bu sahte sitede yazdığını ve hatta gönderilen---------- Şifreleri ve doğrulama kodunu bile açılan sahte site içeriğinde ekrana yazması ardından dava konusu olayın gerçekleştiğini, bizatihi şirketin kendisinin kusurlu olduğu” iddia edildiğini ancak bu iddia ile ilgili dosya içeriğinde herhangi bir bilgi, belge ve davalı banka tarafından yapılan bu tespite yönelik rapora da rastlanmadığı, davacının dolandırıcılar tarafından hazırlanmış olan bir sahte siteye giriş yaparak bankacılık ve bankacılıkta kullanılan özel bilgilerini bu sahte siteye girerek bilgilerinin ele geçirildiği hususları tespit edilmesi halinde davacının kusuru olacağı ancak bu iddia ilgili herhangi tespitin dosya içeriğinde yer almadığı, bu iddialar ile ilgili de taraflarınca da dosya içeriğindeki belgelerle de tespitin yapılmasının mümkün olmadığı, bu iddianın tespiti için davacının bilgisayar ve cep telefonu üzerinde teknik incelemenin yapılması değerlendirildiğini, ----evraklarının ---- eklendiği, eklenen evrak içeriklerinde dava konusu ile ilgili ----- tarafından şikayet ile ilgili incelenme sonuçlandığını, talep edilen bilgi-belgeler ek'te ----- almaktadır şeklinde cevap verildiğini, ---------- tarafından gönderilen ---- bilirkişi incelemesi yaptırıldığının görüldüğünü, ----içeriğinin ---- kayıtlarında yüklü olmadığından ve dosyada da fiziken yer almadığından taraflarınca inceleme ve değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığını bildirmişlerdir.
6098 sayılı TBK m. 115/3 hükmünde aynen "Uzmanlığı gerektiren bir hizmet, meslek veya sanat, ancak kanun ya da yetkili makamlar tarafından verilen izinle yürütülebiliyorsa, borçlunun hafif kusurundan sorumlu olmayacağına ilişkin önceden yapılan anlaşma kesin olarak hükümsüzdür." düzenlemesi yer almaktadır.Keza mülga 818 sayılı BK m. 99/2 hükmü de aynen "Hafif kusur halinde, borçlu iptidaen mesuliyetten beraeti tazammun eden şartın dermeyanı sırasında alacaklı borçlunun hizmetinde ise veya mesuliyet hükümet tarafından imtiyaz suretiyle verilen bir sanatin icrasından tevellüt ediyorsa; haiz olduğu takdir salahiyetine istinat ile hakim, bu şartı batıl addedebilir." şeklindedir.5411 Sayılı Bankacılık Kanunu m. 61 hükmü "4721 sayılı Türk Medeni Kanununun rehinlere ve hapis hakkına, 818 sayılı Borçlar Kanununun alacağın devir ve temlikine, takasa dair hükümleri ile diğer kanunların verdiği yetkiler ve koyduğu yükümlülükler saklı kalmak şartıyla mevduat ve katılım fonu sahiplerine ödenmesi gereken tutarları geri alma hakları hiçbir suretle sınırlandırılamaz. Mevduat veya katılma hesabı sahipleri ile kredi kuruluşları arasında vade ve ihbar süresi hakkında kararlaştırılan şartlar saklıdır." şeklindedir. ----Yukarıdaki mevzuat hükümleri hep birlikte değerlendirildiğinde; bir güven kurumu olarak, basiretli tacir gibi davranması gereken bankalar, 6098 sayılı TBK m. 115/3 (mülga 818 sayılı BK m. 99/2) hükmü uyarınca objektif özen yükümlülüğünün yerine getirilmemesinden kaynaklanan hafif kusurlarından dahi sorumlu olup, banka olmaları nedeniyle de diğer tacirlere nazaran daha yüksek özen borcu altındadırlar.Yine yukarıda anılan 5411 sayılı Bankacılık Kanunu m. 61 (mülga 4389 sayılı Bankalar Kanunu m. 10/3) hükmü uyarınca bankalar kendilerine yatırılan paraları mudilere istendiğinde veya belli bir vadede ayni veya misli olarak iade etmekle yükümlüdür. 6098 sayılı TBK m. 386 ve m. 387 (mülga 818 sayılı BK m. 306 ve 307) hükümleri uyarınca ödünç alan, akdin sonunda ödünç verilen parayı eğerkararlaştırılmışsa faizi ile iadeye mecburdur. Yine 6098 Sayılı TBK m. 570 hükmü "Misli şeylerin saklanması" başlıklı olup, m. 570/1 uyarınca saklayanın kendisine bırakılan parayı aynen geri vermek zorunda olmaksızın mislen geri vermesi açıkça veya örtülü olarak kararlaştırılmışsa, o paranın yararı ve hasarı kendisine ait olur. Yine aynı nitelikteki mülga 818 sayılı BK'nın 472 hükmü "Usulsüz Tevdi" başlıklı olup, m. 472/1'e göre, usulsüz tevdide paranın nef’i ve hasarı mutlak şekilde saklayana geçtiği için, ayrıca açıklamaya gerek kalmadan saklayan bu parayı kendi yararına kullanabilir. Bu mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde, usulsüz işlemle çekilen paralar aslında doğrudan doğruya bankanın zararı niteliğinde olup, mevduat sahibinin bankaya karşı alacağı aynen devam etmektedir. Usulsüz işlemlerin gerçekleşmesinde ispatlandığı takdirde mevduat sahibinin müterafık kusurundan söz edilebilir ve banka bu kusur oranı üzerinden hesap sahibinin alacağından mahsup talebinde bulunabilir.-------- Bu nedenlerle davacının davalıya husumet yöneltmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gibi davayı açmakta da hukuki yararı vardır. Yukarıda da ifade edildiği üzere; bankalar, özel yasa ile kurulan ve kendilerine alanlarında çeşitli imtiyazlar tanınan, topladıkları mevduatı sahteciliklere karşı özenle korumak zorunda olan kuruluşlar olup, sahip oldukları bu vasıfları sebebiyle bankacılık işlemlerinin güvenilen tarafı konumundadırlar. Bu durum, bankaların bir güven kurumu olarak kabul edilmesini ve bankanın sorumluluğunun özel güven sebebiyle ağırlaştırılmasını gerektirir. Yine 6102 sayılı TTK'nın 18/2 maddesi gereğince, tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli iş adamı gibi hareket etmesi lazımdır. Nitekim, bankaların, tacir olarak bütün işlemlerinde basiretli davranma yükümlülüğü herhangi bir tacirden farklıdır. Bu sebeple bankalardan beklenen basiret ölçüsü ve özen yükümlüğü şüphesiz daha ağırdır. Özellikle bankaların internet bankacılığı hizmeti vermeye başladıkları andan itibaren özen yükümlülüğünün daha da arttığının kabul edilmesi gerekmektedir.
Tüm dosya kapsamı ve bilirkişi rapor içerikleri birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin davalı-----kullandığı, ---- müvekkilinin bilgisi dışında alıcı isminin ------- hesabına para transferi yapıldığı, transferden kısa bir süre sonra yine 14.05.2022 tarihinde her bir transfer bedelinin 2.900,70 TL olduğu art arda 17 kez tekrarlanmak suretiyle toplamda 49.311,90 TL daha aynı gönderim açıklaması ile müvekkilinin bilgisi ve rızası dışında transfer edildiği, davalı banka tarafından bilgilendirme yapılmadığı, bu kapsamda davacının zarara uğradığı iddiası ile eldeki davanın açıldığı, yaptırılan bilirkişi incelemesinde -------- arasında toplam 4 adet davacı tarafından internet bankacılığına giriş yapıldığı ve bu girişler için davalı banka tarafından davacı----- banka sisteminde kayıtlı olan --------- doğrulama kodunu banka personeli dahil kimseyle paylasmayiniz:” şeklinde kodlar gönderildiği, internet bankacılığına giriş işlemlerinde davalı bankanın üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği, ------- gerçekleştirilen para transferi ile ilgili davalı banka tarafından Davacı ----------şeklinde para transferi için onay kodu gönderdiği, davalı bankanın 1 adet para transferinde üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği, ancak her bir transfer bedelinin 2.900,70 TL olduğu art arda 17 kez tekrarlanmak suretiyle toplamda 49.311,90 TL para transfer yapıldığı, bununla ilgili davalı banka tarafından para transfer işlemleri için herhangi bir şifre ve bilgilendirme mesajı göndermediği, davalı bankanın 17 adet para transferinde üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğinin anlaşıldığı, ilgili savcılık dosyası olan-------- soruşturma sayılı dosyasında bulunan bilirkişi raporunda iki adet excel formatında döküman olduğu, bunların port raporu ile döküman hesap hareketleri olduğunun yazılı olduğu, bunların hali hazırda Mahkememiz dosyasında da bulunduğu, davalı tarafça davacının, Banka'ya ait olmayan sahte bir siteye girildiği ve bilgilerin bu sahte sitede yazıldığı ve hatta gönderilen ----- kodunu bile açılan sahte site içeriğinde ekrana yazması ardından dava konusu olayın gerçekleştiği, bizatihi şirketin kendisinin kusurlu olduğu şeklinde iddia ileri sürülmüş ise de; bu iddia ile ilgili dosya içeriğinde herhangi bir bilgi, belge ve davalı banka tarafından yapılan bu tespite yönelik rapora rastlanmadığı, bu iddianın / davacının zararın meydana gelmesinde kusurlu olduğunun ispat yükü davalı üzerinde olduğu --------- dava konusu para gönderim işleminin davacı iradesi dışında gerçekleştiği, davalı bankanın aldığı mevduatı korumak zorunda olduğu ve davalının üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediği kanaatine varılmakla davanın kabulüne dair karar vermek gerekmiş, haksız fiil tarihi itibariyle faize hükmedilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1)Davacının davasının KABULÜ ile 49.531,60 TL nin 14/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2)Alınması gerekli karar harcı 3.383,50 TL’den peşin olarak yatırılan 845,88 TL'nin mahsubu ile 2.537,62 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3)Davacı tarafça yatırılan 845,88 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
4)Davacı tarafından yapılan 92,20 TL ilk dava masrafı, 3.000,00 TL bilirkişi, 90,00 TL tebligat müzekkere gideri olmak üzere toplam 3.182,20 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
5)Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6)Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı taraftan tahsili hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
7)Davacı tarafça dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içinde (HMK 345/1), mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle, -------- Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/06/2024