İSTANBUL ANADOLU 5. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/529 ESAS
KARAR NO: 2024/513
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24.07.2023
KARAR TARİHİ: 28.05.2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında 19.07.2022 tarihli yüklenici sözleşmeli kapsamında davacı tarafından davalıya ait fabrika alanında------- yönelik anahtar teslimi götürü bedel iş yapılması taahhüt edilmiş olduğunu, ve sözleşme kapsamında işin teslim edilmiş olmasına rağmen sözleşme bedelinin %50'sinin ödenmemiş olduğunu, bu kapsamda icra takibi yapıldığını, aynı tarih ile ihtarnamenin keşide edilmiş olduğunu, davalı tarafından ihtarnamenin icra takibi başladıktan sonra keşide edilmiş olduğunu ve kötü niyet bulunduğunu, davalı tarafından takip başlatılana kadar hiçbir talepte bulunulmamış olduğunu, davalı şirket tarafından sözleşme tarihinden beş ay geçtikten sonra keşide edilmiş olduğunu, sözleşme kapsamında işin süresinde bitirilmiş olduğunu, tahsil edilemeyen bölümün 13.613,50-USD olduğunu, tüm bu nedenler ile fazlaya ilişkin hakları aklı kalmak kaydıyla haksız itirazın iptal edilerek takibin devamını, davalı borçlu şirketin icra dosyasına havi haksız itirazının iptali ile takibin devamını ve yüzde 20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA: Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı tarafa usulüne uygun tebliğ edilmiş, davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava; eser sözleşmesine dayalı fatura alacağının tahsili için---------- sayılı dosyası ile başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı vekili; taraflar arasında 19.07.2022 tarihli eser sözleşmesinin yapıldığını, sözleşme ile davalıya ait fabrika alanında -------------yönelik anahtar teslimi götürü bedel ile iş yapılmasının davacı tarafından taahhüt edildiğini, işin teslim edilmiş olmasına rağmen sözleşme bedelinin %50'sinin ödenmemiş olduğunu, bu bedelin tahsili için icra takibine geçildiğini, davalının başlatılan takibe itiraz ettiğini beyan ederek itirazın iptalini dava ve talep etmiş; davalı davaya cevap vermemiştir.Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda basit yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış, yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasına geçilmiş, dava konusu yerde keşif yapılmış, bilirkişi raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı ile davalı arasında; davalının iş sahibi, davacının yüklenici olduğu------ işinin götürü usulle anahtar teslim' şeklinde yapılmasına dair sözleşme olup olmadığı, sözleşme var ise, davacının işi gereği gibi ifa edip etmediği, ifa etmiş ise davalı tarafından iş karşılığı kısmen veya tamamen ödeme yapılıp yapılmadığı, bu kapsamda takip tarihi itibariyle davacının ödenmemiş alacağının bulunup bulunmadığı, itirazın iptali ve icra inkar koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.İtirazın iptali istemine konu, -------sayılı takip dosyasının incelenmesinde; başlatılan takibin alacaklısının davacı, borçlusunun davalı olduğu; davacı tarafça 20/12/2022 tarihinde cari hesaba dayalı olarak, 13.613,50-UISD asıl alacak üzerinden takibin başlatıldığı, davalı tarafından süresinde borca ve ferilerine itiraz edildiği, itirazın alacaklıya tebliğine ilişkin dosyada bilgi ve belge bulunmadığı, mahkememizde açılan davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.Dava konusu yerde İnşaat Mühendisi ve Makine Mühendisi eşliğinde keşif yapılmış, dosya tarafların defter ve belgelerinin incelenmesi için Mali Müşavir bilirkişiye verilmiştir.Bilirkişi heyetinin 05/03/2024 tarihli raporlarında özetle; "...davacının yasal ticari defterleri usul yönünden incelendiğinde; 2022-2023 yılları fiziki ortamda tutulan Envanter defterlerinin noter onayları ile aynı yıllara ilişkin elektronik ortamda tutulan GİB onaylı Yevmiye ve Defter-i Kebir e-defter beratlarının süresinde yapıldığı, ticari defterlerin T.T.K. ve V.U.K. hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davacı şirketin kendi defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, sahibi lehine delil niteliği taşıdığı; davalının yasal ticari defterleri usul yönünden incelendiğinde; 2022-2023 yılları fiziki ortamda tutulan Envanter defterlerinin noter onayları ile aynı yıllara ilişkin elektronik ortamda tutulan GİB onaylı Yevmiye ve Defter-i Kebir e-defter beratlarının süresinde yapıldığı, ticari defterlerin T.T.K. ve V.U.K. Hükümlerine göre usulüne uygun tutulduğu, davalı şirketin kendi defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, sahibi lehine delil niteliği taşıdığı görülmüştür. Davacı alacaklının---------- esas sayılı takipteki 13.613,50 USD tutarlı asıl alacak talebine ilişkin her iki tarafın raporun 4.b. bölümünde karşılaştırmalı olarak incelenen defter kayıtlarında; davacı şirketin kendi defterlerinde davalı açık hesabından 296.920,38-TL tutarında alacaklı, davalı şirketinde kendi ticari defterlerinde davacı şirkete 15.798,48-USD karşılığı 296.920,38-TL tutarında borçlu gözüktüğü, tarafların TL para birimi cinsinde tutulması zorunlu defter kayıtlarının birbirleri ile uyumlu olduğu, aynı şekilde raporun 4.c. bölümünde incelenen -------- bildirim formlarının birbirleri ile uyumlu olduğu görülmüştür. Teknik yönden incelemede; davaya konu edilen soğutma ve iklimlendirme sistemine yönelik parçaların her türlü hava şartlarına uygun olarak üretilmesi ve yalıtımlarının da bölge yağış ve iklim durumu dikkate alınarak uygun malzemeler ile yapılması gerekirken üretimde kullanılan kalitesiz/dayanımı düşük malzemeler kullanılmış olması ve gerekli sızdırmazlığında uygun olarak yapılmamış olması ile birleşmesi nedeni ile su sızıntısı yapmış olabileceği; soğutma ve iklimlendirme sistemi cihaz ve bacaların kenar, köşe izolasyonlarının tekniğine uygun olmayan şekilde ve mevcut kaplamaya uyumsuz bitümlü membran ve mastiklerle yapılmış olduğu, bu uyumsuzluk nedeniyle dış hava koşullarına bağlı olarak cihaz ve bacaların kenar, köşe birleşim yerlerinde su sızma olasılığının kuvvetli olduğu; çatıya monte edilen havalandırma bacalarından bazılarında yağmur başlığının çok yukarıda yapıldığı, sepken ve fırtınalı yağışlarda anılan baca ağızlardan içeriye su girmesi nedeniyle bu bacaların etrafının geçici olarak folyo ile kapatılmış olduğu..." şeklinde kanaat belirttikleri görülmüştür.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.Eser sözleşmesi, iş sahibinin ödemeyi taahhüt ettiği ücret karşılığında yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi ve teslim etmeyi üstlendiği iki taraf için hak doğuran ve borç yükleyen bir sözleşmedir. TBK’nın 470 ve devamı maddelerine göre, yüklenici bir bedel karşılığında iş sahibine bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de yapılan iş karşılığı bir bedel ödemeyi yükümlenmiştir. Yüklenici, eseri sözleşmeye fen ve sanat kurallarına ve iş sahibinin ondan beklediği amaca uygun olarak imal edip, tam ve eksiksiz olarak süresinde iş sahibine teslim ettiğini, iş sahibi de iş bedelini ödediğini ispatla yükümlüdür. Eser sözleşmesi ilişkisinin bulunduğu durumlarda kural olarak işin yüklenici tarafından yapılıp tamamlandığı karine olarak kabul edilir. TBK'nın 474.maddesi gereği; iş sahibi, eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa, bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorundadır.Ayıp halinde iş sahibinin seçimlik hakları 475.maddede düzenlenmiştir. Bu maddeye göre; "Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: 1. Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme. 2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme. 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme. İş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır. ".Yasanın 477.maddesine göre ise; "Eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder. İşsahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, eseri kabul etmiş sayılır. Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa işsahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorundadır; bildirmezse eseri kabul etmiş sayılır."Kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur (4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesi).İspat yüküne ilişkin bu genel kural, itirazın iptali davaları için de geçerlidir. Yani, itirazın iptali davalarında da ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır. Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) taraf o vakıayı ispat etmelidir.Tüm bu açıklamalar ışığında; Mali Müşavir bilirkişi raporundan da anlaşıldığı üzere, karşılaştırmalı olarak incelenen defterler kayıtlarında, davacının 2022 yılında 1 adet fatura karşılığı KDV hariç 496.141,92-TL tutarında mal/hizmet satışını bağlı bulunduğu vergi dairesine bildirdiği, davalının da aynı şekilde 2022 yılında 1 adet fatura karşılığı KDV hariç 496.141,92-TL tutarında mal/hizmet alışını bağlı bulunduğu vergi dairesine bildirdiği, bu itibarla tarafların BA-BS kayıtlarının uyumlu olduğu; yine defter kayıtlarına göre de; davacı şirketin kendi defterlerinde davalı açık hesabından 296.920,38-TL tutarında alacaklı, davalı şirketinde kendi ticari defterlerinde davacı şirkete 15.798,48-USD karşılığı 296.920,38-TL tutarında borçlu gözüktüğü, taraflar arasındaki sözleşmenin 19/07/2022 tarihli olup işin bitiş süresinin 20 iş günü olarak kararlaştırıldığı, davalının geç teslim iddiasında bulunmadığı anlaşılmakla, işin süresinde davalıya teslim edildiği; davalının ayıp iddiasının incelenmesinde ise; davalının cevap dilekçesi sunmadığı, takibe itirazında da ayıp ihbarı ile ilgili bir bilgi vermediği, davalının ayıp ihbarının davacı tarafından sunulan cevabi ihtarnameden anlaşıldığı, buna göre bile davalının ilk ayıp ihbarını 20/12/2022 tarihli ihtarnamesi ile yani işin tesliminden yaklaşık 4 ay sonra ve davacının takip talebi ile aynı gün yaptığı, TBK'nın 477.maddesine göre; eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenicinin her türlü sorumluluktan kurtulacağı, ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğunun devam edeceği, bilirkişiler tarafından belirtilen ayıpların dışarıdan bakıldığında dahi fark edilebilecek açık ayıplar olduğu, iş sahibi olan davalının TBK'nın 477.maddesindeki yükümlülüklerine uymaması nedeniyle eseri kabul etmiş sayılacağı, bu aşamadan sonra ileri sürülen ayıp iddiasının dinlenmesine olanak bulunmadığı, davacının cari hesap kaynaklı borcunu ödediğine dair bir belge sunmadığı anlaşılmakla; davanın kabulüne karar verilmiş, likit olan alacağa yapılan itiraz nedeniyle davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur:

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının KABULÜ İLE,
-Davalının ---------- esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptali ile, takibin taleple bağlı kalınarak 13.613,50-USD üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince faiz işletilmesine,
2-Asıl alacak miktarı olan 13.613,50-USD'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 25.061,85-TL karar harcının, davacı tarafından yatırılan 6.265,47-TL peşin harç ve icra dosyasına yatırılan 1.272,37-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 17.524,01-TL'nin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yatırılan toplam 7.537,84-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından başvurma harcı, vekalet harcı, keşif harcı, keşif araç yol masrafı, bilirkişi ücreti, tebligat, posta ve müzekkere gideri olarak sarf edilen 14.536,06-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından vekalet harcı olarak sarf edilen 76,80-TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Kabul edilen dava yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesine göre davacı lehine takdir olunan 57.032,60-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------------ bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde----------- Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.28.05.2024