İSTANBUL ANADOLU 4. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/165
KARAR NO : 2023/756

DAVA : Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/03/2022
KARAR TARİHİ : 12/09/2023

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı tarafından----.İcra Müdürlüğünün ---- sayılı dosyası ile davacı aleyhine ilamsız icra takibi başlattığını, taraflarına gönderilen ödeme emrinin---- yolu ile tebliğ edildiğini, davacı tarafından tebligatın varlığından haberdar olmadığından süresi içerisinde itiraz edilemediğini, davacının davalıya yapmış olduğu ödemelere istinaden davalıya karşı hiçbir borcunun bulunmadığını, davalı tarafından ---İcra Müdürlüğünün----. sayılı dosyası ile 134.200 TL'lik icra takibi başlattığını. Ancak davacının, davalıya borcu bulunmadığını, davacı tarafından davalıya, taraflar arasındaki cari hesap bakiyesine istinaden muhtelif tarihlerde bir çok ödeme yapıldığını, davalı taraf söz konusu ödemelerin hiç birini hesaba katmadan elindeki faturaların tamamını kötü niyetli olarak takibe koyduğunu, davalıya cari hesaba istinaden ----Şubesi'nin --seri nolu 30.04.2020 tarihli 13.750 TL'lik ve ---Şubesi'nin ---- seri no.lu 31.05.2020 tarihli 2 adet çek verildiğini, söz konusu 2 adet çekinde ödendiğini, davalıya ---- hesabından, davalının ----- hesabına 02.07.2019 tarihinde 2.000 TL, 27.09.2019 tarihinde 20.600,00 TL ödeme yapıldığını bu ödemelerin dışında davalıya yapılan ödemelerin 2020 yılında devam ettiğini, söz konusu ödemelerin davalının eşi ---- hesabına yapıldığını, davalının takibe konu ettiği faturaların 2019 yılına ait olduğunu, davacı tarafından yapılan tüm ödemelerin söz konusu faturaların düzenlenme tarihinden sonra olduğunu iddia ederek; ----.İcra Müdürlü; ----. sayılı dosyanın, borcun tamamın depo edilerek öncelikle teminatsız sayın mahkeme aksi kanaatte ise belirtilecek teminat karşılığı ihtiyati tedbir ile durdurulmasına ve dosyadaki hacizlerin kaldırılmasına, davanın kabulüne, ----.İcra Müdürlüğünün ---- sayılı dosyanın iptaline, davalının haksız ve kötü niyetli takip başlatmış olması sebebiyle davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, davacı taraf dava dilekçesinde, davacı şirkete ait ---- Şubesi'nin ---- seri no.lu 30.04.2020 tarihli 13.750,00 TL'lik ve ----Şubesi'nin ----seri no.lu 31.05.2020 tarihli 30.000,00 TL'lik iki adet çekiyle, cari hesap ilişkisi gereği davalıya ödeme yapıldığını iddia ettiğini. Ancak yukarıda bahsettiğimiz üzere, davacı şirketin sahibi ve genel müdürü ----- "Sen de bu şirkette ilerde ortak olacaksın, senin de sorumluluk altına girmen gerekir. Ben çeki sana düzenleyeyim sen de ----- borçlarına istinaden bu çeki alacaklılara ver." şeklindeki hileli ifadelerine istinaden, üçüncü şahıslara ödenecek borçlar için düzenlenen çekler olduğunu, ---ve dolayısıyla ----bu şekilde bir yol izleyerek hem--- isimli firmaya olan fatura borçlarını ödenmiş gibi göstermiş hem de ---- alacaklı olan şahıs veya firmaların borcunu ödediğini, ---- Şubesi'nin ----- seri nolu 31.05.2020 tarihli 30.000,00 TL'lik çekin,---- adına düzenlenmişse de, bu çek ile---- alınan süngerlerin borcunun ödendiğini,---- Şubesi'nin ---seri no.lu 30.04.2020 tarihli 13.750,00 TL'lik çeki ile de, yine---- Mobilya'nın ağaç borcuna istinaden---- isimli şahsa yapılan ödeme gerçekleştiğini, Davacı tarafın, 27.09.2019 tarihinde davacının hesabından davalının hesabına 3(üç) seferde yaptığı toplam 20.600,00 TL'lik ödeme ise,-------- markalı aracın devrine istinaden yapılmış bir ödemeler olduğunu, İlgili tarihte, ---- adresinde faaliyet gösteren,---- Noterliği'nde ---- adına tescilli olan yukarıda plaka ve marka modeli yazan araç ---- devir edildiğini. Davacı taraf son olarak, ---- ekonomik nedenlerden dolayı kapatıldığını ve ödemelerin ----talebiyle ---- yapıldığını iddia ederek toplamda 21.200,00 TL'lik dekont örneğini dosyaya sunduğunu. ----- şahsi hesabından yapılan havale ve eftler davalılı aralarında bulunan harici alacak-borç ilişkisine istinaden gönderildiğini, ancak dilekçemiz ekinde yer alan dekontlardan da anlaşılacağı üzere, ----hesabından, -----hesabına; 31.12.2020 tarihinde 4.000,00 TL, 09.12.2020 tarihinde 5.000,00 TL, 13.01.2021 tarihinde 8.000,00 TL ve 12.03.2021 tarihinde 5.000,00 TL olacak şekilde yapılan transferlerle, fatura borcuyla ilgisi bulunmayan bu borç-alacak ilişkisinin sonlandığını. Dava ile ilgisi bulunmayan bu harici alacak-borç ilişkisi kapsamında yapılan ödemelerin fatura borcuna istinaden yapıldığı iddiası davacı borçlunun kötü niyetli olduğunu da sabit hale getirdiğini beyan ederek; davacının, haksız ve mesnetsiz, hukuki dayanaktan yoksun, alacağı sürüncemede bırakmak amaçlı ve kötü niyetli davasının tüm yönleriyle reddine, davacı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İNCELEME:
---- Şirketi---- Bölge Koordinatörlüğü,---- Şirketi, ----- Vergi Dairesi Müdürlüğü, ---- Vergi Dairesi Müdürlüğü,----, ----. Noterliği,----. İş Mahkemesi,---- Ticaret Sicili Müdürlüğü, -----. İcra Dairesine müzekkereler yazıldığı anlaşıldı.
Mahkememizce alınan 15/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"1. Tarafların Ticari Defterlerinin Usulüne Uygun Tutulup Tutulmadığı Yönünden:
Davacı şirketin ibraz ettiği 2019, 2020 ve 2021 yılları ticari defterlerinin noter açılış onamaları ile yevmiye defterinin noter kapanış onamasının sürelerinde yaptırılmış olduğu, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, birbirini teyit ettiği görülmüştür.Davalı ----- tarafın incelemeye sunulan 2019 yılı işletme defterleri, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 486 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile defter beyan sistemi üzerinde tutulduğundan noter onay bilgileri bulunmaktadır.
2. Davalı Alacağı Yönünden:
Davacı şirketin ticari defterlerine göre davaya konu takip tarihi itibariyle davalı tarafa olan borcunun 67.890,00 TL olduğu, davalı şirketin ticari defterine göre davacı tarafa 05.06.2019 tarihinden 02.12.2019 tarihine kadar 6 fatura ile 134.240,00 TL tutarından fatura düzenlediği, davalının, İşletme defteri tek yanlı kayıt usulüne göre gelir ve gider esasına göre tutulduğundan, davacı tarafın borç / alacak bakiyesi gözükmemektedir.
Davalının takibe konu edilen 6 adet 134.200 TL tutarlı faturalar hususundan taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,---Şubesi'nin---- seri no.lu 30.04.2020 tarihli 13.750,00 TL'lik ve ----- seri nolu 31.05.2020 tarihli 30.000,00 TL tutarlı çeklerin davalı tarafa devir edildiği ve ---- cevap yazısında, ---- Şubesinin ----no.lu 31.05.2020 tarihli 30.000 TL tutarlı çekin taraflarına verilmediği beyan edildiği, ----Noterliğinin 27.09.2019 tarihli ----yevmiye numaralı araç satış senedine göre davacı dışı ----plaka sayılı aracı, davacı ----nakden 40.000 TL karşılığında satmış olduğu ve davacı tarafından davalı hesabına toplam 22.600 TL ödendiği dikkate alınarak, dava dışı ---- hesabından dava dışı---- hesabına gönderilen toplam 21.200,00 TL tutar hakkında hukuksal durumun takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere 2.seçenekli hesaplama yapılacaktır.
Takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere,
Dava dışı ---- hesabından, dava dışı ---- hesabına “---Borç ” açıklamasıyla gönderilen 21.200 TL tutarlı ödemenin, takibe konu fatura borçları için gönderildiğinin kabulü halinde; davacının, davalıya takibe konu edilen 6 adet faturadan kaynaklı 46.690,00 TL borçlu olduğu hesaplanmıştır.
Dava dışı ---- hesabından, dava dışı ---- hesabına----Borç ” açıklamasıyla gönderilen 21.200 TL tutarlı ödemenin, takibe konu fatura borçları için gönderilmediğinin kabulü halinde; davacının, davalıya takibe konu edilen 6 adet faturadan kaynaklı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu gibi 67.890,00 TL borçlu olduğu" hususları tespit edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava,----. İcra Dairesi'nin ----- Esas sayılı takibine konu alacaktan dolayı borçlu olunmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
----İcra Dairesi'nin -----Esas sayılı takibinin;
*17.496,00 TL 05/06/2019 TARİHLİ ----- NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi),
*29.700,00 TL 20/06/2019 TARİHLİ -----NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi),
*6.804,00 TL 28/06/2019 TARİHLİ ------ NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi),
*25.960,00 TL 07/07/2019 TARİHLİ ----- NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi),
*33.040,00 TL 16/07/2019 TARİHLİ ----- NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi) ve
*21.240,00 TL 02/12/2019 TARİHLİ -----NOLU FATURA ASIL ALACAĞI (İstenen: Yıllık TTK.1530. Madde Temerrüt Faizi)
olmak üzere toplam 134.240,00 TL alacağa ilişkin olduğu görülmüştür.
Davacı davalının icra takibine konu yaptığı faturaların tamamının 2019 yılına ait olup, davacı tarafından yapılan bütün ödemelerin, söz konusu faturalatın düzenleme tarihinden sonrasına ait olduğundan ve bu sebeple dava konusu borcun ödendiğinden bahisle menfi tespit talebinde bulunmuştur.
Davacının iddia ettiği ödemeler
---- seri numaralı 30/04/2020 tarihli 13.750,00 TL çek
---- seri numaralı 31/05/2020 tarihli 30.000,00 TL çek
----hesabından-----hesabına 02/07/2019 tarihinde 2.000,00 TL, 27/09/2019 tarihinde 20.600,00 TL Eft ve ---- eşi -----yapılan - 04/08/2020 tarihinde 10.000,00 TL- 14/08/2020 tarihinde 2.000,00 TL - 29/09/2020 tarihinde 2.500,00 TL
- 05/10/2020 tarihinde 200,00 TL - 02/04/2021 tarihinde 6.500,00 TL
Şeklindedir. Mahkememizce davacının keşideci, davalının lehtar olduğu ---- seri numaralı 30/04/2020 tarihli 13.750,00 TL çek ve ----seri numaralı 31/05/2020 tarihli 30.000,00 TL çekin tahsil edilip edilmediğinin tespiti için ilgili bankalara müzekkere yazılmış, dava dışı üçüncü şahıslar tarafından çeklerin tahsil edildiği mahkememize bildirilmiştir.
Mahkememizce dosya mali müşavir bilirkişiye verilmiş, bilirkişi tarafından "Davacı şirketin ticari defterlerine göre davaya konu takip tarihi itibariyle davalı tarafa olan borcunun 67.890,00 TL olduğu, davalı şirketin ticari defterine göre davacı tarafa 05.06.2019 tarihinden 02.12.2019 tarihine kadar 6 fatura ile 134.240,00 TL tutarından fatura düzenlediği, davalının, İşletme defteri tek yanlı kayıt usulüne göre gelir ve gider esasına göre tutulduğundan, davacı tarafın borç / alacak bakiyesi gözükmemektedir. Davalının takibe konu edilen 6 adet 134.200 TL tutarlı faturalar hususundan taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, ----- Şubesi'nin ---- seri no.lu 30.04.2020 tarihli 13.750,00 TL'lik ve ----seri nolu 31.05.2020 tarihli 30.000,00 TL tutarlı çeklerin davalı tarafa devir edildiği ve ---cevap yazısında, ---- Şubesinin ----- no.lu 31.05.2020 tarihli 30.000 TL tutarlı çekin taraflarına verilmediği beyan edildiği, ---- Noterliğinin 27.09.2019 tarihli ----yevmiye numaralı araç satış senedine göre davacı dışı ----- plaka sayılı aracı, davacı ----- nakden 40.000 TL karşılığında satmış olduğu ve davacı tarafından davalı hesabına toplam 22.600 TL ödendiği dikkate alınarak, dava dışı -----hesabından dava dışı ----- hesabına gönderilen toplam 21.200,00 TL tutar hakkında hukuksal durumun takdiri sayın mahkemeye ait olmak üzere 2.seçenekli hesaplama yapılacaktır. Takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere, Dava dışı ---- hesabından, dava dışı ----hesabına “----- Borç ” açıklamasıyla gönderilen 21.200 TL tutarlı ödemenin, takibe konu fatura borçları için gönderildiğinin kabulü halinde; davacının, davalıya takibe konu edilen 6 adet faturadan kaynaklı 46.690,00 TL borçlu olduğu hesaplanmıştır. Dava dışı----- hesabından, dava dışı ---- hesabına “-----Borç ” açıklamasıyla gönderilen 21.200 TL tutarlı ödemenin, takibe konu fatura borçları için gönderilmediğinin kabulü halinde; davacının, davalıya takibe konu edilen 6 adet faturadan kaynaklı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu gibi 67.890,00 TL borçlu olduğu hesaplanmıştır." tespitinin yapıldığı görülmüştür.Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın belirtildiği gibi ----- İcra Dairesi'nin----- Esas sayılı takibine konu alacaktan dolayı borçlu olunmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davası olduğu, davacının borcun ödendiğinden bahisle menfi tespit talebinde bulunduğu, alacağın ve yapıldığı iddia edilen ödemelerin yukarıda açıkça ortaya konulduğu gibi olduğu, davacının keşideci ve davalının lehtar olduğu ---- seri numaralı 30/04/2020 tarihli 13.750,00 TL çek ve ----- seri numaralı 31/05/2020 tarihli 30.000,00 TL çekin (dava dışı üçüncü şahıslar tarafından da olsa) ibraz ile tahsil edildiği anlaşıldığından bu çeklerin verilmesi ile borcun kısmen ifa edilmiş olduğunun kabulünün gerektiği, yine davacının ---- hesabından davalının ---- hesabına yapılan 02/07/2019 tarihinde 2.000,00 TL, 27/09/2019 tarihinde 20.600,00 TL Eft ödemelerinin dava konusu borca ilişkin olduğunun kabulünün gerektiği, ancak mahkememizce ----- yapılan ödemelerin (ödeme dekontlarında herhangi bir açıklama da yer almadığı dikkate alındığında) dava konusu borca ilişkin yapıldığının kabul edilemeyeceği, davacının bu ödemelerin neye ilişkin olduğunu ispatlamakla mükellef olduğu, bu ödemelerin (para aktarımının) neye ilişkin olduğu hususunda herhangi bir delil bulunmadığı, bu sebeple davacının takip konusu borca ilişkin olmak üzere toplamda 66.350,00 TL ödeme yaptığının kabulünün gerektiği, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmiş olması ve davacının davasında kısmen haksız çıkması dikkate alındığında davacının reddedilen kısım yönünden icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiği, yine davalı alacaklının da kendisine çek ve eft işlemi ile ödeme yapıldığını bilmesine rağmen alacağın tümünü takibe koymakta kötüniyetli olması nedeniyle kabul edilen kısım yönünden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesi gerektiği kanaatine varılmış, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacı borçlunun ---. İcra Dairesi'nin ---- Esas sayılı takibinde yalnızca 66.350,00 TL asıl alacak yönünden davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2- Davacının tazminat talebinin KABULÜ ile, kabul edilen alacağın (66.350,00 TL) yüzde 20'sine karşılık gelen 13.270,00 TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3- Davalının inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile, reddedilen alacağın (67.890,00 TL) yüzde 20'sine karşılık gelen 13.578,00 TL icra inkar tazminatının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen dava değeri (66.350,00 TL) üzerinden hesaplanan ve alınması gereken 4.532,36 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 2.292,49 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 2.239,87 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafça yapılan 2.384,69 TL dava açma masrafı, 1.109,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 3.493,69 TL yargılama giderinin kabul/dava değeri oranına (66.350,00/134.240,00) göre 1.726,80 TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafça yapılan vekalet harcına ilişkin 23,00 TL yargılama giderinin ret/dava değeri oranına (67.890,00/134.240,00) göre 11,63 TL’sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
8-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (66.350,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.616,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (67.890,00 TL) üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 10.862,40 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile ----- Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.