İSTANBUL ANADOLU 4. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/416 Esas
KARAR NO: 2024/496
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 23/06/2021
KARAR TARİHİ: 11/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:müvekkili .... yaratıcı bir tasarımcı ve girişimci olarakpandemi döneminde geliştirdiği ve kendi çizimlerinden oluşan illüstrasyonları puzzle üzerine basarak puzzle üretmeye ve şahıs firması üzerinden çeşitli on-line satış platformlarında (ulusal ve uluslararası) satışını yapmaya başladığını, müvekkil ile global ölçekte aynı tarz işleri yapan firmalar olduğu örneklendiğini ve davalıların davacının ürünlerinin tanıtımını ve satışını yaptığı medyadan biri olan ---------- sosyal platformu üzerinden kasten ve herkesin görebileceği kamuya açık şekilde davacının iş modelini ve ürünlerini karalayıcı beyanlarda bulunduğunu firmayı kötülediklerini ve itibarını zedelediklerini belirtmiş ve dosyada gerek ekran görüntüleri gerekse yazışmalar suretiyle durumu ortaya koyduklarını, davalı ... ---------- çakma tabir ettiği iş modelini dahada ileri giderek --------- Menşeili --------- firması ile yazışmalarda bulunarak aralarında bir bağ olup olmadığını sorguladığını, davacı müşterisi olması hasebiyle Davalı ... --------- şahsi hesabından açıklama ve bilgilendirme yaptığı halde davalı tasarım firmasın olarak ticari hesabı -------- hesabından kötüleme yapmaya devam ettiğini, bu paylaşımı gören diğer davalı ... “--------” adlı şahsi hesabından diğer hesabın storysinde gördüğünü belirttiği ve aşırı kuruldum şeklinde beğendiği ve güzel bulduğu projenin bir diğer markanın çakması olduğunu anladığını adres göstererek beyan ettiğini, davacı vekili ayrıca ... bir sonraki paylaşımında projenin 2.lik aldığı yarışmanın ekran görüntüsünü kullanarak haksız rekabet teşkil eden paylaşımda bulunduğunu, davalıların beyanlarının ve üçüncü taraflarla iletişime geçerek ve mukayese ederek devan ettirdikleri eylemlerini TK. Md. 55 1/at, 1/a3 ve 1/a4 kapsamında haksız rekabet teşkil ettiğini, --------- “--------- markadan birebir çalıntı olduğunu fark ettim” ifadelerinin TDK md. 55/1 al e göre &dürüstlük ve kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar özellikle: Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını veya ticari işlerini yanlış yanıltıcı veya gereksiz yere açıklamalarla kötülemek eyleminde bulunduğunu, Yargıtayın ilgili kararlarında belirttiği “bilgilendirmenin ötesine geçecek şekilde davacının ticari itibarını zedeleyecek müşterilerini kaybetme tehlikesi yaratacak beyanların yer alması haksız rekabet oluşturur” yönündeki kararının iddianamesinde kullanmıştır. ---------- ikinci eylemi ise rakip dava dışı firma ---------- ile iletişime geçmiş ve bu yazışmayı yayınladığını, bu eylemin TTK 55/1 a-1 kötüleme 55/1 a-4 iltibasa yol açma 55/1 a-5 karşılaştırma yapma nileğinde olduğu iddia edildiğini, diğer Davalı ... ise aynı ifadelerle ---------- firmasının çakması olduğu iddiası ile, ---------- en yaratıcı yarışmasında 2. Olmuş ifadeleri yarışmayı düzenleyen firmayı haberdar etmesi TTK md 55/1 a- kapsamında kötüleme niteliğinde olduğunu iddia ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, Davacı .... -------- isimli şirketin sahibi olduğundan hareketle dava açmış olsa dahi davayı takibe ehliyeti olmadığı iddia edilerek davanın Ancak -------- şirketi tarafından açılabileceği ve muhatabın bu şirket olabileceğini, ... endüstriyel tasarım mezunu olduğu instagram hesabından sadece çizimler yayınladığı herhangi bir şirket olmadığı gibi ticari bir kazanç elde edecek bir faaliyet göstermediği belirtildiğini, ... konuyu bir diğer kullanıcı olan ---------- firması olan -------- sayfasının --------- paylaşımından öğrenmiş olduğunu bu paylaşımdan önce ---------- firması ve. Davacı hakkında herhangi bir bilgisi olmadığını belirttiğini, ını iddia ettiğini, bu sebeplerle huzurdaki davada haksız rekabet oluşturacak sebeplerin oluşmadığını iddia ettiğini, Taraflar arasında ekonomik rekabetin olmaması ve doğan zarar ile fiil arasında illiyet bağının olmaması konuları haksız rekabetin varlığını ortadan kaldırdığını,
a) Taraflar arasında ekonomik rekabet yoktur
b) Haksız rekabet beyanını gerçeğe aykırıdır
c) ... beyanları gerçeğe uygundur fakat gereksiz yere incitici değil
d) Ürün ve hizmetlerin karşılaştırılması kural olarak haksız rekabet teşkil etmeyeceğini savunarak; açılan davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE : --------, --------, ----------- şirketi, --------- İlçe Nüfus Müdürlüğü, --------- İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkereler yazıldığı görüldü. Mahkememizce alınan 06/07/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " 1. Davalılar tarafından sosyal medya hesapları üzerinden yapılan paylaşımlarında yer alan ifadelerin ölçüsüz ve eleştiri sınırını aşan “gereksiz yere incitici açıklamalarla kötüleme” olarak nitelendirilebileceği,2. Gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemenin Türk Ticaret Kanunu madde 55/1 anlamında bir haksız rekabet hali olarak düzenlendiği" hususları tespit edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, davalıların, davacının ürünlerin satış ve pazarlamasının yapıldığı-------sosyal medya platformunda, "kasten, herkesin görebileceği kamuya açık bir şekilde, davacının girişimi, iş modeli ve ürünleri hakkında gerçeğe aykırı karalayıcı beyanlarda bulunmak" suretiyle haksız rekabet fiili işlemelerinden kaynaklı olarak açılan tekzip metni yayınlanması talebine ilişkin eda davasıdır. Dava dilekçesi ekinde sunulan bilirkişi ---------- 17/05/2021 tarihli teknik uzman görüşü raporunda "davacının ürünleri ve dava dışı -------- firmasının ürünleri hakkında, iki firmanın ürün --------- birbirinden farklı olduğu, iki firmanın ürün kutu tasarımlarının farklı olduğu, iki firmanın web sitelerinin farklı tasarımlara sahip olduğu, iki firmanın eserlerinin kendi içlerinde özgün ve farklı olarak kabul edilmesi gerektiği" tespitinin yapıldığı görülmüştür. Mahkememizce alınan 06/07/2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda "davalılar tarafından sosyal medya hesapları üzerinden yapılan paylaşımlarında yer alan ifadelerin ölçüsüz ve eleştiri sınırını aşan “gereksiz yere incitici açıklamalarla kötüleme” olarak nitelendirilebileceği, gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemenin Türk Ticaret Kanunu madde 55/1 anlamında bir haksız rekabet hali olarak düzenlendiği" tespitinin yapıldığı görülmüştür. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 54. maddesi uyarınca "(1) Haksız rekabete ilişkin bu Kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır. (2) Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır."6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 55. maddesi uyarınca "(1) Aşağıda sayılan hâller haksız rekabet hâllerinin başlıcalarıdır: a) Dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar ve özellikle; 1. Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek, (...)"6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 56/1 maddesi uyarınca "(1) Haksız rekabet sebebiyle müşterileri, kredisi, meslekî itibarı, ticari faaliyetleri veya diğer ekonomik menfaatleri zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek olan kimse; a) Fiilin haksız olup olmadığının tespitini,b) Haksız rekabetin men’ini, c) Haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhasını, d) Kusur varsa zarar ve zıyanın tazminini, e) Türk Borçlar Kanununun 58 inci maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini, isteyebilir."6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 59/1 maddesi uyarınca "(1) Mahkeme, davayı kazanan tarafın istemiyle, gideri haksız çıkan taraftan alınmak üzere, hükmün kesinleşmesinden sonra ilan edilmesine de karar verebilir. İlanın şeklini ve kapsamını mahkeme belirler."Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davalıların, davacının ürünlerin satış ve pazarlamasının yapıldığı --------- sosyal medya platformunda, "kasten, herkesin görebileceği kamuya açık bir şekilde, davacının girişimi, iş modeli ve ürünleri hakkında gerçeğe aykırı karalayıcı beyanlarda bulunmak" suretiyle haksız rekabet fiili işlemelerinden kaynaklı olarak açılan tekzip metni yayınlanması talebine ilişkin eda davası olduğu, taraflar arasında fiilin haksız rekabet olarak nitelendirilmesi için bu fiili gerçekleştirmiş kişilerin rakip olmaları şartının bulunmadığı, zira yukarıda atıf yapılan TTK 54 maddesi uyarınca rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışların haksız ve hukuka aykırı olarak nitelendirildiği, bu sebeple davalıların davacının rakibi olmamasının fiillerin haksız rekabet niteliğini ortadan kaldırmayacağı, somut olay değerlendirildiğinde, yukarıda atıf yapılan bilirkişi raporlarında da tespit edildiği üzere davalıların söylemlerine konu --------- firması ile davacının ürünlerinin farklı ürünler olduğu, herhangi bir fikri sınai hak ihlali bulunmadığı tespitinin yapıldığı, bu sebeple davalıların beyan ve söylemlerinin gerçeğe aykırı olduğu gibi "kasten, herkesin görebileceği kamuya açık bir şekilde, davacının girişimi, iş modeli ve ürünleri hakkında gerçeğe aykırı karalayıcı beyanlarda bulunmak" niteliğinde olduğu ve haksız rekabet fiilini teşkil ettiği, bu sebeple davacının yukarıda atıf yapıldığı üzere, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve ilamın ilanını talep edebileceği, tüm bu sebeplerle davanın kabulünün gerektiği kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile, davalılar tarafından davalıların hem şahsi hem firma --------- uygulaması hesaplarından davacının firması -------- haksız yere kötüledikleri, ------- puzzle, illüstrasyonlar, ürün ve iş modeli bakımından herhangi bir tasarımcının hakkını ihlal etmediği, bu konuda yanlış bilgi sahibi oldukları ve hataen kötüleyici, karalayıcı eylemlerde bulunduklarını beyan eden bir tekzip metni yayınlamalarına,
2-İlamın -kesinleşmesi halinde ve masrafları davalılara ait olmak üzere- -------- yayınlanmakta olan tirajı elli binin üstündeki ulusal gazetelerden birinde yayınlanmasına,
3-Harçlar Kanunu uyarınca lınması gereken maktu 427,60 TL karar ve ilam harcından dava açılırken peşin olarak alınan 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 127,10 TL dava açma masrafı ve 2.318,00 TL bilirkişi/posta masrafından ibaret 2.445,10 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
6-Artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgilisine iadesine,
7-Davacı yapılan yargılamada kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine sunulacak dilekçe ile --------- Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 11/06/2024