İSTANBUL ANADOLU 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/78 Esas
KARAR NO: 2024/385
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 31/01/2022
KARAR TARİHİ: 23/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin borçlu olduğu---------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- E sayılı dosyaları ile ilgili olarak borçların haricen alacaklı tarafa ödendiğini, alacaklı tarafın yapılan bu ödemeye rağmen icra dosyasında mevcut hacizleri kaldırmadığı gibi icra dosyasına devam ettiğini, müvekkillerin yurt dışında olduğu esnada ticari işlemler dolayısı ile aracın satılması gerektiğini, alacaklı taraf ile yapılan görüşmede haczin kaldırılmayacağının belirtilmesi üzerine, müvekkillerinin yaşanan acil durum dolayısı ile ikinci defa ödeme yapmak durumunda kaldıklarını, yapılan ikinci ödemenin müvekkilleri adına ve müvekkillerinin nam ve hesabına --------- isimli kişi tarafından yapıldığını, müvekkillerinin istirdat taleplerinin kabul olunmadığını iddia ile müvekkillerinin ---------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- E sayılı dosyaları ile ilgili olarak davalıya borçlu olmadığının tespitine, söz konusu dosyalar ile ilgili olarak ikinci defa yapılan toplam 57.448 TL'nin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, haksız ve kötü niyetli davalının %20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı firma ile müvekkili firma arasındaki ticari ilişkinin icra takip konusu/ tutar ile sınırlı olmayıp müvekkilinin düzenlediği sigorta poliçelerinden kaynaklı başkaca alacakları da mevcut olup ticari defterlerin incelenmesi halinde bu durumun anlaşılacağını, icra dosyaları için müvekkiline haricen yapılmış bir ödeme bulunmadığını, davacılar menfi tespit talebinde bulunmuşlar ise de borcun icra dairesine ödenmesinden sonra artık menfi tespit davası açılamayacağını, bu halde borçlunun sırf borçlu olmadığının tespitinde hukuki bir yararı bulunmadığını, icra takibi konusu borçlar ödendikten sonra açılacak davanın istirdat davası olacağını, davacının icra dosyaları borçlarının müvekkile haricen ödendiğini bu nedenle icra dosyalarına ikinci defa yapılan 57.448 TL. ödemenin iadesi talebinin yersiz ve dayanaksız olduğunu, icra dosyalarının 25.03.2019 tarihinde açılmış olup kesinleştiğini,, kesinleşme üzerine takip işlemlerine devam edildiğini, ödemelerin icra dosyasına --------- isimli bir şahıs tarafından yapıldığını, davacıların icra dosyasına 3.kişi tarafından icra dosyasına yapılan ödemeleri müvekkilden talep etmelerini gerektiren hukuki bir sebebin mevcut olmadığını, davacının taleplerinin İİK 72.maddesine göre açılmış istirdat davası olduğunu, istirdat davasının İİK 72/7 maddesine göre ödeme tarihinden sonra 1 yıllık süre içerisinde açılması gerektiğini, belirlenen süre hak düşürücü süre olup mahkemece de re'sen gözetilmesi gerektiğini, davacının tüm taleplerine karşı açık ve net olarak zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacıların taleplerinin tümünün zamanaşımına uğradığını, yasal hak düşürücü sürelerin geçtiğini belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacıların %20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE : Dava hukuki niteliği itibariyle icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile icra dosyasına 2.kez yapılan fazla ödemenin istirdatına ilişkindir.
Usulünce duruşma açılarak; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip ihtilaflı ve ihtilafsız konular ön inceleme duruşmasında resen belirlenerek uyuşmazlığın çözümü doğrultusunda tarafların tüm delilleri tahkikat duruşmalarında toplanıp bilirkişi incelemesi yapılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Celp edilen --------- İcra Müdürlüğü'nün ------- E., ------- Es. Ve -------- Es. sayılı dosyaları UYAP üzerinden celp edilip incelenmiştir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın, Davacının --------icra müdürlüğünün -------- ve -------- esas sayılı dosyalarında mükerrer ödeme yapıp yapmadığı, mükerrer ödendiği iddia edilen 57.400,48 TL'nin iadesinin gerekip gerekmediği konularında tarafların anlaşamadıkları şeklinde olduğu belirlenmiştir.Tarafların delilleri toplanarak, taraf defterlerinin incelenmesi için gün tayin edilmiş, davacı taraf incelemeye katılmadığından, davalı tarafın ticari defter ve kayıtları incelenmek suretiyle dosya üzerinde Mali Müşavir bilirkişiden inceleme yaptırılarak bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Mahkememizce benimsenen usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda özetle; Ticari Defterler Bakımından: Davalı şirketin ibraz ettiği 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılları ticari defterlerinin noter açılış onamaları ile yevmiye defterinin noter kapanış onamasının sürelerinde yaptırılmış olduğu, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, birbirini teyit ettiği görülmüştür. Davacı taraf incelemeye gelmemiş ve yerinde inceleme talebinde bulunmamıştır. Dava Konu Alacak Bakımından: Davalının ticari defterlerine göre, 31.12.2018 tarihi itibariyle davacı şirketten 14.700,04 TL alacaklı olduğu ve tutarın 2019 yılına devir ettiği, davalı defter kayıtları üzerinde 25.03.2019 tarihinde iş alacağın hesaplar arası virman ile “Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına” virman yapılarak hesabın kapatıldığı ve 5.601,44 TL tutarının --------- İcra Müdürlüğümün --------- E. sayılı dosyasına, 9.098,60 TL tutarının ---------İcra Müdürlüğümün --------- E. sayılı dosyasına konu edildiği tespit edilmiştir. Davalının ticari defterlerine göre 31.12.2018 tarihi itibariyle davacı şirketten 94,50 Euro alacaklı olduğu ve tutarın 2019 yılına devir ettiği, davalının 25.03.2019 tarihi itibariyle davacıdan 3.244,50 Euro alacaklı olduğu ve iş alacağın hesaplar arası virman ile “Şüpheli Ticari Alacaklar Hesabına” virman yapılarak hesabın kapatıldığı ve --------İcra Müdürlüğümün -------- E. sayılı dosyasına konu edildiği tespit edilmiştir. Davalı şirket tarafından davacılardan 25.03.2019 takip tarihinden 22.01.2021 tarihine kadar 53.038,67 TL tutarında tahsilat yapıldığı, iş bu tahsilatlarının 1.214,85 TL'sinin 31.08.2020 tarihinde icra dosyasından tahsil edilen tutar ve davalı vekilinin 19.01.2021 tarihli 43.287,00 TL tutarlı, 22.01.2021 tarihli 6.470 TL tutarlı ödemeleri ile davalı vekilinin icradan tahsil etmiş olduğu tutarlara ilişkin düzenlediği 19.01.2021 tarihli 1.258.32 TL tutarlı, 808,50 TL tutarlı e.serbest meslek makbuzlarından oluştuğu görülmüştür. Dosya kapsamında, dava dışı --------- tarafından -----------İcra Müdürlüğü'nün ---------- E. sayılı dosyalarına yatırılan 57.450,23 TL tutarlı ödemelerin dışında, davacıların, takip tarihlerinden sonra davalı şirkete haricen ödeme yaptığına dair banka ödeme dekontu, vs. belge bulunmadığı görülmüştür. Takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere, dava dışı -------- tarafından ---------İcra Müdürlüğünün ----------- E. Sayılı dosyalarına ödenen 57.450,23 TL tutarlı ödemenin, takiplere konu borçlar için ödenmiş olduğu, icra dosyalarına ödenen 57.450,23 TL tutarlı ödemenin mükerrer ödeme olmadığı görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.Davacı vekilinin delil listesi ekinde sunduğu dekontların bir örneğini ile davacı tarafından davalıya yapılan ödemelere ilişkin tüm hesap hareketleri ilgili bankadan celp edildikten sonra dosyanın itirazları kapsar mahiyette ve banka cevapları da incelenmek suretiyle ek rapor düzenlenmesi için yeniden bilirkişiye tevdi edilmiştir.Bilirkişi ek raporunda; Dava Konu Alacak Bakımından: Davacı tarafından takip tarihlerinden önce davalı tarafa yapılan, 19.02.2018 tarihli 5.727,00 TL tutarlı, 20.04.2018 tarihli 1.700 Euro tutarlı ödemelerin davalı defterlerinde aynen kayıtlı olduğu, Davalının ticari defterlerine göre, 25.03.2019 tarihi itibariyle davacılardan 14.700,04 TL alacaklı olduğu. İş bu alacağın 5.601,44 TL'sin --------- İcra Müdürlüğünün ---------- E. sayılı dosyasına, 9.098,60 TL'sin ---------- İcra Müdürlüğünün --------- E. sayılı dosyasına konu edildiği tespit edilmiştir Davalı şirket tarafından davacılardan 25.03.2019 takip tarihinden 22.01.2021 tarihine kadar 53.038,67 TL tutarında tahsilat yapıldığı, iş bu tahsilatlarının 1.214,85 TL'sinin 31.08.2020 tarihinde icra dosyasından tahsil edilen tutar ve 43.287,00 TL TL'sin dava dışı ---------- tarafından icra dairesine ödenen tutarlardan, 6.470 TL tutarlı ödemenin ise davalı vekilinin icra dairesinden tahsil etmiş olduğu tutarlara ilişkin düzenlediği 19.01.2021 tarihli 1.258.32 TL tutarlı, 808,50 TL tutarlı e.serbest meslek makbuzlarından oluştuğu görülmüştür. Dosya kapsamında, dava dışı --------- tarafından ---------İcra Müdürlüğü'nün ---------- E. sayılı dosyalarına yatırılan 57.450,23 TL tutarlı ödemelerin dışında, davacıların, takip tarihlerinden sonra davalı şirkete haricen ödeme yaptığına dair banka ödeme dekontu, vs. belge bulunmadığı görülmüştür. Takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere, dava dışı -------- tarafından -------- İcra Müdürlüğümün --------- E. Sayılı dosyalarına ödenen 57.450,23 TL tutarlı ödemenin, takiplere konu borçlar için ödenmiş olduğu, icra dosyalarına ödenen 57.450,23 TL tutarlı ödemenin mükerrer ödeme olmadığı görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.Davalı şirketin ticari defterlerini ibraz ettiği, davacı tarafın ticari defterlerini ibraz etmediği, davalı şirket tarafından davacılardan takip tarihinden 22/01/2021 tarihine kadar 53.038,67 TL tutarında tahsilat yapıldığı, dava dışı ---------- tarafından icra dosyalarına yatırılan 57.450,23 TL tutarlı ödemelerin dışında, davacıların davalı şirkete harici ödeme yaptığına dair ödeme belgesi ibraz edilmediği, 3.kişi tarafından icra dosyalarına yapılan 57.450,23 TL tutarlı ödemenin mükerrer olmadığı anlaşılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Açılan davanın Menfi Tespit yönünden KABULÜ ile; Davacıların --------İcra Müdürlüğünün -------- Es. Sayılı dosyaları ile ilgili olarak davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,
57.448,00 TL'nin davalıdan tahsiline yönelik açılan davanın REDDİNE,
Davacıların icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Davacıların 57.448,00 TL'nin %20'si oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine,
3-Davacı tarafça yapılmış, 80,70 TL başvurma harcı, 981,07 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.061,77 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılmış tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 2.372,00 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 1.283,49 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Kabul edilen kısım yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Red edilen kısım yönünden Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Alınması gereken 4.627,28 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 981,07 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.646,21 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
8-Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 865,76 TL'sinin davalıdan, 734,24 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,
9-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile ---------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/05/2024