İSTANBUL ANADOLU 13. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/11
KARAR NO : 2024/381

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/01/2023
KARAR TARİHİ : 29/05/2024

Tarafları yukarıda belirtilen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından tedbir talepli olarak verilen ve gerekli-yeterli kısımları:
''...
AÇIKLAMALAR :
Müvekkil şirketin faaliyet konuları arasında ekte sunmuş olduğumuz ---- gazetesi ve ----- Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtlarından da görüldüğü üzere mevzuatın izin verdiği sınırlar içerisinde yurt içi ve yurt dışında üretilen veya yurt içi ve yurt dışından temin edilen her türlü emtia, ham madde, malzeme ve hizmetlerinin her türlü alım-satımı, bu alım-satım işlemleri kapsamında her türlü aracılık ve tedarik faaliyetlerini gerek yurt içinde gerekse de yurt dışında yapmaktadır. Müvekkil şirket, davalı taraf ile 40.000 adet uluslararası 3A standardında ve 4. Plaka seviyesine sahip askeri yelek üretim, tedarik ve satışının peyder pey gerçekleştirilmesi hususunda anlaşmışlardır. Bu anlaşma kapsamında davalı şirkete ile karşılıklı mutabakat ile 26/11/2022 tarihli sözleşme hazırlanmış ve müvekkil şirket tarafından imzalanarak davalı şirket yetkilisinin imzalaması için gönderilmiştir. Yine aradaki sözleşmenin 2C maddesi kapsamında ---- Ticari Şube Müdürlüğü' nün 10/01/2023 keşide tarihli 931.500,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı ve yine aynı şube müdürlüğünün 10/01/2023 keşide tarihli, 2.800.000,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı çekleri de teminat çeki olarak davalı şirkete teslim edilmiştir. Müvekkil şirket imzalayarak davalı tarafın yetkilisine imzalaması için gönderdiği 26/11/2022 tarihli sözleşme ile söz konusu teminat çeklerini davalı şirkete teslim ettikten sonra, sözleşme konusu askeri yelek tedariki işi için davalı tarafın müvekkile sözleşmenin 2C maddesi gereğince ödemesi gereken avansı ödememiş ve müvekkil tarafından aradığında ise davalı şirkete ve yetkililerine ulaşamamıştır.Müvekkil şirket, davalı şirkete ulaşamaması ve sözleşme konusu ticaretin gerçekleşmemesi üzerine söz konusu ticaretten beklediği kazancı elde edemediği gibi davalı şirket yetkilisine imzalaması için gönderilen sözleşme müvekkil şirkete gönderilmemiş ve teminat olarak teslim edilen -----Ticari Şube Müdürlüğü' nün 10/01/2023 keşide tarihli 931.500,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı ve yine aynı şube müdürlüğünün 10/01/2023 keşide tarihli, 2.800.000,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı teminat çekleri de kendisine iade edilmemiştir. Müvekkil şirketin anlaşma gereği yukarıda nitelikleri belirtilen askeri yelek işinde davalı şirketin sözleşmenin 2C maddesi kapsamındaki avansı müvekkile ödememesi ve teminat çeklerini de müvekkile iade etmemesi kötüniyetinin açık göstergesidir. Bu nedenlerle huzurdaki davayı açma zorunluluğu hasıl olmuş olup Cumhuriyet Başsavcılığı' na suç duyurusunda bulunma hakkımızı da saklı tutuyoruz.

İHTİYATİ TEDBİR TALEBİMİZ: Dava konusu işbu hukuka aykırı ve haksız durum sebebiyle, müvekkil şirketin söz konusu ticari ilişkiden beklediği kazancı elde edememesi nedeni ile uğradığı maddi zararlar bir yana davaya konu teminat olarak davalı şirkete keşide edilerek verilen çeklerin bankaya ibraz edilerek bedellerin tahsili ve yine icra takibine konu edilmesi muhtemeldir. Bu nedenle müvekkil şirketin uğramış olduğu maddi zararların daha fazla artmaması ve telafisi imkansız zararlara uğramaması için sÖZ KONUSU ÇEKLERİN BANKALAR TARAFINDAN ÖDENMESİNİ VE OLASI BİR İCRA TAKİBİNE KONU EDİLMESİNİ ENGELLER MAHİYETTE öncelikle teminatsız olarak mahkeme aksi kanaatte ise %15 teminat mukabilinde İhtiyat-i Tedbir Kararı verilmesini öncelikle talep ediyoruz.
..................

NETİCE-İ VE TALEP:Yukarıda açıkladığımız nedenler, yargılama esnasında re' sen göz önüne alınacak nedenle ve fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydır ile1-) Davaya konu ve müvekkil şirket tarafından davalı tarafa teminat olarak verilen çeklerin bankaya ibraz edilerek tahsili ve icra takibine konu edilmesi kuvvetle muhtemel olduğundan müvekkil şirketin uğramış olduğu maddi zararların daha fazla artmaması için ---- Ticari Şube Müdürlüğü' nün 10/01/2023 keşide tarihli 931.500,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı ve yine aynı şube müdürlüğünün 10/01/2023 keşide tarihli, 2.800.000,00-TL meblağlı, ---- seri numaralı çekleri bankalar tarafından ödenmesini engeller mahiyette ve olası bir icra takibini durdurur mahiyette teminatsız, mahkeme aksi kanaatte ise %15 teminat mukabilinde mahkeme kararı kesinleşinceye kadar ÖNCELİKLE İHTİYATİ TEDBİR KARARI VERİLMESİNE;
2-) Nihayetinde iş bu haklı menfi tespit davamızın kabulü ile dava konusu çeklerden dolayı müvekkil şirketin davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine ve bedelsizlik nedeni ile çeklerin iptaline;...''şeklinde olup yukarıya aynen aktarılan dava dilekçesinde belirtilen şekilde söz konusu çeklerin taraflar arasındaki 26/11/2022 tarihli askeri yelek alım satımına ilişkin sözleşmenin teminatı olarak verildiği halde davalı tarafça sözleşme şartlarına uyulmadığı, ödenmesi gereken avansların ödenmediği sonuçta sözleşmeye konu ticaretin gerçekleşmediği ve davalı tarafa ulaşılamadığı ileri sürülerek sözleşme gereğini yerine getirmediği halde teminat çeklerini de davacı tarafa iade etmeyen davalıya borçlu olunmadığının tespitine, bedelsiz kalan çeklerin iadesine ve söz konusu çeklerin bankalar tarafından ödenmesini engeller mahiyette ve olası bir icra takibini durdurur mahiyette teminatsız, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise %15 teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep ve dava edilmiştir.Belirtmek gerekir ki dava 04/01/2023 tarihinde açılmış olup, menfi tespit davalarının zorunlu arabuluculuğa tabi tutulmasına ilişkin yasa değişikliğinin yürürlüğe girdiği 01/09/2023 tarihinden önce açılmış olduğundan eldeki dava dava tarihi itibariyle zorunlu arabuluculuğa tabi değildir.Tedbir talebi yönünden 09/01/2023 tarihinde oluşturulan ara karar ile:"... Tedbir talebi yönünden yapılan inceleme sonunda:
Dilekçe ekinde ibraz edilen ve taraflar arasında düzenlenmiş olan 26/11/2022 tarihli sözleşme, davacı ile dava dışı '----- ünvanlı şirket arasında yapılan 26/11/2022 tarihli sözleşme ve söz konusu çeklerin fotokopileri ile bu çekler üzerindeki teminat çeki olarak alındığına ilişkin kayıtlar; HMK m.389 ve devamı maddelerinde belirtilen mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerine ilişkin yasal düzenleme ile İİK Mad.72 düzenlemesi, yakın ispata ilişkin koşullar, tedbir istenen çeklerin dava konusu olması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde taraflarla sınırlı olmak üzere ihtiyati tedbir talebinin karşılanması için gerekli yasal ve maddi şartların olayda gerçekleştiği ancak taraf olmayan 3. Kişiler aleyhine tedbir kararı verilemeyeceği değerlendirildiğinden tedbir isteyen tarafın öncelikli hukuki yararı, dosya kapsamı ve ilgili yasal düzenlemeler gözetilerek talebe konu çeklerin toplam bedeli üzerinden takdiren %15 teminata bağlı olarak ve karşı tarafla sınırlı kalmak üzere menfi tespit davasının icra takibinden önce açılması ihtimalini düzenleyen İİK Mad.72/2 düzenlemesi doğrultusunda ve ayrıca çeklerin bankaya ibrazı halinde ödeme yapılmaması yönünde ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmiştir.

KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-İhtiyati tedbir talebinin KABULÜ ile %15 teminata bağlı olarak ve taraflar arasında sonuç doğurmak üzere;
Keşidecisi ..., lehtarı ... olan;
---- Ticari Şubesine ait ----- çek seri no.lu, 10/01/2023 tarihli, 931.500 TL bedelli çek,
----Ticari Şubesine ait ----- çek seri no.lu, 10/01/2023 tarihli, 2.800.000 TL bedelli çek,olmak üzere söz konusu 2 adet çek yönünden %15 teminat karşılığı olan 559.725‬ TL tutarında nakit ya da kesin ve süresiz nitelikteki banka teminat mektubu karşılığında teminata bağlı olarak ve dava sonuna kadar olmak üzere:
a) Karşı taraf-davalı-lehtar tarafından tedbir isteyen-keşideci-davacı aleyhinde icra takibinin dava tarihinden sonra yapılması halinde İİK m.72/2 düzenlemesi çerçevesinde ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına,
b) Davaya konu olan söz konusu çeklerin muhatap bankaya ibrazı halinde tedbiren KARŞILIĞININ ÖDENMESİNİN MEN'İNE,
2-İİK. Madde 72/2 düzenlemesi yönünden ihtiyati tedbir kararının ilgili icra dairesince yerine getirilmesine,
3-Teminat karşılandığından ihtiyati tedbir kararının uygulanması için ilgili banka şubesine müzekkere yazılmasına,
4-Tedbir kararının yerine getirilmesinin ihtiyati tedbir isteyen tarafın sorumluluğunda olduğuna ve teminat şartı yerine geldikten sonra kararın ihtiyati tedbir isteyen tarafça ilgili icra dairesine ibraz edilmesi ve ilgili banka şubesine müzekkere yazılmasının sağlanması gerektiğine,
..."şeklinde tedbir kararı verilmiş olup, gerekli-yeterli kısımları yukarıya aynen aktarılmıştır.
Davacı vekili duruşmada da dava dilekçesini aynen tekrar etmiştir.
Davalı yönünden şartları gerçekleştiği için TK. Madde 35 gereği tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmış olup davalı adına duruşmaya gelen ve davaya cevap veren olmamıştır.Yapılan ön inceleme duruşmasında engel bir dava şartı olmadığı belirlenerek ihtilaf noktaları tespit edilmek suretiyle tahkikata geçilerek inceleme günü tayin edilmek suretiyle bir mali müşavir eşliğinde defter incelemesine karar verilerek davalıya inceleme günü ve saati tebliğ edilmek suretiyle yapılan işlemde inceleme günü ve saati itibariyle davalı adına gelen olmadığı, herhangi bir beyan ve bildirimde bulunulmadığı ve davalı tarafından defter ibrazının söz konusu olmadığı belirlenerek ilgili ara karar gereklerine ve bu tespite bağlı olarak davalı tarafın defter ibrazından kaçınmış olduğu da gözetilmek suretiyle ve davacı tarafça ibraz edilen defterler üzerinde ve dosya kapsamına göre yapılan incelemeye bağlı olarak bilirkişi tarafından düzenlenen dosya kapsamına uygun ve Mahkememizce de yeterli görülen 07/03/2024 tarihli raporun gerekli-yeterli kısımları:
"...
DAVACI TARAFIN TİCARİ DEFTER VE BELGELERİ ÜZERİNDE YAPILAN
İNCELEMELER;
Davacı Tarafa ait Ticari Defter Dökümleri Davacı şirketin ticari defterleri 6762 sayılı ETTK 66 6102 Sayılı Yeni Ticaret Kanunun 64 - ve 213 sayılı V.U.K. ilgili hükümleri gereğince yasal ve usulünce tutulmuştur. Ticari defterler TTK 69 ve 213 sayılı kanunun 216.md gereğince 2022 yılına ait açılış tasdikleri ve Kapanış süresinde yapılmış olup 2023 yılına ait açılış tasdikleri süresinde yapılmış olup Kapanış tasdikleri süresinin 2024 Haziran sonu olduğundan Kapanış Tasdiklerinin Yapılmadığı Bu Hususta Nihai Takdir Sayın Mahkemenize Aittir.
................
Yukarıdaki örnek işlemde olduğu gibi "çek dolaştırma" işlemlerinin yapılmış olduğu, dava konusu çek Davacı ---- tarafından davalı-----verildiği, davalı ile ticari ilişkisi olduğu görülmüştür.Taraflar Arasında Akdedilen 26.11.2022 Tarihli Sözle şmenin İncelenmesi
1.TARAFLAR Bir tarafta-----adresinde kurulu, ----Mersis No : ... Vergi Dairesi: ---- Vergi No : ---- e-mail: ---- (bundan böyle "ALICI" olarak anılacaktır) ile diğer tarafta -----adresinde kurulu ... Mersis No: ---- Vergi Dairesi: ----- VERGİ DAİRESİ Vergi No: ... e-mail: ---- (bundan böyle "SATICI" olarak anılacaktır) işbu sözleşme içeriğindeki tüm maddeler hususunda anlaşmaya vararak, bu sözleşmeyi akdetmişlerdir. Yukarıda belirtilen adresler tarafların tebligat adresleridir. Taraflar sözleşme kapsamında birbirlerine yapacakları her türlü ihbar, talep ve bildirimleri, tarafların yukarıda yazılı adreslerine noter kanalı ile, elden teslim ya da sonradan teyit alınmak suretiyle e-mail gönderilmesi suretiyle yapacaklardır. Alıcı ve Satıcı EK 1 de belirlenen ürünlerin alım ve satımı için geri dönülmez ve onaylı bir sözleşme yaptıklarını kabul ederler. Alıcı ve satıcı aşağıda belirtilen koşul ve şartlar altında iki kopya olarak hazırlanan bu sözleşmeyi yürütme ve sonuçlandırma konusunda mutabıktır. Bu nedenle: Her iki taraf, bu sözleşmenin koşulları ile şartlarını, karşılıklı verilen sözleri, buradaki şartlar ve taahhütler, diğer iyi ve değerli değerlendirmeler ile burada belirtilen yöntemleri dikkate alarak işbu sözleşmeyi, birlikte ve gönüllü olarak altta belirtilen şekli ile kabul ederler
2.SÖZLEŞME ŞART VE KOŞULLARI Hem satıcı hem de alıcı, ulusal yasalar, sanayi kuralları, ulusal ortak girişim amaçları, bankacılık protokol ve hassasiyetleri, karşı tarafı atlatmaya yönelik düzenlemeler ile ifşa yasakları, hükümet kuralları ile düzenlemelerinin farkında ve bunlar hakkında bilgi sahibi olup, tüm bu gereklere namus ve şerefleri ile taahhüt ettikleri tüm kişisel ve kurumsal sorumlulukları altında tüm yönleri ile saygılı olacaklarını ve uygun davranacakları konusunda hem fikirdirler. TARAFLAR, işbu sözleşme ile kendisine sağlanan hak ve sorumlulukları hiçbir şekilde DİĞER TARAFIN izni olmaksızın başka kişi veya kuruluşlara devredemez. İşbu sözleşmeden dolayı, doğrudan veya dolayısıyla TARAFLARCA tarafından öğrenilen her türlü bilgiler (ticari, mali, fikri, vs) gizli bilgi sayılır. TARAFLAR ticari sır ve özel nitelikteki bu bilgileri işbu sözleşme yürürlükte olduğu sürece veya sözleşmenin her ne sebeple olursa olsun feshinden sonra gerçek ve tüzel kişilere ve kamuya ifşa etmeyeceğini kabul ve taahhüt eder. Aksi takdirde TARAFLAR sözleşmeye aykırılık nedeniyle uğradığı tüm zararların tazminini talep edebilecektir. Tarafların açıkça ve yazılı olarak gizli olmadığını belirttiği ya da kamunun bilgisinde olan bilgiler gizli bilgi değildir. Tarafların kanun, mahkeme kararı ya da idari emir gereğince açıkladığı bilgiler konusunda diğer tarafa 3 iş gününde bildirim yapması gerekir. Bu şekilde açıklanan bilgiler gizlilik ihlali sayılmayacaktır. İş bu sözleşmede her türlü değişiklik yazılı olarak yapılmadıkça ve tarafların yetkililerince imzalanmadıkça geçerli değildir. İşbu sözleşme, tarafların, sözleşmenin maksat ve mevzuuna ilişkin olarak vardıkları anlaşma ve sözleşmenin bütününü temsil etmektedir ve yazılı olarak aksi kararlaştırılmadığı takdirde bundan önce yazılı veya sözlü tüm sözleşme taahhüt ve beyanların yerine geçmektedir
2A: SÖZLEŞMENİN KONUSU Bu sözleşmenin temeli, Ek 1 'de açıklanan ürünleri, burada açıklanan ve kararlaştırıldıktan sonra burada belirtilen hüküm ve koşullar altında elde etmek için her iki şirket arasında yapılan bir iş anlaşmasıdır. İşbu sözleşme kapsamında azami 40.000 adet uluslararası 3A standartına ve 4. plaka seviyesine sahip askeri yelek üretim, tedarik ve satışı gerçekleşecektir. Alıcı, saticinin onayını almaksızın ürün miktarını yazili olarak (e¬mail) saticiya bildirerek dilediginde oranında eksiltebilir. Satıcı/Tedarikçi henüz üretilmeyen/tedarik edilmeyen ürünler için herhangi bir ödeme ya da tazminat talep edemez. Satıcı alıcıya yazılı bir şekilde üretim, tedarik ve yükleme programını sunmalıdır. Satıcının haftalık 10.000 adet bahsi geçen ürünü üretim/tedarik etmekle yükümlüdür
2B: SÖZLEŞME KONUSU ÜRÜN VE DETA YLAR Lütfen ek EK 1'e bakın
2C: ÖDEME KOŞULLARI İşlem aşağıdaki şartlarda gerçekleştirilir: ALICI, sipariş edilen partinin değerinin %50'si oranında avans ödemesi yapar. Satıcı, Alıcı'dan ilk avans ödemesini aldıktan sonra 10 gün içinde malı sevkiyata hazır hale getirmekle yükümlüdür. Kalan %50, mallar sevkiyata hazır olup, sevkiyat öncesi kontrolden sonra yüklemeye istinaden Alıcı tarafından ödenir. Ödeme, SA TICI'nın aşağıda iban numarası belirtilen hesabına yapılır. İşlem, bankadan bankaya teyit edilerek tamamlanacaktır. SA TICI, Alıcının ilk parti mal için yaptığı ilk a vans ödemesi için tedarikçi bir banka garantisi verir. Bu garanti, bu sözleşme kapsamındaki tüm teslimatların sonuna kadar geçerlidir. Bu garanti, sonraki gönderiler için yapılan tüm ön ödemelerin garantisidir. Tedarikçi, 2C maddesinin koşullarına uymazsa (10 gün içinde sevkiyata hazır), Alıcı, bu banka garantisi kapsamında ön ödemeyi iade etme hakkına sahiptir.
2D: TESLİMAT Teslimat, satıcının bankasında ödemenin alınmasından sonra Satıcı tarafından gerçekleştirilir. Teslimat ---- şartlarına göre yapılır. Sevkiyat, ikinci ödeme tutarının Satıcı tarafından alınmasından itibaren 3 gün içinde yapılır. SATICI, teslimatın sorunsuz gerçekleşmesi için taşıma sigortası yaptırmakla yükümlüdür. Malı her türlü fiziki tehlikeye, kazaya, çalınmaya, zayii olmaya karşı koruyan sigorta poliçesinin bir örneği ALICI ile de paylaşılacaktır. (örn.nakliyat emtia taşıma sigortası) Satıcı, Türk yasalarına uygun olarak ve malların özelliklerini dikkate alarak ihracat yapmak ve tüm gümrükleme prosedürlerini sağlamakla yükümlüdür. Teslimat, malların sınırlardan geçmesini sağlayan mutabık kalınan bir rota üzerinden yapılmalıdır. Malların teslimatı, Alıcı tarafından mutabık kalınan ayrı partiler halinde gerçekleştirilir ve sevk edilecek parti için ödeme yapılır. ---- malların alıcısı "---- "şirketidir, adresi---- Yükleme sırasında Satıcı, Alıcıya aşağıdaki belgeleri sağlamakla yükümlüdür: fatura Packing listesi CMR İhracat beyannamesi Orjinallik belgesi kalite sertifikası
2E: MÜCBİR SEBEP Bu sözleşmenin taraflarından hiçbiri bir doğal afet, ayaklanma, iç savaş, savaş, yerel veya uluslararası acil durum, salgın hastalıklar ve/veya kısıtlamalar nedeniyle sözleşmenin ihlalinden sorumlu tutulamaz. 2F: ÜRÜN KALİTESİ VE KALİTE İDDİALARI İşbu Sözleşme uyarınca SATICI tarafından tedarik edilen ürünlerin ekte belirtilen uygun kalitede ve beden olması gerekmektedir. SA TICI malın yüklemeye hazır olduğunu ALICI'ya bildirmekle yükümlüdür. Ürünler 2021 ve sonrası üretim yılına sahip olmalıdır. ALICI, SA TICI tarafından kendisine malın yüklemeye hazır olduğu bildirimi yapılması akabinde 3 iş günü içerisinde masrafları kendisine ait olmak üzere dilerse bir temsilcisini SATICI'nın deposuna göndererek ürünleri kontrol ettirebilir. SATICI, ALICI temsilcisine inceleme sırasında gerekli kolaylıkları sağlayacaktır. Ürün ya da ambalajda uygunsuzluk olması durumunda ALICI temsilcisinin tespiti ve bildirimi üzerine SATICI 5 iş günü içerisinde bu uygunsuzluğu düzeltecektir. Alıcının bu şekilde inceleme yapması malları teslim aldığında test yaptırmasına engel değildir Ürünler Teslim alındığında, Alıcı malları partinin %0,3'ü oranında test eder. Malların beyan edilen kaliteye uygun olmaması veya Mallarda bir kusur olması durumunda ALICI partinin tamamını Satıcı'ya iade etme hakkına sahiptir. Tarafın iadesi için tüm masraflar satıcıya aittir Alıcı, malın kalitesini malı teslim aldığı tarihten itibaren 20 (yirmi) iş günü içinde SA TICI'ya yazılı olarak bildirir. Aksi takdirde, alıcı ürünü kusursuz bir şekilde teslim almış sayılır. SA TICI, Sözleşmede belirtilen Malların mutabık kalınan nitelik veya miktarda teslim edilmediğine dair bir iddiaya 30 (otuz) gün içinde cevap vermek ve çözmekle yükümlüdür. İade edilen parti için ödeme tutarı, bir sonraki partinin ödemesine karşı korunur veya Alıcının kararına göre Alıcının hesabına talep anında derhal iade edilir.
2G: ANLASMAZL1KI.A RIN ÇÖZÜMÜ Taraflar, tüm anlaşmazlıkların öncelikle dostane bir şekilde çözülmesi gerektiği konusunda hemfikirdir. Bu nedenle Satıcı ve Alıcı, varsa anlaşmazlıkları doğrudan görüşme ve müzakereler yoluyla çözmeye çalışacaklarını kabul ederler. Bu tür görüşmeler ve müzakereler başarısız olursa, bu sözleşmeden kaynaklanan veya bu sözleşmeyle bağlantılı tüm ihtilafların çözümünde Türk hukuku uygulanacak ve ------ Merkez Mahkemeleri ve İcra Daireleri münhasıran yetkili olacaktır. Yargı yetkisine Mahkemeleri ve Türk Kanunları geçerli olacaktır. İşbu sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde ilgisine göre Türk Borçlar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili me vzua t hükümleri uygulanır.
2H: BUSÖZLESMEYI YÜRÜTME YETKİLİSİ Bu sözleşmeyi imzalayan taraflar, sözleşmede belirtilen şart ve koşullara göre bu sözleşmeyi yürütme konusunda tam yetkili olduklarını beyan ederler.
3: BANKA BİLGİLERİ -----: SATICI BANKA BİLGİLERİ -----: ----TİCARİ ŞUBESİ IBAN: ---- Satıcı, ilk para transferinden önce herhangi bir zamanda Alıcıya e-posta ile yazılı bir bildirimde bulunarak Alıcı ödemelerinin alınması için bankacılık bilgilerini değiştirme hakkını saklı tutar.
4: SÖZLEŞMENİN İTALİ Bu sözleşmenin ilgili maddelerinde belirtilen ödeme koşullarına istinaden, Alıcı, pro forma faturanın alıcı tarafından imzalanmasına müteakip, avans odemesini 7 iş günü gun icerisinde yapmakla yükümlüdür. Belirtilen sürede Alıcı'nın avans bedelini yatırmaması halinde, bu sözleşmede belirtilen, Satıcı'nın tüm taahhüdleri geçersizdir ve sözleşme hükümsüzdür. Alıcının bu maddeye aykırı davranışı nedeniyle sözleşmenin iptal olması durumunda satıcı işbu sözleşmenin 7B maddesinde yer alan tazmin hakkına sahip değildir. Sözleşmenin bu şekilde son bulması durumunda satıcı hiçbir ad altında zarar talebinde bulunamaz
5: SÖZLEŞME İMZALARININ GEÇERLİLİGİ Bu sözleşmenin her iki tarafı da işbu sözleşmenin şirketlerini temsil yetkisine sahip olan yetkili temsilcileri tarafından, burada belirtilen hüküm ve koşulları anlamış, mutabık kalmış ve kabul etmiş olduğunun bir kanıtı olarak yukarıda belirtilen ilk tarihte atılan imzaladığını beyan ederler. Tarafların elektronik imzaları kabul edilir.
6: DİL İşbu sözleşme Türkçe ve İngilizce dillerinde imzalanmıştır. Uyuşmazlık durumunda Türkçe metin esas alınacaktır.
SÖZLEŞMENİN FESHİ 7A. SATICI belirlenen teslim tarihinde malı teslim etmediği taktirde, ALICI, SATICI'ya edimini yerine getirmesi için uygun göreceği bir ek süre verebilir. ALICI'nın ek süre verme zorunluluğu yoktur. Mal, belirlenen teslim tarihinde ya da bu madde uyarınca ALICI tarafından verilen ek sürenin sonunda teslim edilmediği takdirde ALICI, ayrıca bir ihtar keşidesine gerek olmaksızın sözleşmeyi fesh ile SATICI'ya ödemiş olduğu avans ve mal bedeli ödemelerini ödeme tarihlerinden başlamak ve SA TICI'dan tahsile kadar geçecek süre için işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsil eder. Ayrıca satıcı, akdin ifa edilmemesi nedeniyle verilen avansın iki katı cezai şartı SATICI'dan talep ve tahsil edecektir. Gecikmenin satıcıdan kaynaklanmadığını durumlarda bu madde hükmü uygulanmaz
7B: Taraflardan biri bu Sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlâl ettiği takdirde, diğer Taraf, İhlal Eden Tarafa, ihlâl ettiği hükmü ve bu ihlâlin ne suretle gerçekleştiğini bildiren yazılı bir bildirimde bulunabilir. İhlâl Eden Taraf söz konusu ihlâli diğer Tarafın yazılı ihbarını aldıktan sonra takvim günü içinde gidermediği takdirde, diğer Taraf buSözleşmeyi İhlal Eden Tarafa yazılı bir fesih bildiriminde bulunarak ve derhal geçerli olmak üzere feshetme hakkına sahip olacaktır. Tarafların sözleşmeye aykırılık nedeniyle uğradıkları tüm zararları tazmin hakkı saklıdır
8'. İşbu sözleşmeden doğan damga vergisi taraflarca eşit olarak karşılanır. 26.11.2022 tarihinde kabul edildi ve imzalandı -----
................
KANAAT VE SONUÇ
Dava Konusunun; Dava, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 792. maddesi kapsamında açılan çek istirdadı ve dava konusu çek nedeniyle davalıya borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Davacı Tarafından Akdedilen Sözleşmeye karşılık -----Ticari Şube Müdürlüğü' nün 10/01/2023 keşide tarihli 931.500,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı ve yine aynı şube müdürlüğünün 10/01/2023 keşide tarihli, 2.800.000,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı çekleri de teminat çeklerin tutarında bir çeki ciro ederek davalı tarafa verdiğini,
Davacı tarafın davaya konu çekleri 2C: ÖDEME KOŞULLARI İşlem aşağıdaki şartlarda gerçekleştirilir: ALICI, sipariş edilen partinin değerinin %50'si oranında avans ödemesi yapar. Satıcı, Alıcıdan ilk avans ödemesini aldıktan sonra 10 gün içinde malı sevkiyata hazır hale getirmekle yükümlüdür. Kalan %50, mallar sevkiyata hazır olup, sevkiyat öncesi kontrolden sonra yüklemeye istinaden Alıcı tarafından ödenir. Ödeme, SATICI'nın aşağıda iban numarası belirtilen hesabına yapılır. İşlem, bankadan bankaya teyit edilerek tamamlanacaktır. SATICI, Alıcının ilk parti mal için yaptığı ilk avans ödemesi için tedarikçi bir banka garantisi verir. Bu garanti, bu sözleşme kapsamındaki tüm teslimatların sonuna kadar geçerlidir. Bu garanti, sonraki gönderiler için yapılan tüm ön ödemelerin garantisidir. Tedarikçi, 2C maddesinin koşullarına uymazsa (10 gün içinde sevkiyata hazır), Alıcı, bu banka garantisi kapsamında ön ödemeyi iade etme hakkına sahiptir. Sözleşme maddesinde yazan ürünlerin teslimine ilişkin davalı tarafa verdiğini,Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer. Davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukukî ilişkiyi (meselâ borcu) sadece inkâr etmekle yetinmekte ise, eş söyleyişle bu hukukî ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer. Çünkü hukukî ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m. 190; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 6). Fakat, menfi tespit davasını açan davacı (borçlu), davalının (alacaklı) varlığını iddia ettiği hukukî ilişkinin hiç doğmadığını iddia etmeyip, bilakis bu ilişkinin doğduğunu bildirerek başka bir nedenle hukukî ilişkinin geçersiz olduğunu veya son bulduğunu ileri sürmekte ise bu iddiayı ispat yükü TMK'nın 6. maddesi gereğince davacıya düşerDavacı ile davalı aralarında süregelen ticari ilişkiden kaynaklanan çeklerin teminatı amacıyla verildiği, davalı tarafça bu ödemelerin başka bir borç için yapıldığına ilişkin dosyaya herhangi bir delil ve belge sunulmadığı Davalı tarafın incelemeye katılmadığı ve yine Davalı tarafından alınan çeklere istinaden davacı tarafa ürünlerin teslim edildiğine dair herhangi belge, bilgi, bulgu sunmadığı, borçlu olmadığı edimlerini yerine getirdiği hususunda Davalı tarafın ispata Muhtaç olduğu,
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; Davacı tarafın dava konusu çekler davacı yanın ticari defterlerinde yer almadığı, ancak çeki düzenleyen (keşideci) kısmında firma adı yazdığı, çeklerin dava konusu çeklerin davacı tarafından çıktığı ve ürünlerin davalı tarafından teslim edilmediği Kanaati Mahkemenizce Kabul edilmesi halinde Davacı tarafın davalı yanda verilen -----Ticari Şube Müdürlüğü' nün 10/01/2023 keşide tarihli 931.500,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı ve yine aynı şube müdürlüğünün 10/01/2023 keşide tarihli, 2.800.000,00-TL meblağlı, ----- seri numaralı 2 adet çekten dolayı davacı tarafından davalı tarafa borçlu olmadığı kanaatine varılmış olup, davacı tarafından verilen 2 adet çekin davalı tarafından alınıp davacı tarafa iadesi gerektiği Sonuç ve Kanaate varılmıştır.
..."
şeklinde olup yukarıya aynen aktarılmıştır.
Raporun tebliğine rağmen rapora karşı herhangi bir itiraz olmamıştır.
Sonuç olarak dilekçe ekinde ibraz edilen ve taraflar arasında düzenlenmiş olan 26/11/2022 tarihli sözleşme, davacı ile dava dışı -----ünvanlı şirket arasında yapılan 26/11/2022 tarihli sözleşme ve söz konusu çeklerin fotokopileri ile bu çekler üzerindeki teminat çeki olarak alındığına ilişkin kayıtlar, ticaret sicil kayıtları, davalı tarafın defter ibraz etmemiş olması, davacı defterlerine ve temin edilen dosya kapsamına uygun olup Mahkememizce de yeterli görülen söz konusu bilirkişi raporuna göre davacının davalıya bir borcunun olmadığının tespit edilmiş olması, ispata ilişkin kurallar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde davanın sübuta erdiği kanaatine varıldığından davanın kabulüne ilişkin olmak üzere aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
Son olarak belirtmek gerekir ki davaya konu söz konusu 2 çekin toplam bedeli 3.731.500 TL olup, aşağıdaki hesaplamalarda bu dava değeri esas alınmıştır.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Davanın kabulü ile; Keşidecisi ..., lehtarı ... olan;
----Ticari Şubesine ait ----- çek seri no.lu, 10/01/2023 tarihli, 931.500 TL bedelli çek,
----- Ticari Şubesine ait ------ çek seri no.lu, 10/01/2023 tarihli, 2.800.000 TL bedelli çek,
olmak üzere söz konusu 2 adet çek yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Kabule konu dava değeri üzerinden hesaplanan 254.898,77 TL nispi karar harcından Mahkeme veznesine yatan 63.724,70 TL peşin harcın mahsubu ile EKSİK 191.174,07 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından ödenen peşin harçlar dahil olmak üzere davacı tarafından yapılan toplam 67.481 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafça yapılmış bir gider olmadığından bu konuda başkaca bir hüküm oluşturulmasına yer olmadığına,
Kabule konu değer üzerinden davacı vekili yararına tarife gereğince hesap ve takdir edilen 313.945,00 TL nispi avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Artan avansın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
İlişkin olmak üzere e-Duruşma sistemi üzerinden davacı vekilinin yüzüne karşı aleni olarak yapılan yargılama sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.