İSTANBUL ANADOLU 12. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/318
KARAR NO : 2024/280

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/05/2023
KARAR TARİHİ : 29/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkill ------ plaka aracın sahibi olduğunu, müvekkilinin aracına12.07.2021tarihinde davalılardan ----- sevk ve kontrolündeki --- - - plakalı araç %100 kusuru ile çarpmış ve müvekkilimin aracının ciddi bir hasar almasına yol açtığını, ----plakalı aracın ZMMS diğer davalı ----- olduğunu, ----plakalı araç sahibi----poliçe numarası ile davalı sigorta şirketinin sigortalısı olduğunu, kaza sonucu müvekkilime ait araç ciddi şekilde hasar görmüş olup tramer kaydına 65.000 tl hasar işlendiğini, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulü ile müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı alacağının şimdilik 100 tl olarak her iki davalıdan kaza tarihi olan 12.07.2021 tarihinden başlamak üzere yasal faizi ile tahsiline, davalı --- - ikame araç bedelinin şimdilik 100 TL alacağının kaza tarihi olan 12.07.2021'den başlamak üzere yasal faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davacı vekili bedel artırım dilekçesinde özetle; değer kaybı alacaklarını 3.198 TL daha artırmak suretiyle toplam 3.298 TL olarak her iki davalıdan kaza 12.07.2021 tarihinden işleyecek faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline, ikame araç bedelini 2.150 TL daha artırmak suretiyle toplam 2.250 TL'nin diğer davalı ---- kaza tarihi olan 12.07.2021 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile müşteren ve müteselsilen tahsiline yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

SAVUNMA
Davalı ---- - vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının davasını zamanında açmadığını, zamanaşımına uğradığını, Davacının aracı ile Müvekkilinin aracı 12.07.2021 tarihinde çarpışmış ve kaza sonucunda müvekkilimin aracı da ciddi bir hasar aldığını, kusurun tespit edilmesi için dosyanın ---- trafik ihtisas dairesine gönderilmesini, davacının arasında daha önceden meydana gelen kazalardan dolayı hasar bulunduğunu, davacının ikame araç kullandığına dair herhangi bir delil sunmadığını, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir. Davalı ------ vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket yalnızca gerçek zarar ile sorumlu olup müvekkil şirket tarafından ----- hesabına 08.12.2021 tarihinde 451,25- tl, ---- - hesabına 13.08.2021 tarihinde 11.750 TL ödeme yapıldığını müvekkil şirket yalnızca teminat limiti ile sorumlu olduğunu, müvekkil şirketin zmms genel şartlarında öngörülen şekilde belirlenecek gerçek zarar miktarından sorumlu tutulabileceğini, araç mahrumiyet taleplerinin poliçe kapsamında olmadığını, başvuru konusu haksız fiilden kaynaklandığını, karşı tarafın avans / ticari / temerrüt faizi talep etmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; dava konusu --- - - plakalı otomobilin sürücüsü ------ K.T.K. nun 57-a Maddesine göre kavşağa yaklaşan sürücülerin kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermesi gerekirken, trafik ışıklarının yanmadığı, kontrolsüz kavşak durumundaki kavşakta, 57-c kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise motorlu araçlardan soldakinin sağdan gelen araca yol vermesi gerekirken bu kurallara riayet etmeyip kontrolsüz olarak kavşağa girişini yapması sonucu, sağından giriş yapan diğer aracın sadmesine maruz kaldığından, K.T.K.” nun 84 h. (kavşakta ilk geçiş önceliğine uymama) maddesine göre de asli kusurlu olduğundan, meydana gelen kazada %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu olduğu----- plakalı aracın davacı sürücüsü ----- plakalı otomobile göre öncelikli geçiş hakkına sahip olduğu, ancak cadde üzerinde seyir halindeyken, kavşak kollarından araç çıkabileceğini öngörmesi ve yavaşlaması gerekir iken, bu şekilde davranmadığı ve Yargıtay ----.Hukuk Dairesinin 19.9.1988 tarih ve ----- karar sayılı sürücüler kavşaklara girerken hızlarını azaltmak zorundadırlar; aksi takdirde geçiş üstünlüğünün yarattığı güvenden yararlanamazlar şeklindeki kararı ile hızını aracın teknik özelliğine görüş, yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmadığı ve azaltmadığından, seyir hızı itibari ile aracının ön kısımları ile kavşak içinde bulunan ------ plaka sayılı otomobile sağ yan kısmına aracının ön kısımları ile çarpmak suretiyle objektif olarak öngörülebilir ve önlenebilir zararlı sonucu önleyemediğinden, K.T.K./ nun 52. Maddesine göre aracının hızını görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara göre ayarlayıp dikkatli bulunması ve kavşağa yaklaşırken de hızını azaltıp yola dikkatini arttırması gerektiğinden, kavşağa kontrolsüz giren aracı gördüğünde, kurtaramayıp bu araca çarptığından, SBM nin kusur dağılımında kendisine kusur izafe edilmemiş olmasının aksine, tali kusurlu olup meydana gelen kazada %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu olduğu davacıya ait ------ plakalı aracın meydana gelen kazadan dolayı davacının talep edebileceği değer kaybı ve ikame araç bedeli zarar miktarı toplamı, %25 kusur durumuna bağlı olarak 0,75 x (5.000,00 * 3.000,00) - 6.000,00 TL olarak hesaplandığı hususlarını beyan ve rapor etmiştir. Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile araçta oluşan maddi zararın, değer kaybının ve aracın çalışamamasından kaynaklanan uğranılan zararın tazminine ilişkin olarak açılan tazminat davasıdır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (------). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay ----. HD'nin 23.09.2019 t. -----.sayılı kararı).Davalı sigorta şirketi, ------- plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, davalı ---- - ise malikidir. Zorunlu trafik sigortası poliçesi 06/02/2021 -06/02/2022 tarihleri arasını kapsamaktadır. Kaza 12.07.2021 tarihinde gerçekleşmiştir.Tüm dosya kapsamı, kaza raporu, sigorta poliçeleri, bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde davalı sigorta şirketi , araç maliki ve sigortalının; sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı davalı sigorta şirketinin zarardan zmms hükümleri uyarınca sorumlu bulunduğu , davacı tarafın sigortalısının zararını tazmin etmekle yükümlü olduğu hususu birlikte değerlendirilerek usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.ZMSS genel şartlarının teminat dışı kalan halleri düzenleyen A.6/k maddesinde " Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak oluşan yansıma veya dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri" hükmünün düzenlendiği ikame araç bedelinin dolaylı zarar olduğu ve teminat dışı hal olduğu anlaşıldığından araç mahrumiyet bedelinden araç malikini sorumlu tutmak gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
Değer kaybı tazminatı 3.298 TL 'nin davalı sigorta yönünden kısmi ödeme tarihi olan 08/12/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydı ile diğer davalı yönünden kaza tarihi olan 12/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
2-) İkame araç bedeli olan 2.250,00 TL yönünden kaza tarihi olan 12/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ------ tahsil edilerek davacıya verilmesine,
3-Karar harcı 427,60 TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 179,90 TL ve 95,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 274,9‬0 TL harcın mahsubu ile bakiye 152,7‬‬ TL harcın davalı taraflardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazine adına irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç ve 95 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 454,8‬0 TL harcın davalı taraflardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
5-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.991,75 TL yargılama giderinin davalı taraflardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 5.548,00 TL nispi vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinin 3.298 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile taraflardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı taraflardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekiline ( e duruşma sistemi üzerinden) davalının yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.