İSTANBUL ANADOLU 11. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/839
KARAR NO: 2024/145

DAVA : TAZMİNAT (HAKSIZ FİİLDEN KAYNAKLANAN)
DAVA TARİHİ : 02/11/2022
KARAR TARİHİ : 23/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle: 09.04.2021 tarihinde --- ilçesi sınırları içinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davacıya ait olan ---- plakalı Özel Halk Otobüsü ile davalı ----- trafik sigortası teminatı altına aldığı---- plakalı otomobilin çarpışması neticesinde davacı olan davacının aracının hasarlanarak, hasarına bağlı olarak da değer kaybına uğradığını, davalı sigortacının davacının aracında meydana gelen reel değer kaybı zararından tazmini için davalı sigortacıya başvuruda bulunulmuş ise de değer kaybı zararının davalı tarafından tazmin edilmemiş olduğunu, değer kaybı zararının bu aşamada belirsiz olup Anayasa Mahkemesinin -----sayılı ilamı ile Trafik Kanununun 90. Maddesinin, tazminat hesaplamalarında ZMSS Genel Şartlarına gönderme yapan hükümlerini iptal kararı doğrultusunda reel değer kaybı olarak hesaplanmasının gerektiğini, davacının aracında meydana gelen değer kaybı zararının şimdilik 100,00 TL sının kaza tarihinden işleyecek olan faizi ile birlikte davalı sigortacıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretlerinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı -----. vekili tarafından cevap dilekçesinde özetle: Davacının talep ettiği değer kaybı zararının ZMSS Genel Şartlarına göre tespit edilmesinin gerektiği, aracın kullanılmışlık düzeyi ve geçmiş hasarlarının dikkate alınmasının gerektiği, sigortacının sorumluluğunun sigortalısının kusuru ile orantılı olup kazada sigortalı sürücünün tam kusurlu olduğunun kabil edilemez olduğu kusur durumunun tespit edilmesinin gerektiğini, KTK nun 99. Maddesinin “Sigortacılar hak sahibine ZMSS Genel Şartlarında belirlenen belgelerin kendisine iletilmesinden itibaren 8 iş günü içinde ödeme yapmak zorundadır” hükmü gereğince davalı sigortacının temerrüde düşmemiş olduğundan davacının kaza tarihinden geçerli faiz talebinde bulunamayacağını, faiz türünün yasal faiz olabileceği belirtilerek Mahkemenin hukukunda olan gerekçelerle davanın reddine kadar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı olarak davacının aracında meydana gelen değer kaybının tazmini istemine ilişkindir.Trafik Bilirkişisi ve Makine Mühendisi Bilirkişi heyetinden alınan raporda özetle; Davalının sigortaladığı araç sürücüsü ---- sevk ve idaresinde bulunup davalı ---- trafik sigortası himayesinde bulunan ----- plakalı otomobili ile ---- üzerinden geldiği kavşakta istikametine olup kendisine hitap eden 'DUR' trafik işaret levhasının bulunduğu yolu tali yol niteliğine getirip diğer kavşak kollarında araçlara geçiş önceliği hakkı verilmesi gerektirdiğini gözetip trafik işaretinin hükmüne uyarak kavşağa girmeden önce mutlak surette durup kavşak ortak alanını ve kavşağa bağlanan diğer kolları etkin bir şekilde kontrol etmesi, bu surette solundan ana yol üzerinden geçiş önceliği hakkına haiz olarak gelip doğru geçmekte olan davacının malik olduğu otobüse geçiş önceliği hakkı vererek geçmesini bekledikten sonra anayola çıkış yapması gerekirken bu hususlara riayet etmeyip aksine davranarak kazanın oluş şekli ve araçların birbirlerine temas kısımlarından anlaşıldığı üzere istikametinde 'DUR' trafik işaret levhasının varlığına ve buna göre kavşağa tali yoldan gelmiş olmasına rağmen, anayol trafiğini yeterince kontrol etmeden kavşağa çıkış yapmış ve bu davranışının eseri olarak anayoldan geçiş önceliği hakkına haiz olarak doğru geçmekte olan davacının otobüsünün sağ yan kısımlarına çarparak hasarına sebebiyet verdiği,Sürücünün bu davranışları;
2918 sy KTK nunTrafik işaret ve kurallarına uyma zorunluluğu başlıklı:
Madde 47 —c “ Karayollarından faydalananlar Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretleme leri ile belirtilen veya gösterilen hususlara, uymak zorundadır”
Kavşaklarda geçiş hakkı başlıklı:Madde 57 b5) “Tali yoldan anayola çıkan sürücüler anayoldan geçen araçlara, geçiş önceliği hakkını vermek zorundadır”
Maddelerinin ihlali niteliğinde olarak trafik kurallarına aykırılıkla;Aynı yasanın 84 h Maddesinde; Trafik kazalarında asli kusur olarak kabul edileceği hüküm altına alınan “Kavşaklarda Geçiş Önceliklerine Uymamak” asli kusuru kapsamında kala rak kazanın nedenini oluşturmuş olduğundan davalının sigortalısı malik-sürücü ------kazanın oluşumunda Asli ve Tam Kusurlu Olarak %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, davacının malik olduğu araç sürücüsü ---- sevk ve idaresinde bulunup davacı ---- malik olduğu ve değer kaybı talepleri davaya konu olan---- plakalı ---- özel halk otobüsü ile kaza mahalli için anayol niteliğinde olan ------ üzerinde doğru seyir etmekte iken sağdan bağlanan ----- sokaktan çıkış yapıp kendisine geçiş hakkı vermeyen sigortalı otomobilin gelip otobüsün sağ yan kısımlarına çarpmasına maruz kaldığı, bu oluşumda geçiş önceliği hakkına haiz davacının otobüsünün kazanın şiddetine ve çarpma sonrası kaza mahallinde hemen durmuş olması dikkate alındığında kendisine kusur izafesi gerektirecek derecede ve kazaya etken bir hızı ve sair bir ihlali bulunmadığı gibi; ön ilerisinde cereyan etmeyip sağ yandan gelerek aracına çarpan sigortalı otomobilin oluşturduğu bu tehlikeyi fark edebileceği andan itibaren alabileceği bir tedbirde bulunmadığından davacının malik olduğu otobüs ------ atfı kabil bir kusuru bulunmadığı,¸Trafik kazası ile araçlarda meydana gelen hasar, yetkili servis tarafından ve orijinal parça ile değişim yapılarak giderilmiş olsa dahi değer kaybı zararı ortaya çıktığı, sebebiyse, piyasada araç alınırken geçmişte kaza kaydı olmayan aracı satın edinmeyi tercih nedeni olup bu da geçmişte kazaya karışmış olan aracın piyasadaki değerini düşürdüğü, araçlarda hasarlar sonucu oluşan piyasa değer kaybı tespitinde özellikle aracın modeli, kilometresi, orijinal parçalarla onarımının yapılıp-yapılmadığı, daha önce bir kazaya uğrayıp-uğramadığı vb. kriterler esas alınmakta olup piyasada genel olarak ağır hasar olarak nitelenen ve değer kaybına neden olan kaynaklı parçalardan orta direk, tavan sacı, havuz sacı, arka panel, şasi, kapı direkleri ve çamurluk hasarları ile değer kaybı hesaplamalarında esas alınan 14.05.2015 tarih ve ---- Sayılı -----yayınlanan Hazine Müsteşarlığı tebliği ile yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları dikkate alınmakta iken, Anayasa mahkemesi ----- sayılı 17.07.2020 tarihli ilamı ile 2918 sayılı kanun 90.maddesinde yer alan "genel şartlarda ..." ifadesinin anayasaya aykırılık teşkil etmesi sebebi ile iptaline karar vermiş olup, tazminat hesaplarında TBK” nun haksız fiillere ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiğini belirttiği,Araç değer kaybı hesaplamalarında;
*Aracın marka ve modeli, Aracın üretim tarihi, Aracın trafiğe çıkış tarihi, Aracın kaza anındaki kilometresi, Aracın kaza tarihi itibariyle muadillerinin ikinci el piyasasındaki rayiç değeri, Aracın hasar geçmişi ve niteliği, Aracın boyanan/değişen parçaları, dikkate alınarak hesaplanmakta olup;Dava konusu alacağı oluşturan ---- plakalı aracın ---- model, ---- marka, ---- tipte ticari (halk) otobüsünün, piyasa değerinin 448.000,00TL bedelde olduğu, gerçek km değerinin ise ekspertiz tespitinde belirtilmediği, anlaşıldığı, aracın 2021 yılı kasko değeri & 448.472,00TL bedelde olduğu belirlendiği, -----serbest piyasa değerleri ile kasko değerleri arasında %10 ila 30 arasında farklılık (arz, talep ve piyasa şartları vb.) olduğu gerçeğiyle, onarımın normal düzeyde ve nitelikte gerçekleştiği, model yılı ile birlikte aracın kaza geçirmediği dikkate alınarak serbest piyasa değerinin olay tarihi itibariyle ekspertiz raporunda belirtilen 448.000,00 TL bedelin, normal tutarda belirlendiği anlaşıldığı, değer kaybına esas olan hasarlı parçaların sag arka çamurluk ve sağ yan panel sacı parçalarında kaporta değişim/düzeltme/boya ağırlıklı olduğu dikkate alındığında onarım sonrası piyasa değerinin azami 440.500 TL olarak (448.000-440.500X) 7.500,00TL tutarda değer kaybı olacağı kanaati oluştuğu, davalı tarafa sigortalı aracın, kaza olayında %100 oranda kusuru nedeniyle oluşan değer kaybı, zararı 7.500,00 TL tutardan davalı sigorta şirketinin sorumlu olacağı Hâkimliğin takdirlerine sunulduğu, bu kazanın oluşumunda davalı ---- Trafik Sigortalısı ------Plakalı Otomobil Malik Sürücü Dava Dışı ---- asli ve tam kusurlu olarak %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, davacı ------ malik olduğu -----plakalı kamyonet sürücüsü -----atfı kabil bir kusurunun bulunmadığı, olayın trafik kazası olduğu, davalı sigortacının KTK nun 91. Maddesi gereğince üstlendiği dava dışı araç işleticisinin KTK nun 85. Maddesinin “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerinden doğan sorumluluğunu KTK nun 86. Maddesinin “İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mı ebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur” kapsamında kaldıran veya azaltan mücbir bir sebep veya üçüncü kişinin ağır kusurunun bulunmadığı, dava konusu alacağı oluşturan değer kaybının 7.500,00 TL tutarda olacağı, kusur oranına tekabül edildiğinde davalının bu tutarın tamamından sorumlu olacağı bildirilmiştir.Mahkememiz tarafından dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup;Davanın, trafik kazası sonucunda davacının aracında meydana gelen değer kaybının tazminine ilişkin olduğu, Davaya konu trafik kazasında davalı-----Trafik Sigortalısı ----- Plakalı Otomobil Malik Sürücü Dava Dışı ----asli ve tam kusurlu olarak %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, davacı ----malik olduğu-----plakalı kamyonet sürücüsü ----- atfı kabil bir kusurunun bulunmadığı, olayın trafik kazası olduğu, davalı sigortacının KTK nun 91. Maddesi gereğince üstlendiği dava dışı araç işleticisinin KTK nun 85. Maddesinin “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerinden doğan sorumluluğunu KTK nun 86. Maddesinin “İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mı ebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur” kapsamında kaldıran veya azaltan mücbir bir sebep veya üçüncü kişinin ağır kusurunun bulunmadığı, dava konusu alacağı oluşturan değer kaybının 7.500,00 TL tutarda olacağı, kusur oranına tekabül edildiğinde davalının bu tutarın tamamından sorumlu olacağı, davalının ----- Plakalı aracın ZMMS sigortacısı olarak sorumlu olduğu, davacının 28.07.2022 tarihinde davalı sigortaya başvuruda bulunduğu, bu tarihten 8 iş günü sonrasından itibaren hususi araç olması sebebiyle yasal faiz talep edilebileceği görülmekle, usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; 7.500,00 TL değer kaybı tazminatının 10/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
3-Karar ve ilâm harcı olan 512,33-TL harçtan alınan 80,70-TL peşin harç, 126,37 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 305,26-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
4-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 7.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafça yatırılan bilirkişi ücreti, müzekkere ve posta gideri 3.073,25 TL, peşin harç 80,70 TL ve 126,37 TL ıslah harcı toplamı 3.280,32 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usûlen anlatıldı.