İSTANBUL ANADOLU 10. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/732
KARAR NO : 2024/222

DAVA : Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/10/2023
KARAR TARİHİ : 05/04/2024

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkili, ve davalı arasında ----Noterliğinin ----- yevmiye numarası ile 03.08.2023 tarihli Araç Satış Sözleşmesi ile satın alınmış olan ----- model ----marka aracın yedek anahtarın teslim edilmemiş olduğu,…bu nedenle ----firmasından yedek anahtar için fiyat teklifi alınmış olduğunu ve bu teklifin KDV dahil 14.160TL olduğunu,…bu durumun davalıya bildirilmiş olduğunu,…ancak-----internet sitesinde davalının bu uygulamasının mutat bir davranış olduğun görüldüğü,….bu vs. nedenler ile yedek anahtarın teslim edilmemesinden kaynaklı ayıp miktarının tespit edilerek atış tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı tarafından dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

DELİLLER:
Hasar dosyası ve poliçe, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
18.01.2024 tarihli ara karar ile dosyanın bir Kusur ve hasar bilirkişisi ile Nitelikli Hesaplama Uzmanı bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 22.02.2023 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.
Bilirkişi raporunda özetle; Sayın Mahkemece 18.01.2023 tarihli celsede toplanan deliller ve taraf beyanları ile birlikte değerlendirilerek yedek anahtarın davacıya teslim edilmemesi nedeni ile oluşmuş zararın ortaya konulamaması durumunda yalnızca yedek anahtarın yeniden çıkarılması için harcanacak bedelin tespit edilmesi, ayrıca 2. olarak teslim edilmeyen anahtarın güvenlik zafiyeti oluşturacağı göz önüne alınarak telim edilmeyen yedek anahtarın işleviz hale getirilebilmesi için alınacak tedbirlerin (mümkün ise anahtar sisteminin değiştirilmesi vb.) bedelinin tespitine yönelik uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi talep edilmiş olup teknik inceleme neticesinde: Araç alım satımlarında yedek anahtar hususunun hırsızlık ve kaybolma olaylarına yönelik önem arz ettiği, Bu nedenle araç üretimlerinde anahtarların 2 (iki) adet üretilerek her iki anahtarda alıcıya verilmek suretiyle satışa sunulduğu, Araç yedek anahtarının satış esnasında teslim alınmamış olmasının anahtarın akıbeti bilinmediği için ciddi güvenlik açığına neden olabileceği, araç anahtarı yaptırmanın maliyetinin aracın yaşı, marka ve modeli ile doğru orantılı olduğu, Dava konusu araca yönelik yedek anahtarın teslim edilmemiş olması nedeni ile AÇIK AYIP olarak değerlendirilmesi gerektiği, Bu kapsamda yalnızca yedek anahtarın yeniden çıkarılması için harcanacak bedelin dava konusu araç anahtarının immobilizer çipli anahtar olduğu dikkate alındığında Yedek Anahtar / Uzaktan Kumanda / Susta + Diş Çekme İşçiliği + Teslim Edilmeyen Anahtarın İşleviz Hale Getirilmesi + Anahtar Sistemi / Kapılar Dahil Kilit Değişimi + Anahtar Kodlama İşçiliği Bedeli toplamının satış tarihi itibariyle KDV ve işçilik dahil 10.500,00TL civarında olacağı, Borçlar mevzuatına yönelik inceleme neticesinde: Davacının dava dilekçesinde davalı tarafından aracın yedek anahtarının teslim edileceği belirtilmesine rağmen teslim edilmediğini, bunun üzerine davacının dava dışı şirketten yedek anahtar için KDV dahil 14.160TL.lik fiyat teklifi aldığını ve bu durumun davalıya iadeli posta yoluyla 27.09.2023 tarihinde bildirildiğini, ayıplı malın bulunduğunu iddia ederek davalının yedek anahtarı teslim etmemesinden ötürü ayıp miktarının tespiti ile satış tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği, 03.08.2023 tarihinde ----- Noterliği’nde düzenlenen ------ yevmiye numaralı “Araç Satış Sözleşmesi” uyarınca davaya konu edilen aracın 112.500 km de iken 923.750TL. bedelle satıcı davalı tarafından alıcı davacıya satıldığı, Yukarıdaki teknik inceleme neticesinde açık ayıbın bulunduğu tespit edilmiş olup bu noktada alternatifli değerlendirmenin yapılacağı: a. TBK m. 222/I hükmünün “Satıcı, satış sözleşmesinin kurulduğu sırada alıcı tarafından bilinen ayıplardan sorumlu değildir.” şeklinde olması nedeniyle eğer yedek anahtarın bulunmadığını bilerek satış sözleşmesini kurduğu kabul edilir ise bu halde satıcı davalının ayıptan sorumluluğuna gidilemeyeceği, Ancak aksi görüş kabul edilir ve TBK m. 222/I hükmünün uygulama alanı bulmayacağı kabul edilir ise bu halde satış sözleşmesinde açık ayıp bulunduğunun tespiti halinde TBK m. 223/I hükmü “Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır.” şeklinde olduğundan davacı alıcının açık ayıbı, satıcı davalıya uygun bir süre içinde bildirmek (ihbar etmek) zorunda olduğu; bunun bir külfet olduğu, Davacının 27.09.2023 tarihinde davalıya gönderdiği ihtarname ile yedek anahtarın teslimini, teslim edilmez ise de ödemenin yapılmasını talep ettiği; bu ihtarnamenin iadeli taahhütlü posta yoluyla gönderildiği ve davalıya 02.10.2023 tarihinde vardığı, Eğer Sayın Mahkemece davacı alıcının TBK m. 223/I hükmüne göre uygun süre içinde ayıp bildiriminde bulunma külfetini yerine getirdiği kabul edilir ise bu halde: Sözleşmenin ilk sayfası dosyada bulunmakla birlikte sözleşmede yedek anahtarın alıcı davacıya teslim edileceğinin beyan edilmediği, TBK m. 2 hükmünce ikinci dereceden unsur olarak davalı tarafından yedek anahtarın alıcı davacıya teslim edileceğine ilişkin bir hükme rastlanmadığı; ancak buna ilişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun -----kararının “Taraflar arasındaki sözleşmenin yan yükümlülüğü olarak davalının teknenin yedek anahtarını da davacıya vermesi veya en azından davacıyı yedek anahtarın kendisinde olmadığı hususunda uyarması gerekmektedir. Davalının bu yükümlülüklerini ihlâl etmesi sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediğini göstermektedir. …satılan aracın yedek anahtarının verilmemesi veya bu hususta gerekli uyarının yapılmaması, satılan ürüne ilişkin kullanım kılavuzunun verilmemesi veya satılan ürünün yedek parça stokunun bulundurulmaması gibi ifaya yardımcı yan yükümlülüklerin ihlâl edilmesi durumunda “gereği gibi ifa etmeme” veya “sözleşmenin müspet ihlâli” söz konusudur.” şeklinde olduğu; ii. TBK m. 207/I hükmü “Satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir.” şeklinde olduğundan satılanın (aracın) yeni zilyedin (alıcı davacının) fiili hakimiyetine bırakılması, başka bir ifadeyle zilyetliğinin devri için satılanın üzerinde hakimiyet kurulmasını sağlayan araçlar varsa bunların da alıcıya tesliminin gerekeceği kanaatine varıldığı; iii. Eğer Sayın Mahkemece ayıp kapsamında değerlendirme yapılır ise bu halde ayıptan sorumluluk (ayıba karşı tekeffül) TBK m. 227/II (“Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.”) hükmüne göre bu noktadaki genel hüküm olan TBK m. 112 (“Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür.”) hükmünce borcun gereği gibi ifa edilmemesi dolayısıyla zararın tazmininin gerekeceği kanaatine varıldığı, takdirin elbette Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, Satış tarihinden itibaren işleyecek faizin istenip istenemeyeceği hususunu takdirin Sayın Mahkeme’ye ait olduğu şeklinde tespitte bulundukları görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
------Noterliği tarafından düzenlenmiş 03/08/2023 tarih ve----- yevmiye nolu, alıcısı davalı -----ŞİRKETİ, satıcısı ------ olan------ plakalı aracın 923.750,00 TL satış bedelli satışına ilşkin Araç Satış Sözleşmesinin mevcut olduğu anlaşılmıştır.Dava, davacı tarafından davalıdan satın alınan ikinci el aracın ayıplı olduğu iddiasına dayalı alacak talebine ilişkindir.Davacı yan yedek anahtarının eksik tesiliminden kaynaklı aracın ayıplı olduğunu ileri sürmüştür. Buna ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. 22/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda konuyla alakalı olarak; " Eğer Sayın Mahkemece ayıp kapsamında değerlendirme yapılır ise bu halde ayıptan sorumluluk (ayıba karşı tekeffül) TBK m. 227/II (“Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.”) hükmüne göre bu noktadaki genel hüküm olan TBK m. 112 (“Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür.”) hükmünce borcun gereği gibi ifa edilmemesi dolayısıyla zararın tazmininin gerekeceği kanaatine varıldığı, " yönünde tespit ve değerlendirmelere yer verilmiştir.Konu ile alakalı olarak davacı yan davalının çalışanlarına ----üzerinden ulaşarak yedek anahtarı talep ettiği ancak olumlu netice alamadığı anlaşılmaktadır.Bilirkişi raporunda yedek anahtarın teslim edilmemesi nedeniyle satışa konu aracın ayıplı olduğu tespit edilmiştir. Davacı yan ise ayıbı öğrenir öğrenmez ihbar yükümlülüğünü hemen yerine getirmiştir. Davacı yan sahafatta alacağını belirli hale getirip Borçlar Kanunu'nun 227/2 gereğince ayıp oranında satış bedelinden indirim talep etmiştir. Tamamlama harcını yatırmıştır.Bu itibarla; dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara, hükme esas alınan ayıbın açık ayıp olduğuna yönelik değerlendirmeleri de içerir bilirkişi raporunun hüküm kurmaya yeter açıklıkta bulunması, satıcının ayıptan sorumlu olması ve yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, satıcı tarafından alıcının ayıplar konusunda satış öncesinde bilgilendirildiği veya alıcının ayıpları bilerek satın aldığı yönelik ispat yükünün satıcıda bulunması, davacının davalı şirket çalışanları ile satıştan hemen sonra iletişime geçerek yedek anahtarı talep etmiş olması, davanın satılan malda meydana gelen ayıptan kaynaklı ayıp oranında indirime ve meydana gelen ayıptan ötürü uğranılan zararın tazminine yönelik olduğu anlaşılmakla tüm bu nedenlerle denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu, olayın oluş şekli, ------ yazışmaları, davacı yanca gönderilen ihtarname ve yukarıda açıklanan gerekçeler ile birlikte davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Davada hükmolunün miktarın 2024 yılı kesinlik sınırı olan 28.700,00 TL nin altında kalması nazara alınarak kesin olarak karar verilmiştir. Zira ----- Bölge Adliye Mahkemesinin -----Hukuk Dairesi'nin-----esas ve-----karar sayılı ilamında benzer konuya ilişkin; " ... karar altına alınan miktarın yıllar itibariyle yeniden değerlendirme oranları nazara alındığında 2021 yılı istinaf kesinlik sınırı olan 5.880,00 TL' nin altında kaldığı, dolayısıyla istinafa gelen davalı yönünden kabul edilen dava miktarı itibariyle mahkeme kararının tutar itibariyle kesin nitelikte olduğu anlaşıldığından tarafça yapılan istinaf başvurusunun bu sebeplerle reddinin gerekeceği, kanunun bahşetmediği bir hakkın ise mahkemece taraflara verilemeyeceği, dolayısıyla yerel mahkeme kararında istinaf yasa yolunun açık olduğunun bildirilmesinin taraflar lehine kazanılmış hak doğurmayacağı üzere davalı vekilinin istinaflarının esastan incelenemeyeceği anlaşılmıştır. " şeklinde karar verildiği görülmüştür.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın KABULÜ ile 10.500,00 TL'nin dava tarihi olan 08/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 717,25 TL harçtan, peşin yatırılan 269,85 TL ile 170,78 TL ıslah harcın düşümü ile geri kalan 276,62‬ TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL harç, 269,85 TL başvuru harcı, 170,78 TL ıslah harcı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 85,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.795,48‬ TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 10.500,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
6-3.120,00 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, dava değeri kesinlik sınırının altında kalması nazara alınarak KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.