İSTANBUL 9. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2024/105 Esas
KARAR NO:2024/216

DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:30/05/2012
KARAR TARİHİ:19/03/2024

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... Zemin Kat No:38/39 ... İstanbul adresinde, oto lastik işi ile iştigal ettiğini, 18/12/2009 tarihinde İstanbul otogarı altında meydana gelen su baskının da dere yatağının tıkanması neticesinde su ve kanalizasyon giderlerinin taşması sonucu zarar gördüğü, sel felaketi ardından .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ile hasar tespiti yapıldığının yapılan keşif sonucunda ibraz edilen bilirkişi raporunda selden dolayı 360.033 TL hasar tespit edildiğini , bu hasarın 15.000,00 TL lik kısmının üst limite bağlı olarak sigorta şirketi tarafından müvekkiline ödendiğini , İstanbul da her türlü kanal hizmetleri yer altı ve yer üstüsü kaynaklarının ıslahı ve taşınması ile ilgili tüm sorumluluğun ve yetkinin davalı ... Genel Müdürlüğünde olduğunu, müvekkilinin hasarının bu davalı tarafından karşılanması gerektiğini, 5276 sayıl Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve Büyük şehir Belediyesi yönetmelikleri gereği ana arterlerde bulunan derelerin ıslahı ve yağmur sularının toplanıp drenaj edilmesi ve bu şekilde uzaklaştırılması işlemi ve eylemlerinin sorumluluğunun ...Belediyesine ait olduğunu, ana arter olmayan yerler de ise , ilçe belediyesine ait olduğunu, müvekkilinin uğradığı hasardan davalı ... Genel Müdürlüğü ile birlikte ... Belediyesi ve ...Belediyesinin de müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak koşuluyla şimdilik 202.033,00 TL hasar bedelinin olay tarihi olan 18/12/2009 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesine istenmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu sel su baskının olduğu adreste yapılan çökmeye miyensera evleri yapımını üstelenen ... İnaşat Turizm San. Tic. A.Ş nin ... evleri bahçesinde ... üzerinde yeşil alan kazanmak maksadı ile mevzuata aykırı biçimde aşırı dolgu yapmalarından kaynaklandığını , hasar bu şirketin inşaat ve imalat kusurundan dolayı meydana geldiğinden müvekkili idareye husumet tevcih edilemeyeceğini sel nedeni ile meydana gelen zararda idarenin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ...'nin görev sorumluluğunun bulunmadığını, talep edilen tazminatın fahiş olduğunu, ekspertiz raporunda hasar gördüğü belirtilen malzemelerin yeniden kullanma imkanının mevcut olup olmadığının , ekonomik değer kaybının miktarı , amortisman değeri, hurda değerine ilişkin bir açıklama bulunmadığını belirterek usul ve esas bakımından reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava , yağmur suları nedeniyle davacı iş yerinde oluşan zararın davalıdan tazmini istemine ilişkindir.
Dosyada mevcut .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporunda; davacı ... San. ve Tic, Ltd. Şti. işyerinde sel sonucu meydana gelen zararın 360.033,00 TL olabileceği kanaatine varıldığının mütaala edildiği görülmüştür.
Dosyada mevcut .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyasından alınan 08.01.2010 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; ''... ile ... Evlerinin arka bahçesinin arasında bulunan ... Yağmur Suyu Kanalının yapısının betonarme olduğu ve üzerinin toprak ile örtülü bulunduğu, Keşif mahallinde ilgililerin ifadeleri ve tespit dilekçesindeki bilgiler ışığında 16.12.2009 günü başlayan ve devamla 18.12.2009 tarihindeki aşırı yağışlar sırasında, yağmur suyu kanalının üzerine isabet eden kısımlarda, zeminde kısmi çökmeler meydana geldiği ve bu çökmelerin yer yer göçme halini aldığı, bu çökme ve göçmelerin kanal üstü toprak dolgusunun aşırı yağışlar nedeniyle bünyesine su alarak ağırlığının artması ve bu şekilde kanal tabliyesinin fazla zorlanması sonucu oluştuğu, kanalın betonarme kutu kesitli üst tabliyesinin aşırı sehim yapıp kırılması ve göçmesi, üzerindeki toprak dolgusunun da beraberinde çökmesi, kanal yatağının kapanması, atık suların geri tepmesi ve çevreye zarar vermesi, olay zamanı bölgede meydana gelen yağışların, diğer zamanlardakinden daha fazla olması, yağışların sağanak şeklinde yağması şeklindeki hususlar olduğu'' mütaala edildiği görüldü
Taraflarca sunulan; .... Asliye Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyasından alınan 8.01.2010 tarihli bilirkişi raporunun, .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyasından alınan 28.01.2010 tarihli bilirkişi raporunun,.... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı doyasından alınan 31.05.2012 tarihli bilirkişi raporunun ve 23.07.2013 tarihli bilirkişi ek raporunun, ... Yapı ve Deprem Uygulama Araştırma Merkezi' nin mayıs 2011 tarihli teknik raporunun, İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasından alınan 05.11.2012 tarihli bilirkişi raporunun ve 26.11.2013 tarihli bilirkişi ek raporunun bulunduğu görülmüştür.
Yapı ruhsatı ve projesinin dosyaya celbedildiği görülmüştür.
....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... sayılı kararı ile İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verildiği ve kararın kesinleşmesi üzerine mahkememize tevzii edilen dosyanın ... Esasına kaydedildiği ve yargılamaya devam edildiği görülmüştür.
1.Bozma öncesi alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; Taraf vekillerince tüm deliller ibraz edilmiş mahalinde yapılan keşif sonucu bilirkişiler tarafından düzenlenen 11/03/2014 havale tarihli raporda ... 'nin kanalların bakım, onarım ve korunmasından sorumlu bulunduğu , somut olayda ... tarafında bu sorumluluğun yerine getirilmediği meydana gelen hasarda ... nin kusurunun bulunduğu davacının talep edebileceği tazminat miktarının 146.213,09 TL olduğu mütalaa edildiği, 30/06/2014 tarihli ek raporda meydana gelen yağışların sağanak ve şiddetli olması yağışlar sonucu kanalın üst tabliyesi üzerindeki toprak dolgunun tamamen suya doygun hale gelip esasen toprak örtüsüz durumda dahi taşıma fonksiyonunu yitiren üst tabliyenin su ve toprak ağırlığını taşımayarak çöktüğü üst tabliyesinin kırılması sonucu betan parçalarının ve ... evleri bahçesinden şev kayması sonucu ortaya çıkan toprağın kanal kesitini doldurduğunu, kanaldan geçmeyen suların çevreye ve özellikle otogar girişine doğru hızla akmasının mümkün olduğu, yüklenici inşaat firmasının oluşan zararda 1. Derece sorumlu olduğu, ... Genel Müdürlüğünün proje aşamasındaki onayında ''İnşaat aşamasında mevcut ... yer altı tesislerine zarar verilmemesi ve kolektöre bağlantı yapmaması şartı ile tasdik edilmiştir denilmiş olmasına rağmen yüklenici ... Şirketinin kolektörün üst tabliyesi üzerine 5 m. Yüksekliğinde toprak dolgu yapması, 1990 lı yıllardaki dere islahının ve dolayısıyla yağmur suyu kanalının ... Genel Müdürlüğü tarafından yapılmamış olması, olay tarihinde dere ıslah çalışmalarının ... görev ve sorumluluklarının içinde olmaması nedenleriyle meydana gelen zarardan sorumlu tutulmayacağı kanaatine varıldığı , bununla beraber ...' nin ...' ı nın ... taşkın yatağının 50 m'lik koruma bandı içinde yapılmasına itiraz etmediği hususundaki takdirin mahkemeye ait olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizin ... ve 18/11/2014 tarihli kararı ile "..davacıya ait iş yerinde meydana gelen zararın ... üzerinde dava dışı şirket tarafından yapılan toprak dolgunun aşırı yağışlar nedeni ile dere üzerindeki tabliyeyi çökertmesi sonucu meydana geldiği anlaşılmaktadır. Davacı vekili tarafından dere yataklarının ıslah ,bakım ve onarımının ... tarafından 2004 yılında davalı ... ye devredildiğine ilişkin 11.02.2004 tarihli belediye meclis kararı ibraz edilmiş ise de dosya kapsamın , davalı vekili tarafından emsal olarak sunulan İstanbul ...As.Tic.Mah.nin ... Esas sayılı dosyasına ait bilirkişi raporları ve ... Genel Müdürlüğünün 01.11.2011 tarihli yazısından ... ıslahının 1990 lı yıllarda ...Şehir Belediye Başkanlığı tarafından yapıldığı anlaşılmış,bilirkişi ek raporunda davalının ... Evlerinin dere taşkın yatağının 50 mt.lik koruma bandı içine yapılmasına itiraz etmediği hususundaki taktir mahkememize bırakılmış olup,... evlerini yapan şirkete ait 19039 parselin bitişiğindeki kadastral dere alanının ... nin imar planı değişikliğine ilişkin görüşü dikkate alınmayarak ilgili belediye tarafından parsel ile birleştirildiği ,dolayısıyla davalının zarardan sorumlu olmadığı kanaatine varılarak davanın reddine.." şeklinde karar verildiği görüldü.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2016/6076 Esas, 2018/4180 Karar ve 15/05/2018 tarihli kararı ile "..2560 sayılı ... Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunu'nun 2. ve 25. maddeleri ile 11/02/2014 tarihli Belediye Meclis Kararı uyarınca davalının sorumlu olduğu nazara alınarak zarar kapsamının ve davalının olaydaki kusur durumunun belirlenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı gerekçe ile yetersiz ve denetlemeye elverişli olmayan bilirkişi raporu esas alınarak davanın reddine karar verilmesi doğru değildir. Bu nedenle kararın bozulması.." şeklinde bozma kararı verdiği görüldü.
Dosyanın bozma sonrası Mahkememize geldiği, ... Esas sıra numarasına kaydı yapıldığı ve yargılamaya devam olunduğu anlaşıldı.
1.Bozma sonrası Mahkememizce alınan 19.12.2021 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Her ne kadar sigorta ekspertiz raporunda, 157.190,98 TL hasar ödemesi kabul edildiği belirtilmişse de, dosya münderecatından, sigorta şirketi tarafından 158.000 TL ödendiği anlaşılmakta olup, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, küsurat yuvarlatılarak, 130.000,00 TL bakiye hasar tazminatı alacağı kaldığı, Raporumuzda imar plan yapımı-yönetmeliği- imar kanunu ve ilgili mevzuat ve yönetmelikler çerçevesinde yapılan değerlendirmeler ve bilirkişi raporları ile tespit edilen hasarların mahiyeti oluşma sebepleri çerçevesinde; Davalı ...’nin Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2016/6076 Esas S. – 2018/4180 K. Sayılı 15/05/2018 tarihli kararı gereğince ; 2560 Sayılı ... Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 2. ve 25. addeleri ve 11/02/2014 tarihli Belediye Meclis Kararı açısından sorumluluğunun %25, dava dışı ... Belediye Başkanlığının %25, İlçe Belediyesi’nin %25 ve ... İnşaat Turizm San. ve Tic. AŞ’nin de %25 oranında kusurlu olduğu ve kusur oranına göre davalıdan 32.500,00 TL tazminat alacağı bulunduğu mütalaa edildiği anlaşıldı. Mahkememizce alınan 12.05.2022 tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; Kök raporlarında bir değişiklik olmadığı, kök raporun aynen geçerli olduğu kusur oran değerlendirmesinin yapılmadığı görüşünü bildirdikleri görüldü.
Mahkememizin 05.07.2022 tarihli 2019/612 Esas ve 2022/526 Karar sayılı ilamı ile ''Davacının davasının kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; 32.500,00 TL’nin hasar tarihi olan 18.12.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,..." karar verildiği, Kararın davacı vekili ve Davalı ... vekili tarafından Temyiz edildiği, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin, 2022/12435 E. ve 2023/2340 K. Sayılı ilamıyla; "... Hesaplanan dava konusu zarardan, davalı tarafın müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesi (diğer zarar sorumlularının ödeyeceği tutarlarla tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) gerekirken anılan yön gözetilmeden verilen usul ve yasaya aykırı kararın bozulması gerekmiştir.'' Gerekçesi ile mahkememiz kararının bozulmasına karar verildiği görülmüştür.
Dosyanın 2.bozma sonrası Mahkememize geldiği, 2024/105 Esas sıra numarasına kaydı yapıldığı ve yargılamaya devam olunduğu anlaşıldı.
Dosyada mevcut taraflarca sunulan bilirkişi raporları, mahkememizce bozma öncesi alınan bilirkişi raporları ile ek raporları, dosya mevcut tespit raporları, dava dışı sigorta şirketince alınan ekspertiz raporu, yapı ruhsatı projeler hep birlikte değerlendirildiğinde mahkememizce alınan 19.12.2021 tarihli bilirkişi raporu ve12.05.2022 tarihli ek raporun hüküm kurmaya yeterli denetime elverişli olduğu, davalının 2560 Sayılı ... Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri hakkında kanunun 2/b maddesi gereğince yağış sularının toplanması, yerleşim yerlerinden uzaklaştırılması ve zararsız bir biçimde boşaltma yerine ulaştırılması ve bunlarla ilgili tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım onarımını yapmak yaptırmak ve gerekli yenilemeleri yapmakla görevli olduğu yine 25. madde gereğince Yağmur sularının uzaklaştırılması ile ilgili tesislerin yapılması veya bu tip tesisleri işletilmesi bakımından görevli olduğu, 11/02/2014 tarihli Belediye Meclis Kararı uyarınca dere ıslahlarını ve bakımlarını, su baskını riski taşıyan dere ıslah çalışmalarını yapmakla görevli ve yetkili olduğu, dolaysıyla davalının davacı iş yerinde sel suları nedeniyle meydana gelen zarardan dolayı sorumluluğunun bulunduğu, oluşan su baskınının dere yatağı üzerinde ve yakın çevresindeki yapılaşmaların da etkisinin bulunduğu yine dava konusu taşınmazda yer alan Otogar yapımında davalı ...'nin görüşü alınmadan uygulama yapıldığı, imar planında öngörülen ... ve ...'den görüş alınmadığı, Büyükşehir ve İlçe belediyesinin de sorumluğunun olduğu, ayrıca Müteahhit firmanın davalı ...'nin proje aşamasındaki onayında “İnşaat aşamasında mevcut ... yer altı tesislerine(kollektör) zarar verilmemesi ve kollektöre bağlantı yapılmaması şartı ile onay verilmesine rağmen kollektörün üst tabliyesi üzerine 5m yüksekliğinde toprak dolgu yapması nedeniyle sorumluluğunun olduğu, davalı ...'nin, İlçe Belediyesinin, Büyükşehir Belediyesinin ve Müteahhit Firmanın oluşan zarar nedeniyle aynı derecede (%25) sorumlu olduğu, davacının dava dışı sigorta şirketince karşılanmayan bakiye zararının 130.000,00 TL olduğu, 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 50 nci ve 51 inci maddeleri (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 61 inci ve 62 nci maddeleri) uyarınca müteselsil sorumluluk esaslarına göre birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağı, müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 141 inci ve 142 nci maddeleri (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 162 nci ve 163 üncü maddeleri) uyarınca, borcun tamamından sorumlu olacağı ve meydana gelen zarardan davalının müteselsilen sorumlu olduğu, anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla( dava dışı diğer sorumluların ödeyebilecekleri tutarların tahsilde tekerrür etmemesi kaydıyla); 130.00,00 TL’nin hasar tarihi olan 18.12.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla( dava dışı diğer sorumluların ödeyebilecekleri tutarların tahsilde tekerrür etmemesi kaydıyla) ; 130.00,00 TL’nin hasar tarihi olan 18.12.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 8.880,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 3.000 TL harcın mahsubu ile eksik alınan bakiye 5.880,30 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacının yatırmış olduğu 3.000 TL peşin harç ve 17,15 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 3.017,15 TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 5.751,30 TL yargılama masrafının ret ve kabul oranına göre 3.700,38 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 313 TL yargılama masrafının ret ve kabul oranına göre 111,61TL sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiyenin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 20.800-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile Yargıtay kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/03/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır