İSTANBUL 8. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/66 Esas
KARAR NO :2024/172

DAVA:İstirdat
DAVA TARİHİ:30/01/2023
KARAR TARİHİ:21/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının uluslararası taşıma organize eden bir tacir olduğunu, davalının sigortalısı ... Tekstil firmasının ...’ya... Havalimanından hava kargo taşıma yükünün davadışı ... tarafından 235 ... ... nolu hava yük senedi ile 19.10.2021 tarihli taşımasını organize ettiğini, taşımadan uzunca bir süre sonra 14.06.2022 tarihinde davadışı ... Risk Yönetimi firmasında mail ile tazmin talebi yöneltildiğini, hak düşürücü yasal süreler geçtiği için bu mail yazışmasına cevap verilmediği, ancak davalı yanın davacı ve davadışı ...’u borçlu göstererek dava konusu takibe giriştiğini, davalının UETS adresine tebliğ edilen ödeme emrine görevli personelin dikkatsizliği sebebi ile süresi içinde haberdar olunarak itiraz edilemediğini, haksız ve hak düşürücü süreler geçtikten sonra hukuki mesnetten yoksun takipte uygulanan hacizler sebebi ile 04.11.2022 tarihinde yasal istirdat hakkı saklı tutularak ödeme yapıldığını, davacının davalı veya onun sigortalısına herhangi bir tazminat ödeme sorumluluğu bulunmadığını, fiili taşıyanın dava dışı ... AO olduğu, TTK m.889 ve Montreal Konv. m.31gereği bildirim sürelerine uyulmadığını, hasar ihbar sürelerinin hak düşürücü mahiyette olduğunu, .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı takip dosyasında haciz baskısı altında ödenen 22.310,00TL tazminatın 04.11.2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile istirdadına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının akdi taşıyıcı olduğunu, meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, Montreal Konv. 40-41 maddeleri hükümlerine göre davacının fiili taşıyıcı ile müteselsil sorumlu olduğunu, süresinde bildirim yapılmadığı iddiasının TMK madde 2 dürüstlük kurallarına aykırı olduğunu, hasarın Franfurt Havalimanında tespit edildiğini, hasardan ...’nun haberdar olduğunu, ... yer hizmeti firmasınca kargo hasar raporu tanzim edildiğini, 10 palet yükte hasar bildirildiğini, davacının sorumluluktan kurtulmasının ancak Montreal Konv. Madde 18 hükümlerine göre savunulabileceğini, bu yönde bir itiraz da olmadığını, somut olayda ayrıca bir ihbar şartı da aranamayacağını, icra takibinin haklı olduğunu, ... hasar dosyası kapsamında gerekli inceleme ve değerlendirmeler sonucunda davalının ödediği sigorta tazminatını rücu ettiğini, haksız ikame edilen davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davacı tarafça haciz baskısı altında yapıldığı bildirilen ödemenin istirdatı istemine ilişkindir.
Davacı yanca arabuluculuk tutanağı ibraz olunmuş; davaya konu hasar dosyası ile dava konusu takip dosyası celbedilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, davalı ... Sigorta tarafından davacı ve ihbar olunan ... aleyhine toplam 950,00 euro alacağın tahsili talebinde bulunulduğu, takibin davalı yönünden kesinleştiği, ihbar olunan borçlu yönünden ise itirazı üzerine durduğu, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu banka hesaplarına uygulanan fiili haciz neticesinde dosya borcu 04/11/2022 tarihli makbuzla ihtirazi kayıt düşülmek suretiyle davalı borçlu tarafından icra dosyasına yatırılmış, akabinde dosya infazen kapatılmıştır.
Dava dilekçesi incelendiğinde davacı tarafından borçlu olunmadığı bedeli ödemesinden dolayı İİK'nın 72. maddesi gereğince ödenen bedelin istirdatının talep edildiği, İİK'nın 72/7. Maddesine göre "Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde" istirdat davası açabileceği, davacının 04/11/2022 tarihinde dosya borcunu icra dairesi hesabına yatırdığı, 30/01/2023 tarihinde iş bu davayı açtığı anlaşılmakla davanın süresinde açıldığı görülmüştür.
Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi heyeti 06/11/2023 tarihli raporunda; "Davalı ... Sigorta A.Ş., dava dışı ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketini ... poliçe numarası ile 19/10/2021-18/12/2021 vade tarihleri arasında Nakliyat Abonman alt Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre davaya konu olay ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleşmiş olduğu, ilgili sigorta poliçesinin sigorta teminatı kısmında sefer başı taşıma bedeli 250.000,00 Euro, Havayolu Yurt Dışı& Harp %10 arttırımlı olarak 31.350 Euro sigorta bedeli üzerinden davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından teminat altına alınmış olduğu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından nakliyat sigortacısı sıfatı ile sigortalısı ... Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketine 950,00 EURO tutarında ödemeyi 14.12.2021tarihinde yapmış olduğu, ödeme dekontunun dosyada bulunduğu, yapmış olduğu ödeme dekontunun da dosyada bulunduğu, davalının sigorta poliçesi kapsamında ödediği 950,00 EURO tazminat bakımından davacı ve taşıma sürecinde görev üstlenen fiili taşıyıcılar ile kusuru bulunanlara rücu hakkı olduğu, davalının giriştiği takipte davacı yanca ödenen tazminatın taşıma sürecinde meydana gelen zarar için ödendiği, davacı yanın iddia ettiği gibi hak düşürücü sürelerin dolması sebebi ile hakkın sona erdiği değerlendirmesinde bulunulmasının Montreal Konv. M. 31 hükümlerine uygun gözükmediği şeklinde görüş bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelinin İstanbul'dan, Almanya'nın Frankfurt şehrine hava yolu ile yapılan kargo taşıması esnasında meydana gelen hasar nedeniyle davacının sorumlu olup olmadığı olduğu, taraf ülkeler dikkate alındığında uyuşmazlığa MÖHUK m.1/2 gereği, Türkiye ve Almanya için yürürlükte olan 1999 Montreal Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiği, hava yük senedi ve taşıma faturası gözetildiğinde, davacının akdi taşıyıcı konumda olduğu, taşıma sürecinin başından sonuna kadar tüm süreçten akdi sorumluluk altında bulunduğu, varma havalimanı yer hizmetleri ile hava kargo taşıyıcısının ifa yardımcısı konumunda bulunduğu, varma havaalanında tutulan tutanaklardan kargoda meydana gelen hasarın Frankfurt havalimanında tespit edildiği, Frankfurt havalimanı yer hizmetlerinin hava kargo taşıyıcısının ifa yardımcısı konumunda olduğu, bu nedenle yer hizmetlerinin belirlediği hasarı davacı taşıyıcının bildiği anlamına geldiği, taşıyıcılardan birinin, akdi veya fiili taşıyıcı fark etmeksizin hasar bildiriminden haberdar olması yeterli olup; ayrıca TTK m.889 veya Montreal Konv. m.31 gereği her bir taşıyıcıya ayrı bildirim şartı aranmadığı, bu durumda davalının rücu sorumlusu olarak hem davacıya hem de ihbar olunan ...'ye rücuen tazminat talebini icra takibi konusu yapmasının yerinde olduğu, davalı ve ihbar olunanın birlikte ve müteselsil sorumluluk altında taşıma sürecini icra ettikleri, taşınan kargoda tespit edilen hasarlara dikkat edildiğinde Montreal Konv. m.312 ile düzenlenen 14 günlük bildirim süresinin anlamı kalmadığı, bu sürenin hak düşürücü bir süre olmadığı, karine sağlayıcı, hasarın taşıma sürecinde meydana geldiğini ispat külfeti bakımından yer değiştirten bir süre olduğu, sırf hasar bildirimi süresine dayanarak hak düşürücü süre iddiası ile davalının rücu hakkı kalmayacağı savunmalarının yerinde olmadığı, bilirkişi raporu ile tespit edilen 950,00 EURO hasarın somut olaya uygun olduğu gibi sınırlı sorumluluk limitlerini de aşmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 381,00-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 46,6‬0‬-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri olmadığından bu konuda hüküm tesisine YER OLMADIĞINA,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 16.682,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
8-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda, dava değeri kesinlik sınırının altında kaldığından HMK 341/2 maddesi uyarınca KESİN olmak üzere karar verildi.21/02/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır