İSTANBUL 8. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/538 Esas
KARAR NO :2024/426

DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:28/08/2023
KARAR TARİHİ:14/05/2024

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davanın, Trafik Sigortası'ndan dolayı sigorta şirketinin sigortalısına yönelttiği rücuen tazminat istemine ilişkin olduğunu, davalı ... Kiralama Anonim Şirketi ile müvekkil şirket arasında .../0 poliçe numaralı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi akdedildiğini, anılan poliçe ile ... plaka numaralı aracın 29.06.2021 - 29.06.2022 tarihleri arasında sigortalandığını, sigortalı aracın, ... sevk ve idaresinde iken 13/03/2022 günü trafik kazasına karıştığını, ...'ın ehliyetsiz bir şekilde araç kullanmak sureti ile kazaya sebep olduğunu, tramer incelemesi sonucu, davalı sigortalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı asli ve tam kusurlu olduğu sonucuna varıldığı bildirildiğini, her ne kadar davalı borçlunun ehliyeti olduğundan bahsedilse de davalı sigortalının ehliyetinin kullandığı araç yönünden yetersiz olduğunu, davalıya ait aracın sürücüsünün binek araç ehliyeti olan B Sınıfı ehliyet ile kamyon kullandığından ve kamyon kullanmaya yeterli ehliyeti olmadığından işbu kazada ehliyetsiz olduğunu, kazada zarar gören aracın hasarı için yapılan başvuruları neticesinde açılan 13/... sayılı hasar dosyası ile 5684 sayılı Kanun’un 22. maddesi uyarınca bağımsız ve uzman eksper tarafından hasarın niteliğinin ve miktarının tespiti için ekspertiz incelemesi yaptırılarak, tespit edilen toplam 8.394,26-TL hasar/değer kaybı tazminatı ödendiğini, ayrıca konu kazada zarar gören ... tarafından bakiye tazminat talepli Sigorta Tahkim Komisyonu'nun ... sayılı başvurusu üzerine verilen 01/10/2022 – K-.../... sayılı kararına ilişkin olarak icra dosyasına 15.657,63-TL ödeme yapıldığını, ödemelerin dayanak poliçe limiti kapsamında müvekkili Sigorta şirketi tarafından yapıldığını, ödenen tazminata yönelik dava dışı sigortalı araç sürücüsünün işbu hasara ilişkin toplam 5.300,00 TL ödeme yaptığını, fakat ardından taahhütlerine uymamış olup dosyada bakiye alacak kaldığını, bu nedenle dava konusu 18.751,89 TL değerindeki bakiye alacak yönünden itirazın iptaline yoluna başvurma gereksinimi hasıl olduğunu, müvekkilinin kaza nedeniyle zarar görenlere toplamda 24.051,89 TL tazminat ödemiş olduğunu, yapmış olduğu bu ödemeyi Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk SigortaSI Genel Şartlarının "Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4. maddedsi uyarınca davalı sigortalısına rücu hakkının bulunduğunu belirterek, davalının menkul ve gayrimenkulleri ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini, .... İcra Müdürlüğü .../.... sayılı dosyasına vaki itirazın 18.751,89-TL alacak açısından iptali ile takibin 14/10/2022 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, davalının en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin maliki olduğu ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde uzun süreli olarak kiraya verildiğini, işleten ve istihdam eden sıfatı olmadığından taraflarına husumet yöneltilmesinin mümkün olmadığını, işbu dava kapsamında müvekkil şirketin maliki olduğu ... plaka sayılı aracın kaza anındaki sürücüsü ...'ın ise müvekkili şirket çalışanı olmadığını, müvekkili şirketin maliki olduğu aracı uzun süreli olarak kiraya verdiğini, müvekkili şirketin işleten ve istihdam eden sıfatı bulunmamakta olduğunu, ayrıca ek olarak hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydı ile %100 kusur müvekkili şirketin maliki olduğu ... plaka sayılı araç sürücüsü ...'a atfedilse dahi, huzurdaki dosyada husumet ehliyeti bulunmayan müvekkili ...şirketinin sorumlu tutulmasının da hukuka uygun olmadığını, sürücü ...'ın %100 kusurlu olması halinde kaza ile müvekkili ...arasındaki illiyet bağı kesileceğini, Yerleşik Yargıtay içtihatları da bu yönde olduğunu savunarak, davanın pasif husumet yönünden reddine, aksi takdirde davanın diğer hususlar yönünden esastan reddine, yine aksi takdirde mahkemenizce tahkikat aşamasına geçilmesi durumunda; Kusur yönünden; -Davacı aracının Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne aykırı davranıp davranmadığının, Sürücü ...'a %100 kusur atfedilmesi ile illiyet bağının kesilmesinin araç işletenin sorumluluğunu ortadan kaldırıp kaldırmadığının incelenmesine, davanın Güngören Belediye Başkanlığına ihbarına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; Kaza tarihini kapsar şekilde davacı tarafça ZMMS poliçesi ile sigortalı olan davalı şirkete ait ... plakalı aracın karıştığı 13.03.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracın hasarlanmasından dolayı davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı aracın maliki olan dava dışı 3. Kişiye ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsili amacıyla davacı tarafından davalıya karşı .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Taraf delilleri toplanmış, dava konusu icra dosyası, Sigorta Tahkim Komisyonu'ndan ... Esas sayılı dosyasının uyap kayıtları, dava konusu hasar dosyası ve poliçe, dava konusu araçların trafik tescil kayıtları ve tramer kayıtları ile ...'ın sürücü belgeleri celp edilmiş, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası icra takip dosyasının incelenmesinde; Kaza tarihini kapsar şekilde davacı tarafça ZMMS poliçesi ile sigortalı olan davalı şirkete ait ... plakalı aracın karıştığı 13.03.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracın hasarlanmasından dolayı davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı aracın maliki olan dava dışı 3. Kişiye ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsili amacıyla davacı tarafından davalı borçlu şirkete ve dava dışı borçlu ...'a karşı 18.751,89 TL asıl alacak, 120,40 TL işlemiş faiz olmak üzere 18.872,29 TL toplam alacak üzerinden 08/11/2022 tarihinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçlulara tebliği üzerine borçlu taraflarca itiraz dilekçeleri sunulduğu ve yetkiye de itiraz edildiği, bunun üzerine davacı alacaklı vekilinin 15.12.2022 tarihli talebine istinaden dosyanın .... İcra Müdürlüğünce ... İcra Müdürlükleri tevziye gönderildiği ve akabinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esasına kaydedildiği, bu dosyadan çıkartılan ödeme emrine davalı borçlu şirket tarafından icra dairesinin yetkisi de dahil itiraz edildiği, davacı alacaklı vekilinin 09.02.2023 tarihli talebine istinaden dosyanın .... İcra Müdürlüğünce davalı borçlu şirket yönünden tefrik edilerek İstanbul İcra Müdürlükleri tevziye gönderildiği ve akabinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esasına kaydedildiği, bu esas üzerinden çıkartılan ödeme emrinin davalı borçluya 05/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 06/03/2023 tarihinde takibe itirazı üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 25/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dosya kapsamındaki mübrez belgelerde , ... plaka sayılı , ... markalı, ... tipindeki , 2016 model aracın , 04.03.2020 tarihi itibariyle ruhsat sahibinin ... yazmakta olduğu, ... plaka sayılı ,... markalı , Kamyon tipindeki ,2018 model aracın , 29.12.2020 tarihi itibariyle ruhsat sahibinin ... Kiralama A.Ş olduğu yazmakta olduğu, ... SİGORTA A.Ş tarafından , ... plaka sayılı , ... markalı , ... Kamyon tipindeki ,2018 model aracın , ZMSS poliçesinin ... numara ve 29.06.2021-2022 vadeli olarak ... ... A.Ş adına düzenlendiği görüldüğü; ... Kaymakamlığı / İlçe Nüfus Müdürlüğünden gelen 05.01.2024 tarihli belgeler incelendiğinde özetle, ... plaka sayılı, Kamyon tipindeki araç sürücüsü ... T.C. numaralı ...'ın, C sınıfı ehliyet için 05.09.2022 tarihinde başvuru yaptığı, 13.03.2022 tarihinde “ B ,B1 ,D ,D1 , F, M “ sınıfı ehliyetlere sahip olduğu, kaza tarihindeki mevcut ehliyet sınıflarının Kamyon tipinde araç sürmeye yeterli olmadığının görüldüğü;13.03.2022 tarihinde saat 11:44 civarında İstanbul İli, Güngören İlçesi, Kışla Sokak üzerinde gerçekleşen trafik kazası ile ilgili olarak kazaya karışan sürücüler tarafından düzenlenmiş ve imzalanmış olan Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağın da özetle, - ... plaka sayılı araç sürücüsü ... ; “ Kışla sokakta çöp toplarken , park halindeki ... plakalı aracın sol ön çamurluk , kapı , alt marş biyele vurdum. “ ve - ... plaka sayılı araç sürücüsü ... ; “ Aracım Kışla sokakta park halinde iken ,Güngören Belediyesine ait ... plakalı Çöp toplama aracı , kar muhalefeti nedeniyle kayarak aracımın sol tarafından , ön kapı , sol çamurluk , ayna ve marş biyele vurarak durmuştur. “ yazdığının görüldüğü, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47/d “ Trafik Kurallarına uymama “ ve Madde 84/ l “ Park halindeki araca çarpmak “ maddelerini ihlal etmesi nedeniyle ... plakalı araç sürücüsü ... ‘ın %100 ASLİ kusurlu olduğu görüş ve kanaati oluştuğu; 31.03.2022 tarihli – 13 /3170327 sayılı ZMMS / ... Sigorta A.Ş / Ekspertiz raporunda özetle, ... plaka sayılı, ... markalı, ... tipindeki , 2016 model , 112.640 km. deki aracın , 13.03.2022 tarihinde hasarlandığı ve aracın ... Oto Servis Hizmetlerinde onarıldığı, toplam hasar tutarının 5.288,97 TL olduğu tespitleri yapıldığı, Dava dışı Sigortalıya ait, ... plaka sayılı, ... markalı, ... tipindeki, 2016 model aracın bu kaza esnasında aldığı darbeler sonucu hasarlanacağı, bununla ilgili olarak dosya içerisinde ibraz edilen kaza sonrası fotoğrafları incelendiğinde, bununla ilgili olarak 31.03.2022 tarihli Ekspertiz raporunda ve aşağıda faturalarda belirtilen hasar kalemlerinin kaza sonrası oluşabilecek hasarları ihtiva ettiği, araç hasar fotoğrafları ile uyumlu olduğu, fiyatlandırmanın orijinal servis fiyatları üzerinden yapıldığı, onarımın eksiksiz yapıldığı, taraflarınca yapılan piyasa araştırmasında rayiç fiyatlara uygun olduğu, tüm bu gerekçelerle dava konusu araçtaki hasar tutarının 5.288,97 TL olduğu görüş ve kanaati oluştuğu, ... Sigorta A.Ş tarafından , ... ‘e 04.04.2022 tarihinde 3.100,00 TL tazminat ödendiğinin görüldüğü; ... Sigorta A.Ş tarafından, ... vekili ... ‘a 26.04.2022 tarihinde 3.105,30 TL değer kaybı tazminatı ödendiği görüldüğü, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden gelen belgelerde, ... plaka sayılı aracın geçmiş hasar kaydının olmadığı görüldüğü, dava konusu aracın hasarsız rayiç değeri 820.000 TL ve hasarlı değeri ise 795.000 TL. olarak tespit edildiğini, dava konusu araçtaki değer kaybının, kaza tarihi itibariyle 10.800 TL. olduğunun görüldüğü, Sigorta Tahkim Komisyonunun 01.10.2022 tarihli ... Esas ve ... Karar numaralı kararına istinaden ... Sigorta A.Ş tarafından, ....İcra Dairesi ... dosyasına 14.10.2022 tarihinde 15.657,63 TL. tazminat ödendiğinin görüldüğü, Dava dilekçesinde , ... plakalı araç sürücüsü ... tarafından davacı Sigorta Şirketine 5.300 TL ödediğinin belirtildiği, Sonuç olarak, Davacı Sigorta Şirketi tarafından, ... plakalı oluşan hasar ve değer kaybı için toplam 8.394,27 TL rücu tazminatı ödendiği, dava dışı Sigortalının başvurusu üzerine, Sigorta Tahkim Komisyonu / Uyuşmazlık Hakem kararı ile, ... Sigorta A.Ş tarafından, ....İcra Dairesi ... dosyasına 14.10.2022 tarihinde 15.657,63 TL tazminat ödendiği, ... tarafından davacı Sigorta Şirketine 5.300 TL ödendiği ve davacının kalan alacağının 18.751,90 TL olduğunun görüldüğü ( Hasar tutarı + Değer Kaybı tutarı = 5.288,97 + 3.105,30 = 8.394,27 TL, 8.394,27 + 15.657,63 = 24.051,90 TL, 24.051,90 – 5.300,00 = 18.751,90 TL); Taraflar arasında kurulu sigorta Sözleşmesine istinaden düzenlenen ZMSS-Trafik Poliçesinin, sigorta süresinin 29.06.2021/2022, Sigortalısının davalı taraf, Sigorta konusunun kazaya karışan ... plaka sayılı araç olduğu, 13.03.2022 tarihli kazanın Sigorta Süresi dahilinde olduğu, maddi zarar açısından kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan tazminat limitinin araç başı 50.000.-TL olduğunun tespit edildiği; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının " Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4. maddesinde, tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali (2)(11)(16) sonucunda meydana gelmiş ise (3)(5)(7)(13)(14), Sigortacıya kendi Sigortalısına rücu hakkı tanımakta olduğu, davacının Sigorta konusunu oluşturan ... plaka sayılı araç sürücüsünün Kamyon tipinde araç sürmek için gereken sürücü belge sınıfı olmadan sevk ve idaresinde iken kazanın meydana geldiği, bu nedenle yapılan incelemede davalının işleticisi olduğu aracın sürücüsünün kazada ehliyetnamesi olmadan kazanın meydana geldiğinden yola çıkarak sigorta şirketinin poliçe genel şartları B.4/b ve KTK 95. Md. gereğince, akde aykırılık gerekçesi ile davalı sigortalısına rücu hakkını kullanabilme şartlarının oluşabileceğini söylemenin mümkün olduğunu; Tüm delillerin münakaşası, her türlü hukuki tavsif ve nihai karar tamamıyla Mahkemeye ait olmak üzere, 1) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47/d “ Trafik Kurallarına uymama “ ve Madde 84/ l “ Park halindeki araca çarpmak “ maddelerini ihlal etmesi nedeniyle ... plakalı araç sürücüsü ... ‘ın %100 ASLİ kusurlu olduğu, 2) ... plaka sayılı, Kamyon tipindeki araç sürücüsü , ... T.C. numara lı ... ‘ın , kaza tarihinde “ B ,B1 ,D ,D1 , F, M “ sınıfı ehliyetlere sahip olduğu ve mevcut ehliyet sınıflarının Kamyon tipinde araç sürmeye yeterli olmadığı, 3) Davaya konu ... plaka sayılı araçtaki hasar tutarının 5.288 ,97 TL olduğu, 4) Dava konusu araçtaki değer kaybının, kaza tarihi itibariyle 10.800 TL olduğu, Sigorta Tahkim Komisyonu / Uyuşmazlık Hakem Kararı Bilirkişi Raporunda , ... plaka sayılı araçtaki değer kaybının 10.000 TL. olarak tespit edildiği, bu tespit edilen 10.000 TL. değer kaybının kabul edilebilir olduğu, 5) Davacı Sigorta Şirketi tarafından, ... plakalı oluşan hasar ve değer kaybı için toplam 8.394,27 TL (5.288,97 + 3.105,30) rücu tazminatı ödendiği, dava dışı Sigortalının başvurusu üzerine, Sigorta Tahkim Komisyonu / Uyuşmazlık Hakem kararı ile, ... Sigorta A.Ş tarafından, ....İcra Dairesi ... dosyasına 14.10.2022 tarihinde 15.657,63 TL tazminat ödendiği, ... tarafından davacı Sigorta Şirketine 5.300 TL ödendiği ve davacının kalan alacağının 18.751,90 TL olduğu, 6) Taraflar arasında kurulu sigorta Sözleşmesine istinaden düzenlenen ZMSS-Trafik Poliçesinin, sigorta süresinin 29.06.2021/2022, Sigortalısının davalı taraf, Sigorta konusunun kazaya karışan ... plaka sayılı araç olduğu ve 13.03.2022 tarihli kazanın Sigorta Süresi dahilinde olduğu, maddi zarar açısından kaza tarihi itibari ile yürülükte olan tazminat limitinin araç başı 50.000.-TL olduğu, 7) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının " Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4. maddesinde, tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali (2)(11)(16) sonucunda meydana gelmiş ise (3)(5)(7)(13)(14), Sigortacıya kendi Sigortalısına rücu hakkı tanıdığı, 8) Davacının Sigorta konusunu oluşturan ... plaka sayılı araç sürücüsünün (...) Kamyon tipinde araç sürmek için gereken sürücü belge sınıfı olmadan sevk ve idaresinde iken kazanın meydana geldiği, 9) Bu nedenle yapılan incelemede davalının işleticisi olduğu aracın sürücüsünün kazada ehliyetnamesi olmadan kazanın meydana geldiğinden yola çıkarak sigorta şirketinin poliçe genel şartları B.4/b ve KTK 95. Md. gereğince, akde aykırılık gerekçesi ile davalı sigortalısına rücu hakkını kullanabilme şartlarının oluşabileceği, 10) Diğer taraftan, araç sürücüsü ...’ın kaza tarihi itibari ile “ B ,B1 ,D ,D1 , F, M “ sınıfı ehliyetlere sahip olduğu (Otobüs dahil), bu durumun hukuki münakaşasının ve taktirinin Mahkemeye ait olabileceği sonuçlarına ulaşıldığı bildirilmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporunun bir bütün olarak değerlendirilmesinde;
Kaza tarihini kapsar şekilde davacı tarafça ZMMS poliçesi ile sigortalı olan davalı şirkete ait ... plakalı aracın karıştığı 13.03.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracın hasarlanmasından dolayı davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı aracın maliki olan dava dışı 3. Kişiye ödenen bedelin davalıdan rücuen tahsili amacıyla davacı tarafından davalı borçlu şirkete ve dava dışı borçlu ...'a karşı 18.751,89 TL asıl alacak, 120,40 TL işlemiş faiz olmak üzere 18.872,29 TL toplam alacak üzerinden 08/11/2022 tarihinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçlulara tebliği üzerine borçlu taraflarca itiraz dilekçeleri sunulduğu ve yetkiye de itiraz edildiği, bunun üzerine davacı alacaklı vekilinin 15.12.2022 tarihli talebine istinaden dosyanın .... İcra Müdürlüğünce Bakırköy İcra Müdürlükleri tevziye gönderildiği ve akabinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esasına kaydedildiği, bu dosyadan çıkartılan ödeme emrine davalı borçlu şirket tarafından icra dairesinin yetkisi de dahil itiraz edildiği, davacı alacaklı vekilinin 09.02.2023 tarihli talebine istinaden dosyanın .... İcra Müdürlüğünce davalı borçlu şirket yönünden tefrik edilerek İstanbul İcra Müdürlükleri tevziye gönderildiği ve akabinde .... İcra Müdürlüğünün ... Esasına kaydedildiği, bu esas üzerinden çıkartılan ödeme emrinin davalı borçluya 05/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 06/03/2023 tarihinde takibe itirazı üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilince, dava dilekçesi ile, dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takibine davalının vaki itirazların haksız olduğu ileri sürülerek 18.751,89-TL asıl alacak açısından itirazın iptali ve takibin devamına ve davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalı vekilince cevap dilekçesi ile, müvekkiline ait dava konusu aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile dava dışı kişilere kiralandığı bu nedenle davalı şirkete husumet yöneltilemeyeceği, alacağın zaman aşımına uğradığı, davalı araç sürücüsünün kusurunun olmadığı, rücu şartlarının oluşmadığı, açılan davanın haksız olduğu savunularak davanın reddine karar verilmesi talep edilmiş, İcra takibine itirazlarında da davacı tarafa borçlarının olmadığı, alacağın zamanaşımına uğradığı savunularak, borca, faiz ve ferilerine itiraz edilmiştir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 49. Maddesinde; Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu, 53. Maddesinde; ölüm halinde uğranılan zararların, cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemiş ise tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar olduğu, 54. Maddesinde; Tazminat talep edilebilecek bedensel zarar kalemlerinin, tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar olduğu, 56. Maddesinde; Hakimin , bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebileceği düzenlenmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. Maddesinde; Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91. Maddesinde; İşletenlerin bu kanunun 85. Maddesinin 1. Fıkrasına göre olan sorumlulukların karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, 95. Maddesinde; ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılması veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği, 97. Maddesinde; Zarar görenin ZMMS sigortacısına başvurabileceği; 99. Maddesinde; trafik sigortacısının, hak sahibinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içinde ZMMS kapsamındaki miktarları ödemek zorunda olduğu, 109. Maddesinde de; Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin , zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmesinden itibaren iki yılın her durumda kaza tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zaman aşımına uğrayacağı, davanın cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanunun bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş ise bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde uygulanacağı, düzenlenmiştir.
Türk Ticaret Kanunun 1472. Maddesinde, Sigortacının, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının, gerçekleşen zarar zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal edeceği... düzenlenmiştir.
Türk Borçlar Kanunu'nda haksız fiil sorumluluğunda zamanaşımı 72. maddede " Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar. Ancak, tazminat ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımı uygulanır..." şeklinde düzenlenmiştir. Aynı yasanın 73. Maddesinde de, rücu isteminin, tazminatın tamamının ödendiği ve birlikte sorumlu olduğu kişinin öğrenildiği tarihten başlayarak iki yılın ve herhalde tazminatın tamamının ödendiği tarihten itibaren 10 yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir.
Öncelikli olarak dava şartları, ilk itirazlar ve süreler yönünden değerlendirme yapılmıştır;
İİK'nın 67/1 maddesi uyarınca itirazın iptali davası, itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğinden itibaren 1 yıl içinde açılacaktır. İcra dosyasında, itiraz dilekçelerinin davacı alacaklı tarafa tebliğine ilişkin bir belgenin bulunmadığı, itiraz tarihi, arabuluculuk tarihi dava tarihi dikkate alındığında eldeki 1 yıllık yasal sürede açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı vekilince zaman aşımı def'inde bulunulmuş ise de, son ödeme tarihinin 14.10.2022, icra takip tarihinin 08.11.2022, dava tarihinin 28.08.2023 olduğu dikkate alındığında, TBK'nın yukarıda açıklanan 73. Maddesinde düzenlenen 2 ve 10 yıllık zaman aşımı süreleri dolmadan icra takibi yapıldığı ve eldeki davanın açıldığı anlaşılmakla, davalı tarafın zamanaşımı def'inin reddine reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafça husumet itirazında bulunulmuş ise de, davanın taraflar arasında imza olunan sigorta poliçesi kapsamında davacı tarafından dava dışı 3. Kişiye ödenen bedelin sigortalısından rücuen tahsiline ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olması, KTK'nın 95/2. Maddesi uyarınca rücu istemlerinin sadece sigortalıya karşı yöneltilebilecek olmasından dolayı davalı tarafın husumet itirazının reddine karar verilmiştir.
Eldeki davada, dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz ve süreler yönünden itiraz bulunmadığından davanın esasına geçilmiştir.
Somut olayda, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ışığında dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporlarına göre yapılan değerlendirmede; Davalı şirkete ait ... plakalı aracın karıştığı 13.03.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracın hasar gördüğü; Kazaya karışan davalıya ait ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde ZMMS Poliçesinin davacı sigorta şirketi tarafından düzenlendiği, maddi zarar açısından kaza tarihi itibari ile yürülükte olan tazminat limitinin araç başı 50.000.-TL olduğu; Meydana gelen kazada ... plakalı araç sürücüsü ... ‘ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47/d “ Trafik Kurallarına uymama “ ve Madde 84/ l “ Park halindeki araca çarpmak “ maddelerini ihlal etmesi nedeniyle %100 ASLİ kusurlu olduğu; ... plaka sayılı, Kamyon tipindeki araç sürücüsü , ... T.C. numara lı ... ‘ın , kaza tarihinde “ B ,B1 ,D ,D1 , F, M “ sınıfı ehliyetlere sahip olduğu ve mevcut ehliyet sınıflarının Kamyon tipinde araç sürmeye yeterli olmadığı; Davaya konu ... plaka sayılı araçtaki hasar tutarının 5.288 ,97 TL olduğu; Dava konusu araçtaki değer kaybının, kaza tarihi itibariyle 10.800 TL olduğu, Sigorta Tahkim Komisyonu / Uyuşmazlık Hakem Kararı Bilirkişi Raporunda, ... plaka sayılı araçtaki değer kaybının 10.000 TL. olarak tespit edildiği, bu tespit edilen 10.000 TL. değer kaybının kabul edilebilir olduğu; Davacı Sigorta Şirketi tarafından, ... plakalı oluşan hasar ve değer kaybı için toplam 8.394,27 TL (5.288,97 + 3.105,30) rücu tazminatı ödendiği, dava dışı Sigortalının bakiye değer kaybı yönünden başvurusu üzerine, Sigorta Tahkim Komisyonu / Uyuşmazlık Hakem kararı ile, davacı ... Sigorta A.Ş tarafından, ....İcra Dairesi ... dosyasına 14.10.2022 tarihinde 15.657,63 TL tazminat ödendiği, davacı sigorta şirketi tarafından ... plaka sayılı araçtaki hasar ve değer kaybı için toplamda 24.051,90 TL ödeme yapıldığı, davalı tarafa ait araç sürücüsü dava dışı ... tarafından davacı Sigorta Şirketine 5.300,00 TL ödendiği ve davacının kalan alacağının 18.751,90 TL olduğu; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının " Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4. Maddesinin, tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise, Sigortacıya kendi Sigortalısına rücu hakkı tanıdığı; Davacının Sigorta konusunu oluşturan ... plaka sayılı araç sürücüsünün (...) Kamyon tipinde araç sürmek için gereken sürücü belge sınıfı olmadan sevk ve idaresinde iken kazanın meydana geldiği, bu nedenle, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/b ve KTK 95. Maddeleri gereğince, davacı sigorta şirketinin davalı sigortalısına rücu hakkının oluştuğu, anlaşılmakla ve değerlendirilmekle; Davacı tarafın icra takip tarihi itibariyle davalıdan 18.751,89 TL talep edebileceği, davalı borçlunun tespit edilen bu miktar yönüyle bir ödeme iddiası ve ispatının olmadığı bu kapsamda icra takibine itirazının yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine oluşarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacı tarafça icra inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise, dava konusu kazadaki kusur durumu, hasar miktarı ve icra takibi ile talep edilebilecek alacak miktarı bilirkişi raporu ile tespit edildiğinden, bu kapsamda likit bir alacaktan bahsedilemeyeceğinden, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Tüm bu nedenler ile aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1) DAVACI TARAFÇA AÇILAN DAVANIN KABULÜ İLE; Davalı borçlunun dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 18.751,89 TL asıl alacak yönünden İPTALİNE, Takibin 18.751,89 TL asıl alacak üzerinden ve bu asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %9 ve değişen oranlarda yasal faiz uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
2)Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Alınması gereken 1.280,94-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 320,24-TL harcın mahsubu ile eksik kalan ‭‭‭960,70-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 320,24 TL peşin harç parasının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvurma harcı parası, 87,00 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam; 6.356,85‬ TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk giderinin, davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
8-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar yönünden KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/05/2024

Katip ...
 e-imzalıdır

Hakim ...
 e-imzalıdır