İSTANBUL 8. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARARESAS NO:2021/836 Esas
KARAR NO :2024/194

DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:27/12/2021
KARAR TARİHİ:28/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından 02.10.2020/2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... ... A.Ş. tarafından ... nolu Primli Abonman Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, ... İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Rusya'da yerleşik olan ... firmasına birtakım inşaat malzemesi emtiası satışı yapıldığını, muhtelif inşaat emtiasının Türkiye'den Rusya'ya olan karayolu nakliye taşıması için sigorta ettirin ... şirketinin görevlendirildiğini, organize edilen nakliye planı kapsamında emtianın Tuzla'da bulunan ... şirketine ait depoda firma elemanları tarafından ... plakalı tır aracına yüklendiğini, 14/10/2020 tarihinde ... Gümrük Müdürlüğü nezdinde emtianın gümrük çıkış işlemlerinin tamamlandığını ve akabinde aracın Rusya'ya doğru hareket ettiğini, aracın varmasına müteakip alıcı firma yetkililer tarafından yapılan kontrollerde Paslanmaz Kokuluk X27-A ve Paslanmaz Korkuluk X48 ürünlerinin sabitlenmenin yetersiz olması nedeniyle nakliye sırasında devrilmek üzere ezildiğini ve hasarlı olduğunu, konu hasar alıcı firma tarafından sigorta ettirene bildirildiğini, sigorta ettiren yetkilileri tarafından müvekkili sigorta şirketine başvurulduğunu, eksper marifetiyle yapılan inceleme neticesinde sigortalısına 17/09/2021 tarihinde 14.227,36 USD ödeme yapıldığını, ... nolu Primli Abonman Sigorta Poliçesinin rücu maddesi gereğince müvekkili sigorta şirketinin ödemiş olduğu hasar bedelini sigorta ettiren ... şirketinin nakliye aracılığı sorumluluk sigortalısı olan davalıya rücu hakkı bulunduğunu, rücu alacağının tahsili amacıyla .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıklarını, davalının borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, davalı borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı haksız ve hukuka aykırı itirazının iptaline, takibin devamına, takip konusu alacağın %20sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın dava konusu taşımada iddia edilen hasardan zarar görenin sigortalısı olduğunu, iddia ettiği biçimde sigortalısına ödeme yaptığını, sigortalısının zarara uğrayıp uğramadığı hususlarını yazılı delillerle ispatlayamadığı için aktif husumet ehliyetine haiz olmadığını, davanın öncelikle aktif husumet ehliyeti eksikliği nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, takibe konu alacakların hak düşürücü süreye maruz kaldığını ve zamanaşımına uğradığını, bu nedenle reddinin gerektiğini, CMR konvansiyonu 30. maddesi uyarınca hasar halinde yükün alıcıya tesliminden sonra 7 gün içinde ihbarda bulunulması aksi halde taşımacıdan tazminat talep edilemeyeceğinin düzenlendiğini, ancak davaya konu taşıma sonucu süresi içerisinde taşıyana hasar ihbarı yapılmadığını, bu nedenle iddia olunan hasar için taşıyana başvuru hakkının kaybedildiğinin ortada olduğunu, CMR konvansiyonu ve ilgili mevzuatlar göz önüne alındığında ise müvekkili şirketin sigortalısının işbu taşıma kapsamında yükleme, araç içi sabitleme ve istifleme konusunda herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, davacı tarafça talep edilen faiz oranının fahiş olduğunu, davanın esastan reddine, %20den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı yanca, sigorta poliçesi, ödemeye ilişkin banka dekontu, ekspertiz raporu ve arabuluculuk son oturum tutanağı ibraz olunmuş; dava konusu takip dosyasının uyap kayıtları, poliçe ve hasar dosyası celbedilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, 12/11/2021 tarihinde davacı alacaklı tarafından davalı borçludan 14.227,36 USD sigorta rücu alacağı, 26,86 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.254,22 USD alacağın tahsili talebinde bulunulduğu, ödeme emrinin 15/11/2021 tarihinde davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlu tarafından süresi içerisinde18/11/2021 tarihli dilekçe ile ödeme emrine itiraz edildiği ve takibin davalı borçlu yönünden durduğu, borca itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğine ilişkin bilgi ve belge bulunmamakla birlikte itiraz ve dava tarihlerine nazaran davanın da hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı taraf aktif husumet ve hak düşürücü süreye yönelik itirazlarda bulunduğu, itiraza konu hususlarda toplanan delillere göre yargılama sonunda karar verileceği anlaşıldığından;
TTK'nın 1472. Maddesinde "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" ve Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartlarının 26. Maddesindeki "Sigortacı, sigorta tazminatını ödemekle, sigortalının bilcümle mesul şahıslara karşı olan rücu vesair haklarını iktisap eder ve bu haklara taalluk eden her hususta sigortalının yerine geçer" şeklindeki hükümlere istinaden davacının yapmış olduğu ödeme nedeniyle davalı tarafa rücu edebileceğinin anlaşılması nedeniyle davalının aktif husumete yönelik itirazının yerinde olmadığı görülmüştür.
CMR Konvansiyonun 32. Maddesinde "iş̧bu anlaş̧ma gereğince yapılan taş̧ımalardan mütevellit davaların bir yıl içinde açılması gerekir. Ancak, kasti fena hareket veya mahkeme tarafından kasti fena hareket addedilen kusurlarda bu süren üç yıldır..." şeklinde hüküm bulunduğu, davaya konu emtiada meydana gelen hasarda kasti hareket veya kasti harekete sayılabilecek kusurlu davranışa yönelik dosya kapsamında bir delil bulunmadığı, ekspertiz raporunda yüklemenin emniyete alma, sabitlemeden yapıldığının belirtildiği, bu nedenle davaya konu olayda 1 yıllık sürenin uygulanması gerektiği, taşımaya konu emtialarda üzerinde ekspertiz işlemlerinin 01/062021 tarihinde son bulduğunun ekspertiz raporundan anlaşıldığı, bu haliyle hasar tarihinin 01/06/2021 tarihi olması gerektiği anlaşılmakla, davacı sigorta şirketi tarafından hasar bedelinin 19/09/2021 tarihinde ... ... A.Ş. Hesabına havale edildiği, dolayısıyla rücu koşullarının oluştuğunun da anlaşılması nedeniyle esasında rücuen alacak davası olan işbu davanın ekspertiz işlemlerinin son bulduğu 01/06/2021 tarihinden itibaren1 yıllık süre içerisinde 27/12/2021 tarihinde açıldığının anlaşılması nedeniyle davalının hak düşürücü süre yönündeki itirazlarının da yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsili noktasında başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali isteminin yerinde olup olmadığının tespiti noktasında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi heyeti 17/01/2023 tarihli raporunda; Davaya konu olan dosyanın CMR Konvansiyonu hükümlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, yüklemenin ... yetkilileri tarafından yapıldığı göz önüne alındığında yüklemede yapılan sabitleme hatasından dolayı oluşan hasarda taşımacı firma olan ...’ın sorumlu tutulabileceği, Hasarlı emtia için talep edilen bedel olan 162.882,97 TL’nın hesaplanan sorumluluk sınırının altında olması sebebi ile taşımacı sadece bu 112.416,45 TL olan sınırlı sorumluluk bedelinden sorumlu tutulabileceği, mahkemenin karar gününde sorumluluk sınırının karar tarihli TCMB kuruna göre tekrar hesaplanabileceği, dosya kapsamındaki fotoğraflara ve ilgili hasara dair yapılan tespit çalışmalarının metrajlarına, piyasa tecrübelerine ve 2020 yılına ait birim fiyat arşiv kayıtlarında belirlenen ürün bedellerinin değerlendirilmesinde Emtia faturası ve hasarlı /kullanılamayacak durumda olan ürünün listesi detay/talep yazısına istinaden hasarın hesabı Paslanmaz Korkuluk X27-A (Brüt: 905 Kg) bedeli 13.950,00 USD, Paslanmaz Korkuluk X48 (Brüt: 305 Kg) bedeli 4.650,00 USD olarak belirlenip, Sovtaj tenzili 960,00 USD düşüldüğünde toplam hasar miktarının 17.640,00 USD olabileceği, Davaya konu olayda davacı ... Sigorta A.Ş.’nin, dava dışı ... ... A.Ş.’yi ... poliçe numarası ile 02/10/202 – 02/10/2021 vade tarihleri arasında Primli Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketi olduğu, dosya kapsamında yer alan dava dışı ... Sigorta Ekspertiz Hizm. Ltd. Şti’nin 01/01/2020 tarihli ve ... numaralı raporuna göre 26.10.2022 tarihinde tespiti yapılan davaya konu hasarın ilgili sigorta poliçe vadesi içerisinde gerçekleşmiş olduğu, Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından 17.09.2021 tarihinde dava dışı ... ... A.Ş.'ne 14.227,36 USD tutarında tazminat ödemesinin yapıldığı, ilgili sigorta poliçesinin 12. sayfasında özel şart maddesi olarak Rücu Maddesinin yer aldığı ve Rücu Maddesi’nde özet olarak; “İşbu poliçe sigorta ettirenin geçerli bir ... poliçesinin olması şartıyla düzenlenmiştir. Sigortacının sigorta ettirenin ... poliçesine rücu hakkı saklıdır…” hükümlerinin bulunduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş.’nin, dava dışı ... ... A.Ş.’yi ... poliçe numarası ile 01.01.2020 – 01.01.2021 vade tarihleri arasında Nakliye Aracılığı Sorumluluk (....) Sigorta Poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketi olduğu, İlgili sigorta poliçesinin 1. sayfasında Nakliye Aracılığı Sorumluluk (....) teminatının 1.000.000,00 Euro olarak yer aldığı, detayları yukarıda açıklandığı üzere, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde ve işbu bilirkişi heyet raporunun CMR Konvansiyonu Hükümleri ve Taşımacılık Yönünden Değerlendirme kısmında yer alan tespitler çerçevesinde, davacı ... Sigorta A.Ş.’nin ödemiş olduğu tazminat tutarını TTK Madde 1472’ye ve Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları Madde 26’ya istinaden davalı tarafa rücu edebileceği yönünde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraflara tebliğ olunmuş, taraf vekillerinin rapora yönelik beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi noktasında alınan 12/06/2023 tarihli ek raporda; kök rapordaki görüşlerinde bir değişiklik olmadığını bildirmişlerdir.
Takip tarihi itibariyle davacının 26,86USD faiz alacağı noktasındaki talebi yönünden bilirkişi heyetine hesap uzmanı dahil edilerek alınan 23/12/2023 tarihli raporda; takip (12.11.2021) tarihi itibariyle İşlemiş faiz hesaplaması sonucunda:, Davacının takip 12.11.2021 tarihi itibariyle .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı ilamsız icra takip dosyasından: 14.227,36 USD asıl alacak, 28,37 USD İşlemiş faiz (17.09.2021 / 12.121.2021 arası % 1,30 -56 gün) 14.255,73 USD toplam alacak hesaplandığı, ancak; davacı, işlemiş faiz yönünden tarafımızdan hesaplanandan 1,51 USD daha az tutarda olmak üzere 26,86 USD işlemiş faiz talep ettiği ve taleple bağlılık gereğince, Davacının gerek 14.227,36 USD asıl alacak gerekse 26,86 USD işlemiş faiz yönünden toplamda 14.254,22 USD alacağın rücuen davalıdan tazmin edilmesi talebinin yerinde olduğu, takip (12.11.2021) tarihinden itibaren de talebe uygun olarak 14.227,54 USD asıl alacak için %1,30 faiz talebinin de uygun talep olduğu hususu Mahkemeniz takdirlerinde olduğunu bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, teknik ve ayrıntılı olarak hazırlanmış olması nedeniyle rapor Mahkememizce de benimsenmiş ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilerek rücu koşullarının oluştuğunun da anlaşılması nedeniyle davalı borçlunun itirazın iptaline öte yandan hüküm altına alınan alacağın likit ve bu yöne ilişkin itirazın haksız olması karşısında icra inkar tazminatı istem koşullarının da oluştuğu sonucuna varılmış, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan davanın KABULÜ ile, davalının .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın İPTALİNE, takibin takip talebindeki şartlarla kaldığı yerden DEVAMINA,
2-Davalı tarafından takibe haksız olarak itiraz edildiğinden takip çıkşı 138.505,39 TL alacağın %20'si oranında hesap ve takdir edilen 27.701,07 TL icra inkar tazminatının İİK 67/2 maddesi gereğince davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Alınması gereken 9.461,30-TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 2.089,11‬-TL harcın mahsubu ile eksik kalan ‭‭‭7.372,19-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 2.089,11‬-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 22.160,86-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacının yaptığı ilk masraf ‭‭59,30 TL, bilirkişi ücreti 6.100,00 TL, posta gideri ‭‭‭129,7‬0 TL olmak üzere toplam ‭‭6.289,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
8-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.28/02/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır