İSTANBUL 8. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2020/727 Esas
KARAR NO :2024/431 Karar

DAVA:Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:18/12/2020
KARAR TARİHİ:15/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin dava dışı ... Enerji... Ltd.Şti.'nin, ... A.Ş.'den (temlik alan ... A.Ş.) 19.04.2013 tarihinde kullanmış olduğu krediye kefil yapıldığını, kredi sözleşmesi ve müvekkilinin kefilliği ile ilgili bütün hazırlığın kredi çeken şirket ve banka yetkilileri tarafından yapıldığını, davacının hazırlanan evrakları incelemesine izin verilmeksizin imzalanmasının istendiğini ve müvekkilinin özgür iradesi etki altına alınmış olmasına rağmen hazırlanan evraklara sadece imza attığını, davaya konu kefalet sözleşmesinde davacı müvekkilinin soyadının yanlış yazıldığını ve bu yazıların davacının el ürünü olmadığını, davacıya kredi sözleşmesinin bir örneğinin verilmediğini, kredi borcu ile ilgili bugüne dek ihtar yapılmadığını, icra takip dosyasından tebligat da yapılmadığını, davacının kredi borcu ve kefilliği ile ilgili işlemleri .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile açılan tasarrufun iptali davası ile öğrendiğini, öğrendikten sonra da bu dava öncesi yapılan .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasını öğrendiğini, .... AsHM ... esas sayılı dosyada açılan tasarrufun iptali davasının reddedildiğini, işbu dava ile ilgili daha önce .... ATM ... e. Sayısı ile dava açıldığını, mahkemenin davayı usulden reddettiğini ve istinaf mahkemesinin taleplerini reddettiğini, arabuluculuğa başvurduklarını ancak anlaşamadıklarını, kredi sözleşmesinde kefalet işlemlerinin usul ve yasalara aykırı yapılmış olduğunun tespiti ile müvekkili davacının kefilliğinin kaldırılmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
... A.Ş.'nin alacaklarının ... A.Ş. İle aralarında imzalanmış olan Alacak Temlik Sözleşmesi gereğince ... A.Ş.ye devir ve temlik edildiğini, ... ....'nin 25/06/2020 tarihli Olağanüstü Genel Kurul Kararı ile ... A.Ş. Çatısı altında birleştiklerini, temlik eden ... Bank A.Ş. İle dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Arasında akdedilen kredi sözleşmesinde davacı tarafça müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile imzalandığını, işbu sözleşmeye istinaden dava dışı ... .. Şti.'ye kredi kullandırıldığını, kredi borcunun ödenmemesi üzerine temlik eden banka tarafından kredi hesaplarının kat edilerek sözleşme adresine hesap kat ihtarnamesi gönderildiğini, ödeme yapılmaması üzerine .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile yasal takip başlattıklarını, davacı tarafça kefalet koşullarının oluşmadığı, işbu davanın husumet yokluğundan reddinin gerektiğini, davacının müvekkili şirkete borçlu olduğunun sabit olduğunu, borcun tahsiline yönelik yapılan yasal takip işlemlerinin hukuka uygun olduğunu, davacı yanın borçlu şirketin yetkilisi olduğunu, kefaletin geçersizliği yönündeki iddiasının hakkın kötüye kullanımı niteliğinde olduğunu, tarafla arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca temlik veren şirket defter ve kayıtlarının kesin delil teşkil ettiğini, kötü niyetli dava sebebiyle davacının aleyhine icra inkar ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, dava dışı temlik eden ... bank ile ... Enerji ... Ltd. Şti arasında imzalanan kredi sözleşmesine yönelik davacının kefalet beyanının geçerli olup olmadığı ve bu nedenle kredi ilişkisinden kaynaklı herhangi bir borcu bulunup bulunmadığının tespitine ilişkindir.
Davacı yanca, taraflar arasında akdolunan genel kredi sözleşmesi ile ekleri, ihtarname ve arabuluculuk son tutanağı ibraz olunmuş; .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası celbedilmiştir.
.... İcra Müdürlüğünün ...
Esas sayılı dosyası incelendiğinde, temlik eden ... Bank A.Ş. tarafından dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhinde 26/12/2014 tarihli GKSden kaynaklı 53.765,28-TL asıl alacak, 325,83-TL faiz olmak üzere toplam 54.107,40-TL alacak talebinde bulunulduğu, takibin kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacı kefil kredi sözleşmesindeki kefalete ilişkin imzanın kendisine ait olduğunu, yazıların kendisine ait olmadığını, belgenin imzalanmasının gerektiğinin kendisine beyan edilmesine üzerine sözleşmeyi imzaladığını beyan etmiştir.
Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, davalı şirketle akdolunan kredi sözleşmesine kefalet beyanına ilişkin olarak davacı adına yazılı bulunan yazıların davacının eli ürünü olup olmadığı hususunun tespiti noktasında grafoloji konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen Grafoloji konusunda uzman bilirkişi 20/11/2023 tarihli raporunda özetle; ... ... Şubesi ile "... Enerji Dağ. ve Kont. Sist. San. Ve Tic. Ltd. Şti." İsimli şirket arasında imzalanmış olan 25/04/2013 tarhili 1.500.000,00-TL meblağ için düzenlenmiş 36 sayfadan ibaret Genel Kredi Sözleşmesinin; 1. Ve 33. Sayfalarında "... Enerji Dağ. ve Kont. Sist. San. Ve Tic. Ltd. Şti." ibareleri ile başlayan kaşe basım izleri üzerinde atılı imzaların ve müteselsil kefil/ kefiller hanesinde "..." isimli şahıs adına atılı imzaların ... isimli şahsın el mahsulü oldukları yönünde, yine bahse konu sözleşme slının 1. Ve 33. Sayfalarında müteselsil kefil/ kefiller hanelerinde yazılı el yazılarının ... isimli şahsın el mahsulü olmadıkları yönünde görüş bildirmiştir.
Bilirkişi raporu usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmiş, mahkememizin 07/02/2024 tarihli celsesi ile iddia savunma ve toplanan tüm deliller kapsamına göre ve taraflar arasındaki sözleşme hükmüne nazaran davacı banka ticari defter ve dayanak kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, var ise takip tarihi itibariyle banka alacağının faiz oranı, faiz başlangıç tarihi ve diğer feri alacaklarla birlikte saptanması bakımından dosyanın bankacı bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen bankacı bilirkişi tarafından sunulan 29/04/2024 tarihli raporda özetle; dava dışı ... Enerji Dağ. ve Kont. Sist. San. Ve Tic. Ltd. Şti. İle davalı bankanın ... şubesi arasında 25/04/2013 tarihli 1.500.000,00-TL limitli 1 adet GKS akdedildiği, davacı borçlu kefil ...'in müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatıyla 25/04/2013 tarihinde 1.500.000,00-TL kefalet tutarı yazarak kefil sıfatıyla imzalamış olduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmelere istinaden dava konusu taksitli kredi hesabı açılarak kullandırılmış olmakla borç doğduğunu ve dava dışı asıl borçlu ... Enerji Dağ. ve Kont. Sist. San. Ve Tic. Ltd. Şti. İle davalı ...'in doğan borçtan sorumlu olduklarını, .... İcr.Müd.nün ... esas sayılı dosyasından 31.12.2014 takip tarihi itibariyle davacı kefil ...'in davalı bankaya 53.648,08-TL asıl alacak, 55,14-TL birikmiş faiz, 2,76-TL BSMV olmak üzere toplam 53.705,98-TL borçlu olduğunun hesaplandığı şeklinde rapor bildirmiştir.
Her ne kadar bankacı hesap bilirkişisi tarafından davacı kefilin 31/12/2014 takip tarihi ile 53.705,98 TL borcu olduğuna dair rapor tanzim edilmişse de, grafalog bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu, 20/11/2023 tarihli raporda, sözleşmedeki imzaların davacı kefilin eli ürünü olduğu, ancak diğer yazıların davacının eli ürünü olmadığı belirlenmiştir.
Kefalet sözleşmesinin şekil şartlarını düzenleyen TBK'nın 583. maddesinde "Kefalet sözleşmesi, yazılı şekilde yapılmadıkça ve kefilin sorumlu olacağı azamî miktar ile kefalet tarihi belirtilmedikçe geçerli olmaz. Kefilin, sorumlu olduğu azamî miktarı, kefalet tarihini ve müteselsil kefil olması durumunda, bu sıfatla veya bu anlama gelen herhangi bir ifadeyle yükümlülük altına girdiğini kefalet sözleşmesinde kendi el yazısıyla belirtmesi şarttır. Kendi adına kefil olma konusunda özel yetki verilmesi ve diğer tarafa veya bir üçüncü kişiye kefil olma vaadinde bulunulması da aynı şekil koşullarına bağlıdır. Taraflar, yazılı şekle uyarak kefilin sorumluluğunu borcun belirli bir miktarıyla sınırlandırmayı kararlaştırabilirler. Kefalet sözleşmesinde sonradan yapılan ve kefilin sorumluluğunu artıran değişiklikler, kefalet için öngörülen şekle uyulmadıkça hüküm doğurmaz." şeklinde düzenleme bulunduğu, düzenlemeye göre kefilin sorumlu olduğu azami miktarın, kefalet tarihinin ve müteselsil kefil olunması durumunda bu sıfatla veya bu anlama gelen herhangi bir ifadenin kefilin el yazısıyla yazılmış olması, kefalet sözleşmesinin geçerlilik koşuludur.
Kefelet, asıl borca bağlı ikincil nitelikte bir borçtur. TBK'da getirilen şekil şartı ile alacaklının, özellikle matbu evrak kullanan finans kuruluşlarının kötüniyetli davranışlarının önlenmesi amaçlanmıştır. Bu düzenleme ile artık kefilin el yazısı ile yazılması gereken hususların boş bırakılarak sonradan doldurulmasının önüne geçilmiştir.
Bu durumda, kefalet sözleşmesinde kefilin sorumlu olduğu miktarın, kefalet türünün kefilin el yazısıyla yazılması kefalet sözleşmesinin geçerlilik şartı olup, bu şarta aykırı olarak düzenlenen sözleşme ile kefilin sorumlu tutulması mümkün değildir. Yasadaki emredici kurala aykırı düzenlenen sözleşme karşısında menfi tespit talebinin ileri sürülmesi için bir süre öngörülmemiştir. Bu nedenle, geçersiz sözleşmeden sonra bir süre kefilin sessiz kalması veya kredinin kullandırılması geçersiz sözleşmeyi geçerli hale getirmez.
Yapılan yargılama neticesinde tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Yukarıda izah olunan nedenler karşısında davacının geçersiz kefalet nedeniyle kefil sıfatıyla borçtan sorumlu olmadığı, diğer yandan, kanunun tanıdığı imtiyaz yetkisi ile bankacılık faaliyetini yürüten davalı bankanın, sözleşmenin düzenlenmesi sırasında yasada emredilen geçerlilik koşullarını denetlemesi ve yasanın emredici hükümlerine uygun şekilde sözleşmeler düzenleyerek kredi alacağını teminat altına alması gerektiği, belirtilen şekilde işlem yapılmadan, geçersiz şekilde oluşturulan sözleşme ile feri nitelikte borç üstlenen kefilin sorumlu tutulmasını hukuk düzeninin himaye etmeyeceği, davacı kefilin sorumlu olduğu azami miktar ile kefalet tarihi ve müteselsil kefalet ibaresinin davacının eli ürünü olmaması nedeniyle 25/04/2023 tarihli 1.500.000 TL limitli sözleşmenin geçersiz olduğu anlaşıldığından davacının, davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine karar verilerek mahkememizce aşağıdaki şekilde hüküm olışturulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile, davacı kefilin 25/04/2013 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi kapsamında aynı tarihli kefaletinin GEÇERSİZ OLDUĞUNA, bu kapsamda davacının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-Alınması gereken 6.079,59‬-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 1.519,90-TL harcın mahsubu ile eksik kalan ‭‭‭4.559,69‬-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.519,90-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-Davacının yaptığı ilk masraf 54,40 TL, 4.250,00 TL bilirkişi ücreti, 298,35-TL posta gideri olmak üzere toplam 4.602,75‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
7-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.15/05/2024

Katip ...

Hakim ...