İSTANBUL 6. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/675 Esas
KARAR NO : 2024/346

DAVA : Sermaye Piyasası Kanunundan Kaynaklanan (İtirazın İptali)
DAVA TARİHİ : 04/10/2022
KARAR TARİHİ : 04/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Sermaye Piyasası Kanunundan Kaynaklanan (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin sermaye piyasasında faaliyet gösteren bir aracı kurum olduğunu, davalı ile müvekkili şirket arasında sermaye piyasası kanunu ile ilgili alt mevzuatta öngörülen usul ve bilgilendirme kuralları çerçevesinde davalının yaptığı işlemleri kapsayan Sermaye Piyasası işlem sözleşmeleri ve yine mevzuatın öngördüğü her türlü bilgilendirme formları imzalandığını, davalı “Okudum, anladım, teslim aldım” şerhi düşerek Sermaye Piyasası Faaliyetleri Çerçeve Sözleşmesini imzaladığını, Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar ve ... A.Ş. ... imzalayarak ... işlem yapmıştır. Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar ve .. A.Ş....Pozisyon Kapama Seviyesi Formu elektronik ortamda imzalandığını, davalı 20.10.2021 tarihinde 90.000.-TL ile Sermaye Piyasası işlemleri yapmaya başlamış; kısa sürede hesabına aktardığı tutarlar ve elde ettiği kazançla portföy değerinin 1.538.795,44 TL'ye ulaşmasını takiben, 24.11.2021 tarihinde 1.538.790,00 TL'yi başka bir banka hesabına aktarmış ve 29.11.2021 tarihinde 250.000.-TL ile Sermaye Piyasası işlemleri yapmaya devam ettiğini, 20.12.2021 tarihinde Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın kur korumalı vadeli hesaba ilişkin kararlarından sonra dolar kuru 18 TL'den 11 TL'ye kadar gerilemiş ve 21.12.2021 tarihinde... A.Ş. tarafından ...'nda işlem gören USD/TL, EUR/TL, RUB/TL ve CNH/TL döviz vadeli işlem sözleşmeleri ile Gram/TL altın vadeli işlem sözleşmelerinde uygulanan %10 oranındaki alt fiyat limiti oranlarının %80'e çıkarılması nedeniyle ...'nda dolar kuru 3,80 TL'ye kadar düştüğünü, dolar kurundaki dalgalanma ve teminat oranının yükseltilmesi nedeniyle davalının portföyünün riskli duruma geldiğini ve Yatırım Danışmanı tarafından Davalı aranarak taraflar arasındaki Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar'ının 20.3. maddesi uyarınca teminatını tamamlaması gerektiği bildirildiğini, davalı teminatı tamamlamadığından, Davalının ... Borsasında gerçekleştirdiği işlemler nedeniyle 22.12.2021 tarihi itibarıyla ... A.Ş.'ye 1.119.539,97 TL borcu doğmuştur. Davalının ... A.Ş.’ye olan 1.119.539,97 TL borcu Müvekkil Şirket tarafından ödendiğini, davalının hesabında bulunan 68.484,96 TL davalının borcuna mahsup edilmesini müteakip davalı Müvekkil Şirkete 1.051.055,27 TL borçlu bulunmaktadır. İlgili mevzuat ve taraflar arasındaki sözleşme uyarınca Davalı, Müvekkil Şirket tarafından ...A.Ş.’ye Davalı adına ödenen 1.051.055,27 TL borcunu derhal Müvekkil Şirkete ödemesi gerekirken söz konusu ödemeyi yapmamış; ödeme ihtarı bir kez de ... 16. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numarasına kayıtlı İhtarname ile tekrarlanmış olmasına rağmen Davalı ödeme yapmamakta direnmiştir. Müvekkil Şirket tarafından davalı borçlu aleyhine 24.01.2022 tarihinde ... 4. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatılmıştır. Davalının icra takibine itirazı nedeniyle ilamsız icra takibi durduğunu belirterek; Sermaye Piyasası Mevzuatı ve taraflar arasındaki Sermaye Piyasası Faaliyetleri Sözleşmesi uyarınca, Müvekkil Şirket tarafından davalının ...Bankası A.Ş.'ye borcu ödendiğinden, fer'ileriyle birlikte ödenen tutarın tahsiline ilişkin ... 4. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyasından başlatılan icra takibine karşı davalı borçlunun haksız itirazının iptaline, icra takibinin toplam alacak tutarı olan 1.112.759,36 TL üzerinden devamına, davalının takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra-inkar tazminatına mahkum edilmesine, icra giderleri ,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davanın tüketici Mahkemesinde açılması gerektiğini, öncelikle yetki itirazlarının olduğunu, davacının taleplerinin zamanașımına uğradığını, zamanaşımı yönünden davanın reddine karar verilmesini gerektiğini, davacının davalıyı işlem yapmaya hileli davranışlarla yönelttiğini, davalının davacı şirketten yatırım için en ufak bir talebimin olmadığı, davalının ömrü boyunca biriktirdiği parayı davacı aracı kurumun bağlı bulunduğu dava dışı ... Bankası A.Ş.’deki hesabına aktarması ile başladığını, davalının yüklü miktarda parayı ... Bankası ... şubesine aktarması sonrasında banka şubesi çalışanının davalıyı aradığını ve bu parayı TL cinsinden tutmamasını, kendi bankalarının güvencesi altında bulunan ...A.Ș nezdinde hesap açarak fiziken sarrafa gitmeden herhangi bir zahmete girmeden menkul alışverişi yapabileceğini ve ... çalışanlarını kendisine yönlendireceğini bildirdiğini, davalının hiçbir talebi olmaksızın, kısa bir süre sonra davacı kurum çalışanlarının 22.10.2021 tarihinde davalının iş yerine geldiğini, her ne kadar davacı kurumun, davalıyı sermaye piyasası ürünleri ve piyasalar ve işleyiş tarzı ile ilgili bilgilendirdiğini belirtmiş ise de bu bilgilendirmelerin hiç birini yapmadığını, parasının TL cinsinde kalmasına oranla çok daha fazla değerlenebileceğini, ...sisteminde 1’e 10 kazanıldığının ve kaybedilirse de on katı kaybedildiğinin belirtildiği, hayatı boyunca tek bir yatırım işlemi dahi yapmamış olan davalının, davacı tarafından sanki davalı "90.000 TL'yi çok kısa sürede yapılan yatırım işlemleri ile 1.538.790 TL'ye ulaştırmış gibi aktarılmışsa da bu iddiaların gerçeğe aykırı olduğunu, davalının bu işlemlere 1.250.000 TL ile başladığı ve elde etmiş olduğu 250.000 TL kar sonucu yatırım faaliyetlerini sona erdirmek için parasını çekerek sistemden ayrıldığını, ancak yine davacı kurumun çalışanı tarafından yönlendirilmesi ve ikna edilmesi ile tekrar sisteme sadece 250.000 TL’lik karı ile giriş yaptığını, davacı kurum çalışanının davalının yalnızca 250.000 TL'lik karı ile sisteme giriş yapmasını, en azından yine kazanabileceğini ve kaybetmesi durumunda en fazla bu 250.000 TL'lik karın gideceğini belirttiğini, davacı tarafın iddialarının davalıyı ağır kusuru ile ve hukuka aykırı fiilleri ile zarara uğrattığını, sözleşmeye aykırı davrandığını ikrar etmekte olduğunu, davalının zaten davacı kurumca iddia edildiği gibi davacıya borcunun bulunmadığını, davacı kurum her ne kadar davalıya ... 16.Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderildiğini, davalıya rücu hakkı bulunmadığı gibi, mevzubahis sözleşme taraflarınca butlan sebebiyle iptal edildiğinden ve genel işlem şartlarını haiz olması bakımından hiçbir şekilde bağlayıcı ve geçerli bir sözleşme olmadığını, davacının, elektronik ortamda bu testi kendisi doldurmuş olabileceği, bu konuda savcılık nezdinde şikâyet haklarının saklı olduğunu, davalıya bu denli riskli yatırım faaliyetlerine başlamadan önce hiçbir demo hesap açtırılmadan, hiçbir deneme süresi tanınmadan, derhal işlem yapılmaya başlandığını, davacının, hiçbir delile dayanmaksızın, tamamen kurmaca ve gerçeğe aykırı bir beyanla davalının, sermaye piyasası işlemleri ve özellikle ... (vıop) işlemlerinde son derece tecrübeli ve profesyonel bir yatırımcı olduğunu, davacının sandığı gibi davalının 90.000 TL ile işlemlere başlayıp çok kısa sürede 1 milyon küsür liralık portföye ulaşmadığını, davalının zaten 1 milyon 250 bin TL ile yatırımına başladığını, hepi topu kazandığı 250.000 TL'nin tamamını kaybettiği gibi, yatırmış olduğu ana parasının tamamını da kaybettiğini ve davacı kurum tarafından talep edilen milyonluk tablolarla karşı karşıya kaldığını, davalı tarafça keşide edilen ... 23. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile iptal edildiğini, davacı aleyhine taraflarınca ... 5. Tüketici Mahkemesi'nin ... esas numaralı dosyasında 'menfi tespit ve tazminat davası' ikame edildiğini, davanın halen derdest olduğunu, bu dava dilekçesinde dayandıkları hukuki vakıaların, işbu davanın da konusunu teşkil ettiğini, davacı aracı kurum ile davalı arasında 22.10.2021 tarihli sermaye piyasası faaliyetleri çerçeve sözleşmesi ve eki niteliğindeki sözleşmelerin akdedildiği, ancak bu sözleşmelerin bütününün, gerek genel işlem şartı niteliğini haiz olması gerekse davacı tarafından sermaye piyasası kanununun amir hükümleri gereği gerçekleştirilmesi gereken aydınlatma yükümlülüklerine aykırı olarak davalının iradesini sakatlayacak biçimde imzalatıldığından, hukuka aykırı olarak akdedildiğini, davalı hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklının, takip konusu alacağın % 20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE /
Dava; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
... 4. İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 1.112.759,36-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu ve fakat davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İ.İ.K.nun 62. maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran da, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.
Uyuşmazlığın konusunun Taraflar arasında mevcut Sermaye Piyasası Faaliyetleri Sözleşmesi uyarınca davacı şirket tarafından davalının temerrüde düşerek ... A.Ş'ye borçlandığı tutarın davacı aracı kurum tarafından ödenmesi sonrasında ödenen bedelin tahsili için ... 4 İcra Dairesinin ... sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemi olup uyuşmazlığın davaya bakmaya mahkememiz görevli ve yetkili olup olmadığı, davanın zaman aşımı süresi içinde açılıp açılmadığı, davalının borçlu olması halinde miktarı noktasında toplandığı görülmüştür.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... 4. İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı takip dosyası Uyap üzerinden celp edilerek dosya arasına alınmış, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
E. Bankacı, Sermaye Piyasası Kurulu Eski Başkanı, ... Üniversitesi ve ... Ticaret Üniversitesi E. Öğretim Üyesi ..., S.M. Mali Müşavir,Bağımsız Denetçi,Sermaye Piyasası ve Finans Uzmanı ..., CPA, Risk Yönetim Uzmanı ... tarafından düzenlenen 06/03/2024 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına ibraz edilmiştir.
Taraf iddia ve savunmaları ibraz edilen deliller, hükme esas alınan bilirkişi raporu ile Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Davacı aracı kurum ile ... hesap numaralı davalı Erhan Uğurlu arasında aracı kurum tarafından gerekli bilgilendirmelerin yapılarak Sermaye Piyasası Faaliyetleri Çerçeve Sözleşmesi imzaladığı, Davalının ayrıca Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar ve... A.Ş. ... Çağrısız Pozisyon Kapama Seviyesi Formunu imzalayarak ...işlem yaptığı, Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar ve... A.Ş. ... Çağrısız Pozisyon Kapama Seviyesi Formunun elektronik ortamda imzalandığı ,
Davalı Şirketin MTK üyesi bir aracı kurum olup yönetmeliğin:
18/1. maddesinin "MTK üyeleri, kendileri veya müşterileri adına aldıkları pozisyonlar için ... tarafından kullanılan ve ilgili piyasa yönergeleriyle belirlenen yöntemler çerçevesinde hesaplanan tutarda teminatı ... tarafından belirlenen hesap ve/veya hesaplara yatırmak zorundadır.»;
21/1. maddesinin «MTK üyesine bağlı müşteri hesaplarındaki teminat açıklarının tamamlanmasından ilgili MTK üyesi sorumludur.» şeklindeki hükümleri uyarınca, Davalı tarafından ... A.Ş.'ye ödenmesi gerekirken ödenmeyen teminat açıklarının tamamlanmasından Davacı Şirketin sorumlu olduğu, davacı Şirketin mevzuattan doğan bu sorumluluğunun, Davalı ile Davacı Şirket arasındaki Sermaye Piyasası Faaliyetleri Çerçeve Sözleşmesinin 48.1. Maddesi uyarınca Merkezi Karşı Taraf olarak hareket ettiği, Merkezi Karşı Taraf, alıcıya karşı satıcı, satıcıya karşı da alıcı rolünü üstlenerek, ilgili mevzuatta belirlenen sınırlar saklı kalmak kaydıyla takasın tamamlanmasını taahhüt eder.» şeklindeki hükmü uyarınca davalının 20.10.2021 tarihinde Sermaye Piyasası işlemleri yapmaya başladığı, 20.12.2021 tarihinde vadeli işlem sözleşmelerinde uygulanan %10 oranındaki alt fiyat limiti oranlarının %80'e çıkarılması. Dolar kurundaki dalgalanma ve teminat oranının yükseltilmesi nedeniyle davalının portföyünün riskli duruma geldiği ve Yatırım Danışmanı tarafından kendisinin aranarak Türev Araçların Alım Satımına Aracılık Faaliyeti Özel Şartlar'ının 20.3. maddesi uyarınca teminatını tamamlaması gerektiğinin bildirildiği, davalının teminatı... A.Ş. ... Çağrısız Pozisyon Kapama Seviyesi Formu'nda belirtilen oranı karşılamadığından, davacı ... tarafından açık pozisyon büyüklüğünü azaltmak suretiyle teminat eksikliğini tamamladığı, Davalının ...’ta gerçekleştirilen vadeli işlemlerde piyasanın kuralları gereği Davalının ödemediği teminat eksiği borcunu Davacı aracı kurumun ...’a her halde ödemek zorunda olduğu,davalının hiçbir ihbar veya bildirime gerek olmaksızın temerrüde düşmüş sayılacağı işbu sözleşme’de belirlenen temerrüt hükümlerinin uygulanabileceği ve/veya belirli bir Açık Pozisyondan kaynaklanan temerrüdün tüm Açık Pozisyonları etkileyebileceği ve bu doğrultuda herhangi bir ihbar veya bildirimde bulunmaksızın Açık Pozisyonlarının bir kısmının veya tamamının Ters İşlem ile tasfiye edilebileceği ve pozisyon kapama işlemi nedeniyle maruz kalabileceği zararın tümünün kendisine ait olduğunun davalı tarafından kabul edildiği, Davacının Davalıya ait ... müşteri numarası ile ilişkilendirmek suretiyle 22.12.2021 tarihinde 1.119.539,97 TL’yi “...” açıklaması ile yatırdığı, ibraz edilen bilirkişi raporunda belirtildiği üzere: dinlenilen ses kaydı ile Davalının yatırım bilgi ve tecrübesinin bu işlemleri ve sonuçlarını yetkin bir şekilde kavramaya tam yeterli olmamasına rağmen kendi yatırım isteği ve arzusu, kâr etme güdüsü sebebiyle Davacı temsilcisinin bir yönlendirmesi olmadan, tamamen kendi iradesiyle işlemlerin çoğunluğunu kendisinin gerçekleştirdiği, davalının ... borsasında gerçekleştirdiği işlemler nedeniyle 22.12.2021 itibarıyla ... A.Ş..'ye ödemesi gereken 1.119.539,97 TL davalı tarafından ödenmediğinden merkezi karşı taraf yönetmeliğinin 18/1. ve 21/1. maddeleri uyarınca davalının borcunun davacı şirket tarafından ödendiği ve bu tutarın davalı hesabına davacı şirket alacağı olarak kaydedildiği ancak Davalının bilgi ve tecrübe eksikliği açıkça anlaşılır durumda iken Davacı temsilcisinin Davalıyı işlem yapmaya teşvik eder nitelikteki yönlendirmelerinin de Davacı tarafın sorumluluğunu gerektirdiği, bu kapsamda mahkememizce %20 oranında müterafik ksur indirimi yapılması gerektiği kanaatine varılmış Davacının 31.12.2021 tarihinde Davalının hesabında oluşan 1.051.055,27 TL eksi hesap bakiyesini dikkate alarak 1.051.055,27 TL Asıl Alacak üzerinden takip başlattığı davalının 11.01.2022 tarihine kadar 11 gün için 1.051.055,27 TL anapara üzerinden hesaplanan 20.219,97 TL işlemiş faiz, bu faiz üzerinden yüzde 5 oranında hesaplanan 1.011,00 TL BSMV ile birlikte Davacının Davalıdan toplam alacağının 1.072286,24 TL olarak hesaplandığı, %20 oranında indiririm yapılması ile 857.828,99 -TL üzerinden takibin takip koşulları ile devamına, karar vermek gerektiği kanaatine varılmış bu kapsamdae kusur irdelemesi yapılması nedeni ile alacağın likit olmadığı kanaatine varılarak icra inkar tazminatı talebi yerinde görülmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... 4. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın KISMEN İPTALİ ile hesap olunan alacaktan takdiren %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle bulunan 857.828,99-TL üzerinden takibin takip koşulları ile devamına, fazla istemin REDDİNE,
2-Koşulları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 58.598,30-TL nispi karar ve ilam harcından 13.439,35-TL peşin alınan harcın mahsubuna, bakiye 45.158,95-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafça yatırılan 13.439,35-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 124.361,19-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 40.239,56-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 12.371,70-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre %78'inin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı tarafından dosya üzerinde yapılan yargılama gideri bulunmadığından ve yatırılan gider avansı olmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
9-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
10-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) 1.216,80-TL'sinin davalıdan, bakiye 343,20-TL'sinin ise davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/06/2024

Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır