İSTANBUL 6. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/739 Esas
KARAR NO : 2024/195

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/11/2021
KARAR TARİHİ : 14/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; davacı/alacaklı şirketin, davalı/borçlu şirketten 28/08/2021, 30/08/2021, 06/08/2021, 05/08/2021, 31/07/2021, 30/07/2021, 15/07/2021, 13/07/2021, 10/07/2021 tarihli faturalardan kaynaklanan 102.447,81-TL alacağının bulunduğunu, bu alacağın tahsili amacıyla davalı/borçlu şirket aleyhine ... 5.İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyası ile icra takibinin yapıldığını, davalı/borçlunun işbu icra takibine; 29/09/2021 tarihinde davacı/alacaklıya karşı 25.324,03-TL borcu bulunduğundan bahisle kısmi itiraz ettiğini ve işbu vaki haksız itiraz ile takibin durduğunu, davalı/borçlu tarafından 04/10/2021 tarihinde ... 5.İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına 25.325,00-TL ödeme yapıldığını, taraflarınca arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ve fakat davalı tarafça katılım sağlanmaması nedeniyle anlaşmanın sağlanamadığını, davalı/borçlu şirketin davacı müvekkili şirkete borcu bulunmadığından bahisle dosya borcuna itiraz ettiğini, davalı/borçlu tarafından dosya borcuna yapılan itirazın haksız ve mesnetsiz olduğunu beyanla fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla haksız itirazının iptaline ve takibin devamına, dava konusu alacağın davalı/borçludan tahsiline, davalı/borçlunun İİK md.67/2 gereğince hükmolunacak meblağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı/borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin, davacı şirketten bünyesindeki restoran için karides, balık ahtapot, midye gibi balık ürünlerinin alımını yaptığını, deniz ürünleri alınan firmanın davacı ..., müvekkili şirketin siparişi olduğunda ürünleri getirmekte aynı gün işletme müdürü ... ile hesaplaşma, alacak borç miktarını belirlediğini, sipariş edilen deniz ürünlerinin davacı şirketin elemanı ... (Soyismi bilinmemekte) tarafından teslim edildiğini, müvekkili şirketin 2021 yılı Ağustos ayına kadar ödemesi gerekli bedelin 20.000,00-TL'si civarında olduğunda .... elemanı restorana gelerek ve sürekli arayarak şirket tarafından ödeme yapıldığında yeni siparişlerin teslim edeceğini söylediğini, zaten müvekkili firmanın ticari defterleri incelendiğinde yüksek miktarlı siparişte vermediğini, ancak nedense 2021 yılı Ağustos ayında müvekkili firmanın hiç bu kadar yüklü alışverişi olmamasına rağmen ... temsilcisi ... (Soyismi bilinmemekte) İşletme müdürüne gelip konuşmadığını ve ürünlerinin de mutfak şefi olan ... ile işletme dışında buluşarak ona teslim ettiğini, müvekkil şirketin Ağustos 2021 aylarında faturaların yüklü olduğunu fark edince durumdan şüphelendiğini, bu arada araştırma yaptığını ve aslında;
-06.08.2021 tarih, ... seri no.lu ve 15.632,63-TL'lik,
-28.08.2021 tarih, ... seri no.lu ve 33.169,50-TL'lik,
-30.08.2021 tarih, ... seri no.lu ve 26.384,62-TL'lik
faturalar içeriğinin toplamda 75.186,75 TL'lik deniz ürünlerinin ... tarafından teslim alındığı ancak hiç restorana, işletmeye girmediğinin anlaşıldığını, ... ile yapılan bir görüşmede siparişleri kendisinin verdiğini, siparişe konu ürünlerinin ise işletme dışında teslim aldığını, faturaları müvekkili şirkete kestirdiğini açıkladığını, Ağustos ayındaki bu bahsi geçen 3 faturayı kendi çektiğini kabul ettiğini, müvekkili şirket tarafından bahsi geçen 3 adet faturalara istinaden ... 14.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderilerek itirazların yapıldığını, malların teslim alınmadığı, böyle bir sipariş verilmediği belirtilmiş ise de davacı şirket tarafından müvekkili şirket aleyhine ... 5.İcra Müdürlüğü'nün ... Es. Sayılı dosyası ile icra takibinin başlatılmış olduğunu, müvekkil şirketin akabinde ... 5.İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına kendisine teslim edilen ürünlerden kaynaklı 25.325,00-TL kendi borcunu ödeme yaparak tüm cari hesap borcunu kapattığını, icra takibine konu veya cari hesaba ilişkin herhangi bir borcunun kalmadığını, taraflarınca ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... sayılı soruşturma no.lu dosyası ile hem ... hakkında hem de ... elemanı ... (soy ismi bilinmemektedir.) şikayette bulunulmuş olup dosyanın halen derdest olduğunu, bahsi geçen 3 adet fatura dışında kalan ve davacının ibraz etmiş olduğu diğer faturalar ve içeriği malların müvekkili şirketin gerçek borcunu gösteren ve kabul edilen faturalar olup bu faturalarında zaten müvekkili firma tarafından ödenmiş olduğunu, ekte cari hesap ekstresi mevcut olup davacı şirkete en son ... 5.İcra Müdürlüğü'nün ...Es. Sayılı dosyasına 25.325,00-TL ödeme yaparak tüm cari hesap borcunu kapatmış olduğunu, faturalara veya cari hesaba ilişkin bir borcu kalmadığını, müvekkili şirketin mal alımı yapmadığı faturalara ilişkin yukarıda detayları belirtilen 3 adet faturaya ilişkin borcu bulunmamakta olup diğer yandan bu faturalar dışında kalan diğer faturalara ve cari hesaba ilişkinde ödeme nedeni ile herhangi bir borcu kalmadığını beyanla davacı tarafa herhangi bir borcunun olmaması sebebi ile açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
KANITLAR /
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, taraf şirketlerin İTO kayıtları dosyamız arasına alınmış, ... 5.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve ... 18.Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyaları UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmış, davacı şirketin BS, davalı şirketin BA formları celbedilmiş, tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin 20/09/2022 tarihli ara kararının (2) numaralı ara kararı ile; "Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre, ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için tarafların 2021 yılı Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde Mahkememizce re'sen seçilecek olan SMMM bilirkişi vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda SMMM bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 09/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
-Davacı ve davalı tarafça ibraz edilen yasal defterlerin (HMK md.222) sahipleri lehine delil niteliklerinin bulunduğu,
Davacı yasal defter kayıtlarına göre 23.09.2021 takip tarihi itibari ile davacı asıl alacağının 102.447,81-TL'si olduğu,
Davalı yasal defter kayıtlarına göre 23.09.2021 takip tarihi itibari ile davacı asıl alacağının 25.324,03-TL'si olduğu,
-Taraflar arasındaki hesap farkı ile ilgili rapor içinde açıklandığı üzere 75.186,75-TL'lik faturaların davalının hesaplarına eklenmesi gerektiği, Diğer taraftan 1.937,00-TL'lik devir farkının ise davacı alacağından gerektiği nazara alındığında davacının takip tarihi ile asıl alacağının 100.510,81-TL'si olacağı,
-Davalının davacı taraf ile kurduğu ticari ilişki kapsamında tanzim edilen takibe konu edilen e-faturalar ile ilgili tarafların Ba Bs mutabakatının (5.000,00-TL Limitini aşanlar ve takibe konu edilenler) olduğu, Davalının icra takibine yaptığı itirazda takibe dayanak olan cari hesap ekstrası içeriği e-faturaların içeriği mal ve/veya hizmetleri almadığına dair ihtarla itirazı olsa da büyük alım bildirimlerinin yapılmış olduğu, davalının takip dayanağı hesap ekstralarında yer alan faturalar içeriği mal ve/veya hizmetleri aldığına dair kabulü olarak değerlendirilmesi gerektiği, davacı tarafın sahibi lehine delil niteliği bulunan yasal defterlerinde takibe konu alacağın aynen kayıtlı olduğu dikkate alındığında 23.09.2021 takip tarihi itibari ile Davalı taraftan 100.518,81-TL'si asıl alacaklı olduğunun ispatlandığı,
Davalı tarafın TBK. m 117 uyarınca rapor içeriğinde ayrıntısı verildiği üzere 23.09.2021 Takip tarihi itibari ile mütemerrit olduğu nazara alındığında takip tarihi öncesinde işlemiş faiz tahakkukunun mümkün olmadığı,
23.09.2021 tarihli 104.469,89-TL'lik takip miktarı ile karşılaştırıldığında 3.950,88-TL fazla talebin olduğu, fazlalığın işlemiş faizden ve devir farkından kaynaklandığı,
Bu itibarla takibin 100.518,81-TL'si üzerinden devamı ile davalının mütemerrit olduğu nazara alınmak suretiyle 23.09.2021 takip tarihinden itibaren talep doğrultusunda davacı asıl alacağı 100.518,81-TL'sine davacı talebi doğrultusunda 3095 Sy.K.nun 4489 Sy.K.nun ile değişik 2.Maddesi gereğince T.C Merkez Bankası tarafından dönemde Kısa Vadeli Avans Kredilerine uygulanan faiz oranları (01.01.2021-31.12.2021 tarihleri arası %16,75; 01.01.2022 sonrası %15,75) üzerinden basit usulde(3095 Sy. K. m3)temerrüt faizi tahakkukunun uygun olacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 16/11/2023 tarihli duruşmasının (2) numaralı ara kararı ile; ''Davalı vekilinin tanık dinletme talebinin -HMK md.200 gereğince ve ceza dosyası nazara alınarak- reddine'' karar verilmiştir.
Mahkememizin 16/11/2023 tarihli duruşmasının (3) numaralı ara kararı ile; "Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ile beyan ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişiye tevdiine" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda SMMM bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 06/02/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
-...Davalı tarafın defterlerinde görülmeyen 3 adet faturanın davalı tarafça bildirimlerinin yapılmış olduğu, taraflar arasında tam mutabakatın sağlanmış olduğu, işbu faturaların dosya içeriğinde aynen görüldüğü, Diğer taraftan davalı hesap ekstresinde görülmeyen ancak davalı tarafça bağlı olunan vergi dairesine bildirimleri yapılan;
06.08.2021 14.474,66 1.157,97 15.632,63
28.08.2021 30.712,52 2.456,98 33.169,50
30.08.2021 24.430,20 1.954,42 26.384,62
Faturaların e-fatura sisteminden tanzim edildiği, davalı tarafın söz konusu fatura içeriklerine TTK kapsamında itiraz ettiğine dair vesaiklerin dosya kapsamında bulunmadığı, davalı tarafça bu hususları değiştirecek herhangi bir vesaikin dosya kapsamına sunulmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi raporları teknik açıdan yeterli, denetime açık ve bilimsel verilere dayalı görülerek Mahkememizce hükme esas alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /
Dava, alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.
... 5.İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyanın dosyamız arasına alındığı ve takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 104.459,86-TL alacağın ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu, davalının yasal süresi içinde vaki kısmi itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nun 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki kısmi itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67.maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı tespit olunmuştur.
HMK'nun 320/2.maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının davaya konu ve takibe dayanak faturalar nedeniyle davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağının varlığı ve miktarı, işlemiş faiz, temerrüt ve icra-inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı ile davalı tarafından icra takibine vaki kısmi itirazın haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Özel hukuka ilişkin bir uyuşmazlıkta, hâkim kural olarak, doğduğu iddia edilen bir hukuksal sonucun, gerçekten doğup doğmadığını belirleyebilmek için o hukuksal sonucu öngören hukuk kuralındaki olumlu veya olumsuz koşulların (öğe olayların), somut olarak ortaya çıkıp çıkmadıklarını kendiliğinden araştıramaz. O hukuksal sonucun doğduğunu iddia eden tarafın, gerçekleşmesi gereken koşulların, somut olarak gerçekleştiğini ispat etmesi gerekir. Genel ispat kuralı gereğince, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür (MK m.6). Bu bakımdan bir olguya bağlanan hukuksal sonuçtan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o olguyu ispat yükü altındadır (HMK m.190/1). Somut olayda ispat yükünün, çekişmeli olgulardan kendi lehine haklar çıkaran davacı taraf üzerinde olduğu kabul edilmiştir.
Taraflar arasında TTK'nın 89.maddesinde tanımlandığı şekilde yazılı bir cari hesap sözleşmesi yapılmamıştır. Taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığından aradaki ilişkinin açık hesap ilişkisi olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle de davacı taraf bu açık hesap ilişkisi nedeniyle alacağı talep edebilir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 25/04/2018 tarihli, 2017/19-903 esa, 2018/974 karar, 28/03/2018 tarihli 2017/19-1634 esas, 2018/633 karar, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 30/10/2018 tarihli 2016/20574 esas, 2018/5306 karar, 18/04/2016 tarihli 2015/15462 esas, 2016/6686 karar sayılı ilamları da bu yöndedir.
Takibe konu cari hesap ekstresinin kaynağı ise fatura alacağıdır. Fatura akdin kurulumuna değil, ifasına ilişkin belge olduğundan faturaya dayalı alacak talebinde bulunmak için öncelikle sözleşmesel ilişkinin kanıtlanması gerekir. Bu nedenle bu alacağın ispatı kural olarak davacıya aittir.
Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; Mahkememizce ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan inceleme neticesinde aldırılan ve itibar edilen bilirkişi raporlarına göre usulüne uygun tutulmuş taraf ticari defterleri itibariyle davacı, davalı taraftan dava tarihi itibariyle 75.185,81-TL alacaklıdır. Zira incelenen taraf şirketlerin ticari defterlerinden de anlaşılacağı üzere taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturaların davalı tarafa iletilmiş olduğu, davalı tarafın ilgili faturaları sistemde kabul etmiş olduğu, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturalara 8 gün içerisinde itiraz etmediği, tarafına düzenlenen faturaları kabul ederek 2021 yılı ticari defterlerinde kayıt altına alındığı tespit edilmiştir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında; davaya konu ve takibe dayanak olan faturaların davalı tarafa iletilmiş olması, davalı tarafın ilgili faturaları sistemde kabul etmiş olması başka bir deyişle iade edilmemiş olması, davalı şirketin tarafına düzenlenen faturalara 8 günlük yasal süre içerisinde itiraz etmemesi, tarafına düzenlenen faturaları kabul ederek 2021 yılı ticari defterlerinde kayıt altına alması, yine işbu faturaların davacı şirketin BS formunda, davalı şirketin ise BA formunda yer alması, davaya konu faturalara konu malları teslim alan kişinin davalı şirketin çalışanı olması ve davalı şirketin bu kapsamda adam çalıştıranın sorumluluğu (TBK md.66) kapsamında sorumlu olduğu, zira adam çalıştıranın sorumluluğunun kusursuz sorumluluk hali olduğu da nazara alınması ile Mahkememizce ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan inceleme neticesinde aldırılan ve itibar edilen bilirkişi raporlarına göre HMK'nun 222/3.Maddesi de dikkate alınarak davacının üzerinde bulunan ispat yükünü yerine getirdiği ve alacağın(75.185,81-TL) ispat edildiği anlaşılmıştır. Davalının bu durumda, bu bedele ilişkin varsa ödeme hususunu ispat etmesi gerekir. Davalının bu alacak yönünden ödeme hususunu ispat edemediği tespit edilmiştir.
Davacı taraf dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talebinde bulunmuştur.İİK'nın 67/1.maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir. Davanın kabulüne karar verilen alacak miktarının kayıtlara dayalı likit yani belirlenebilir bir alacak miktarı olduğu kanaati ile, İİK'nın 67/2.maddesi gereğince itirazın iptaline karar verilen 75.185,81-TL alacağın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davalının ... 5.İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı takibine yaptığı itirazın 75.185,81-TL asıl alacak yönünden İPTALİNE, takibin 75.185,81-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işletilecek ticari avans faizi yürütülmek suretiyle ve takip talebindeki diğer koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin ise reddine,
2-Hükmolunan 75.185,81-TL'nin %20'si oranında (15.037,16-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 5.135,94-TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 794,77-TL harcın mahsubu ile bakiye 4.341,17-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Kabul edilen miktar yönünden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 17.9000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Red edilen miktar yönünden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.937,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 59,30-TL başvuru harcı, 794,77-TL peşin harç, 2.100,00-TL bilirkişi ücreti ve 292,85‬-TL posta masrafları olmak üzere toplam 3.246,92-TL yargılama giderinden kabul red oranına göre (%97) 3.149,51-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin kabul ve red oranına göre (%97) 1.280,4‬0-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
8- ... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin kabul ve red oranına göre (%3) 39,60-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
9-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
10-Davalı tarafından yatırılan ve kullanılmayan 200,00-TL delil avansının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine,
11-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin huzurunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 14/03/2024

Katip
¸

Hakim
¸