İSTANBUL 6. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2019/484 Esas
KARAR NO : 2024/381

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/07/2019
KARAR TARİHİ : 26/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /
Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; Davalı tarafından müvekkili aleyhine ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasında 4.200 TL bedelli 20.05.2019 vade tarihli, 06.07.2018 düzenleme tarihli senet alacağı iddiası ile kambiyo senetlerine özgü yolla icra takibi başlatıldığını, müvekkili ile davalı arasında hiçbir ticari veya benzeri bir ilişkinin söz konusu olmadığını, davalı tarafından icra takibine konulan senette ''malen'' alacak olarak belirtilmişse de, taraflar arasında hiçbir ticari ilişki meydana gelmediğini, müvekkilinin davalı/alacaklıyı tanımadığını, davalı hakkında yaptıkları araştırmada ... Ticaret Odası kayıtlarına göre davalının "Teslim Araç Kiralama ..." ünvanı ile iştigal konusu araç kiralama olan şahıs şirketi olduğunun tespit edildiğini ancak müvekkilinin hiç bir zaman davalıdan bir araç kiralamadığını, müvekkil tarafından davalıya verilmiş bir senette bulunmadığını, müvekkilinin senetteki imzanın kendisine ait olup olmadığından da emin olmadığını, müvekkilinin 2018 yılı içerisinde sadece çalıştığı ... Ltd. Şti. Adına ve hesabına dava dışı başka bir şirketten araç kiraladığını, aracı şirketi adına teslim alan müvekkili asile teminat amacıyla boş senet imzalatıldığını, dava dışı Araç kiralayan şirkete aracı iade edilirken fatura karşılığı ödemesinin banka yoluyla yapıldığını, aracın hasarsız bir şekilde teslim edildiğini, taraflar arasındaki ilişkinin de bu şekilde son bulduğunu beyan ederek yargılama süresince; İİK 72 maddeleri gereğince ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmesinin önlenmesini, kaksız, hukuka aykırı ve dayanaktan yoksun ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı icra takibi nedeniyle müvekkilin davalı/alacaklıya borcunun olmadığının tespitini, haksız ve kötüniyetli takip nedeniyle %20'den aşağı olamamak şartı ile davalı alacaklının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, dava masrafları ile vekâlet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA /
Davalı taraftan herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı tarafın 6100 S. HMK m. 128 kapsamında süresinde cevap vermemenin sonucu olarak iddia olunan vakıaları tamamen inkar etmiş sayılmıştır.
KANITLAR VE GEREKÇE /
Dava konusu uyuşmazlığın; ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı takip dosyasına konu bono nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, bononun bedelsiz olup olmadığı noktasında olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekili dava dilekçesinde; ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ...E. Sayılı dosyasına, ... Bankası 06.07.2018 tarihli 8.850 TL bedelli 06.07.2018 tarihli dekonta, ... nolu 8.850 TL bedelli faturaya, İTO Kaydına, Sözleşmeye, Arabuluculuk son tutanağına, Bilirkişi incelmesine, tanığa, yemine ve sunulması caiz hertürlü delile delil olarak dayanmıştır.
... 9. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyası celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...soruşturma sayılı dosyası uyap sistemi üzerinden celbedilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
İlgili Vergi Dairesi'ne yazılan müzekkere cevabı ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
... Bankası'na yazılan müzekkere cevabı ve ekleri dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Dava; dava konusu takibe dayanak bono nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığına, senedin araç kiralama sözleşmesinin teminatı kapsamında alınmış bir teminat senedi olup olmadığına ilişkin menfi tespit davasıdır.
Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalıdadır. Fakat davacı (borçlu), davalının mevcut olduğunu iddia ettiği hukuki ilişkiyi sadece inkâr ediyor ise, hukuki ilişkinin hiç doğmadığını ileri sürerse, hukuki ilişkinin varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (HMK md. 190, TMK md.6). Alacaklının dayandığı senedin karşılıksız (teminat) olduğunun iddia edilmesi, alacağın ödeme, ibra ve takas gibi bir nedenle son bulduğunun ileri sürülmesi durumunda, ispat yükü davacı borçluya düşer.
Senede karşı ileri sürülen hukuki işlemlerin HMK madde 200'deki düzenleme uyarınca senetle ispatı zorunludur. HMK 201. maddesi gereği; senede bağlı olan her çeşit iddiaya karşı savunma olarak ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler, HMK’nın 203. maddesindeki istisna kapsamında kalmadığı sürece HMK 200. maddedeki ispat sınırının altında olsa dahi ancak senet (kesin delil) ile ispat edilebilir.
Bono, bağımsız borç ikrarını içeren bir senettir. Bu nedenle bir illete bağlı olması gerekmez ve kural olarak ispat yükü senedin bedelsiz olduğunu ileri süren tarafa aittir. Ancak senette borcun nedeni “mal” ya da “nakit” olarak belirtilmişse, davacının yazılı borç sebebine dayanmaya hakkı olacağından, ispat yükü bunun aksini ileri süren tarafa ait olacaktır (HMK’nın m. 191/1, TMK m. 6). Eğer yanlardan biri senet metninde yazılı kaydın doğru olmadığını söylüyorsa, buna senedin talili denmektedir. Talil senet metninde açıklanan düzenleme (ihdas) nedenine aykırı beyanda bulunma anlamına gelmektedir ve bu hâlde ispat yükü kaydın aksini iddia edene aittir.
Davaya konu 20.05.2019 vade tarihli 4200 TL bedelli senet metninde malen kaydı bulunmaktadır. Davalı ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasında mahkeme içi ikrar niteliğindeki beyanında senedin araç kiralama sözleşmesi kapsamında alındığını araçta meydana gelen hasar sebebiyle takibe konulduğunu belirterek senedin ihdas nedenini talil etmiştir. Senedin ihdas nedeninin davalı tarafından ihdas edildiği anlaşıldığından ispat yükü davalıya geçmiş olup davalı senet ile teminat altına alınan alacak miktarına ilişkin varsa kaza evrakları, kazadan doğan talep edilebilecek hasar bedeline ilişkin uğranan zarara yönelik delillerini sunmamıştır. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2017/8629 E. 2019/4398 K sayılı kararı) Bu nedenle yargılama aşamasında dosya borcunun ödendiği ve talebin istirdada dönüştüğü göz önünde bulundurularak davanın kabulüne davacının ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... 9 sayılı icra dosyasında takibe konulan senet nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine, icra dosyasına yapılan 5.033,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdadına ve davalı aleyhine %20'si oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM / Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;
1-Davanın kabulü ile; davacının ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı icra dosyasında takibe konulan senet nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine, icra dosyasına yapılan 5.033,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdadına,
2-Davalı aleyhine %20'si oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 427,60-TLkarar ve ilam harcından, davacı taraftan peşin yatırılan 73,49-TL harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 354,11-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve (3) numaralı maddede mahsup edilen 73,49 harcın, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A....T.'deki esaslara göre belirlenen 4.303,22 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 44,40-TL başvurma harcı ve 315,90-TL posta giderleri ve diğer giderler olmak üzere toplam 360,30-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Hukuk Muhakemeleri Yasasının 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde, hüküm kesinleştiğinde ve talep edildiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin huzurunda, diğer tarafın yokluğunda dava konusu miktar dikkate alındığında kesin olmak üzere karar verildi.26/06/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır