İSTANBUL BÖLGE ADLIYE MAHKEMESI 3. HUKUK DAİRESİ

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/563
KARAR NO : 2024/515

DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ : 14/08/2023
KARAR TARİHİ : 19/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ---- nolu ZMM Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı, davalı ---- adına kayıtlı ve davalı --- sevk ve idaresindeki ---- plakalı aracın, 13.08.2021 tarihinde asli ve tamamen kusurlu olduğu belirtilen, müvekkili şirket’ in sigortalısı ---- adına kayıtlı----- plakalı araca çarpması sonucu çift taraflı meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasına dair fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, davalarının kabulü ile; 6.284,63 EURO tutarındaki hasar bedelinin (fiili ödeme tarihindeki ---- Efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığının) müvekkil şirket tarafından yapılan ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan (------azami ZMM Trafik poliçe limiti ile sorumlu olmak kaydıyla) müşterek ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :Davalı ----- Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Başvuruya konu talepler zamanaşımına uğradığından taleplerin zamanaşımı nedeniyle reddini, teminat limitinin tamamının ödenmesi nedeniyle işbu başvurunun reddini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla her halükarda dosyanın konusunda uzman bilirkişiye tevdii ile yukarıdaki ilkeler ışığında Türkiye piyasa koşulları dikkate alınarak gerçek zararın tespit ettirilmesini, araçta meydana gelen zararın ZMMS Sigortası Genel Şartları B.2. maddesi kapsamında gerçek zararın tespit ettirilmesini, her durumda bunun Yargıtay kararları uyarınca Türk piyasasına göre, Türk Lirası üzerinden yapılmasını, hasar bedeline ilişkin talepleri karşılanmış olması nedeniyle başvurunun reddini, müvekkili şirketin temerrüde düşmediği, hasar bedeli zararının ödendiği dikkate alınarak yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasını talep etmiştir.

CEVAP :Davalılar ---- ve ------ vekili cevap dilekçesinde özetle; Fazlaya ilişkin hakları saklı almak kaydı ile, tebligatın usulsüz olduğunun tespiti ile dilekçeler teatisine dönülmesine, davanın zamanaşımı yönünden reddine, haksız ve kötüniyetli davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle; KUSUR YÖNÜNDEN: Davalı şirkete sigortalı araç sürücüsü ---- plaka sayılı ------ marka araç sürücüsü), diğer davalı ----- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı tarafa sigortalı dava konusu (---- plaka sayıl----marka/tip, ---- model) araç sürücüsü dava dışı ------ kusursuz olduğu, (Kusur oranı ile ilgili sadece teknik görüş bildirilmiş olup; bu husustaki hukuki değerlendirme ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu) HASAR YÖNÜNDEN: Dava konusu ----- plaka say---- marka/tip, ---- model otomobilin ----- koşullarında kaza tarihi itibariyle dava konusu kaza öncesindeki serbest piyasa koşullarındaki piyasa rayiç değerinin ortalama 28.000,00 EUR ve kaza sonrası-sovtaj değerinin 15.000,00 EUR olabileceği, hesaplanan bu tutarın ------ piyasa koşullarına göre kabul edilebilir makul fiyat aralığında ve dosya kapsamına uygun olabileceği, Dava konusu ----- plaka sayılı otomobildeki toplam hasarlı parça, malzeme ve işçilik tutarının 6.070,04 EUR olabileceği, aracın rayiç ve sovtaj değeri dikkate alındığında, aracın tamirinin ---- şartlarında ekonomik olduğu, 13/08/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin, -----plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Dosya kapsamında ------ antetli, göndereni davalı -----lehdarı ---- Sigorta olan, 01/09/2023 tarih ve 1.451,63 EUR tutarlı ödeme dekont örneği bulunduğu, Dosya kapsamında davacı ---- antetli, aracın ekpertizini yapılan servis adına düzenlenmiş, ---- hasar nolu, ----- Referans: Fatura Nolu, "Onarım maliyeti" 6.584,62 Euro -"Muafiyet" 300,00 EUR= 6.284,62 Euro kalan tutarını hesaba aktarıyoruz, fatura numarası: ---- şeklinde ibareler olan belge bulunduğu, Onarımın yapıldığı belirtilen ----- şirketine ait ----- nolu fatura ve ödeme belgesine rastlanmadığı, ALACAK VE SORUMLULUK YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMESİ : Davaya konu----- plakalı aracın 13.08.2021 olay tarihini kapsayan 24.10.2019 / 04.11.2023 tarihleri arası ----- ünvanlı sigorta kuruluşuna ----- numaralı sigorta poliçesi ile sigortalı olduğuna ilişkin sigorta poliçesinin bir suretinin, iş bu dosya içerisine ibrasının ( dosyaya celbinin) sağlanmasından sonra sonuca gidilmesi gerektiği, ----tarafından, davaya konu 13.08.2021 tarihli trafik kazasına bağlı olarak ---- plaka sayılı otomobildeki hasar tamir bedeli olarak, ---- şirketine ----- nolu fatura karşılığı 6.284,62 Eur ödendiği beyan edilmiş olup, söz konusu fatura veya ödeme belgesine ilişkin makbuzun dosyaya sunulması halinde 2 seçenek üzerinden hüküm kurulması gerektiği. Dava dosyasında mevcut ----- ait 01.09.2023 işlem tarihli ----- sorgu numaralı banka dekontuna göre ----. tarafından Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi Teminat limit miktarı olan 43.000,00 TL.'yi --- ünvalı şirketin - ---- Numaralı İBAN hesabına ( --- ---) 01.09.2023 tarihinde 1.451,63 Eur ödeme gönderildiği, DAVALI ----- SORUMLULUĞU :14.08.2023 Dava tarihi itibariyle davacı yanın davalı ---- talep edebileceği alacak miktarı 43.000,00 TL. = 14.495, Eur olduğu, Davalı ------. tarafından davacı yana, dava tarihinden sonra ZMMS. Poliçesi teminat limiti olan 43.000,00 TL.'yi 1.451,63 Eur olarak 01.09.2023 tarihinde ödediğinden, bu miktar yönünden davanın konusuz kaldığı, Davalı -----. ZMMS. Poliçesi teminat limit sorumluluğunu dava tarihinden sonra ödemiş olması sebebiyle, 43.000,00 TL. teminat limit miktarı kapsamında, bu orana isabet eden miktar üzerinden, davacıya karşı vekalet ücreti, yargılama gider ve harçlardan sorumlu olduğu, DİĞER DAVALILARIN SORUMLULUĞU : 14.08.2023 Dava tarihi itibariyle davacı yanın davalı ---- ve ----- edebileceği alacağı: 1.Seçenek = 6.070,04 EUR = 180.076,23 TL. Olduğu,2.Seçenek = 6.284,62 EUR = 186.442,34 TL. Olduğu, Davalı ----. tarafından ilgili sigorta kuruluşu ----- 14.08.2023 dava tarihinden sonra 01.09.2023 tarihinde yapılan 1.451,63 Eur tenzilinden sonra. Davacı yanın davalı ---- ve ----- talep edebileceği bakiye alacak miktarı 1.Seçenek = 4.618,41 EUR = 137.076,23 TL. Olduğu, 2. Seçenek= 4.832,99 EUR = 143.442.34 TL. Olduğu." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
EK RAPOR: Bilirkişi ek raporunda özetle; KUSUR YÖNÜNDEN: Davalı şirkete sigortalı araç sürücüsü ---- plaka sayılı ----- marka araç sürücüsü), diğer davalı ---- %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı tarafa sigortalı dava konusu ( ---- plaka-----marka/tip. ----- model) araç sürücüsü dava dışı ----- kusursuz olduğu, (Kusur oranı ile ilgili sadece teknik görüş bildirilmiş olup; bu husustaki hukuki değerlendirme ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu) HASAR YÖNÜNDEN: KÖK RAPORDA; Dava konusu ---- plaka sayılı ---- marka/tip, ---- model otomobilin ---- koşullarında kaza tarihi itibariyle dava konusu kaza öncesindeki serbest piyasa koşullarındaki piyasa rayiç değerinin ortalama 28.000,00 EUR ve kaza sonrası-sovtaj değerinin 15.000,00 EUR olabileceği, hesaplanan bu tutarın ----- piyasa koşullarına göre kabul edilebilir makul fiyat aralığında ve dosya kapsamına uygun olabileceği, Dava konusu ------ plaka sayılı otomobildeki toplam hasarlı parça, malzeme ve işçilik tutarının 6.070,04 EUR olabileceği, aracın rayiç ve sovtaj değeri dikkate alındığında, aracın tamirinin ---- şartlarında ekonomik olduğu. 13/08/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu oluşan hasara ilişkin tespitlerin, ---- plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Dosya kapsamında -----. antetli, göndereni davalı ----- Sigorta olan, 01/09/2023 tarih ve 1.451,63 EUR tutarlı ödeme dekont örneği bulunduğu, Dosya kapsamında davacı ----- antetli, aracın ekpertizini yapılan servis adına düzenlenmiş,----hasar nolu, ----- Referans: Fatura Nolu, "Onarım maliyeti" 6.584,62 Euro - "Muafiyet" 300,00 EUR= 6.284,62 Euro kalan tutarını hesaba aktarıyoruz, fatura numarası: ---- şeklinde ibareler olan belge bulunduğu, Onarımın yapıldığı belirtilen ---- şirketine ait ---- nolu fatura ve ödeme belgesine rastlanmadığının, BELİRTİLDİĞİ, EK RAPOR TANZİMİ SIRASINDA; Davalılar vekilince hasar yönünde kök rapora itiraz edildiği, ancak bu hususta kök rapordaki tespitleri değiştirecek nitelikte yeni bir bilgi-belge, somut bir veri sunulmadığı, 04/11/2019 tarihli ---NoTu ----- Motorlu Taşıt Sigortası Sigorta Belgesi sunulduğu (----- ve Yeminli Türkçe Çevirisi), 10/11/2021 tarihli, alıcısı ----- olan, 6.584,62 Euro - "Katılma Payı-Muafiyet" 300,00 EUR= 6.284,62 Euro kalan tutarı olan ----* Havale Ekran görüntüsü (----- ve Yeminli Türkçe Çevirisi) sunulduğu,(Dekonta konu faturanın Türkçe tercümesi ile birlikte sunulmadığı anlaşılmıştır) Dosya kapsamında ekran görüntüsünde ve diğer belgelerde belirtilen ----- nolu fatura ve klasik anlamda dekont örneğine rastlanmadığını, Teknik olarak kök rapordaki tespitleri değiştirecek nitelikte yeni bir bilgi belge sunulmadığı, itirazlar doğrultusunda yeniden yapılan inceleme ve değerlendirmede, kök rapordaki tespitlerin aynen geçerli olduğu görüşüne varılmış ise de, delillerin takdiri ve nihai kararın elbette Sayın Mahkemede olduğu, ALACAK VE SORUMLULUK YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMESİ : DAVALI---- SORUMLULUĞU : 14.08.2023 Dava tarihi itibariyle davacı yanın davalı ---- talep edebileceği alacak miktarı 43.000,00 TL. = 14.495, Eur olduğu. Davalı ------. tarafından davacı yana, dava tarihinden sonra ZMMS. Poliçesi teminat limiti olan 43.000,00 TL/yi 1.451,63 Eur olarak 01.09.2023 tarihinde ödediğinden, bu miktar yönünden davanın konusuz kaldığı. Davalı ------ ZMMS. Poliçesi teminat limit sorumluluğunu dava tarihinden sonra ödemiş olması sebebiyle. 43.000.00 TL. teminat limit miktarı kapsamında, bu orana isabet eden miktar üzerinden, davacıya karşı vekalet ücreti, yargılama gider ve harçlardan sorumlu olduğu, DİĞER DAVALILARIN SORUMLULUĞU : 14.08.2023 Dava tarihi itibariyle davacı yanın davalı ----- edebileceği alacağı:1.Seçenek = 6.070,04 EUR = 180.076,23 TL. Olduğu,2.Seçenek = 6.284,62 EUR = 186.442,34 TL. Olduğu, Davalı -----. tarafından ilgili sigorta kuruluşu ----- 14.08.2023 dava tarihinden sonra 01.09.2023 tarihinde yapılan 1.451,63 Eur tenzilinden sonra. Davacı yanın davalı --- ve ----- talep edebileceği bakiye alacak miktarı 1.Seçenek = 4.618,41 EUR = 137.076,23 TL. Olduğu, 2.Seçenek= 4.832,99 EUR = 143.442,34 TL. Olduğu." şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava; TBK'nın 49. maddesi kapsamında trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (hasar kaybı tazminatı) talebine ilişkindir.Dava dosyasında mevcut ----- numaralı Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesine göre mülkiyeti davalı ------ adına kayıtlı ve davalı ---- sevk ve idaresindeki ----- plakalı araç 13.08.2021 olay tarihini kapsayan 06.11.2020/2021 tarihleri arası davalı ----- sigortalı olduğu, tespit edilmiştir. Zeyilnameye bakılmaksızın davaya konu 13.08.2021 olay tarihini kapsayan 01.01.2021 – 31.12.2021 tarihleri arası araç başına teminat limit miktarının 43.000,00 TL. olduğu; olay başına teminat limitinin 86.000,00 TL. olduğu tespit edilmiştir.Davalı sigorta kuruluşu tarafından dosyaya mübrez cevap dilekçelerinde ve ekli ----ait 01.09.2023 işlem tarihli ------ sorgu numaralı banka dekontuna göre ---. tarafından ---- ünvalı şirketin --- Numaralı İBAN hesabına ( ----) 01.09.2023 tarihinde 1.451,63 Eur ödeme gönderildiği tespit edilmiştir. Davalı ----- ilgili sigorta kuruluşuna ----- aracılığı ile Eur hesabından EFT gönderilmiş olup, ------- 01.09.2023 tarihi itibariyle Eur kuru 43.000,00 TL. / 1.451,63 Eur = 29.6222 TL. baz alındığı tespit edilmiştir.Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 13/08/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ------ plaka sayılı aracın sürücüsü trafik kazasının oluşumunda %100 asli kusurlu olduğu, diğer araç sürücüsünün kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru olmadığının bilirkişi incelemesi ile tespit edildiği, mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi ile dava konusu kaza nedeniyle Karayolları Motorlu Araçlar Z.M.S. Sigortası Genel Şartları çerçevesinde ------ plaka sayılı araçta 6.070,84 euro hasar bedeli belirlenmiş olduğu, oluşan bu zarara ilişkin davalı sigorta şirketi tarafından ZMSS Poliçesi kapsamında davacı sigorta şirketine ---- plakalı aracın hasırına karşılık (dava devam ederken) 01/09/2023 tarihinde davacı tarafa 1.451,63 euro ödeme gerçekleştirdiği, bu haliyle davalı sigorta şirketine karşı açılan dava bakımından davanın davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar vermekle birlikte davanın açılış aşamasında davacının haklı olduğu tespit edilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretine 6100 sayılı HMK'nın 331. Maddesi kapsamında karar vermek gerekmiştir.
Diğer yandan davalı sürücü ve işletenin haksız fiil hükümleri kapsamında zarar görenin tüm zararını karşılamak yükümlülüğü altında olduğu hususu nazara alınarak bakiye alacak olarak bilirkişi heyeti tarafından tespit edilen 6.070,04 euro-1.451,63 euro=4.618,41 euro'dan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, bilirkişi tarafından yapılan alternatifli hesaplamalarda 1. seçeneğe mahkememizce itibar edildiği, zira 1. seçeneğin mahkememizce belirlenen bilirkişi heyeti tarafından ortaya konulduğu, 2. seçeneğin yabancı eksper kuruluşu tarafından ortaya konulduğu, bu nedenle mahkememizce oluşturulan bilirkişi heyetinin tespit ettiği seçeneğe üstünlük tanınarak vicdani kanaate tetabuk eden 1. seçenek hükme esas alınmıştır.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen KABULÜ ile; 4.618,41 Euro'nun TBK 99 uyarınca fiili ödeme tarihindeki ------ efektif satış oranı üzerinden hesaplanacak TL karşılığı rayiç bedelinin 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca 13/08/2021 tarihinden itibaren işletilecek ----- yabancı paraya uyguladığı en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalı --- ve ------ müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin talep bakımından Davalı ----- dava tarihinden sonra 1.451,63 euro ödemesi nedeniyle bu miktar bakımından ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, fazlaya ilişkin 214,58 euro talep bakımından davanın reddine,
2-Davalı ----- yönünden asıl alacağa ilişkin davanın konusuz kalması nedeniyle ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
HARÇLAR
3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 9.359,26 TL harçtan, dava açılırken peşin olarak alınan 3.183,97 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.175,29‬ TL karar harcının davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
YARGILAMA GİDERLERİ
4-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 3.183,97 TL peşin harç toplamı 3.453,82‬ TL ile 13.659,50 TL ( Bilirkişi ücreti, tebligat gideri, müzekkere gideri, dosya ücreti) olmak üzere toplam 17.113,32‬ TL yargılama giderinin davanın 0,96 kabul 0,04 red oranına göre 16.428,78 TL' sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan bir gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Arabuluculuk ücreti 3.200,00 TL'nin kabul oranına göre 3.072‬,00 TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Arabuluculuk ücreti 3.200,00 TL'nin red oranına göre 128‬,00 TL'sinin göre davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra talep halinde yatırana iadesine,
VEKALET ÜCRETİ
9-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 28.812,20 TL vekâlet ücretinin (Davalı Sigorta Şirketi bakımından 17.900,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
10-Davalılar davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 6.365,81 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.