İSTANBUL 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/81 Esas
KARAR NO : 2024/472

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/02/2024
KARAR TARİHİ : 10/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:
Dava dilekçesi özetle şöyledir:
"Müvekkiller ve davalı ... arasında ... plakalı ... Marka ... Model aracın satımı hususunda anlaşma yapılmıştır. Anlaşma kapsamında müvekkil kendi aracı olan ... plakalı ... Marka ... model aracı karşı tarafa teslim etmiş ve bakiye borcu da ... Bankası 19.01.2024 tarihli, ... keşide yerli, 250.000,00 TL bedelli, ... çek numaralı çeki karşı tarafa teslim etmek suretiyle ödeme vaadinde bulunmuştur. Davalı ... tarafından satışı müvekkile vaat edilen ... plakalı ... Marka ... Model aracın anlaşma tarihinde...A.Ş.’ye ait olması sebebiyle müvekkil herhangi bir sorun olup olmayacağını sormuş, davalı tarafta aracı müvekkile bırakacağını, hiçbir sorun olmayacağını söyleyerek müvekkil yanından menfi tespit talebimize konu ... Bankası 19.01.2024 tarihli, ... keşide yerli, 250.000,00 TL bedelli, ... çek numaralı çeki ve ... plakalı ... Marka ... model aracı alıp ayrılmıştır. Devam eden süreçte; davalı taraf müvekkilin türlü türlü aramalarına cevap vermemiş, müvekkile vaat ettiği şekilde araç devrini sağlamamış, müvekkilin mağduriyetine sebep olduğu gibi müvekkilin aracını da alıp telefonlara cevap vermez hale gelmiştir. Gelinen aşamada; müvekkilin hile ile aracını alıp müvekkilin ticari mağduriyetine de sebep verecek şekilde müvekkillere ait çeki elinde bulunduran karşı tarafa karşı kambiyodan kaynaklı menfi tespit davası ikame edilmek üzere ticari davalarda dava şartı olan arabuluculuk müessesine başvurulmuştur. Tüm davalıların katılımı ile gerçekleşen süreç ANLAŞMAMA ile sonuçlanmıştır.
Davalı tarafın arabuluculuk başvurusunu öğrenmesinin ardından kıymetli evrakı 3. Şahıslara ciro etmesi, faktöring şirketlerine vermesi ve çeşitli kötü niyetli hareketlerle müvekkili karşı karşıya bırakması gibi ihtimaller söz konusu olduğundan, çek hakkında da henüz icra takibi de başlatılmadığı dikkate alınarak ... Bankası 19.01.2024 tarihli, İstanbul keşide yerli, 250.000,00 TL bedelli, ... çek numaralı kıymetli evrak sebebiyle müvekkile karşı başlatılacak her türlü icra takibinin dava şartı arabuluculuk müessesesi ardından açılacak menfi tespit davası sonuna dek tedbiren durdurulması talepli olarak .... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyasından ihtiyati tedbir talep edilmiş, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ...D. İş sayılı dosyasından tedbir kararı alınmış ve yine işbu tedbir kararı ... 3. İcra Müdürlüğü ...E. sayılı dosyasından infaz edilmiş, menfi tespite konu ... Bankası 19.01.2024 tarihli, ... keşide yerli, 250.000,00 TL bedelli, ... çek numaralı kıymetli evrak sebebiyle müvekkile karşı icra takibi başlatılması tedbiren durdurulmuştur.Menfi tespit davamıza konu çeki elinde bulunduran davalı Faktoring firması, arabuluculuk görüşmelerinden de tedbir kararından haberdar olmasına rağmen müvekkiller aleyhine ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ... D. İş ...K. Sayılı dosyasından ihtiyati haciz talep etmiş, sayın ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden ihtiyati haciz talebi kabul edilmiş ve daha arabuluculuk görüşmelerinin devam ettiği 02.02.2024 tarihinde ihtiyati haciz kararı tedbire muhalefet oluşturur şekilde davalı faktöring firması tarafından uygulanmaya başlanmış, müvekkilin tüm malvarlığına ve banka hesaplarına haciz koyulmuş, müvekkil 25’i aşkın personelinin Ocak ayı 2024 yılı maaşını dahi henüz ödeyememiştir. ihtiyati haciz kararı ve icra takibi öncesi ihtiyati tedbir kararı olması sebebiyle hacizlerin kaldırılmasını ve takibin tedbiren durdurulmasını... " talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
16/02/2024 tarihli cevap dilekçesi özetle şöyledir;
"Davacı Tarafın Menfi Tespit Davası Açmakta Hukuki Yararı Bulunmamaktadır. Tarafımızca davaya konu çek hakkında icra takibi başlatılmış olup davacılar müvekkilimizin haklı alacağını engellemek kastı ile takibin iptali ve Sayın Mahkemeniz huzurunda iş bu davayı ikame etmiştir. Davayı açmakta hukuki menfaati bulunmayan davacıların davasının usulden reddini arz ederiz. Karşı taraf süresi içinde arabuluculuk yoluna başvurmamış olup Sayın Mahkemeniz huzurundaki dava da süresinde açılmamıştır. İş bu suretle zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazımız mevcuttur. Davacı yan, davaya konu çeki araç satım işlemi için anlaşma sağlamış olduğu davalı ...'e verdiği, ilerleyen süreçte davalı ...'e ulaşamadığı, kendisine araç devrinin sağlanmadığı, davalı ... ile davalı ... şirketi arasında organik bağ bulunduğu, çekin kırdım işlemi ile müvekkil Faktoring şirketine verildiği, tarafımızca kötü niyetli olarak çekin takibe konu edildiği gerekçeleri ile müvekkile karşı borcu bulunmadığı iddiasındadır. Öncelikle ve önemle belirtilmesi gerekir ki Müvekkil şirketin ilgili kambiyo senedini usulüne uygun şekilde aldığı ve zaten bu hususta yasal düzenlemelere bağlı olduğu açıktır. Zira Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkındaki Yönetmeliğin 8/d. maddesi uyarınca "Faktoring şirketleri, kambiyo senedine dayalı olsa bile, fatura veya alacağın bir mal veya hizmet satışından doğmuş olduğunu tevsik eden benzeri belgelerle ilişkilendirilmeyen alacakları satın alamazlar." Bu yönetmelik maddesi doğrultusunda müvekkil şirketin ticari ilişkiye dayanmayan, faturaya bağlı olmayan bir alacağı devralması zaten mümkün değildir. Nitekim ilgili fatura, Tevdii Bordrosu ve Faktoring sözleşmesi dilekçemiz ekine Mahkemeniz dosyasına sunulmaktadır. Çeki en son elinde bulunduran müvekkil dava konusu çek için iyi niyetli hamil konumundadır.
Takibe konu çek alacağı cirantalar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanmaktadır. Nitekim davacı yan da çekin araç satışına istinaden iradesi dahilinden elinden çıkardığını kabul etmektedir. Müvekkil şirket cirantalar arasındaki ticari ilişkiyi faturalar aracılığı ile teyit etmesi akabinde davalı ... şirketi ile factoring sözleşmesi imzalayarak çekleri almıştır. Kambiyo senedi vasfına haiz olan çek bilindiği üzere illetten mücerrettir. Davacı yanın huzurdaki dava ile ileri sürdüğü defiler temel borç ilişkisine ilişkin olup ancak senet lehtarına karşı ileri sürülebilir.
Hukukta ispat zorunluluğu vardır ve ispat da ancak hukuka uygun delillerle olur. İlletten mücerret ve ödeme aracı olan çekin borç ödeme dışında başka bir nedenle verildiğinin ancak aynı nitelikte yazılı bir belge ile kanıtlanması gerekmektedir. Soyut ve hayali beyanlar dışında hiçbir somut ve akılcı delil bulunmadığından işbu davanın esastan reddedilmesi gerekmektedir.
6-Davacının mal kaçırma ihtimaline karşı tedbir talebinin reddini..." talep etmiştir.
03/06/2024 tarihli cevap dilekçesi özetle şöyledir;
"Davacı aleyhine başlatılan takibin konusu ihtiyati hacze itirazın reddinden kaynaklanan vekalet ücreti alacağımızdır. davacı yan ihtiyati hacze itirazdan kaynaklanan vekalet ücreti alacağımızın ihtiyati haciz vekalet ücreti ile aynı olduğu iddiasındadır. Davacı yan ayrıca ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... D.iş sayılı dosyasında verilen tedbir kararına tarafımızca muhalefet edildiğini iddia etmektedir. Fakat kararın lafzına açıkça görüleceği üzere Mahkemenin yargı çevresinde uygulanmak üzere hükmedilmiş ve karar yargı çevresindeki icra dairelerine gönderilmiştir. Ayrıca söz konusu tedbir kararı çeklerin icra takibine konu edilmesine ilişkindir. Oysa şikayet edilen takip ile vekalet ücreti alacağımız takibe konu edilmiştir. Davacı yan dilekçelerinde ısrarla çek hakkında alınan ihtiyati tedbir kararından arabuluculuk sürecinde tarafımıza bildirildiği, aleyhlerine başlatılan takiben kötü niyetli olduğu iddiasındadır. İşbu iddiaları kabul etmemekle birlikte davacı vekilinin davranışı arabuluculuk süreci için esas alınan gizlilik ilkesine aykırılık oluşturmakta olup tarafımızca gizlilik ilkesinin ihlali nedeniyle şikayet yoluna başvurduğunu..." talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi'nin 2023/57 Esas 2023/350 Karar sayılı ilamında özetle; "İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında; davacı tarafça davaya konu çekin düzenlenerek ticari ilişkide bulunduğu, ... A.Ş. 'ye verildiğini çekin bu şirketten çalındığını yada kaybolduğunu, davalı Faktoring Şirketi tarafından icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığını ileri sürmüştür.
İlk derece mahkemesince davaya bakma görevinin, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ... tarihli ... sayılı kararıyla Finans Mahkemeleri olarak gönderilen mahkemelere ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiği, davalı vekilinin istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.
İstinaf başvurusunda bulunan davalı Faktoring Şirketi'nin müvekkili ... A.Ş. ile dava dışı ... Şirketi ("Faktoring Müşterisi") arasında 10.06.2022 tarihli Faktoring Sözleşmesi (EK-1) imzalandığını ve çekin bu faktoring ilişkisi çerçevesinde kendisine ciro edildiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.
... tarihli ... sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ... tarihli ... sayılı kararıyla; 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nu ilgilendiren Uyuşmazlıkların, 15/12/2021 tarihinden itibaren ihtisas mahkemesi olarak finans mahkemelerinde bakılacağı ve yirmi ve daha fazla Asliye Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde, 6,7,8,9. Ticaret Mahkemelerinin finans mahkemeleri olarak görev yapacağı düzenlendiğinden, uyuşmazlığın çözümünde 6361 Sayılı Kanun hükümleri de uygulanacağından, ilk derece mahkemesince gönderme kararı ile, dosyanın ihtisas mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, görevsizlik kararı verilmesi yerinde değilse de, bu husus sonuca etkili olmadığından işaret edilmekle yetinilmiş, sonuç olarak mahkemece dosyanın finans mahkemesine gönderilmesi yerinde olduğundan , davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir." şeklinde karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; davacı tarafından davalı faktoring şirketinin haksız ve kötü niyetli olarak elde ettiği çek nedeniyle menfi tespit istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Davanın dayanağını 6361 sayılı yasa hükümleri oluşturduğundan İstanbul BAM 16. Hukuk Dairesi'nin 2023/57 Esas 2023/350 Karar sayılı ilamı da gözetilerek; yargılamanın sürüncemede kalmaması adına iş bu davaya Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ... tarihli ve ... sayılı kararı gereğince İstanbul 6. 7. 8. ve 9. Asliye Ticaret Mahkemeleri bakmakla görevli olduğundan, iş bu esasın kapatılarak dosyanın tevzi bürosuna gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Hakimler ve Savcılar Kurulu Dairesi'nin ... tarihli ... numaralı ihtisas kararı uyarınca dosyanın Finans Mahkemeleri sıfatıyla bakılmak üzere 6, 7, 8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi olunması için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmesine,
2-İhtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
3-Esasın bu şekilde kapatılmasına,
Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 10/06/2024

Katip
E-imzalıdır

Hakim
E-imzalıdır