İSTANBUL 21. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/477 Esas
KARAR NO : 2024/408

DAVA : Tazminat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ : 02/08/2023
KARAR TARİHİ : 28/06/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 02/08/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili 07.09.2019 tarihinde, davalıdan ... modelli monitör satın aldığını, (Ek: ... no.lu, 3.749 TL tutarlı fatura) satın alınan monitör, uzatılmış 1 yıl garanti ile 3 yıllık garanti süresi içindeyken gizli ayıp nedeniyle arızalandığı ve davalının gönderdiği yetkili servis tarafından 21.07.2022 tarihli rapor ile değişim/iade kararı verildiğini, müvekkili de davalıdan, monitörün sıfır yeni ile değiştirilmesini istediğini ancak davalı değişim değil, yaklaşık 3 yıl önce satın alınmış monitörün satış tutarını ödemek istediğini, yüksek enflasyon nedeniyle 3 yıl önceki monitör fiyatı çok düşük kaldığı, O tutar ile mevcutta aynı düzeyde bir monitör almak mümkün olmadığı gibi çok daha düşük model bir monitör almak bile mümkün olmadığını, bu nedenle müvekkili, satış bedelinin iadesini değil monitörün sıfır muadili ile değiştirilmesini talep ettiğini, ancak davalı bilgisayar firması hukuka aykırı olarak bunu kabul etmediğini, arabuluculuk için ... Arabuluculuk Bürosunun...Büro no, ... Dosya nolu dosyası ile başvuru yapıldığı anlaşamama şeklinde tutanak düzenlendiği, fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla,... modelli monitörün hiç kullanılmamış sıfır muadili ile, eğer bulunmuyor ise mevcutta satışta olan benzer veya yoksa bir üst modeli ile değiştirilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin 17/08/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketi, müvekkili şirketten 07.09.2019 tarihinde ... ürününü eksiksiz ve hasarsız bir şekilde satın alındığını, davacı şirket aradan üç yıldan fazla zaman geçtikten sonra ürünün ayıplı çıktığı iddiası ile haksız ve mesnetsiz olarak huzurdaki davayı ikame ettiğini, müvekkili şirket uyuşmazlık konusu ürünün yalnızca satıcısı konumunda olup ilgili mevzuat gereği üreticiye ve/veya ithalatçıya rücu imkanı bulunduğundan işbu davanın ... Şirketi'ne (..) ihbar edilmesini talep edildiği, hiçbir şekilde aleyhe beyan ve kabul anlamına gelmemek kaydıyla, ürünün zamanaşımı süresi 07.09.2021 tarihinde dolduğunu davacının ayıba bağlı seçimlik haklardan faydalanamadığını, zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, Davacı şirket 07.09.2019 tarihinde müvekkili şirket mağazasından davaya konu ürünü eksiksiz ve hasarsız bir şekilde satın aldığını, davacı, davaya konu ürünü üç yıldan fazla süre eksiksiz ve hasarsız kullandığı, bu durum ürünün davacıya ayıpsız bir şekilde teslim edildiğini gösterdiği, davacının iddiasının ayıp olarak kabul edilmesi halinde dahi davacının ürünün 03.12.2020 tarihinden beri ayıpsız olarak kullanması gibi hususlar dikkate alındığında davacının ürünün ayıpsız misli ile değişimi talebinin müvekkili şirket aleyhine menfaatler dengesine aykırı olduğunu somut olayda ürünün üç yıldan fazla süredir davacı tarafından kullanılıyor olması dikkate alındığında malın ayıpsız misli ile değişimi talebinin müvekkili şirket için orantısız güçlüğe neden olacağı ve taraflar arasındaki menfaat dengesini bozacağını, davacının ayıpsız misli ile değişimini talep etmesi kötü niyetli olduğundan davanın reddedilmesini huzurdaki davanın reddini, davanın ... Şirketi'ne ihbar edilmesini; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
-Bilgisayar mühendisi ..., Nitelikli hesap uzmanı ... ve Mali müşavir ...'dan oluşan bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 30/01/2024 tarihli bilirkişi raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasındaki satım sözleşmesi nedeniyle davacının TBK 227 uyarınca ayıplı ürünün misli ile değiştirilmesi talebine ilişkindir.
Taşınır satışı TBK m.209 – 236 maddeleri arasında düzenlenmiştir ve satıcının ayıplı maldan sorumluluğu, dolayısıyla alıcının bu halde sahip olacağı seçimlik haklar bu maddelerde ifade edilmiştir. Bunun yanı sıra TTK m.23 f.1-c’de bu maddedeki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla tacirler arası satış ve mal değişimlerinde TBK'daki satış sözleşmesi ve mal değişim sözleşmesine ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir.
Satış sözleşmesi bakımından satıcının maldaki ayıplardan sorumlu tutulabilmesi için alıcının gözden geçirme ve bildirim külfetini yerine getirmiş olması gerekir. Külfet, yerine getirilmemesi, yerine getirmeyen üzerinde bir sorumluluğa yol açmayan, yalnızca o kişinin külfetleri yerine getirseydi elde edecek olduğu hakların kullanılmasını ortadan kaldıran bir durumu ifade etmektedir. Bu sebeple, satım sözleşmeleri bakımından gözden geçirme ve bildirim külfeti yerine getirilmediği takdirde, alıcı malı ayıplı haliyle kabul etmiş sayılacak ve ayıp sebebiyle satıcıya karşı sahip olacağı hakları kaybedecektir.
Dava konusu ürün davacı alıcı tarafından 07.09.2019 tarihinde satın alındığı, söz konusu üründe meydana gelen arıza sebebiyle yetkili servise gönderildiği ve yetkili servis tarafından 21.07.2022 tarihli rapor ile değişim/iade kararı verildiği görülmüştür. 07.09.2019 tarihinde satın alınmış olan dava konusu malla ilgili ayıp ihbarının dosyada mevcut 21.07.2022 tarihli rapor göz önünde bulundurulduğunda, bildirimin bu tarihte yapıldığı, ihbar olunan ... Şirketine yazılan müzekkere cevabında garanti kapsamında olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce re'sen görevlendirilen Bilgisayar mühendisi ..., nitelikli hesap uzmanı ... ve mali müşavir ....'dan oluşan bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 30/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"....Dosyada uzatılmış garanti belgesine rastlanmamış olduğundan, davacı alıcının ayıp sebebiyle Kanun'da kendisine tanınan hakları kullanmak için öngörülen zamanaşımı süresi geçtikten sonra ayıp ihbarında bulunmuş olması sebebiyle seçimlik haklara başvuramayacağı, Uzatılmış garanti belgesinin var olması ihtimalinde ise 3 yıl süreyle kullanabilecek olması sebebiyle süresi içinde ayıp ihbarında bulunmuş kabul edilmesi gerekeceği, bu durumda alıcının Kanun'da sayılı seçimlik haklarını kullanabileceği, bu durumda alıcı tarafından ürünün ayıpsız misliyle değiştirilmesi talebinin davalı satıcı aleyhine menfaatler dengesine aykırı olup olmadığı, satıcı bakımından orantısız güçlük meydana getirip getirmeyeceği..."yönünde kanaat bildirilmiş, işbu bilirkişi raporu dosya içeriğine toplanan delillere uygun ve karar vermeye elverişli bulunduğundan, mahkememizce verilen kararda dikkate alınmış ve davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜMGerekçesi Bilahare Açıklanmak Üzere:
1-)Davanın KABULÜ ile;
... marka ... model ... seri nolu monitörün misli ile değiştirilerek davalıdan alınarak davacıya verilmesine, mislinin bulunmaması halinde infaz aşamasında İİK uyarınca icra müdürlüğünce değer tespiti yapılarak infazının yapılmasına,
2-)Alınması gerekli 427,60TL harçtan peşin alınan 269,85TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-)Davacı tarafça yapılan 269,85TL başvurma harcı, 269,85TL peşin harç, 9.000,00TL bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafından oluşan 210,00TL olmak üzere toplam 9.749,70TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-)Davacı yargılamada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre tespit olunan 3.749,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-)Davalı tarafından yapılan masrafın kendi üzerinde bırakılmasına,
6-)Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00TL nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
7-)Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.28/06/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır