İSTANBUL 21. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/178 Esas
KARAR NO : 2024/96
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/03/2020
KARAR TARİHİ : 14/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kök işveren dava dışı ..., ana yüklenici dava dışı ... AŞ olan ve davacının taahhüdü altında yapılmakta olan “... Projesi ... Etabı, 3 no'lu parsel, A Bloklar Anahtar Teslimi İnşaat İşleri” projesi kapsamındaki dış cephe giydirme işlerinin yapımı için davacı ve davalı arasında 26/10/2016 tarihinde alt sözleşme yapıldığını, sözleşme ve eklerine göre birim fiyatlar ve pozların tarif edildiğini, A1 ve A2 blokların dış cephe giydirme işlemlerinin yapımı için taraflar arasında yapılan alt yüklenicilik sözleşmesi ve eklerinde yapılacak iş kalemleri, miktarları, ölçüm esasların ve birim fiyatının açıkça belirtildiğini, hatalı ölçüm ve metrajların kesin hesap yapılırken düzeltilmesi hususunda taraflar arasında mutabakat bulunduğunu, 15 nolu “Kesin Hesap” hakediş raporu düzenlenirken, davalının fazla metraj ve hesaplamaları nedeniyle fazla ödeme yapıldığının tespit edildiğini, davalının bunu imzalamaktan imtina etmesi üzerine, ... Noterliği 20/12/2019 tarih ve ... yevmiye ile kendilerine ihtarname gönderilerek 15 nolu Kesin Hesap Hakkediş raporuna göre fazladan ödenen meblağın davacı şirkete ödenmesi istendiğini ve davalıya fatura kesildiğini, davalının faturayı iadesi etmesiyle aralarında ihtilaf gerçekleştiğini, ihtilaf konusu imalatın sözleşmedeki "Tip 3A Cephe Sistemi Pozu” olduğunu ve bu poza ait teknik şartname ve ölçüm şeklinin hilafına davalının metraja girmemesi gereken “Harpuşta, Tavan Kaplaması ve Sakal ile Cidar Oluşturan Yüzeyleri de sözleşmedeki şartların hilafına ölçüme dahil edilerek metrajların artmış olduğunu, bu nedenle müvekkili şirketin yaptığı fazla ödemenin şimdilik 100.000,00TL'sinin 22/12/2019 olan temerrüt tarihinden itibaren işleyen ticari temerrüt faiziyle birlikte davalı şirketten alınarak davacıya iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil aleyhine sebepsiz zenginleşme iddiasıyla açılmış bulunan iş bu belirsiz alacak davasının usül ve hukuk bakımından geçersiz olduğunu ve usulden reddi gerektiğini, taraflar arasında imzalan 26/10/2016 tarihli ana sözleşmeden başka işin safahatı esnasında ihtilaf konusu olan imalat yönünden tarafların aralarında muhtelif elektronik posta yazışmalarının bulunduğunu, davacı şirket yetkililerinin de bu durumu bilerek davadaki anlaşmazlık konusu olan imalat hususunda birinci keşifte hesaplanan metrajların artışı yönünden sözlü mutabakat vermiş olduklarını, “kesin hesap hakedişi” esnasında kötü niyetli davranmak suretiyle daha önce aralarındaki yazışma ve sözlü iletişimlerle mutabakat sağlanmış imalatın ölçüm şeklini değiştirmek suretiyle bidayette her iki tarafın teknik ekibi ve yetkililerinin gözetimi ve denetiminde hazırlanmış, onaylanmış, tarh ve tahakkuk etmek suretiyle faturaları da kesilerek muhasebeleştirilmiş olan 14 adet hakediş raporunun hilafına davadaki ihtilaf konusu Tip 3A Poz nolu imalatın ölçüm şeklini ve metrajını: Korkuluğun alt kapamasını “Harpuşta", Kompozit levhanın alt dönüşünü “Tavan”, Kompozit levhanın iç dönüşünü "Cidar” olarak tarifleyip 15 nolu kesin hesap hakedişi esnasında ölçüm şeklini değiştirmek suretiyle davacının kötü niyetli davrandığını, 14 ara hak ediş boyunca iki tarafın teknik elemanlarınca ölçüm ve hesaplamanın yapıldığını ve bu sürede davacının bir itirazının olmadığını, kesilen faturaların da davacı tarafça ödendiğini, %20 iş artışının da olduğunu, davacının artışa onay verdiğini, müvekkili şirketin, keşif özetinde yer alan Tip 3A pozundaki 4162 metrekare iş miktarı ile Tip 4 pozundaki 12.549 metrekare iş miktarının “sehven” hatalı yazıldığını belirterek yer değiştirmesi gerektiğini davacı tarafa çeşitli defalar mail yoluyla bildirdiğini, davacının bu düzeltmeyi yapmayıp keşif özetindeki iş miktarlarına matuf metrajların yerlerini bilerek ve isteyerek değiştirmek suretiyle aslında kötü niyetli davrandığını, talebin zaman aşımına uğradığını, faturaların 2017 yılının Mart ayından 2018 yılının Şubat ayında davacıya tebliğ edildiğini, davacının kendilerinden haksız kesintiler de yaptığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce seçilen mali müşavir, mimar ve inşaat mühendisi bilirkişi heyeti 20/04/2021 tarihli raporunda özetle; " Taraflar arasındaki sözleşmeye göre, davada esas uyuşmazlık konusu olan “Tip3 ACM Kompozit Levha Cephe kaplaması” pozuna ait ölçüm metodunun cepheden görünen şakuli (düşey) mesafe ile kaplama yapılan yatay mesafenin (L boyunun) çarpılması suretiyle hesaplanan alan ölçüsünün ilgili pozun teklif birim fiyatı olan 160,00 USD ile çarpılması neticesinde imalata esas hak ediş bedelinin hesaplanmasının doğru olacağını, ayrıca taraflar arasındaki tâli ihtilaf hususları olan kesinti bedelleri ile davalı tarafından imalatı yapılan ilave işlere mahsus onaylı birim fiyatların tutanaklarının dava dosyasına celbi gerektiğini ve tarafların muhasebe kayıtlarında yapılan tetkik neticesinde muhasebe kayıtlarının birbiriyle mutabık olmadığının görüldüğünü, bu nedenle taraflar arasındaki sözleşme mucibince yapılan işlerin kesin hesap metraj cetvellerinin ve davalılara yönelik şantiye kesinti tutanaklarının “Ana işveren” olan dava dışı ... A.Ş'den müzekkere ile (... A.Ş. ve ... Ltd. Şti. arasında akdedilen sözleşmenin “Tip3 ACM Kompozit Levha Cephe kaplaması”na ait ölçüm metodu ve metraj teklif bilgilerinin istenmesi) ve dava dosyasına sunulması halinde kesin hesabın doğruluğunun mukayesinin yapılabileceği, dava dosyasındaki belgelerin taraflar arasındaki borç alacak ilişkisinin tespitine yeterli olmadığı" bildirilmiştir.
Bilirkişi tarafından bildirilen eksikliklerin giderilmesi için müzekkere yazılmış ve ek rapor alınmıştır.
Bilirkişinin 21/09/2021 tarihli ek raporda özetle; kök raporundaki tespitine ek olarak, 15 No'lu Kesin hesap hak edişinde tespit ve tayin edilen 4.245,75 m2 ölçüsünden hareketle iş bu imalatın toplam tutarının 679.320,00USD+KDV olması gerektiği, şantiye kesinti tutanaklarının "ana işveren" olan dava dışı ... A.Ş.' den müzekker ile istenmesi ve dava dosyasına sunulması halinde kesin hesabın doğruluğunun mukayesesinin yapılabileceği, dava dosyasındaki belgelerin taraflar arasındaki borç alacak ilişksinin tespitine yeterli olmadığını," bildirmiştir.
Sunulan raporun yetersiz olması ve itirazlar nedeniyle ikinci ek rapor alınmıştır.
Bilirkişinin ikinci ek raporunda özetle; " sözleşmeye göre yapılan hesaplama ve yapılan ödemelere göre, davacı ...'nin davalı ...'den 378.184,01 USD alacaklı olacağı," bildirilmiştir.
İkinci ek rapora karşı yapılan itirazlar doğrultusunda alınan üçüncü ek raporda özetle; "Sözleşmedeki ölçüm hesabına göre imalatın toplam tutarının 679.320,00USD+KDV olması gerektiği, ödemenin yapıldığı tarihlere göre kur farkı nedeniyle iki taraf defterleri arasında kur farkı oluştuğunu, kur farkı ve tüm faturalara göre toplam 1.998.476,90USD ettiğini, yapılan hak edişlere göre imalat bedeli olan 2.168.961,60USD+KDV'den, olması gereken 679.320,00USD+KDV mahsup edildiğinde, davacının davalıya 1.489.641,60USD asıl alacak ve 268.135,49USD KDV olmak üzere toplam 1.757.777,09USD fazla ödeme yapıldığının ortaya çıktığını, davaya konu iade faturası olan 1.479.965,30 USD'lik fatura olup bunun içinde olduğu, bu fatura bedelinin iadesi kabul edilmediği takdirde 277.811,79 USD cari hesap fazlası çıkacağının ve davacının bu miktarda alacaklı olduğunu, iade faturası kabul edildiğinde davacının alacağının 1.757.777,09USD olacağının tespit edildiği" bildirilmiştir.
Davacı vekilinin 03/01/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile; hatalı metraj ölçümü nedeniyle 277.811,79USD, cari hesap alacağı olan 1.575.063,32USD toplamı olan 1.852.875,02USD'nin 22/12/2019 tarihinden itibaren işleyen ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Islah dilekçesi davalıya tebliğ edilmiş, dosya mahkememiz heyetine tevdi edilmiştir.
Davalı vekili ıslaha karşı cevaplarını sunmuştur.
Mahkememiz ara kararı gereği mahallinde keşif yapıldığı görüldü.
Dosya, mahkememiz heyetine tevdi edildikten sonra, heyetçe dosya incelenmiş, önceki bilirkişi raporlarının hesaplamaya dahil ettiği miktarların tespiti ve fazla ödeme kabul edilen 1.575.063,32USD'nin nereden kaynaklandığı, kur farkının hangi tarih esas alınarak belirlendiği açık olmadığı, fazla imalat veya başka bir işten kaynaklı olup olmadığının tespiti gerektiği gerekçesiyle keşif günü verilerek yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.
Mahkememizce resen seçilen mimar, mali müşavir, inşaat mühendisi yeni heyetin 28/11/2023 tarihli raporunda özetle; " Taraflar arasında yapılan sözleşmede yer alan “3.1 a. Balkon alınlarının alüminyum kompozit levha kaplanması işinin ölçüm esasının” taraflar arasında farklı kabulünden kaynaklanan hesaplamaya bağlı olarak iş tutarı konusunda uyuşmazlık olduğu, fiili durumda yapılan işin, sözleşmede tarif edilen imalat detayı ile uyumlu olduğu, birim fiyat analizindeki hesaplamaya esas alınan fiyatlar neticesinde çıkan birim fiyattan pazarlık yapıldığı göz önüne alınarak anlaşmaya varıldığı görülen 160,00 USD +KDV birim fiyatının, sözleşme tarihindeki piyasa fiyatları ile uyumlu olduğu, önceki hakedişlerin yapılması esnasında ölçüm esasının, davalı iddiasına göre levha açılımı üzerinden yapılmış olmasının kabulü durumunda işin, KDV dâhil toplam bedelinin 1.660.448,80USD olacağı ve 874.663,20 USD artış gösterdiği, davacının 2017, 2018 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı, 2016 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde onamalarının yapılmadığı tespit edilmiş olup, davacının incelenen ticari defterlerine göre; davalı ile olan cari münasebetini 320.01.718 Satıcılar hesap kodunda takip ettiği, davacı yanın dava tarihi itibariyle davalı yandan 8.897.428,10 TL karşılığı 1.575.063,32 USD cari hesap bakiye alacaklı göründüğü, davalının 2016-2017-2018-2019-2020 yılları ticari defterlerinin yasal süreler içinde ve usulüne uygun şekilde açılış ve kapanış onamalarının yapıldığı tespit edilmiş olup, davalının incelenen ticari defterlerine göre davacı ile olan cari münasebetini ... hesap kodunda takip ettiği, davalı yanın dava tarihi itibariyle davacı yandan 2.431.614,79 TL karşılığı 421.868,95 USD alacaklı göründüğü, taraflar arasındaki cari hesap farklılığı 3 sebepten kaynaklandığı; bunların, taraflar arasında düzenlenen faturalarda hem TL hem de USD cinsinden tutar belirlendiği, yapılan ödemeler ve faturalar kayıtlara işlenirken Türk Lirasından döviz cinsine uyarladıklarında kurdan kaynaklanan farklılıklar olduğu, bunlardan en yüksek olanı ise 31.07.2018 tarihinde davacı şirket tarafından davalıya yapılan 1.500.000,00 TL tutarındaki çek ödemesinin davacı tarafından 307.062,44USD olarak, davalı tarafından ise 250.000,00 USD olarak kayıtlara işlendiği, söz konusu dönemde taraflar arasındaki yazışmalarda mail ortamında kurun 6,00 TL olarak sabitlendiği hususunda anlaşmaya varıldığı görülmüş olup, işbu mailde belirtilen kur dikkate alındığında davalı kayıtlarının esas alınacağı, ilgili ödeme tarihinde USD kurunun TCMB verileriyle 4,8850 TL olduğu, bu bağlamda çek ile yapılan toplam 1.500.000,00 TL tutarlı ödemenin çeklerin verildiği gün olan 31.07.2018 tarihinde USD cinsine dönüştürüldüğünde davacı kayıtlarındaki gibi 307.062,44 USD tutara tekabül ettiği, tarih itibari ile USD karşılığının davacı kayıtlarını doğruladığı, çeklerin üzerinde yer alan vade tarihleri itibariyle USD cinsine dönüştüğünde sunulan tablodan görüleceği üzere 277.977,18 USD tutara tekabül ettiği anlaşılmakla hangi tarih üzerinden USD'ye çevrilmesi yönünden Takdir Mahkemenize ait olacağı, 01.06.2017 tarihli GIB20170000136 sayılı 350.000,00 TL tutarlı faturanın davacı kayıtlarında 01.06.2017 tarihinde 98.914,76 USD olarak işlenmesine karşın davalı kayıtlarında aynı faturanın 31.12.2017 tarihinde kayda alınmasından dolayı 92.624,44 USD olarak işlendiği, taraflar arasındaki bu şekillerde kur farkından kaynaklı cari hesap farklılığı tutarının 84.317,15 USD olduğu, davacı yan tarafından davalı adına düzenlenen 4 adet toplam 10.889.624,49 TL karşılığı 1.843.413,63 USD bedelli fatura düzenlenmiş olup, iş bu faturaların davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, davacı yan tarafından davalı şirket hesabına 31.05.2018 tarihinde 300.000,00 TL (75.000,00 USD) tutarında havale yapılmış olup bu ödemenin davalı kayıtlarında yer almadığı görülse de, davacı tarafından dosyaya ödeme dekontunun ibraz edildiği, davacı ... tarafından davalı adına tanzim edilen cari hesap farklılığına konu faturaların E-Fatura şeklinde usulüne uygun olarak düzenlediği, faturaların davacı yanın ticari defter ve kayıtlarında mevcut olmasına karşın davalı yanın ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı, 10.12.2018 tarihli faturanın işin geç tesliminden kaynaklı olarak ... site aidatı için düzenlenen giderlerin yansıtması olarak düzenlendiği, söz konusu faturaya karşı davalı tarafça ... Noterliğinin 12.12.2018 tarihli ... sayılı ihtarnamesiyle itiraz ve iade edildiği, diğer yandan dava dışı asıl işveren ... A.Ş. tarafından davacı şirket adına düzenlenen 31.10.2018 tarihli ... sayılı “... Aidat Bedelleri Yansıtması” açıklaması 520.436,65 TL tutarlı faturanın dosyaya ibraz edildiği görülmekle, faturanın kabul edilip edilmeyeceği ile ilgili Takdir Mahkemenize ait olacağı, 27.12.2018 tarihli faturanın kusurlu ve gecikmeli ifa tazminatı açıklaması ile düzenlendiği, söz konusu faturaya karşı davalı tarafça 04.01.2019 tarihli ihtarnamesiyle itiraz ve iade edildiği görülmekle, faturanın kabul edilip edilmeyeceği ile ilgili Takdir Mahkemenize ait olacağı, 30.01.2020 tarihli ... numaralı faturanın cephe imalatlarından kaynaklı daire içlerine giren yağmur suyundan dolayı imalat giderleri açıklaması ile düzenlendiği, söz konusu faturaya karşı davalı tarafça itiraz ve iade edildiği, davacı tarafından dosyaya asıl işveren ... A.Ş. adına ... ...'in imzasının bulunduğu tutanakların sunulduğu, söz konusu tutanaklarda dairelerde meydana gelen hasarların tespiti görülmekle, faturanın kabul edilip edilmeyeceği ile ilgili Takdir Mahkemenize ait olacağı, 30.01.2020 tarihli ... numaralı faturanın davaya konu olan fatura olduğu ve iş bu faturanın davalı tarafından hatalı imal edilen veya imal edilmeyen işlere ilişkin düzenlendiği anlaşılmakla söz konusu fatura hesaplamaya dahil edilerek kalan kısım hesap edileceği, sözleşmede; anlaşmaya varılan ölçüm esasının gerek teklif aşamasında birim fiyat analizinde gerek sözleşme aşamasında biliniyor olmasının kabulü durumunda, KDV dahil uyuşmazlık konusu işin toplam bedeli (iş artışı dahil) 801.597,60USD olduğu, hakkedişlere konu toplam imalat tutarından (13.556,01 m2 x 160,00 USD = 2.168.961,60 USD + KDV 390.413,08 USD = 2.559.374,68 USD) teknik bilirkişilerce belirlenen imalat tutarı (801.597,60 USD) düşüldüğünde fazla imalat tutarının (2.559.374,68 USD - 801.597,60USD=) 1.757.777,09 USD toplam iadesi edilmesi gerekeceği, davacı tarafından 30.01.2020 tarihinde iadeye ilişkin 1.479.965,30 USD tutarında fatura düzenlediği gözetildiğinde, davacının (1.757.777,09 USD - 1.479.965,30 USD =) 277.811,79 USD daha talep edebileceği, davalı iddiasına göre ölçüm esasının kabulü durumunda, KDV dâhil uyuşmazlık konusu işin toplam bedeli 1.660.448,80 USD olduğu, hakkedişlere konu toplam imalat tutarından (13.556,01 m2 x 160,00 USD = 2.168.961,60 USD + KDV 390.413,08 USD = 2.559.374,68 USD) teknik bilirkişilerce belirlenene imalat tutarı (1.660.448,80 USD) düşüldüğünde fazla imalat tutarının (2.559.374,68 USD - 1.660.448,80 USD=) 898.925,88 USD toplam iadesi edilmesi gerekeceği, bu durumda ise davacı tarafından 30.01.2020 tarihinde iadeye ilişkin 1.479.965,30 USD tutarında fatura düzenlediği gözetildiğinde davacının düzenlediği faturanın 898.925,88 USD'lik kısmının kabul edilmesi gerekeceği, 31.07.2018 tarihinde davacı şirket tarafından davalıya yapılan 1.500.000,00 TL tutarındaki çek ödemesinin davacı tarafından 307.062,44 USD olarak, davalı tarafından ise 250.000,00 USD olarak kayıtlara işlendiği, söz konusu dönemde taraflar arasındaki yazışmalarda mail ortamında kurun 6,00 TL olarak sabitlendiği hususunda anlaşmaya varıldığı görülmüş olup, işbu mailde belirtilen kur dikkate alındığında davalı kayıtlarının esas alınacağı, ilgili ödeme tarihinde USD kurunun (TCMB verileriyle) 4,8850 TL olduğu, bu bağlamda çek ile yapılan toplam 1.500.000,00 TL tutarlı ödemenin çeklerin verildiği gün olan 31.07.2018 tarihinde USD cinsine dönüştüğünde davacı kayıtlarındaki gibi 307.062,44 USD tutara tekabül ettiği, dolayısıyla çeklerin verildiği tarih itibari ile USD karşılığının davacı kayıtlarını doğruladığı, öte yandan çeklerin üzerinde yer alan vade tarihleri itibariyle USD cinsine dönüştürüldüğünde sunulan tablodan görüleceği üzere 277.977,18 USD tutara tekabül ettiği, hesap edilen bu tutarın yine davalı kayıtlarıyla örtüşmediği anlaşılmakla hangi tarih üzerinden USD'ye çevrilmesi yönünden Takdir Mahkemenize ait olacağı, Taraflar incelenen ticari defter ve kayıtlarında ... ve ... projesine ilişkin muhasebesel işlemlerin yer aldığı görülmekle başkaca bir proje nezdinde kaydın bulunmadığını " bildirilmiştir.
Sunulan son bilirkişi raporuna göre, piyasadaki temayüle göre yapılan hesaplama ile, davalının istediği ve taraflarca 14 hak ediş boyunca hesaplama yapıldığı gibi hesaplama yapıldığında, davacının alacağının 898.925,88USD olduğu, bu miktarın sadece davaya konu levha kaplama işinden kaynaklanan fark olduğu, taraflar arasındaki diğer iş kalemleri açısından bir uyuşmazlık olmadığı anlaşılmıştır.
Alınan son bilirkişi heyeti raporu mahkememizce yeterli görülmüş, davanın aydınlandığı anlaşılmış ve itiraz edilen hususların mahkememizce resen dikkate alınması mümkün olduğundan 21/12/2023 tarihli ara karar ile rapora itirazlar mahkememizce red edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, Eser sözleşmesinden kaynaklanan fazla ödeme iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir.
Uyuşmazlık konusu miktarın hesaplama gerektirdiği ve taraflar arasında miktarın açık olmadığı, davanın belirsiz alacak davası olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce önceki bilirkişi heyetinden alınmış raporların yetersiz olduğu anlaşılmış ve son alınan bilirkişi raporuna itibar edilmiştir.
Uyuşmazlığın temelinin, taraflar arasındaki 26/10/2016 tarihli sözleşme ve ekinde tarif edilen ölçüm esasının hatalı olup olmadığı, sözleşmeye göre hesaplama yapıldığında davalıya fazla ödeme yapılıp yapılmadığına dayanmaktadır.
Taraflar arasındaki anlaşmazlığın, sözleşmede belirtilen TİP 3 ACM levha cephe kaplaması pozundan kaynaklı ihtilaf olduğu, sözleşmede bu iş kaleminin toplam 4.162 metrekare olarak belirlendiği, birim fiyatının ise 160,00USD ve KDV'si olduğu, metraj hesaplamasında ölçüm yapılırken dikey ölçümün esas alınacağı ve girintilerin dikkate alınmayacağının belirtildiği, ancak genel uygulamanın bunun aksine olup girintiye denk gelen levha kısımlarının da hesaba katıldığı, davalının bu nedenle davacıya işin başlarında mail attığı ve iki tarafın teknik ekiplerince 14 hak ediş yapıldığı ve genel uygulamaya göre hesaplama yapıldığı, davalı tarafından faturaların kesildiği ve davacı tarafça da itirazsız ödendiği, kesin hak ediş zamanında davacının tek taraflı 15 nolu hak edişi düzenlediği ancak davalının imzalamadığı, davacının bunun üzerine fazla ödeme iddiasıyla davalıya 30.01.2020 tarihinde iadeye ilişkin 1.479.965,30 USD tutarında fatura düzenlediği, davalının itiraz ettiği ve iade ettiği anlaşılmıştır.
Hesaplama yöntemlerine bakıldığında, davacıya göre; iş artışıyla birlikte 4.245,75MetrekareX160,00USD+KDV=801.597,60USD iş yapıldığı, genel temayüle ve davalı savunmasına göre 8.794,75 metrekareX160,00USD+KDV=1.660.448,80USD'lik iş yapılmış olacağı, hakedişlere göre 13.556,01 metrekareX160,00USD+KDV=2.559.374,68USD iş yapıldığı görülmektedir.
Davalının davacıya 10/01/2017 tarihinde gönderdiği mail ile, TİP 3 ACM levha cephe kaplaması işinin 8000 metrekare civarında artacağı, A tipi iki blok için toplam iş mektarının 14.000 metrekare olarak hesaplanacağının bildirildiği ve davacının buna olumsuz bir cevap vermediği, 14 hakedişin de bu ölçüm esasına göre yapıldığı görülmüş, dolayısıyla davacının bu ölçüm esasına göre fiili kabulünün bulunduğu mahkememizce değerlendirilmiştir.
Taraflar arasındaki sözleşmede yazılan poz ölçüm şekli ile genel uygulamanın örtüşmemesi ve işin zararla kapatılacak olması, 14 hak ediş boyunca iki tarafın teknik elamanlarının ittifakla düzenlediği hesaplama yöntemine göre metraj ve cetveller, davalının davacıya gönderdiği 10/01/2017 tarihli mail, maillere davacını sessiz kalması ve davalının talebi gibi ölçümlerin sürdürülmesi nazara alınarak, genel temayüle uygun şekilde ölçüm yapılmasının yerinde olduğu mahkememizce kabul edilmiştir. Hakedişlere göre de 13.556,01 metrekarelik iş yapıldığı görülmüştür.
Son bilirkişi heyetinin mahkememizce kabul edilen hesaplamasına göre, yapılan TİP 3 ACM levha cephe kaplaması pozundan kaynaklı işin bedeli ve davacının yaptığı ödemelerin, genel temayüle ve taraflarca ihtilafsız düzenlenip ödenen 14 adet hakedişin yapılmasına dair ölçüm esası kabul edilerek hesaplandığında; yapılan iş miktarının 8.794,75 metrekare ve birim fiyatı olan 160,00USD+KDV ile çarpıldığında davalının alması gereken miktarın 1.660.448,80USD olduğu, oysa kesilen faturalara göre 13.556,01 metrekare alan üzerinden, birim fiyatı yine 160,00USD+KDV olarak hesaplanarak toplam 2.559.374,68USD hesaplandığı, aradaki fark olan 898.925,88 USD'nin fazladan düzenlenmiş faturalardan kaynaklandığı, bu miktarın davacıya iadesi gerektiği anlaşılmış ve bu kısım üzerinden dava kabul edilmiştir. Geri kalan kısım yönünden davacının iddiası mahkememizce kabul edilmeyip, davası bu kısım için red edilmiştir.
Davacı taraf ayıplı imalat bedeli, aidat yansıtma bedeli gibi bir kısım faturalar kesmiş ise de, bunlardan davalının sorumlu olduğuna dair bir veri olmadığı, davalıyla ilgisinin ıspatlanamadığı anlaşılmış ve bu faturalar yönünden talebi kabul edilmemiştir. Bu nedenle, yapılan işin bedeli ile davalı tarafça kesilen faturalar arasındaki fark yönünden hesaplama yapılarak, davacının fazladan 898.925,88USD'yi ödediği ve bu miktarın temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle iadesine karar vermek gerektiği vicdani kanaat hasıl olmuş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; 898.925,88 USD'nin, 22/12/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanını 4/a maddesi uyarınca işleyen faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısma ilişkin talebin reddine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 383.785,16 TL harcın, peşin alınan 1.707,75TL ve 593.761,55 TL ıslah harcından mahsubu ile, artan 211.684,14‬TL kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Kabul edilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 358.365,74 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Reddedilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen 363.621,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti ve sair giderler için sarfedilen toplam 8.850,00 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 4.293,59TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından bilirkişi ücreti ve sair giderler için sarfedilen toplam 15.027,50 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 7.736,87 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, geri kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı tarafça ödenen 387.255,06 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin kabul/red oranına göre 640,40 TL'sinin davalıdan alınarak, geri kalan 679,60 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
9- Artan gider avansının, karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile ... Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 14/02/2024

Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır