İSTANBUL 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ

DOSYA NO : 2024/39
KARAR NO : 2024/449

DAVA : MENFİ TESPİT (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/01/2024
KARAR TARİHİ : 10/06/2024

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen MENFİ TESPİT davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi ....E. Dosyasında müvekkillerinin mirasçısı ...'in ayırt etme gücü olmadığından mutlak butlan sebebiyle bononun hükümsüzlüğüne ilişkin dava açıldığını, yargılama neticesinde müvekkillerin davalıya borçlu olmadığı ve bonoların bedelsiz olduğu tespitinde bulunarak davanın kabulüne karar verildiği, istinaf taleplerinin reddediğini, temyiz kanun yoluna başvurulması üzerine Yargıtay 11.HD.nin 06.03.2023 tarih ve 2021/6638 E. 2023/1330 K.sayılı kararı ile davanın fiil ehliyetine haiz olunmaması nedeniyle borçlu olmadığı iddiasına dayalı olduğundan ve ilgili yargılamada bedelsizlik iddiası öne sürülmediğinden, yerel mahkeme tarafından bedelsizlik kararı verilemeyeceği belirterek kararın bozulduğunu, Yargıtay kararında, bonodaki nakden kaydının davalı tarafından bir nedene dayandırılamadığının hüküm altına alındığı, kararın usulden bozulduğu, mahkemenin bedelsizlik yönündeki tespitinin huzurdaki dava bakımından kesin delil niteliğinde olduğu, senedin düzenlenmesine dayanak olan borç ilişkisinin hiçbir zaman kurulmadığı, ... 41. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ...E. dosyada, bono üzerinde kefil olarak imzası bulunan kişi ve murisin bakımını üstlenen kefilin eşi hakkında dolandırıcılıktan dava açıldığını, dava konusu senede ilişkin ifadeler alındığını, bununla birlikte, davalı lehtarın da senedin bedelsizliğini ikrar ettiğini, bütün çelişkili ifadeler sonucunda 8.ATM tarafından dava konusu bono nedeniyle müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının kabul edildiğini, ceza dosyasında bulunan sanık beyanlarının muhteviyatı itibarıyla tamamen birbirinden farklı olup müvekkilinin davalı tarafa borcu olmadığını ispatlar nitelikte olduğunu, senedin kefili olan murisin bakıcısının eşi ... ve işbu dava davalısı ...k'ın ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Ve ...K. kararı ile de ortaya konduğu üzere karşılığı olmayan bir borç yaratarak menfaat elde etmeye çalıştığını, yukarıda anılan ceza davasında da senedin karşılıksız olduğunun ikrar edildiğini, icra takibinden sonra açılacak menfi tespit davası açısından kanunun öngördüğü bir zamanaşımı süresi olmayıp, takip varlığını sürdürdükçe menfi tespit davası açılabileceğini (Emsal;Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 2016/9511 E., 2018/5490 K. ve 10.05.2018 T.) belirterek, ilamlar ile bedelsizliği sabit olan senedin karşılığı olmayışı sebebiyle müvekkillerin davalıya borcu bulunmadığının tespitine, dava konusu takibin ve senetlerin iptaline, müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitine ve dava konusu takibin ve senetlerin iptaline, dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren ... 10. İcra Müdürlüğü...E. sayılı icra takibinin HMK 209 ışığında öncelikle teminatsız, mahkemece kabulü mümkün olmadığı takdirde ise uygun bulunacak teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasına, takipte haksız olan davalının icra takibinde göstermiş olduğu asıl alacağın %20′sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıların davanın hukuki sebebini oluşturan iddialarını kabul anlamına gelmemek üzere, 6098 sayılı borçlar kanunun 39/1 maddesine göre değerlendirilmesi gerektiğini, dolayısıyla Yanılma, hata ve hilenin öğrenildiği tehdidin ortadan kalktığı tarihten itibaren bir yıl içerisinde dava açılması gerektiğini, davacıların dayandıkları hukuki sebebe ilişkin hususlar hukuki sebebin bağlı olduğu zamanaşımı süresini geçtiğinden, davanın doğrudan zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacıların davasını ancak kesin delil ile ispat edebileceğini, kesin delil sunulmadığından davanın doğrudan reddi gerektiğini, davacılar tarafından iddia edilen ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi .... E. dosya ile açılan davanın Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 2021/6638 E. 2023/1330 K.Sayılı ilamıyla bozularak ortadan kaldırıldığını, bozma öncesi verilen kararın iş bu dava bakımından kesin delil teşkil etmediğini, Yargıtay ilamıyla sabit olduğu üzere davacıların murisinin senetlerin düzenleme tarihinde fiil ehliyetine haiz olduğu akıl hastalığı zayıflığı bunama gibi bir tıbbi bulgu ve belgeye rastlanmadığı adli tıp kurumunun 19.04.2017 tarihli raporuyla belirlendiğini, kaldı ki murisin sağlığında senetlere ilişkin icra takibine hiçbir şekilde itirazı bulunmadığı yahut herhangi bir dava da açmamış olmasının, mirasçıların kötü niyetle müvekkiline karşı iş bu davayı açtığının bir göstergesi olduğunu, müvekkilinin alacaklı olduğu senetlerin murisin imzasının bizzat kendisinin el ürünü olduğu ve nakten ibaresi bulunan senetler olduğunu, müvekkilinin murise vermiş olduğu para borcuna karşılık muris tarafından müvekkiline senet verildiğini, murisin fiil ehliyetinin bulunduğunun sabit olduğunu, takibe konu senetler dolayısıyla müvekkilinin alacaklı olduğunu, müvekkilinin ceza dosyasından da beraat ettiğini, kararın da kesinleştiğini, ceza kovuşturmasındaki kefil...'in beyanlarının hükme esas alınamayacağını, bu beyanların müvekkilini bağlamayacağını, aleyhe iddialarını kesinlikle kabul etmediklerini, davacılarla birlikte olup davacıları kollama gayreti içine girdiğini belirterek haksız ve hukuka aykırı olarak kötü niyetle açılan davanın reddi ile asıl alacağın %20′sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava; icra takibine konu senetlerin bedelsiz olduğu iddiasına dayalı olarak borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkin, İİK.nun 72/3.maddesine göre açılmış Menfi Tespit davasıdır.
Davalının ... 10. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile dava dışı ... ve davacıların murisi ... aleyhine, dava konusu 30.03.2011, 15.06.2011 ve 15.09.2011 düzenleme, 30.03.2012 vade, 200.000,00.-TL - 200.000,00.-TL ve 150.000,00.-TL bedelli, borçlusu ..., kefili ..., Alacaklısı davalı ... olan üç adet senede dayanarak, 550.000,00.-TL asıl alacak, 110.139,39.-TL işlemiş faiz, 1.650,00.-TL komisyon olmak üzere toplam 661.789,39.-TL üzerinden kambiyo senetlerine (çek, poliçe ve emre muharrer senet) özgü haciz yolu ile icra takibi başlattığı, davacıların da 17/01/2024 tarihinde huzurdaki itirazın iptali davasını açtığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında dava ve icra takibine konu senetlerin davacıların murisi tarafından imzalanarak davalıya verildiği ve icra takibine konulduğu, bu senetler ile ilgili olarak ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. İle ... 11.Ağır Ceza Mahkemesinin ... E. ... K.sayılı dosyalarında davaların yürütüldüğü hususlarında tartışma yoktur.
Çözümlenmesi gereken sorun, davacıların taleplerinin zamanaşımına uğrayıp uğramadığı ve söz konusu senetlerin bedelsiz olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Tarafların iddia ve savunmaları, dosyaya sundukları deliller, icra dosyası ile tüm dosya kapsamı ile beraber alınan bilirkişi raporları ve yapılan yargılama sonunda;
Her ne kadar davalı vekili, davacıların talebinin dayandığı temel ilişkinin 6098 sayılı borçlar kanunun 39/1 maddesine göre değerlendirilmesi gerektiğini, dolayısıyla Yanılma, hata ve hilenin öğrenildiği tehdidin ortadan kalktığı tarihten itibaren bir yıl içinde dava açılmadığından, davacıların taleplerinin zamanaşımına uğradığını talep etmekte ise de İİK.nun 72.maddesinde düzenlenen Menfi Tespit davalarında zamanaşımına ilişkin bir süre öngörülmediğinden bu davalar her zaman açılabilir. Bu nedenle davalı vekilinin zamanaşımı def'i yerinde görülmemiştir.
Dava ve takip konusu olan ve yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen üç adet senedin davacıların murisi ... tarafından 30.03.2011, 15.06.2011 ve 15.09.2011 tarihlerinde düzenlenerek davalıya verilmiştir.
Bu senetler nedeniyle davacılar ... 8. ATM.nin ... E. ve... K. Sayılı dosyasında davacıların annesinin (davacıların murisi ...) fiil ehliyeti olmadığı halde senet imzalattırıldığı iddiasıyla Menfi tespit davası açılmıştır. Yapılan yargılamada ...'in akıl sağlığının yerinde olduğu Adli Tıp raporu ile belirlenmiştir. Ancak mahkemece ... 11. Ağır Ceza Mahkemesi...E. dosyadaki yargılamada senetlerdeki aval olan kişi ile davalının beyanlarına göre senetlerin bedelsiz olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, istinaf talepleri reddedilmiştir.
Hükmün temyizi üzerine Yargıtay 11.HD.nin 06.03.2023 tarih ve 2021/6638 E. 2023/1330 K.sayılı kararı ile "... keşideci murisin senetlerin düzenlenme tarihinde fiil ehliyetini haiz olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, dayanılmayan sebeplere dayalı olarak davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir...." gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar vermiş, bozma sonrası ... 8.Ticaret mahkemesi bozma ilamına uyarak 21/12/2023 tarihli celsede ... E.sayılı kararı ile davanın reddine karar vermiştir. Bu davanın sonucunu ve kesinleşmesini beklemeye dava ve usul ekonomisi dikkate alınarak gerek duyulmamıştır. Zira ortada bir direnme kararı yoktur.
Bu arada davamızın davalısı ile senetlerdeki kefil ... ile eşi Sultan hakkında "Nitelikli Dolandırıcılık" suçundan cezalandırılmaları istemi ile ... 11.ağır Ceza Mahkemesinde kamu davası açılmıştır.Yapılan yargılama sonunda mahkemenin 30/01/2020 tarih ve ...E. ...K.sayılı kararı ile "...mağdurun sağlığında gerçekleşen bono düzenleme şeklindeki eylemin mağdur beyanları da dikkate alındığında yasal mirasçıları olan katılanların menfaat sağlamalarını engellemeye yönelik olduğu, muris muvazaası niteliğinde olan bu eylemin mağdurun iradesi kapsamında olduğu, atılı suç kapsamında mağdurun zararına olarak sanıklara yarar sağlama halinin söz konusu olmadığı, sonuç olarak atılı eylemin, mağdurun taşınmazının satışını engelleyen katılanlara karşı gerçekleştirdiği karşı bir eylem olup atılı suçun yasal unsurlarının oluşmaması nedeniyle..." gerekçesi ile sanık ...'in müteveffa ...'e karşı TCK md. 158/1-c uyarınca Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan cezalandırılması talep edilmiş ise de sanığın 23/12/2018 tarihinde öldüğü anlaşıldığından sanık hakkında açılan kamu davasının TCK md. 64/1 ve CMK md 223/8 uyarınca düşmesine, sanıklar ... ve ...müteveffa ...'e karşı TCK md. 158/1-c uyarınca Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan cezalandırılmaları talep edilmiş ise de sanıkların üzerlerine atılı bu suçların yasal unsurlarının oluşmaması nedeniyle CMK md 223/2-a madde gereği ayrı ayrı beraatlerine karar verildiği, hükmün İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 22. Ceza Dairesi'nin 23/02/2022 tarih ve 2020/1265 E. 2022/526 K.sayılı kararı ile aynı tarihte istinaf taleplerinin reddedilerek kesinleştiği anlaşılmıştır.
Bunun üzerine bu kez mahkememizde bedelsizlik iddia ve temeline dayalı Menfi Tespit davası açılmıştır.
Davalı tarafın savunması başından beri davalıların murisine nakit borç para verildiği iddiasına dayanmaktadır.
Ağır ceza mahkemesinde yapılan yargılama sonunda senetlerin muris muvazaası olarak verildiği sonucuna varılmıştır. Diğer bir anlatımla, muris ... söz konusu senetleri evinin mirasçıları davacılar tarafından satılmasını, dolayısıyla menfaat sağlamalarını engellemek amacıyla davalıya vermiştir. Ortada murise davalı tarafından verilen nakit para, borç yoktur. Maddi gerçeklik bu yönde oluşmuş ve hüküm istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmiştir. Senetlerin bedelsiz olduğu maddi anlamda kesin delil niteliğindeki ağır ceza mahkemesinin kararı ile kesinleşmiş ve ispat edilmiş durumdadır.
Davalı taraf, nakit borç para vermediği halde, dava konusu senetleri alıp icrada takibe koyduktan sonra, muris ...'in 25/02/2014 tarihinde vefat etmesine rağmen borçluların araçlarına da haciz işlemleri başlatarak ısrarlı olarak senetleri sanki borç para vermiş ve alacağı varmış gibi tahsile çalıştığı gözlendiğinden kötü niyetli olduğu kabul edilmiş ve davacılar lehine % 20 kötü niyet tazminatı takdir edilmiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KABULÜNE,
1-Davacıların ... 10.İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasına konu 30/03/2011, 15/06/2011 ve 15/09/2011 düzenleme, 30/03/2012 vade, 200.000,00-TL-200.000,00-TL ve 150.000,00-TL bedelli, borçlusu ..., kefili ..., alacaklısı davalı ... olan üç adet senet nedeniyle BORÇLU OLMADIKLARININ TESPİTİNE,
Davalı alacaklı icra takibinde kötü niyetli olduğundan dava değeri (661.000,00-TL) üzerinden %20 hesabıyla 132.200,00-TL kötü niyet tazminatının DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
2-Alınması gereken karar ve ilam harcı 45.152,91‬-TL olup, peşin alınan 11.288,23-TL harcın mahsubu ile bakiye 33.864,68‬-TL harcın DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat masrafı 507‬,00-TL yargılama gideri ile 427,60-TL başvuru harcı, 11.288,23-TL peşin harç toplamı 12.222,83‬-TL yargılama giderinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACI TARAFA VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunan 98.540,00-TL vekalet ücretinin DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACI TARAFA VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.10/06/2024

KATİP ...

HAKİM ...