İSTANBUL 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/236 Esas
KARAR NO : 2024/198

DAVA : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
DAVA TARİHİ : 20/03/2018
KARAR TARİHİ : 13/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 25/12/2013 tarihinde "esnaf" tarifesi uygulanmak üzere GSM operatör hizmeti alınması amacıyla kurumsal tıp abonelik sözleşmesi imzalandığını, 14 telefon hattının müvekkili adına tanımlandığını ve kullanıma açıldığını, bu hatlardan bir kısmı için yurtdışı tarifesinin tanımlandığı, hatlardan birisinin 0530 513 8604 numarası olduğunu, bu hat için hem yurtiçi hem yurtdışı tarifesinin tanımlandığını, ödenmesi gereken fatura bedelinin 750,00-TL - 1.150,00-TL arasında değiştiğini, sözleşmeden sonra müvekkiline 5 ay boyunca bu tutarlar üzerinden fatura gönderildiği halde Haziran 2014 dönemine ait faturanın 9.544,10-TL ve Temmuz 2014 dönemine ait faturanın ise 7.649,20-TL olarak gönderildiğini, haziran faturası geldikten sonra müvekkilinin faturaya itiraz ettiğini, davalı tarafından ilgili faturanın düzeltileceği açıklaması yapıldığını, müvekkilinin itirazı sonuçlanmadan tüm hatların davalı tarafından kesildiğini, bu nedenle müvekkilinin bahse konu faturayı ödemek zorunda kaldığını, Temmuz 2014 tarihli faturanın ise ödenmediğini, davalı tarafından takip başlatıldığını, müvekkilinin itirazı üzerine takibin durdurulduğunu fakat davalı tarafından itirazın iptali davası açılmadığını, buna rağmen müvekkiline halen bu bedelin ödenmesi için sürekli olarak sms gönderildiğini, davalının sözleşmeye aykırı olarak Haziran 2014 dönemi için yaklaşık 8.400,00-TL, Temmuz 2014 dönemi için ise yaklaşık 6.500,00-TL fazla fatura kestiğini, davalıya sözleşmeye aykırı olarak ödenen yaklaşık 8.400,00-TL fatura bedelinin iadesi ve davalı tarafından talep edilen yaklaşık 6.500,00-TL fatura bedeli açısından borçlu olmadığının tespitini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıların üzerine yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap: Dava dilekçesi ve ekleri davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ve taleplerinin yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddine karar verilmesini, davacının iddialarının aksine GSM hattına tanımlı ve yurtdışında internet kullanım hakkı sağlayan tarife veya paket bulunmadığını, davacı şirketin dava konusu ... numaralı GSM hattının da aralarında bulunduğu 14 adet GSM hattı için 29/12/2013 tarihinde sözleşme imzalandığını, ... numaralı GSM hattının "esnaf avantaj her yöne ekstra tarifesi" ile kullanılmakta olduğunu, "..." tarife detaylarına sahip olduğunu, dava konusu GSM hattına tanımlı tarife kapsamındaki SMS ve internet kullanım hakları yalnızca yurtiçi kullanımlarında geçerli olduğunu, bu kullanım haklarının yurtdışında ücretsiz kullanım hakkı sağlamadığını, davalı şirketin web sitesinde tarife detaylarına ilişkin olarak yapılan bilgilendirmede SMS ve internet kullanım haklarının yalnızca yurtiçinde geçerli olduğunun açıkla belirtildiğini, davacının tacir sıfatını haiz olduğunu, kullandığı tarife paketinin ne olduğunu bilmediğinin düşünülemeyeceğini, hizmet kullanımı gerçekleştirildikten dava konusu faturalar tahakkuk edildikten yaklaşık 4 sene sonra huzurdaki dava ile somut gerçeğe aykırı ve yasal dayanaktan yoksun iddialar iddia edildiğini, dava konusu faturaların yansıtılan ücretlerinin sebebinin davacının yurtdışında yapmış olduğu kullanımlar olduğunu, faturaların hukuka uygun olduğunu, yurtdışında yapacağı kullanımlar için yurtdışında geçerli tarife paket satın alarak kullanımların standart ücretlendirmeye tabi tutulmasını önleme imkanı bulunan davacı herhangi bir paket tarife satın alınmadığını, dava konusu GSM hattı ile Haziran 2014 ve Temmuz 2014 fatura dönemlerinde yurtdışı kullanım gerçekleştirildiği fatura kullanım detaylarıyla sabit olduğunu, davacı iddialarını kabul etmemekle birlikte faturaya yansıtılan yurtdışı kullanım ücretinin çok üzerinde bedelin davaya konu edildiğini, davacının hiçbir dayanak ve hesaplama olmaksızın keyfi olarak belirlediği bedelleri davaya konu ettiğini belirterek, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi, Tartışılması, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;
Mahkememizce kaldırma ilamı öncesinde;
"...taraf şirketler arasında imzalanan abonelik sözleşmesinin 4.10. maddesinde uluslararası dolaşım halinde ücret tahakkuk ettirileceğinin davacı şirket tarafından kabul edilerek sözleşmenin imzalandığı, başka bir anlatımla uluslararası dolaşım uygulaması ve ücretlendirmenin kabul edildiği, davaya konu 2014 yılına ait Haziran ve Temmuz aylarına ait faturaların uluslararası dolaşım / yurt dışı kullanım nedeniyle ücretlendirildiği, abonelik sözleşmesinin 4.10. maddesindeki ... uygulamasının ve ücretlendirmesinin yerinde olduğu, sözleşme kapsamında davacı şirketin davaya konu faturalardan dolayı davacı şirkete borçlu olduğu, özellikle davacı şirketin davaya konu GSM hattını yurt dışında da kullanarak tarife içeriğinde yer alan paketteki hakların tamamını kullanıp bitirdiği, aşan kullanımlar için abonelik sözleşmesinin 4.10 maddesi ... gereğince sorumlu olduğu, bu bağlamda davaya konu faturaların düzenlendiği ve faturaların tarife ve sözleşme hükümlerine uygun olduğu anlaşılmakla davanın reddine..." şeklinde karar verilmiş, işbu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi 08/03/2022 tarih ve 2021/879 Esas - 2022/701 Karar sayılı ilamında;
"...Dava, GSM aboneliği sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit talebine ilişkindir.
Taraflar arasında imzalanan 25/12/2013 tarihli Kurumsal Tıp Abonelik Sözleşmesi ge- reğince davacı adına 14 adet telefon hattı tanımlanarak kullanıma açıldığı,
Bu hatlardan bir kısmı yurt dışı kullanıma kapalı iken bir kısmının hem yurt içi,hem yurt dışı kullanıma açık olduğu, dava konusu ... numaralı hattın da yurt içi ve yurtdışı kullanıma açık hatlardan olduğu anlaşılmaktadır.
Davacı sözleşmeden sonra 5 ay boyunca 750,00 TL - 1.150,00 TL aralığında fatura gönderildiği halde, Haziran 2014 döneminde 9.544,10 TL ve Temmuz 2014 döneminde 7.649,20TL olarak fahiş miktarda fatura düzenlendiğini iddia etmektedir.
... numaralı hattın tarifesi ...Tarifesi olup aylık sabit ücret: 59,00 TL, her yöne 1000 dakika, her yöne 1000 SMS,internet: 1 GB yurt içi internet ve Vodafone'lu şirketlerle ve şirket içi sınırsız konuşma avantajını kapsadığı, ancak tarifenin sadece yurt içi aramalar geçerli olduğu, yurt dışında veya KKTC'de roaming halindeyken yapılan aramalar için geçerli olmadığı,davacının hattına tanımlı her hangi bir yurt dışı internet paketi bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Dava konusu ... nolu hattın;
Haziran 2014 dönemi faturasının 6.957,12 TL'si yurt dışında GPRS bedeli, 0,58 Yurt dışı SMS/MMS kullanım bedeline ilişkin olup 08 Haziran 2014 günü saat 14:29 itibariyle kullanım kotası biten hattın internet kullanımları ücretlendirilmeye başlanmıştır.
Temmuz 2014 dönemi faturasının ise 5.245,24 TL'si yurt dışında GPRS bedeli, 8.70 TL'si Yurt dışı SMS/MMS kullanım bedeline ilişkin olup 26 Haziran 2014 günü saat 17:02 itibariyle kullanım kotası biten hattın internet kullanımları ücretlendirilmeye başlanmıştır.
Mahkemece görüşüne başvurulan Bilgisayar Mühendisi ... ile Yazılım vs uzmanı ...'den oluşan 1. Bilirkişi Kurulu ;"içinde data bulundurmayan tarifelerde internet kullanımlarının 1 TL/MB birim fiyat üzerinden ücretlendirileceği, buna göre Haziran 2014 dönemi faturasının 3.555,38 TL ,Temmuz 2014 faturasının ise 4.157,63 TL olarak güncellenmesinin gerektiği",
Bilişim ve Yazılım Uzmanı ..., Telekomünikasyon Uzmanı ... ve Elektronik Y. Mühendisi ...'dan oluşan 2. Bilirkişi kurulu ise" ilk kurulun görüşüne katılmadıklarını, sözleşmenin 4.10 maddesi gereğince standart roaming ücretlendirmesi üzerindenyapılan ücretlendirmenin uygun olduğu"nu belirtmiştir.
Bilgilendirme mesajları ile ilgili olarak: davalı paket aşımı ile ilgili davacıyı bilgilendirme yükümlülüğü bulunmadığını,ancak mahkemece aksinin kabulü halinde de bilgilendirmenin yapıldığını beyan etmektedir.
Olayın gerçekleşmiş olduğu tarihte geçerli olan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulunun... tarihli ve ... sayılı kararında;
"FATURA ÜST SINIRI UYGULAMASINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR
Uluslararası Mobil Veri Dolaşım Hizmeti
MADDE 7-(1) Uluslararası mobil veri dolaşım hizmetine ilişkin olarak, paket aşımı ve paket dışı veri kullanım ücretleri taplamının vergiler dahil, 100 TL ve 250 TL'ye ulaşması halinde tüm aboneler, ulaşılan değer ve güncellik bilgisi sağlanarak kısa mesaj ile ücretsiz olarak bilgilendirilir.
(2) Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen değerlere ulaşılması durumunda hizmet sunumuna devam edilmesi esas olup, hizmet kullanımına devam edilmesi halinde ücretli kullanımlar faturaya yansıtılır. Abonenin eksik bilgilendirilmesi veya bilgilendirilmemesi hallerinde işletmecinin sorumluluğu esastır" hükmüne yer verilmiş olmakla davalı tarafça 100,00 TL aşan veri kullanımlarında abonenin bilgilendirilmesi gereği tartışmasızdır.
Mahkemece talep edilmesine rağmen davalı GSM şirketi, "eski tarihli olduğu"ndan bahisle SMS kayıtlarını dosyaya sunamamıştır.
Ancak, davacı abonenin yurt dışında davalı tarafın sunduğu internet hizmetinden yararlandığı hususu da tartışmasızdır. Bu durumda, aboneyi aldığı hizmet bulunmasına rağmen tümüyle sorumlu tutmamak ise, davacının hizmetten karşılıksız yararlanması ve sebepsiz zenginleşmesi sonucunu doğuracaktır. O halde, yurt dışında internet hizmeti alan davacının (yurt dışı) kullanımlarından asgari olarak kendi tarifesi kapsamında sorumlu tutulması gerektiğinden, mahkemece; abonelik sözleşmesinin tam metnini içerir bir örneğinin dosyaya celbi ile, belirtilen hususlarda ikinci bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve hukuka aykırı bulunmuştur ..." denilerek Mahkememiz kararı kaldırılmış, dosya yukarıda belirtilen esas sırasına kaydedilmiştir.
Dava, GSM telefon abonelik sözleşmesinden kaynaklanan istirdat ve menfi tespit istemlerine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemesi ilamı uyarınca, abonelik sözleşmesinin tam bir örneği celp edilmiştir.
Akabinde dosya ikinci bilirkişi kuruluna tevdi edilmiş, istinaf ilamında belirtilen kaldırma nedenleri doğrultusunda inceleme yapılması ve rapor düzenlenmesi istenilmiştir.
Bilişim ve Yazılım Uzmanı ..., Telekomünikasyon Uzmanı ... ve Elektronik Yüksek Mühendisi ...'dan oluşan 2. Bilirkişi Kurulu 05/02/2024 tarihli ek raporunda sonuç olarak "... "İçinde data bulundurmayan tarifelerde internet kullanımları standart data tarifesi üzerinden (1 KR/KB) ücretlendirilir.” bilgisi dikkate alınarak hesaplamaların yapıldığı, Haziran 2014 dönem faturasının 3.614,61-TL olarak hesaplandığı, Temmuz 2014 dönem faturasının 4.225,48-TL olarak hesaplandığı,... görüş ve kanaatine varılmıştır ..." şeklinde rapor tanzim etmişlerdir. Taraf vekilleri her ne kadar bilirkişi ek raporuna karşı itirazda bulunmuş ise de; BAM ilamı uyarınca mahkememizce ikinci bilirkişi kurulundan ve istinaf ilamında gösterilen sebepler doğrultusunda inceleme yapıldığı, bu nedenle ek raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğundan davalının yurt dışı tarifesi üzerinden, davacının ise ilk bilirkişi kurulunun raporunun esas alınmasına yönelik itirazlarının istinaf ilamı içeriği gözetilerek reddine karar verilmiştir. Bilirkişi kurulunun 05/02/2024 tarihli ek raporu ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişlidir. İstinaf kaldırma nedenleri gözetilerek yapılan açıklamalar ve hesaplamalar isabetli sonuçlar içermektedir. Bu nedenle, ek raporun içeriği de denetlenerek mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Haziran 2014 dönem faturası 3.614,61 TL olarak hesaplanmıştır. Bu fatura davacı tarafından 16/07/2014 tarihinde davalı şirkete ödenmiştir. Davacının bahse konu fatura yönünden fazladan ödediği kısım için istirdat talebi bulunduğundan, toplam ödenen 9.544,10 TL' den gerçek fatura borç tutarı olan 3.614,61 TL mahsup edildiğinde, davacının 5.929,49 TL alacağın istirdadını talep edebileceği sonucuna varılmış, ödeme tarihi olan 16/07/2014 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
Temmuz 2014 dönem faturası 4.225,48 TL olarak hesaplanmıştır. Bu fatura davacı tarafından ödenmemiştir. Davacının bahse konu fatura için menfi tespit talebi bulunduğundan, düzenlenen 7.649,20 TL fatura tutarından, gerçek borç tutarı olan 4.225,48 TL mahsup edildiğinde, davacının 3.423,72 TL tutar için davalıya borçlu olmadığı sonucuna varılmıştır.
Yapılan açıklamalar karşısında; mahkememizce hükme esas alınan 2. bilirkişi kurulunun 05/02/2024 tarihli ek raporu doğrultusunda davanın kısmen kabul kısmen reddine, bu itibarla Davacının 21/06/2014 tarihli ve 9.544,10 TL bedelli davaya konu 2014 yılı Haziran ayına ait fatura sebebiyle fazladan ödemiş olduğu 5.929,49 TL' nin ödeme tarihi olan 16/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, Davacının 21/07/2014 tarihli ve 7.649,20 TL bedelli davaya konu 2014 yılı Temmuz ayına ait fatura sebebiyle 3.423,72 TL miktar bakımından davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: (Gerekçesi ve Ayrıntısı Yukarıda Açıklandığı Üzere);
Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile;
1-Davacının 21/06/2014 tarihli ve 9.544,10 TL bedelli davaya konu 2014 yılı Haziran ayına ait fatura sebebiyle fazladan ödemiş olduğu 5.929,49 TL' nin ödeme tarihi olan 16/07/2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
2-Davacının 21/07/2014 tarihli ve 7.649,20 TL bedelli davaya konu 2014 yılı Temmuz ayına ait fatura sebebiyle 3.423,72 TL miktar bakımından davacının davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
3-Kabul edilen dava değeri (9.353,21 TL) üzerinden alınması gereken 638,91 TL harçtan başlangıçta peşin alınan 254,46 TL harcın mahsubu ile eksik kalan bakiye 384,45 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNE'ye GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 254,46 TL peşin harç, 64,00 TL posta ve tebligat masrafı ve 4.050,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.368,46 TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.742,22 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kalan yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı tarafından yargılama nedeniyle yapılan 2.150,00 TL bilirkişi ücreti ve 55,00 TL posta giderinden oluşan toplam 2.205,00 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 820,85 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, bakiye kalan yargılama giderinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen dava değeri (9.353,21 TL) üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. maddesi uyarınca hükmedilecek vekalet ücretinin kabul edilen dava miktarını geçmemek koşulu ile belirlenen 9.353,21 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı yargılama sırasında kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden reddedilen dava değeri (5.546,79 TL) üzerinden hesaplanan ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' nin 13/2. maddesi uyarınca 5.546,79 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği, ancak önceki kararın yalnızca davacı tarafından istinaf edilmesi ve davalının ise herhangi bir istinaf talebinde bulunmaması nedeniyle davacı lehine vekalet ücreti yönünden usuli kazanılmış hak oluştuğundan, önceki hükümde karar altına alınan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ancak kullanılmayarak artan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgili tarafa veya vekiline İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı, HMK 341/2 maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.13/03/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır