İSTANBUL 19. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/9 Esas
KARAR NO : 2024/127

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/01/2022
KARAR TARİHİ : 15/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı tarafından, davacı aleyhine .... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibi başlatıldığını, her ne kadar güncel Yargıtay içtihatları ile menfi tespit davasının açılabilmesi için zorunlu arabuluculuk müessesine başvurmanın dava şartı olmasa da ... Arabuluculuk Bürosu'ndan arabuluculuk görüşmeleri yürütüldüğünü, arabuluculuk görüşmeleri neticesinde anlaşılamadığını, ilgili icra takibine konu edilen kambiyo senedindeki imzanın davacıya ait olmadığını, bu hususun davacının temin edilebilecek imza örnekleri ile icra takibine konu kambiyo senedindeki imzanın bilirkişi incelemesi ile karşılaştırılması neticesinde somut bir şekilde ortaya konacağını, davacının davalıya borcu olmadığını beyan ederek; davacının davalıya borcu olmadığının tespitine, ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takibinin iptaline, davalının icra takibinin asıl alacak miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı aleyhine ödenmeyen 2 adet bono borcuna istinaden ... 8. İcra Müdürlüğü’nün... Esas (Eski Esas: ... Esas) sayılı dosyasından 148.162,50 TL asıl alacak olmak üzere icra masraflarıyla beraber toplam 191.139,59 TL üzerinden icra takibine başlatıldığını, menfi tespit davalarında uygulanması gereken harç oranının nispi olduğunu, davacının borçlu olunmadığını iddia ettiği miktar üzerinden harç yatırması gerektiğini, dava dilekçesinde harca esas değerini 50.000,00 TL olarak gösteren davacı tarafın, eksik harç ile huzurdaki davayı ikame ettiğinin kabulü gerektiğini, davacı tarafından eksik yatırılan harcın tamamlatılmasını, eksikliğin giderilmemesi halinde dosyanın işlemden kaldırılmasını ve akabinde HMK madde 150 gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiğini, takibe konu olan 27.06.2008 tanzim tarihli, 30.06.2008 vadeli 62.000,00 USD bedelli ve 02.06.2008 tanzim tarihli, 10.06.2008 vadeli 55.000,00 USD bedelli bonoları davacının müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, borcun ödememesi üzerine icra takibinin başlatıldığını, ödeme emrinin davacıya 06.02.2009 tarihinde tebliğ edildiğini, davacı tarafından hiçbir şekilde bonolardaki imzaya itiraz edilmediğini, İİK madde 168/4 gereğince kambiyo senetlerine özgü takiplerde borçlunun, ödeme emrinin tebliğinden itibaren 5 gün içinde icra mahkemesine imza itirazında bulunabileceğini, davacı tarafından bu yol kullanılmadığı gibi 2009 yılından itibaren davacıya karşı icra takip işlemlerinin sürdürüldüğünü, davacının takibin üzerinden 13 yıl geçtikten sonra bonolar üzerindeki imzalara itiraz etmesinin kötü niyetli olduğunu, davacının 16.07.2017 tarihinde ... hesabına, 01.08.2016 tarihinde ... A.Ş.’ndeki maaş hesabına haciz konulduğunu, ödeme emrinin tebliğ edildiği günden beri icra takibinden haberdar olduğunu, buna rağmen hiçbir itirazda bulunmadığını, iş bu davayı ikame etmesindeki tek amacın, davalı alacaklının haklı alacağını engellemek ve icra dosyasını sürüncemede bırakmak olduğunu, takibe konu senedin; senet borçlusu...Ltd.’nin borcunu ödeyememesi üzerine, senetteki borçlu firmanın ve firma ortakları ...ve....’in talepleri üzerine, var olan borcun ötelenmesi amacı ile düzenlendiğini, matbu bir senet olmadığını, PC ortamında hazırlandığını, davalı firmanın, borçlu firmadan ve ortakları ile aynı ortamda bulunan ve muhtemelen borçlu firmanın çalışanı olan borçlu / davalı ...’den söz konusu senedi aldığını, senetteki imzaların yanı sıra yazıların da ...,... ve borçlu / davalı ...’e ait olduğunu, Yargıtay’ın denetimine elverişli bir rapor ortaya konulması halinde davacı tarafından gerçekleştirilen söz konusu itirazın haksızlığının, tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde bonolar üzerindeki imzaların davacıya ait olduğunun tespit edilebileceğini beyan ederek davanın reddine, haksız olarak öne sürülen imza itirazı nedeniyle İİK 72/4 gereğince davacının, alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas (eski ... Esas) sayılı dosya fotokopisinin mahkememiz dosyası arasında olduğu, dosyanın tetkikinde; alacaklı... Tic. A.Ş. tarafından borçlular ...Ltd. Şti. ..., ... ve ... aleyhine ... 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasından 10/06/2008 vade tarihli 55.000 USD ve 30/06/2008 vade tarihli 62.000 USD bedelli bonolar dayanak gösterilerek 19/01/2009 tarihinde ihtiyati haciz kararı alınarak takibe başlandığı, 12/10/2010 tarihinde senet aslının icra kasa no:893'e alındığı ve "takip mesnedi çek - senet asıllarını icra kaşesi ve numarası vurularak istenildiğinde iade edilmek üzere teslim aldım. Alacaklı vekili" tarihsiz yazının altında imza olduğu, alacaklı vekilinin 28/01/2010 tarihli "Alacaklı vekili geldi; ... 2. İcra Hukuk Mahkemesinin ... E ve... K. Sayılı ilamı gereğince derdest icra dosyamızın dayanağı olan bonolardan 65.000,00 EURO miktarlı bononun iptaline karar verilmiş olup, bu bonoya tekabül eden harcın tarafımıza iadesine ayrıca dosyada 55.000 EURO üzerinden yeniden hesap yapılmasını talep ederim" dilekçesine 28/01/2010 tarihinde İstanbul 8. İcra Müdürünce "Takibe konu belge asıllarının ibrazı ile kasaya alınması halinde talebin değerlendirilmesine" şeklinde karar verildiği, "Alacaklı vekili geldi. Belge asıllarının kasaya alınmasını talep ederim" talep dilekçesinin altında 12/02/2010 tarihinde ... 8. İcra Müdürünce "Belge aslının kasaya alınmasına karar verildi" şeklinde karar verildiği ayrıca altında yine 12/02/2010 tarihinde "... 2. İcra Hukuk Mahkemesinin 07.10.2009 tarihli ... E. .... sayılı kararı ile Davanın KABULÜ ile ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasındaki 30.06.2008 vadeli 65.000 USD lik bono ile ilgili TAKİBİN İPTALİNE karar verilmiş bulunduğundan dosyamıza ibraz edilen 55.000 USD lik senet aslının fotokopisinin çekilerek borçlu vekiline ödeme emrinin tebliğine" şeklinde karar verildiği anlaşıldı.
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde arabuluculuk son tutanağının fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
Davacının imza incelemesine esas olmak üzere imza örneklerinin bulunduğu kurumlara mahkememizce yazı yazıldığı, ... İl Müdürlüğü'nce davacı ...'ün 1992 yılına ait Pasaport İstek Formunun gönderilmiş olduğu anlaşıldı.
... 1. İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı'na yazılan yazıya verilen cevapta Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı, ... tarih ve ... sayılı kararları ile yasal saklama süresi dolan seçim evraklarının Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı'na gönderildiğinden davacıya ait herhangi bir imza yada yazı örneği bulunmadığının bildirildiği görüldü.
... Belediyesi Mali Hizmetler Müdürlüğü'nce verilen cevapta kayıtlarının tetkikinde davacıya ait herhangi bir mükellefiyet kaydının bulunmadığının bildirildiği anlaşıldı.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ekinde takibe konu 27/06/2008 düzenlenme tarihli 30/06/2008 vade tarihli 62.000 USD bedelli ve 02/06/2008 düzenlenme tarihli 10/06/2008 vade tarihli 55.000 USD bedelli senetlerin fotokopileri ile ... 8. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasından borçlu ...'e çıkartılan bila ikmal iade dönen tebligat fotokopisini sunmuş olduğu görüldü.
... Askerlik Şubesi Başkanlığı'nca verilen cevapta davacının yasada yazılı yaş sınırından çıktığından kendisine ait şahsi dosya muhteviyatının imha edildiği, herhangi bir belge bulunmadığının bildirildiği anlaşıldı.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nce verilen ... tarihli cevapta davacıya ait ... tarihli yazı örneğinin gönderilmiş olduğu anlaşıldı.
Mahkememizin 10/01/2022 tarihli tensip tutanağının ... numaralı ara kararı ile davacı vekiline müvekkilinin imza örneklerinin alınması amacıyla duruşma gününe kadar mahkememizde hazır etmek üzere süre verildiği, davacı vekilinin 26/01/2022 tarihli dilekçesi ile davacının Konya ilinde ikamet ettiğini beyan ederek ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmasını talep ettiği, mahkememizce ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazıldığı, ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Talimat sayılı dosyasından davacı ...'ün imza yazı örneklerinin alınarak mahkememiz dosyasına gönderildiği anlaşıldı.
Mahkememizce ... ... Esas (eski ... Esas sayılı) dosyasına müzekkere yazılarak icra takibine konu senet asıllarının mahkememize gönderilmesi istenilmiş, 21/02/2022 tarihli yazı cevabında takibe konu senetlerin 2009 yılında icra takibi açılırken kasaya alınmadığı ve icra kasasında olmadığı için gönderilemediğinin bildirildiği anlaşıldı.
Mahkememizin 03/06/2022 tarihli ara kararı ile ... 8. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında icra takibinin 02/06/2008 Tanzim tarihli 10/06/2008 vade tarihli 55.000,00 USD bedelli ve 27/06/2008 tanzim tarihli 30/06/2008 vade tarihli 62.000,00 USD bono yönünden başlatılmış ise de mahkememizde ... 8. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası nedeniyle açılan menfi tespit davasının 50.000,00 TL üzerinden açıldığı anlaşılmış olup; davacı vekiline bu hususta beyanda bulunmak ve eksik harcı tamamlamak (dava açılış tarihindeki kur üzerinden) üzere tebligatın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmesine, verilen süre içerisinde eksik harç ikmal edilmediği takdirde Harçlar Kanunu 30. maddesi gereğince davaya devam edilmeyeceği ve dosyanın HMK 150. Maddesi gereğince işlemden kaldırılacağının, ancak eksik harç miktarının yatırılması halinde dosyanın yenilenebileceğinin ihtar edildiği, davacı tarafça tamamlama harcının yatırıldığı ve dosyanın heyete tevdi edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce 02/12/2022 tarihinde ... 8. İcra Müdürlüğü'ne yeniden müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyadaki takibe konu senet asıllarının gönderilmesinin istenildiği, 30/12/2022 tarihli yazı cevabında yeniden senetlerin 2009 yılında icra takibi açılırken kasaya alınmadığı ve icra kasasında olmadığı için gönderilemediğinin bildirildiği, mahkememizin 05/01/2023 tarihli ara kararı ile ... 8. İcra Müdürlüğü'nce verilen yazı cevabı doğrultusunda senet asıllarının nerede olduğu hakkında beyanda bulunmak üzere taraf vekillerine 2 haftalık süre verildiği, davacı vekilinin 20/01/2023 tarihli beyan dilekçesi ile senet asıllarının kendilerinde bulunmadığını, icra dairesinden ve davalı alacaklıdan senet asıllarının istenmesi gerektiğini, senet asıllarının alacaklı / davalı tarafından takip açılırken İcra Dairesine verilmesinin yasal zorunluluk olduğunu beyan ederek; davanın kabulüne karar verilmesini talep etiği, davalı vekilinin 06/02/2023 tarihli beyan dilekçesi ile ... 8. İcra Müdürlüğü'nce verilen cevabın doğru olmadığını, takibe konu senet asıllarının ilgili İcra Müdürlüğü’nün 893 numaralı kasasında olduğunu, senet aslının ibraz edilmemesi halinde İcra Müdürlüğü tarafından borçlu aleyhine takip başlatılamayacağını, ödeme emri düzenlenemeyeceğini, İİK 168 maddesi gereği icra müdürünün takip konusu yapılan senedin kambiyo senedi olup olmadığını kendiliğinden araştırmak zorunda olduğundan, takip konusu yapılan kambiyo senedinin aslının takip talebi ile birlikte icra dairesine verilmesi gerektiğini, bu nedenle davacı tarafın; takip başlatılırken ilgili senetlerin İcra Müdürlüğü’ne ibraz edilmediği ve takibin iptali gerektiği yönündeki yersiz iddialarının reddi gerektiğini beyan ederek senet asıllarının ilgili icra müdürlüğünden celbini talep ettiği, dilekçesi ekinde ... 8. İcra Müdürlüğü'nün evrakları ... kasasına aldığına ve alacaklı vekilince de alındığına dair evrakın fotokopisini sunmuş olduğu anlaşıldı.
... 8. İcra Müdürlüğü'ne yeniden yazı yazılarak senet asıllarının sorulduğu, verilen 22/02/2023 tarihli yazısında "senet asılları alacaklı vekilinin ekte sunmuş olduğu belgede de görüleceği üzere alacaklı vekili senet asıllarını teslim almış olup, senet asıllarının Müdürlüğümüz tarafından teslim alınmış olduğuna dair herhangi bir belge olmayıp, Müdürlüğümüz dosyasına senet asılları sunulmamış olduğundan gönderilemediği" şeklinde cevap verildiği, yazı cevabının davalı vekiline tebliğ edildiği, davalı vekilince 22/03/2023 tarihli beyan dilekçesi ile alacaklı vekili olarak 28/01/2010 tarihinde talep dilekçesi sunduklarını, ... sicil numaralı İcra Müdürü ... tarafından; “…Takibe konu belge asıllarının ibrazı ile kasaya alınması halinde talebin değerlendirilmesine karar verildi…” şeklinde karar verildiğini, bu karara istinaden 12/02/2010 tarihinde senet asıllarının icra dairesine teslim edildiğini, bu hususun; “…Alacaklı vekili geldi. Belge asıllarının kasaya alınmasını talep ederim dedi…” şeklindeki evrak ile ortada olduğunu, bu evrakta icra müdürünün “…belge aslının kasaya alınmasına karar verildi…” şeklinde karar verildiğini, icra müdürünün yazı cevabında gönderdiği alacaklı vekilinin evrak asıllarını teslim aldığına dair tarihin 28/01/2009 olduğunu, bu tarihin, icra takibinin başlangıç tarihinden bir gün sonrası olduğunu, kıymetli evraka dayalı takip başlatılması için İcra Müdürlüğünce kıymetli evrakın incelenmesi akabinde takibe başlanması gerektiğini, bu nedenle takip açılırken sunulan evrak aslının, takip başlamasından bir gün sonrasında iade alındığını, taleplerinin yerine getirilmesi için 12.02.2010 tarihinde İcra Müdürlüğü’ne geri verildiğini, senet asıllarının icra müdürlüğünden istenilmesini talep ederek ilgili evrakların fotokopilerini dilekçesi ekinde sunmuş olduğu anlaşıldı.
... 8. İcra Müdürlüğü'ne yeniden yazı yazılarak senet asıllarının sorulduğu, verilen 12/05/2023 tarihli yazısında "müdürlüğümüz arama çalışmalarında çek / senet örneği bulunamamış olup, arama çalışmaları devam etmektedir. Bulunması hâlinde tarafınıza gönderilecektir." şeklinde cevap verildiği, 24/10/2023 tarihli yazılarında ise; "Dosyamıza kıymetli evrakın sunulduğuna dair herhangi bir tensip bulunmamakla birlikte dosyamızın eski numarası olan... ve yeni numarası olan ilgili numaramızın kasada bulunan yerlerine bakılarak araştırma yapılmış ancak herhangi bir kıymetli evraka rastlanmamıştır. Söz konusu kıymetli evrakın müdürlüğümüzde olmadığı..." şeklinde cevap verildiği anlaşıldı.
Dava; ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu senetler nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ve senetlerdeki imzanın davacıya ait olmadığının tespiti talebine ilişkindir.
Davacı kambiyo senetlerindeki imzanın kendisine ait olmadığını beyan etmiştir. Fotokopi belge üzerinde imza incelemesi yapılamaz ve fotokopi belge üzerinden düzenlenen rapor hükme esas alınamaz. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi' nin 2016/7240 esas, 2017/2345 karar sayılı ilamı) Mahkememizce senet asıllarının temin edilmesi hususunda icra müdürlüğüne müteaddit defalar yazı yazıldığı, senet asıllarının nerede olduğu hususunda davalı vekilinden açıklamalar istenildiği, ancak tüm aramalara rağmen senet asıllarına ulaşılamadığı anlaşıldı. İmzaya itirazda ispat külfeti alacaklıya aittir. ( HGK' nun 2006/12-223 esas, 2006/235 karar). Bu durumda ispat yükünün gereği gibi yerine getirilmediğinden ve imzanın borçluya ait olduğu hususu alacaklı tarafından kanıtlanamadığından davacının davasının kabulü ile davacı tarafın ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası nedeniyle davalı tarafa borcu olmadığının tespitine ve takibin iptaline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
İcra takibine konu senet ele geçirilemediğinden ve dolayısıyla takibin haksız olup olmadığı anlaşılamadığından davalı aleyhine İİK md. 72/5 uyarınca tazminata hükmedilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.
Arabuluculuk tutanağından talep eden tarafın arabuluculuktan vazgeçtiği, ayrıca dava tarihi itibariyle de arabulucuya başvurmanın dava şartı olmadığı anlaşılmakla arabuluculuk ücreti davacı tarafa yükletilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davacının davasının KABULÜ ile;
Davacı tarafın ... 8. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası nedeniyle davalı tarafa borcu olmadığının tespitine ve takibin iptaline,
2-İcra takibine konu senet ele geçirilemediğinden ve dolayısıyla takibin haksız olup olmadığı anlaşılamadığından davalı aleyhine İİK md. 72/5 uyarınca tazminata hükmedilmesine yer olmadığına,
3-İİK md. 72/5 uyarınca takibin derhal durduğunun tespitine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 105.737,73-TL karar ve ilam harcından, peşin olarak yatırılan 853,88-TL ve tamamlama harcı olarak yatırılan 25.900,00-TL toplamı olan 26.753,88-TL'nin mahsup edilerek bakiye 78.983,85-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 195.832,80-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan posta ve tebligat gideri 498,80-TL, peşin harç 853,88-TL, başvurma harcı 80,70-TL,-TL, tamamlama harcı 25.900,00-TL, vekalet harcı 11,50-TL olmak üzere toplam 27.344,88.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının yatıranlara iadesine,
8- Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı, oy birliğiyle karar verildi. 15/02/2024

Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır