İSTANBUL 19. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/586 Esas
KARAR NO : 2024/167
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/09/2022
KARAR TARİHİ : 04/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2018 yılından itibaren ... Mah. ... Cad. No:126/2 .../İstanbul adresinde faaliyet gösteren ... ünvanlı içkili lokantanın işletmecisi olduğunu, bu kapsamda ... nolu abonelik sözleşmesi ile davalı şirketin müşterisi olduğunu, davalı şirket tarafından müvekkili işyerinde 28/02/2022 tarihinde yapılan denetim esnasında kaçak elektrik kullanıldığının tespit edildiğini ve kaçak elektrik tutanağı tanzim edildiğini, akabinde davalı şirket tarafından 10/03/2022 son ödeme tarihli 17856 kWlı karşılığı 97.851,50 TL tutarlı kaçak elektrik kullanım faturası ile 10/03/2022 son ödeme tarihli 17856 kWlı karşılığı 19.999,64 TL tutarlı kaçak ek tüketim faturası olmak üzere toplamda 117.851,14 TL tutarlı kaçak elektrik bedeli tahakkuk edilerek müvekkiline tebliğ edildiğini, müvekkilinin söz konusu kaçak elektrik faturalarını gününde davalı şirkete ödediğini, müvekkilinin adına tahakkuk ettirilen kaçak elekirik faturalarının sözleşme ile Elektrik Piyasası Yönetmeliğine aykırı düzenlendiğinden bahisle davalı şirketin kaçak elektrik itiraz komisyonuna 08/03/2022 tarihinde gerekli itirazda bulunmuşsa da davalı şirketin itirazının komisyon tarafından reddedildiğini, davalı şirket tarafından müvekkiline uygulanan kaçak elektrik tüketim bedelinin sözleşmeye ve Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine aykırı olup, davalı şirket tarafından müvekkilinden fahiş oranda tahsil edilmiş olan kaçak elektrik tüketim bedellerinden fazla tahsil edilmiş olan kısmın iadesini talep ettiklerini müvekkilinin işyerinde yapılan kontrolde E.P.T. Hizmetleri Yönetmeliğinin 42. Maddesinin b fıkrasında açıklanan “ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketilmesi” tespit edildiğini, davalı şirket tarafından müvekkili işyerinde 28/02/2022 tarihinde yapılan denetim esnasında kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilmişse de dışardan haricen çekilmiş olan bu kablonun müvekkili tarafından çekilmemiş olduğunu, 28/02/2022 tarihinden geriye doğru bir yıllık elektrik faturaları celp edildiğinde aylık ortalama 6.000 TL- 7.000 TL civarında elektrik kullandığını ve bu faturalarını ödediğinin ortaya çıkacağını, o tarihten sonra elektrik kullanım bedellerine 2-3 defa zam yapılmış olmasına rağmen bugün itibarı ile aylık 8.000 TL civarında elektrik tüketimi olduğunu, elektrik şirketleri geçmişe dönük olarak en fazla 12 aylık kaçak elektrik cezası kesebilme ve her ayın elektrik faturasına %50 cezai işlem uygulaması gerektiğini, müvekkili işyerinin lokanta olması nedeni ile Bakanlar Kurulu Kararı gereğince Covid 19 tedbirleri kapsamında 2021 yılında uzunca bir dönem kapalı kaldığını ve nihayetinde 2021 yılı Haziran ayında tam kapasite ile faaliyete geçebildiğini, davalı şirketin geriye yürürlü olarak kesmiş olduğu kaçak elektik faturalarına ait dönemde işyerinin kapalı olduğunu ve faaliyette olmadığı için kesilmiş olan kaçak elektrik tüketim bedelinin 15-20.000 TL civarında olması gerekirken neredeyse 6 katı fazladan tahsilat yapıldığını, tüm bu bilgiler ışığında ve müstear Yargıtay kararları kapsamında kaçak elektrik tüketimine dayalı olarak tahakkuk ettirilen fatura nedeniyle açmış oldukları iş bu davada somut olaya göre öncelikle davalı şirket nezdindeki müvekkile ait abonelik sözleşmesi, tüketim endeksleri ile davalı elektrik şirketinin kaçak ve ek tahakkuk bedellerini ne şekilde hesaplandığına ilişkin belgelerin dosyaya kazandırılması ve tüm deliller toplandıktan sonra dosyanın konusunda uzman bilirkişi heyetine verilmesi, belirlenen bilirkişi heyetince davalı şirketin müvekkilimden talep edebileceği kaçak ve ek tahakkuk bedelinin, Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelik gereğince yayınlanan 622 sayılı EPDK kararında belirlenen usul ve esaslarda açıklanan yönteme göre yeniden hesaplanması için rapor alınması talep ettiklerini, yine kaçak tespit tutanağına konu yerde keşif yapılarak kaçak kullanımın ne zaman başladığının kesin olarak saptanmasını, tüketim ihtiyacına göre tutanakta belirtilen kaçak tüketim miktarına, ihtilafsız aynı dönemdeki tüketim miktarına göre veya aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerine göre, kaçak elektrik tespit tarihine kadar tüketilmesi gereken enerji miktarının ve vergiler dahil cezasız usulsüz elektrik kullanım bedelinin tespitine yönelik yeterli içerik ve nitelikte bilirkişi raporu alınmasını talep ettiklerini, davalı şirketin Elektrik Piyasası Müşteri hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelik gereğince yayınlanan 622 sayılı EPDK kararında belirlenen usul ve esaslara aykırı şekilde müvekkilinden tahsil etmiş olduğu kaçak elektrik bedellerinden usulsüz olarak fazladan tahsil edilmiş bulunan bedelin tespiti ile müvekkiline iadesi için başvuru zorunluluğu hasıl olduğunu, davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının kullanımındaki ... hizmet numaralı tüketim noktasına ait tesisat mahallinde müvekkilinin saha ekipleri tarafından 25/02/2022 tarihinde yapılan kontrollerde perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken tesisatta kayıtlı ... numaralı sayaç haricinde ayrı bir hat çekmek suretiyle enerji kullanımında bulunulduğunun tespit edildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin tespit edilen durumu açıklayan kaçak elektrik enerjisi tüketim halleri başlıklı 42. maddesinde, gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; b) perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edildiğini, anılan hüküm doğrultusunda, söz konusu tüketim noktasında nitelikli olarak ayrı bir hat çekmek suretiyle kaçak enerji kullanımında bulunulduğunun tespiti ile müvekkili saha ekiplerince davacı adına 25/02/2022 tarih ve ... seri numaralı kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı tanzim edildiğinin belirlendiğini, söz konusu tutanağa istinaden Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri doğrultusunda 29/08/2021- 25/02/2022 tarihleri arası 180 günlük süre için 17856 kWh karşılığı 97.851,50-TL kaçak faturası ve 25/02/2021- 29/08/2021 tarihleri arası 185 günlük süre için 18352 kWh karşılığı 19.999,64-TL ceza bedelsiz ek fatura tahakkuk ettirildiğini, tüm bu açıklama ve mevcut bilgiler ışığında sayaçtan geçmeyen harici bir hattan enerji kullanımından dolayı tanzim edilen itiraza konu kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı ve bu tutanağa istinaden düzenlenen kaçak elektrik faturasında hata bulunmadığını, Öte yandan davacı tarafın iddialarını çürüten, somut ve görsel bir delil olan VİDEO KAYDInın taraflarınca dosya kapsamına sunulacağını, hal böyle iken tutanakların tek taraflı hazırlanmış olması iddiasına mahal bırakmayacak şekilde beyanlarını ve kaçak kullanımı kesin kılacak şekilde kanıtlamış bulunduklarını, fatura hesaplaması, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri kapsamında yapılmış olup kaçak elektrik tarifesinden tahakkuk ettirildiğini, tespit ve tahakkukta hata bulunmadığını, şirketlerince uygulanması zorunlu olan, onaylı ulusal tarife bileşenleri hakkında müvekkili Kurumun herhangi bir tasarrufu söz konusu olmadığını, konu hakkında tasarruf sahibi olan Kurumun EPDK olduğunu, kaçak tespiti için tespit anında mahalde fiili kullanıcının varlığının yeterli olduğunu, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği m.42'de gösterilen haller içerisinde elektrik tüketimi yapan herkes, kaçak tespiti ve tahakkukunun muhatabı olabileceğini, nitekim somut olaydaki kaçak elektrik kullanımı neticesinde davacı aleyhine 42/1-b hükmü gereği tahakkuk yapıldığını, ilgili mevzuat hükümleri uyarınca davacının kaçak elektrik kullandığının sabit olduğunu, kaçak elektrik kullanım tespiti ve tahakkuku mevzuata uygun olduğunu, kurum işlemlerinde herhangi bir hata bulunmadığını, nitekim CD içerisinde bilahare sunulacak kaçak video kaydının da davacının profesyonel şekilde kaçak kullanmış olduğunu açıkça ortaya koyacağını, davalı tarafın faturaya süresinde itiraz etmediğini, bu nedenle de adına tahakkuk eden bedelleri kabul ettiğini, işbu davada davacının iddialarını doğrular yönde yaklaşık bir ispat olmadığı gibi müvekkili şirket kayıtları dosyaya ibraz olunduğunda davacının davasında haksız olduğunun açıkça ortaya çıkacağını, kaçak elektrik kullandığı açık olan davacı hakkında tesis edilen işlemlerin hukuka uygun olup davacı tarafından yapılan ödemeye ilişkin meblağın istirdadının mümkün olmadığını, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
... A.ş'ye müzekkere yazılarak ... numaralı abonelik sözleşmesi, kaçak elektrik tutanağı, kaçak elektrik tüketime/ bedeline yapılmış olan itiraz ve itirazın reddi kararı, 10/03/2022 son ödeme tarihli 17856 kWlı karşılığı 19.999,64.-TL tutarlı kaçak ek tüketim faturası, 2021-2022 yıllarına ait ... numaralı abonelik sözleşmesine ait elektrik faturalının ve aboneliğe ait tüm bilgi ve belgelerin çıkartılarak, mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... 'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davacısı ... Tc Kimlik Numaralı ... ...'ün Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Vergi Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davacısı ... Tc Kimlik Numaralı ... ...'ün Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Ticaret Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Mahkememiz davacısı ... Tc Kimlik Numaralı ... ...'ün Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususunda kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Anonim Şirketi'ne müzekkere yazılarak ... numaralı abonelik sözleşmesi, kaçak elektrik tutanağı, kaçak elektrik tüketime/ bedeline yapılmış olan itiraz ve itirazın reddi kararı, 10/03/2022 son ödeme tarihli 17856 kWlı karşılığı 19.999,64.-TL tutarlı kaçak ek tüketim faturası, 2021-2022 yıllarına ait ... numaralı abonelik sözleşmesine ait elektrik faturalının ve aboneliğe ait tüm bilgi ve belgelerin çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
Davalı Tanığı ... mahkememiz duruşma salonuna getirilerek ve yemini yaptırılarak dava konusu olay hakkında bilgisi ve görgüsü sorulmuştur.
04/11/2023 tarihinde Elektrik Mühendisi bilirkişisi vasıtası ile bilirkişi raporu alınmıştır.
GEREKÇE:
Dava, ödenen kaçak elektrik faturasından borçlu olunmayan kısmın sebepsiz zenginleşme uyarınca iadesi istemine ilişkindir.
Sebepsiz zenginleşmeye ilişkin TBK md. 77 hükmü “Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür.
Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur.” şeklindedir. Kanun’un 78. maddesine göre, “Borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir.” Somut olayda davacı taraf, kaçak elektrik kullanımı sebebiyle düzenlenen fatura sebebiyle borcunu ödemiştir. Her ne kadar faturaya itiraz etmiş ise de, itirazının kabul edilmemesi ve borcun ödenmemesi halinde elektriğin kesilmesi tehlikesi sebebiyle davacının kendisini borçlu sanarak ödeme yapması üzerine işbu davayı açmasında hukuki yararının bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Davalı kurum tarafından davacıya 10/03/2022 son ödeme tarihli 97.851,50 TL kaçak elektrik faturası ve 19.999,64 TL ek kullanım faturası düzenlenmiştir. Davacı ise 14/03/2022 tarihinde 50.000,00 TL ve 01/04/2022 tarihinde 68.919,79 TL ödeme yaparak fatura borcunu ödemiştir. Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre hazırlanan, denetime elverişli 03/11/2023 tarihli bilirkişi raporu uyarınca, harici hat çekmek suretiyle kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilmiştir. Elektrik hattına fiilen davacının müdahalede bulunmaması, kaçak elektrik kullanımından doğan sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Zira kaçak elektrik kullanımı ile menfaat elde eden davacıdır. Haksız müdahale sonucu davacının ceza bedeli ödemesine sebep olan kişiye karşı hukuki haklarını kullanması ise mümkündür.
Bilirkişi tarafından yapılan hesap sonucu davacının 44.647,32 TL kaçak elektrik ve 19.999,65 TL ek kullanım borcunun bulunduğu tespit edilmiştir. Yapılan hesabın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmış olup; denetime elverişli olan bilirkişi raporunun hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu kabul edilmiştir. Davalı vekilinin hesaplanan ceza kat sayısına ilişkin itirazının değerlendirilmesinde; davacıya karşı düzenlenen 30/04/2007 tarihli kaçak elektrik kullanımına ilişkin iddianın cevap dilekçesinde yer almaması ve buna ilişkin belgelerin süresi içinde öne sürülmemesi sebebiyle itirazın yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Zira davalı vekilinin ilgili bilgi ve belgeleri HMK md. 141 kapsamında süresinde sunmaması kendi ihmaline dayanmakta olup; bilgi ve belgelerin süresinde sunulmasına engel bir durum bulunmamaktadır. Bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde öne sürülen iddialar ve belgeler savunmanın genişletilmesi niteliğinde olup; mahkememizce dikkate alınmamıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle, davalı kurum tarafından davacıya fazla fatura düzenlendiği anlaşılmış olup, davanın kabulüne karar verilmiştir. Davacı her ne kadar TBK md. 117 uyarınca ödeme gününden itibaren faize hak kazanmışsa da taleple bağlılık ilkesi gözetilerek 02/08/2022 tarihinden itibaren temerrüt faizi işletilmesine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın kabulüne; 53.204,18 TL’nin 02/08/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 3.634,38-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 908,59-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 2.725,79-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 170,78-TL Peşin/nisbi Harcı, 737,81-TL Tamamlama Harcı, 3.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 352,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 4.341,29TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına
7-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/03/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır