İSTANBUL 19. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/5 Esas
KARAR NO : 2024/102

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/01/2022
KARAR TARİHİ : 12/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Davalı şirket ile davacı şirket arasında 18/02/2021 tarihinde akdedilen taşımacılık sözleşmesi uyarınca ...Limited Şirketi'ne ait toplam 750 ton civarında, 50 kg'lık çuvallar halinde yüklenecek olan ayçiçeği tohumun... İlçesi ...koyundan toplam 21 adet araç kullanılarak,... Fabrikası Bandırma Balıkesir iline tahliyesinin kararlaştırıldığını, davacı tarafından Davalı tarafa taşımanın yapılabilmesi için 39.300 USD bedelin ödendiğini, toplam 21 adet taşımanın 10 adedinin yapıldığı fakat 11 adet taşımanın süresinde boşaltma adresine varmadığının tespit edildiğini müvekkili şirketin sorgulamaları neticesinde davalının mali zorluğa girdiğini ve davalının nakliyelerde kullandığı çekicilerine haciz konulduğunun tespit edildiğini, bu sebeple davalının, müvekkilinin müşterisinin yüklerini taşıyan kendi çekicilerini Gürcistan'da tuttuğunu, Türkiye'ye giriş yapmadığını, Gürcü plakalı araçları kullanarak dorseleri Türkiye'ye getirdiği tespit edildiğini, akabinde bu araçlardan bir daha haber alınamadığını, söz konusu araçların Türkiye sınırından geçtikleri tespit edilmesine karşın, bu araçlardan 11 tanesinin müvekkilinin müşteri adresine ulaşmadığını, davalının, davacı ile akdetmiş olduğu taşımacılık sözleşmesi gereği taahhüt ettiği yüklenici yükümlülüğü olan malların müşteriye belirli tarihlerde uygun teslimat noktalarında teslim edilmesini sağlayamadığını, malların nerede olduklarının bilinmediğini, akıbetlerinin meçhul olduğunun anlaşıldığını, davalı şirketle akdedilen 18/02/2021 tarihli sözleşme gereği taşımakla yükümlü olduğu bu malların ilgili adrese tesliminin sağlanması için 05/08/2021 tarihinde ihtarname çekildiğini, hiçbir cevap alınmaması üzerine ilgili tarafa 27/08/2021 tarihinde tekrar ihtarname çekilip yine hiçbir dönüş alınmadığını, davalı şirketin yüklerini taşıdığı dava dışı müşteri ...Limited Şirketi'nin 21/05/2021 tarihinde müvekkiline ihtarnamede göndererek yükün bir hafta içinde teslimini istediğini, aksi taktirde aralarında 12/01/2021 tarihli yaptıkları taşıma sözleşmesi hükümlerini uygulayacaklarını ihbar ettiklerini, davalı şirketin müvekkili şirketinin alt taşıyıcısı olduğunu, müvekkili şirketinin müşterisi olan dava dışı 3. kişinin mallarını taşımak üzere müvekkilinin davalı ile anlaştığını, mevcut anlaşma şartlarını ihlal eden davalı şirketin müvekkilinin müşterisinin malları ile yüklü araçları kaçırıp müvekkilinin davalı ile her türlü iletişim çabalarını boşa çıkartarak kayıplara karıştığını, davalı şirket ile müvekkili şirketi arasında, sözleşmesel ilişkiden kaynaklı müvekkilinin henüz doğmamış olmakla birlikte ilerde doğması muhtemel bulunan alacakları söz konu olduğunu, müstakbel bir alacaktan bahsedilebilmesi için, bir hukuki ilişkinin mevcut olması, bu hukuki ilişkiden doğacak alacağın cinsinin ve borçlunun belli olmasının yeterli olacağı, alacağın miktarının belli olup olmaması veya böyle bir alacağın doğmama ihtimalinin bulunması önemli olmadığını, davalı şirket ile müvekkili arasında mevcut bir sözleşmesel ilişkiden kaynaklı hukuki münasebetin var olduğunu, davalının fiilleri ticari ilişkiden kaynaklanan güveni kötüye kullanma suçunun nitelikli halini oluşturduğundan, davalı hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, davalının suç teşkil eden fiilleri nedeniyle müvekkili tarafından hakkında güveni kötüye kullanma suçunun nitelikli hali başta olmak üzere sair diğer tüm eylemlerine karşı İstanbul ... Cumhuriyet Savcılığı'nın ... Soruşturma Dosya numarası tahtında suç duyurusunda bulunulduğunu, taraflar arasında anlaşamama yönünden Arabuluculuk Tutanağı düzenlendiğini, dosya ekinde yer alan Arabuluculuk tutanağında taraflar arasından Davalı tarafın görüşmeye katılmamasından dolayı anlaşma sağlanamadığı olarak belirtildiğini, açıklanan ve Mahkemece resen gözetilecek sebepler ve alacak ve talep haklarının saklı kalmak üzere şimdilik; öncelikle kötü niyetli olarak mal kaçırma maksatlı olası bir muvazaalı işlemle hak kaybına sebebiyet vermemesi için; davalı üzerine kayıtlı aşağıdaki bilgileri yazılı olan araçlara (...plakalı araç... plakalı araç ... plakalı araç) bilgileri verilen araçlar ile uyap sorgusu sonucu tespit edilecek araçların tescil kaydı üzerine uyap üzerinden, 3. Kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacı ile ihtiyati tedbir konulmasına, davanın kabulü ile, müvekkilinin müşterisine ait malların, davalı tarafından derhal sözleşmede kararlaştırılan adrese aynen teslimine, bu mümkün değilse bilirkişi marifeti ile belirlenecek olan malların misli ile teminine ve müvekkiline iadesine, davalı ile müvekkili arasında akdedilen sözleşmeden doğan cezai şartın şimdilik 100 USD'lik kısmının temerrüt tarihinden başlayacak ticari faizi ile müvekkiline ödenmesine, 11 adet araç karşılığı davalıya ödenen nakliye bedelinin şimdilik 100 USD'lik kısmının ticari temerrüt faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görüldü.
DELİLLER:
... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak... iflas sayılı dosyasında mahkememiz davacısı...-...KAZAKHSTAN ' ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması, sura cetvelinin düzenlenip düzenlenmediğinin bildirilmesi, sıra cetveli ve varsa ödeme kayının çıkartılarak Mahkememize bildirilmesi istenilmiştir.
...Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı TASFİYE HALİNDE...LİMİTED ŞİRKETİ hakkında mahkemeniz nezdinde iflas davası bulunup bulunmadığının mahkememize bildirilmesi, iflas davası var ise bir örneğinin UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
... Sicili Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Mahkememiz davalısı ...vergi numaralı TASFİYE HALİNDE ... LİMİTED ŞİRKETİ'nin iflas edip etmediğinin mahkememize bildirilmesi ile, ilgili şirkete ait ticaret sicil kayıtlarının çıkartılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
İstanbul... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ...LİMİTED ŞİRKETİ'nin yıllık vergi beyannameleri, şirket öz sermayesini gösterir bilgi ve belgelerin, şirketin aktif pasif kayıtlarının ve şirketin vergi kayıtlarına ilişkin tüm bilgilerin mahkememize ivedilikle gönderilmesi istenilmiştir.
...Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak... Soruşturma nolu dosyanın bir örneğinin UYAP sistemi üzerinden çıkarılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
...Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak ...Soruşturma nolu dosyanın bir örneğinin UYAP sistemi üzerinden çıkarılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
Kocaeli ... Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Davalı...Limited Şirketi'nin (vergi numarası:...) tebligata yarar açık adresinin araştırılarak ivedi olarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
...Ticaret Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak Davalı...i numarası:...) tebligata yarar açık adresinin araştırılarak ivedi olarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir.
... Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak ...,...,...,...,... plaka sayılı araçların ruhsat ve trafik tescil belgelerinin ivedi olarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
İstanbul Anadolu... Asliye Ceza Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak İstanbul...CBS' ye ait... soruşturma sayılı dosyasından İstanbul Anadolu...Ceza Mahkemesi'nin...esas sayılı dosyası ile kamu davası açıldığı bildirilmiş olup, mahkemenizin ... esas sayılı dosyasının UYAP üzerinden ivedi olarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
İstanbul ...Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak... soruşturma sayılı dosyasının UYAP üzerinden ivedi olarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, taraflar arasındaki taşıma sözleşmesi gereğince taşınan malların teslimi, cezai şart ve nakliye bedelinin tazmini talebine ilişkindir.
HMK md. 150/1 "Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir." şeklindedir. İşlemden kaldırılan dosyanın yenilenmesine ilişkin aynı maddenin dördüncü fıkrası ise "Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır." şeklindedir. Süresi içinde yenilenmeyen dosyalar sürenin dolduğu gün itibariyle açılmamış sayılır. Bu karar mahkeme tarafından re'sen verilir.
Basit yargılama usulüne ilişkin HMK md. 320/4, "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır." şeklindedir. Yani basit yargılama usulüne tabi davalarda, dava bir kez takipsiz bırakılabilir. İkinci kez takipsiz bırakılması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.
Somut olayda duruşmanın 09/10/2023 tarihli 5. celsesinde davacı vekilinin e-duruşma talebinin kabul edilmesine rağmen, duruşma gün ve saatinde sistem üzerinden yapılan çağrıya cevap verilmediği ve duruşmanın HMK md. 150 uyarınca işlemden kaldırıldığı anlaşılmıştır. Bir önceki celse mazereti kabul edilen davacı vekiline duruşma zaptı tebliğ edilerek, 09/10/2023 tarihli celsenin gün ve saatinin bildirildiği, davacı vekilinin celse tarihi ve saatinden haberdar olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekili 16/10/2023 tarihli talep dilekçesi ile teknik aksaklık yaşandığını ve teknik aksaklık sebebiyle mazeret dilekçesi sunduklarını beyan etmiştir. Mahkememizce e-duruşma sisteminde herhangi bir teknik aksaklık yaşanmadığı, gün içinde başka dosyalarda e-duruşma sisteminin sorunsuz olarak çalıştığı tespit edilmiştir. Hukuk Muhakemelerinde Ses ve Görüntü Nakledilmesi Yoluyla Duruşma İcrası Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca, e-duruşma talebinde bulunan tarafın, sistemin gerektiği ekipmanları çalışır vaziyette bulundurması zorunludur. Tarafın kendi sisteminde yaşanan kamera, mikrofon arızası veya internet bağlantısının olmaması gibi aksaklıkların, Yönetmelik’te düzenlenen teknik aksaklık olarak kabul edilmesi mümkün değildir. Zira tarafın kendi sistemini çalışır vaziyette bulundurma yükümlülüğü bulunmaktadır. Dolayısıyla davacının teknik aksaklık iddiası mahkememizce kabul edilmemiştir.
Davacı vekili, duruşma zaptının erken açıldığını ve bir dakika sonra mazeret dilekçesi sunduğunu beyan etmiş ise de; dosyanın incelenmesinde duruşma zaptında her ne kadar zaptın 10:08:46 saatinde açıldığı görülse de evrak işlem kütüğünden yapılan incelemede celseye katılan kâtip tarafından zaptın 10:14:02 saatinde kapatıldığı, yani davacı vekilinin bağlantı kurmasının duruşma saatinden sonra yaklaşık olarak 5 dk beklendiği anlaşılmıştır. Kaldı ki, UYAP sistemi e-duruşma kabul edilen dosyaların duruşma saatinden önce sistemin açılmasına müsaade etmemektedir. Dolayısıyla saatinden önce duruşmanın başlatılması sistemsel olarak mümkün değildir. Davacı vekilinin aynı gün mazeret dilekçesini saat 10:18:02 saatinde gönderdiği evrak işlem kütüğünün incelenmesinde tespit edilmiştir. Dolayısıyla davacı vekilinin duruşmanın saatinden önce yapıldığı ve mazeretinin değerlendirilmediği iddiası yerinde olmadığından mahkememizce kabul edilmemiş ve talep doğrultusunda dosyanın yenilenmesi hususunda işlem yapılmıştır.
Dosyanın yenilenmesine ilişkin tensip zaptı 24/10/2023 tarihinde düzenlenmiş ve davacı vekiline 29/10/2023 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davacı vekilinin usulüne uygun tebligat ile haberdar olduğu 12/02/2024 tarihli 6 numaralı celsede de davacı vekilinin e duruşma talebinin kabul edilmesine rağmen, duruşma gün ve saatinde yapılan çağrıya cevap verilmediği anlaşılmıştır. Duruşma anında e-duruşma sisteminde herhangi bir teknik arıza bulunmadığı tespit edilmiştir. Davacı vekilinin herhangi bir mazeret bildirmediği, dolayısıyla duruşmaya katılmasına engel bir sebep bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda açıklanan sebeplerle; davacı tarafından duruşma gün ve saatinden haberdar olunmasına rağmen 12/02/2024 tarihinde dosyanın ikinci kez takipsiz bırakılması sebebiyle HMK md. 150/6 ve HMK md. 320/4 uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-Davanın 2. Kez takipsiz bırakılması sebebi ile HMK md 150 uyarınca davanın açılmamış sayılmasına,
2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 6.543,72-TL'nin yatıran tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanacak 1.320,00.-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Fazla yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının dosya kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/02/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır