İSTANBUL 17. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA)

ESAS NO :2024/151 Esas
KARAR NO :2024/199
DAVA :Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :04/12/2023
KARAR TARİHİ :29/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin Taşıma İşleri Organizatörlüğü alanında faaliyet gösterdiğini, bir numaralı davalı ... İnşaat ile iki numaralı davalı ... İnşaat arasında kurulmuş bir Adi Ortaklık olan 3 numaralı davalı ... – ... Adi Ortaklığı dava konusu “... Hava Soğutucuları” emtiasının, limandan kapıya olacak şekilde Çin Halk Cumhuriyeti‘nin ... limanından İstanbul ... ‘ye taşınması hususunda müvekkili ile anlaştığını, buna göre müvekkilinin TTK m.926 uyarınca davalıya karşı “Akdi Taşıyan” sıfatını kazandığını, davalılardan ... – ... Adi Ortaklığı ise müvekkil ile navlun sözleşmesi akdetmekle TTK m.1200 uyarınca müvekkilime karşı “taşıtan sıfatına haiz olduğunu, Adi ortaklık tanım olarak birbirinden ekonomik ve hukuki yönden bağımsız birden fazla gerçek ve tüzel kişinin bir sözleşme bağı çerçevesinde bir araya gelmesi ile oluşan ilişki olarak nitelendirildiğini, bu bakımdan adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığını ve adi ortaklık şeklinde yürütülen iş ve işlemlerden doğan uyuşmazlıklarda ortaklığı oluşturanların davada "ayrı ayrı" taraf olarak gösterilmesi gerektiğini, davalılara ait ... jel ünitesi gaz hava soğutucuları emtiası, müvekkilinin taşıma işleri organizatörlüğü altında düzenlenen ... numaralı konişmento tahtında 14.12.2022 tarihinde yükleme limanı olan Çin Halk Cumhuriyeti 'nin ... Limanında 2211 sefer sayılı ... gemisine yüklendiğini, Diliskelesi Belde limanına denizyoluyla, oradan da İstanbul ...'ye karayoluyla taşınarak 02.02.2023 tarihinde alıcısına fiilen teslim edildiğini, böylece taraflar arasındaki navlun sözleşmesine konu taşıma işi müvekkili tarafından ifa edilerek nihayete erdiğini, Davalı ... – ... Adi Ortaklığının taşıtan sıfatına haiz olması ve ayrıca taraflar arasındaki navlun sözleşmesi uyarınca, müvekkil şirket dava konusu taşımaya ilişkin navlun ve lokal masraflar alacağı sebebiyle davalı ... – ... Adi Ortaklığı adına 31.01.2023 tarihli, ... numaralı, 11.285 USD bedelli e-fatura ile 30.01.2023 tarihli, ... numaralı, 138.000 USD bedelli e-fatura kestiğini ve bu e-faturalar Gelirler İdaresi Başkanlığı’ nın e-fatura sisteminden davalıya gönderildiğini, bahsi geçen faturaların e-fatura olmasından mütevellit davalının Gelirler İdaresi Başkanlığı e-fatura portalına düştüğünü ve bu e-faturalar portal üzerinden davalı tarafından kabul edildiğini ve itiraz edilmeksizin kesinleştiğini, işbu davaya konu navlun alacağına istinaden davalılar tarafından bir kısım navlun ücreti ödemeleri yapıldığını ancak konu ... numaralı ve ... numaralı faturalardan bakiye 24.285 USD davalılar tarafından müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin navlun ve lokal masraflar alacağından bakiye kalan 24.285 USD ‘nin davalılarca ödenmemesi üzerine bu sefer müvekkili tarafından davalıya ... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek davalılara faturalara baliğ borcun ödenmesi ihtar edildiğini ancak davalıların anılan ihtarnameye cevaben keşide ettikleri ... Noterliği ‘nin ... numaralı ihtarnamesi ile dava konusu yüklerde oluştuğu ileri sürülen hasar sebebiyle, davalıların zararı giderilene kadar yaklaşık hasar bedeli kadar bir miktar navlun ücretinin kendilerince tutulacağını ve müvekkilime ödenmeyeceğini bildirdiğini, davalıların bu beyanının ikrar mahiyetinde olduğunu belirterek davanın kabulü ile 24.285 USD alacak ile işbu alacağa müvekkili tarafından düzenlenen navlun e-faturalarının Gelirler İdaresi Başkanlığı’nın e-fatura sisteminden davalılara tebliğ edildiği 31.01.2023 tarihinden itibaren işleyecek faizin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ("HMK") ilgili 6. maddesi hükmü doğrultusunda mahkemenin yetkili olmadığını, genel yetkili mahkemenin davalı gerçek veya tüzel kişinin, davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğunu, adi ortaklığın ortaklık olarak dava ehliyeti bulunmadığını, dava ehliyeti, medeni hukuktaki fiil ehliyetinin usul hukukundaki karşılığı olduğunu, fiil ehliyetine haiz olma hakkının da hukukumuzda yalnızca gerçek ve tüzel kişiler için düzenlendiğini, müvekkilinin de ortağı bulunduğu ... ... Projesi İkmal İnşaatı ...-... Adi Ortaklığı'nın Türkiye Cumhuriyeti'nin doğalgaz arz güvenliğinin teminat altına alınması kapsamında ... Depolama Alanı'nda mevcut tesislerin geliştirilmesine yönelik olarak, hali hazırda 2,84 milyar sm3 depolama ve 25 milyon sm3 günlük geri üretim kapasitesi bulunan ... Depolama Tesisi'nde ... ... ... (...) Projesi ile 4,6 milyar sm3 depolama ve 75 milyon sm3 günlük geri üretim kapasitesine ulaşılması hedefi kapsamında Botaş Genel Müdürlüğü'ne taahhüt ettiği işleri bulunduğunu, ortaklık bu doğrultuda, ülkemiz için önemi tartışılamayacak bu projenin en büyük ve kritik yapım ekipmanlarından ... Gaz Hava Soğutucuları'nın ("Emtia") Şangay Limanı'ndan Diliskelesi Limanı'na taşınmasının organize edilmesi ve emtianın güvertenin altında ve uygun brandalama ile istiflenmeyecek şekilde, toz, su veya dışarıdan herhangi bir maddeyle temasının önlenmesi için güvenli bir şekilde brandalanması hususunda anlaşma sağlandığını, hatta Ortaklık için emtianın brandalanması ve dışarıdan bir maddeyle temasının engellenmesi hususu işbu sözleşmesel ilişkinin temeli olup diğer bir deyişle olmazsa olmaz koşulu olduğunu, ki bu durumun defalarca Ortaklık tarafından davacıya bildirildiğini ve davacı tarafından da bu husus kabul edilerek bu şartlar altında anlaşma sağlandığını, nitekim Ortaklık teklifi iletirken emtianın brandalanması ve dışarıdan bir maddeyle temasının engellenmesi koşulunu belirttiğini ve brandalama hizmetinin davacının kontrolünde olacağı hususunda karşılıklı olarak mutabık kalındığını, bu doğrultuda tarafların mutabakatıyla emtianın sevk sürecinin 14. 12.2022 tarihinde başlamış olup davacının bu süreçte Ortaklık'a geç teslimat yaparak temerrüde düştüğünü ve Ortaklık'ın gecikme sebebiyle maliyet ve zararlarının doğmasına yol açtığını, yine, bu süreçte davacının hava durumunun uygun olmadığı gerekçesiyle emtiayı Ortaklık'tan teyit almadan limana indiriğini ve limanda yoğun sağanak yağmur altında brandalama gerçekleştirilmeksizin beklettiğini, Ortaklık için sözleşmesel ilişkinin olmazsa olmaz koşulu olan brandalama hizmetini ağır kusurlu olarak tam ve gereği gibi yerine getirmediğini, bunun neticesinde de Emtia'nın dışarıdan maddelerle temas ederek zarara uğradığının tespit edildiğini, nitekim ... Genel Müdürlüğü tarafından Emtia hakkında düzenlenen raporda Emtia'da hasar bulunduğunuı ve elektronik parçaların su ile temas ettiği tespit edilerek bir rapor düzenlendiğini, Ortaklık pek çok defa Davacı'yı ihtar ederek zararlarının giderilmesini talep etmişse de bu ihtarlar sonuçsuz kaldığını, Bunun üzerine Ortaklık, piyasa araştırması yaparak teklifler aldığını ve zararın giderimi için proforma fatura düzenleterek zararı 24.285 USD olarak belirlediğini, davacı, Ortaklık ile arasındaki sözleşme kapsamında henüz kendi edimini tam ve gereği gibi ifa etmemiş olmasına rağmen Ortaklık'tan edimini ifa etmesini talep etmiş olup Ortaklık da buna karşılık olarak ödemezlik defi ileri sürerek işin tam ve gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle onarım için gereken bir kısım meblağı ödememe hakkını binaen yeddinde tuttuğunu belirterek davacının davasının reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.
Dava; taraflar arasındaki taşıma ilişkisi nedeniyle meydana gelen bakiye navlun ücreti alacağına ilişkindir.
Davacı vekili dava konusu “... ” emtiasının, limandan kapıya olacak şekilde Çin Halk Cumhuriyeti‘nin ... limanından İstanbul ... ‘ye taşınması hususunda anlaşıldığını, buna göre müvekkilinin TTK m.926 uyarınca davalıya karşı “Akdi Taşıyan” sıfatını kazandığını, davalılardan ... – ... Adi Ortaklığı ise müvekkil ile navlun sözleşmesi akdetmekle TTK m.1200 uyarınca “taşıtan sıfatına haiz olduğunu, navlun bedelinin haksız olarak ödenmediğini ileri sürerek ... – ... Adi Ortaklığına ve ortaklarına ayrı ayrı husumet yöneltmiştir.
Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olup olmamaları dava şartı olup, HMK'nun 115.maddesi gereğince dava şartlarının mevcut olup olmadığının davanın her aşamasında resen incelenmesi gerekmektedir. Adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından ... – ... Adi Ortaklığının davada taraf ehliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davanın HMK'nun 114.maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davalı vekili için takdir edilen 17.900,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/04/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır