İSTANBUL 16. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/178 Esas
KARAR NO : 2024/319
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/03/2023
KARAR TARİHİ : 22/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava, davacının, ... İcra Müdürlüğünün 30.12.2022 tarihli 2022/... E. sayılı dosyası ile (153.215,00 TL asıl alacak+ 3.437,89 işlemiş faiz)-156.652,89 TL'lik icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali İle icra takibinin devamına karar verilmesi, alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahküm edilmesine karar verilmesini ve müvekkili sözleşmede belirtilen tarihte temel altyapı ve kaba yapım işlerine başladığını, bir süre sonra karşı taraf müvekkilden, sözleşmede belirlenen işler dışında bedelsiz olarak farklı işlerin yapılmasını da istemeye başladığını, müvekkili de söz konusu işlerin sözleşmede belirlenen işlerden olmaması nedeniyle bu işleri yapmayı kabul etmediğini, davalı söz konusu işlerin yapılmaması nedeniyle müvekkil ile arasında akdedilen sözleşmeyi haksız ve kötü niyetli olarak feshettiğini, müvekkilinin yapmış olduğu işine el konularak müvekkili ve çalışanlarını herhangi bir ihtar vs. yapmaksızın şantiyeden çıkardığını, müvekkili anılan sözleşme ile sözleşmeye konu işe başlamış, şantiyede temel altyapı ve kaba yapım işleri büyük ölçüde yapıldığını, bu çalışmaları da yaparken çeşitli alet ve ekipman temin etmiş, bu alet ve ekipmanların bakım ve diğer tüm masrafları müvekkil tarafından karşılandığını, sözleşmeye konu inşaat ve yapım işleri için de müvekkil tarafından birçok işçi istihdam ettiğini, söz konusu çalışmaların bedeli de ve yapılan harcamalar ile istihdam bedelleri de kendisine ödenmediğini, müvekkilinin sözleşme konusu işin yapımı için gerçekleştirdiği çalışmaların miktarı ile seviyesinin tespit edilmesi için .... Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/... Değişik İş sayılı dosyası ikame edildiğini, dosyasında yapılan delil tespiti giderleri, vekâlet ücretleri, gönderilen ihtarname ve sair tüm giderler esas davada yargılama masrafi olarak karşı taraftan talep ve tahsil edilebileceğini, yargılama sonunda yargılama giderleri hesaplanırken değişik iş sayılı dosyasında yapılan yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin göz önünde bulundurulması gerektiğini beyanla davalı borçlu tarafından yapılan borca, borç kaynağına, takibe, ferilerine ve faize yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, dava sonunda haksız bulunacak olan davalı-borçlunun %20 icra inkâr tazminatına mahküm edilmesine, Huzurdaki davada ve delil tespiti dosyasında yapılan yargılama giderleri, dava ve arabuluculuk vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... ile müvekkil arasında 07.09.2022 tarihli altyapı ve kaba yapım işleri sözleşmesi imzaladığını, davacı yan bu işe başlamış ise de, yapılan kontrollerde yapılan işin mevzuata aykırı olarak devam ettiği, güvenirlik ve sağlamlık konusunda bazı şüphelere sebebiyet verecek şekilde işin devam ettiği tespit edildiğini, bunun üzerine İnşaat Yüksek Mühendisi ve ... Ltd. Şti Genel Müdürü ... tarafından bir inceleme ve değerlendirme talep edilmiştir. Müvekkil şirkete verilen raporda, "fare kazıkların temel içine girecek donatı filizlerinde projeye uyulmadığı, Fore kazık üstündeki donatı filizlerinde tutarsızlık olduğu görüldüğü, Fore kazık temel bağlantı donatı filizleri büyük ölçüde deforme olmuş veya kesildiğini, ek iyileştirme maliyetlerinin çıkmasına neden olmuştur. Temel kalıp imalatında projede belirtilen pas paylarına uyulmadığı ve temel kalıp yüksekliğinin yetersiz olduğu da anlaşıldığını, temel lokasyonuna denk gelen bazı lokasyonlarda grobetonun eksik imal edildiği tespit edildiği gibi tespitlere yer verildiğini, davacının 24.09.2022 Ekim ayı başında temel inşaat prensiplerine aykırı davranarak imalat yaptığını, üstlendiği radyal temelin sağlam olarak yapılması amacıyla temelden yukarıya uzanan demirlerin teknik olarak kıvrılarak temel desteğini arttırması gerektiğini, Hal böyle iken üstlendiği işi yapacak bilgi ve tecrübeden yoksun olan davacı o ana kadar yaptığı tüm işin sağlamlığım yok edecek şekilde demirleri kıvıracağı yerde resimler ve uzman incelemesi ile tespit edildiği üzere demirleri oksijen kaynağı ile kestiğini, bu suretle doğru işlemini yapamayarak vekil eden şirketin zararına olacak şekilde yanlış uygulama yaptığını, davacı yüklenicinin inşaat yapım işinde yetkin olmadığının anlaşılması ve müvekkilimizi yanıltması üzerine akde aykırı bu davranışından dolayı yükleniciye bu hususta uyarı verildiğini, akabinde davacı yüklenici işi bırakarak şantiye alanını terk ettiğini, taraflar arasında imzalanmış Temel Altyapı ve Kaba Yapım İşleri sözleşmesinin 3.maddesinde, yüklenicinin işi mevzuata, teknik şartnameye eksiksiz olarak yapması hüküm altına alındığını, yine sözleşmenin 5.2. Maddesi uyarınca, davacının işi bitirmesi akabinde fatura düzenlemesini hüküm altına aldığını, ödemenin fatura düzenleme akabinde 60 gün içinde yapılacağı bu madde ile düzenlendiğini, sözleşmenin 8.1. Maddesi müvekkile işi muayene ve kontrol etme hakkı tanımıştır. Ayrıca sözleşmenin 8.4. Maddesi uyarınca işin kabulü hüküm altına alındığını, sözleşmenin 14.1 maddesi uyarınca özleşmeye aykırılık halinde müvekkilin sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkı hüküm altına alındığını, 14.2. Maddesi ise böyle bir fesihte yüklenicinin herhangi bir tazminat talebinin olmadığı hüküm altına alınmıştır. yüklenici işi eksik, hatalı, ayıplı ve risk oluşturacak şekilde ifa etmiş ve müvekkili zarara soktuğunu, yüklenici ile bir iş kabul sözleşmesi imzalanmamış ve sözleşme uyarınca iş bedelinin ödenmesi şartı olan fatura davacı tarafından düzenlenmemiş, müvekkilin 60 günlük ödeme süresi başlamadığını, bu açıdan huzurdaki davaya konu alacak iddiasında temerrüt şartları oluşmadığını, davacı tarafından keşide edilmiş bir fatura olmadığından müvekkilin ödeme borcu (işin eksik ve hatalı yapılmasına ilişkin itirazlarımız saklı kalmak kavdı ile) henüz doğmadığını, müvekkilin sözleşme hükümleri gereği işi kontrol ve muayene hakkı olduğundan ve yapılan kontrollerde davacının işi hatalı ve eksik yapıldığından, yine sözleşme uyarınca haklı fesih hakkı doğduğu, davacının dava dilekçesinde iddia ettiği, müvekkil tarafından bedelsiz olarak başkaca işlerin yapıldığı iddiası da tamamen gerçek dışı olduğunu, davacı yan bu iddiasını ispatla mükelleftir. Böyle bir talep olmadığı gibi, davacının işini eksik ve hatalı yapması sebebi ile sözleşme ilişkisi sona erdiğini, davacı haksız iddia ve taleplerine haklılık kazandırma çabası ile bu gerçek dışı iddiada bulunmuştur. Demir bükme işlemleri yapılacak ana işin bir parçası olmasına rağmen, sanki ayrı bir iş gibi nitelendirme yapılması da hatalı değerlendirme olduğunu, Epoksi uygulaması ise bizatihi davacının kusurunun giderilmesi için yapılmıştır. Davacının kusurlu işlemi olan demir kesme yapılmasaydı. epoksi gerekli olmayacaktı. Bundan doğan zarar hakkında da davacıya rücu hakkımız saklı olmak üzere müvekkil firma, dava konusu inşaat yapım işinin aciliyetinden ötürü bir başka firma üzerinden kalan inşaatı tamamlatmak zorunda kalmıştır. Ancak davacının yaptığı kötü niyetli ya da bilgi ve tecrübe yoksunluğuna bağlı demir kesme işlemi sebebiyle müvekkil şirket yeniden temele yönelik sağlamlaştırma yapmak zorunda kaldığını, bunun için işçilik ve malzeme sebebiyle ek ödeme yapılmak zorunda kalındığını, davacının yaptığı ana kadar yapılan inşaat yokmuş gibi yeniden malzeme ve zaman ayrıldığını, bu yolla müvekkilin zararı en az 500.000,00 TL'dır. Bu maliyetin 200.000,00 TL kısmı demir kesmenin yarattığı zafiyetin giderilmesine sarf edildiğini beyanla davacının davasının reddine, takibinde haksız ve niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahküm edilmesine, yargılama giderleri ile ve vekâlet ücretlerinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
DELİLLER:
... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/... değişik iş sayılı dosyasının UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmıştır.
.... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı dosyasının mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler inşaat mühendisi ... , mimar ... , ve mali müşavir ... tarafından hazırlanan 21/02/2024 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; davacının/yüklenicinin sözleşmeye uygun şekilde eseri tamamlayıp tamamlamadığı, davalı yanın sözleşmeyi feshetmesindeki sebebin haklı olup olmadığı, davalı iş sahibinin ....İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce ... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı dosyasının celp edilerek incelenmesi ile; davacı ... - ... tarafından davalı ... aleyhine 156.652,89TL asıl alacak üzerinden davalı aleyhine ilamsız
takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe, borca, faize ve ferilerinin tümüne itirazı ile takibin durduğu, davacı tarafça arabuluculuk kurumuna başvurulduğu, taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair 03/02/2023 tarihli arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği ve iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişiler inşaat mühendisi ... , mimar ... , ve mali müşavir ... tarafından hazırlanan 21/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; .... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/... Değişik İş dosyasında Bilirkişi inşaat mühendisi ... tarafından hazırlanan(dosyada mevcut) 07.11.2022 tarihli bilirkişi raporu kapsamında bulunan işler karşılığı olan ve miktarları ile sözleşmeye esas birim fiyatları ile belirlenmiş olan 159.215,00-TL işin davacı tarafından yapılmış olduğu, Davalı ticari defterlerinde davalıya ait cari hesap açılmamış olduğu, dava konusu yapılan işle ilgili herhangi bir fatura düzenlenmemiş olduğu görülmüş ve taraflarca da takibe konu 153.215,00 TL lik tutarla ilgili fatura düzenlenmediği, Davalı tarafından davacının evsafına uygun olarak iş yapmaması karşısında ekstra uygulamak zorunda kalındığı ve yukarıda (a) ve (d) maddeleri kapsamındaki işlerin bedellerini davacıdan isteyebileceği, Davalı tarafından faturaya konu edilen ve yukarıda (c) , (e) , (f) maddeleri kapsamındaki işlerin ise davacının iş kalemleri arasında olmayan ek işler olduğu değerlendirmesi nedeni ile bu bedelleri talep edemeyeceği, Davalı tarafından faturaya konu edilen ve yukarıda (b) maddeleri kapsamındaki işlerin ise miktar bilgisi olmadığından ne kadarının söküldüğü ve yeniden yapıldığı fatura üzerinden anlaşılmadığından davacının yaptığı işte evsafına uygun hale getirmek için davacının yaptığı iş miktarı ile sınırlı kalmak kaydı ile yapılan söküm ve yeniden yapım işi kapsamında talepte bulunabileceği ancak dosyadan bu miktarı tespit etmek için gerekli bilgi ve belgenin bulunmadığı, Davalının beyan ettiği 3 firmaya yapılan ödemeler göz önüne alınarak davacı alacağı kapsamından mahsup ya da takas talebi olmadığı bu nedenle huzurda devam eden davanın konusunu oluşturmadığından mahsup ya da takas hesabı yapılmadığı," yönünde mütalaada bulundukları görülmüştür.
Huzurdaki dava, taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli alacağının tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkin olup taraflar arasında eser sözleşmesi bulunduğundan uyuşmazlığın çözümünde TBK'nın 470. ve devamı maddelerinin uygulanması gerekmektedir. Davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.
Davacı sözleşme gereği yükümlülüklerini yerine getirdiğini belirterek iş bedelinin tahsiline ilişkin dava açmış, iş sahibi davalı yüklenicinin edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle üçüncü şahıslara tamamlatıldığını, yapılan işler nedeniyle fatura tanzim edilmemiş olduğundan sözleşmede belirtilen 60 günlük sürenin dolmadığından bahisle davanın usulden reddi gerektiğini savunmuştur.
Eser sözleşmesi, iş sahibinin ödemeyi taahhüt ettiği ücret karşılığında yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi ve teslim etmeyi üstlendiği iki taraf için hak doğuran ve borç yükleyen bir sözleşmedir. Yüklenici, eseri sözleşmeye fen ve sanat kurallarına ve iş sahibinin ondan beklediği amaca uygun olarak imal edip, tam ve eksiksiz olarak süresinde iş sahibine teslim ettiğini, iş sahibi de iş bedelini ödediğini ispatla yükümlüdür. Eser sözleşmelerinde sözleşmenin feshedilip yüklenicinin işten el çektiği ya da işi terk edip gittiği yasal delillerle ispat edilmedikçe yapılan işin, kural olarak, yüklenici tarafından gerçekleştirildiği kabul edilmekte ise de bu karinenin aksinin kanıtlanması mümkündür.
Davacı yüklenici mahkememizde ikame ettiği davada taraflar arasında imzalanan Temel altyapı ve Kaba Yapım işleri kapsamında akdedilen sözleşme gereği çalışmalarına başladığını ancak bir süre sonra sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini, sözleşme gereğince tamamlanan işler kapsamında .... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/... D.iş dosyasında davacı tarafından yapılan imalatların tespiti yapılmıştır. Delil tespiti dosyasında tespit edilen işler sözleşmenin feshine kadar davacı tarafça gerçekleştirilen işler olduğu sabittir. Davalı tarafça bu işlerin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmediği ileri sürülmüştür. Davalı tarafça davacının işi sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirmemesi nedeniyle sökümünü yaparak işi 3. Kişiye yaptırdığını iddia ettiği görülmekle bu hususta ispat yükü davalıya aittir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15.Hukuk Dairesi 2019/645 Esas, 2021/2442 Karar)
Tanzim edilen bilirkişi raporunda dosyaya ibraz edilen delil ve belgelere göre 159.215,00-TL miktarlı işin yapıldığı, dosyada bulunan delil ve kayıtlara göre kazık başlıkları kırımı işi kapsamında filiz boylarının bükülmesi yerine kaynak kesildiği, bu durumda kazık filizleri için epoksi ile güçlendirme yapılması gerektiği, epoksi ile demirlerin bükülmesi işçilik bedelinin 6.000,00-TL olarak belirlendiği, bu masrafın davacıdan talep edilebileceği anlaşılmakla yapılan iş miktarından düşülerek 153.215,00-TL bedelin davalıdan talep edilebileceği kanaatine varılmıştır. Davalı tarafça davacının yapması hususunda anlaştıkları işlerin gereği gibi yapılmaması nedeniyle 3. Kişiye yaptırıldığı ifade edilmiş ise de bu husus yasal delillerle ispatlanamadığı, zira yapılan bilirkişi incelemesinde davalının tanzim ettiği faturaların hangi işlere yönelik olduğu da yapılan teknik inceleme ile ortaya konulamamıştır. Davalı tarafça fatura tanzim edilmemesi nedeniyle hukuki yarar yokluğundan davanın reddi gerektiği iddia olunmuş ise de sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle fatura düzenlenmemiş olmasının davacı tarafça yapılan bakiye iş karşılığı meydana gelen alacak isteminin talep edilemeyeceği sonucunu doğurmayacağı anlaşılmakla sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle 3. Kişiye yaptırılan işin yazılı delillerle ortaya konulamadığı, bu hususta ispat yükünün davalı tarafta olduğu, dosyaya sunulan delil tespit raporuyla davacı tarafça yapılan işlerin tespitinin yapıldığı anlaşılmakla davanın kabulü ile; .... İcra dairesinin 2022/... sayılı takip dosyasında davalının itirazının iptali ile, takibin aynı kayıt ve şartlarda aynen devamına, alacağın varlığının yargılamayı gerektiği anlaşılmakla icra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine, dair açıklanan gerekçelerle karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
a).... İcra dairesinin 2022/... sayılı takip dosyasında davalının itirazının iptali ile, takibin aynı kayıt ve şartlarda aynen devamına,
b)İcra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından REDDİNE,
2-Alınması gerekli 10.700,95TL harçtan, davacı tarafça yatırılan 1.891,98TL peşin harcın mahsubu ile 8.808,97TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.891,98TL peşin, 179,90TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.071,88TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 25.064,46TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yatırılan posta, tebligat, bilirkişi ücreti vesairden oluşan toplam 10.608-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Yargılama giderlerinden sayılan 3.120-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/05/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır