İSTANBUL 16. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/445 Esas
KARAR NO : 2024/387

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/08/2020
KARAR TARİHİ : 11/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... ile müvekkili şirketin son olarak 15/12/2014 tarihli Bayilik Sözleşmesi ile ticari ilişkisi bulunduğunu, davalının ... Mahallesi bayisi olarak çalıştığını, daha sonra ... ilinde bayiliğine devam ettiğini, davalı ...'ın , ...'ın eşi olduğunu, sözleşmede müşterek borçlu müteselsilen kefil garantör olarak imzası bulunduğunu, sözleşme uyarınca davalı borçlunun müvekkili şirketin ürettiği ürünleri aldığını ve sözleşme ile belirlenen bölgede satışını yaptığını, sözleşme gereği müvekkili şirket nezdinde ... müşteri numarası ile cari hesapta takip edildiğini, davalıların, müvekkili şirketten aldığı ve kendisine fatura edilen ürünlerin bedelini ödemediğini ve müteaddit defalar yapılan ikazlara ve görüşmelere rağmen ödememekte ısrar ettiklerini, borçlarını ödemeyen davalılar aleyhine ... 3.İcra Müdürlüğü'nün ...takip sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazı ile takibin durduğunu ve işbu davanın açıldığını belirterek davanın kabulünü, itirazın iptalini , alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana hükmedilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'ın ... bölgesinde 15/12/2014 tarihinde ... olarak ticari faaliyetine başladığını, 2017 yılının Mayıs ayına kadar ... mahallesi bölgesinde faaliyetine devam eden müvekkilinin buradaki bayiliğini 220.000-TL karşılığında devrederek ... ilinde bayiliğine devam ettiğini, Karabük bayiliğini 90.000-TL karşılığında devir alan müvekkilinin bunun karşılığında davacı şirketten 54.000-TL'si nakit para, 30.000-TL teminat çeki, 46.000-TL'si de su bedeli ile ödenecek olmak üzere 130.000-TL alacaklı konuma geçtiğini, müvekkiline anlaşma karşılığında 30.000-TL teminat çekinin iade edildiğini , ayrıca 54.000-TL de müvekkilinin Vakıfbank hesabına yatırıldığını, kalan miktarın pey der pey müvekkiline gönderilen su bedellerinden düşüldüğünü, müvekkilinin bayilik sözleşmesini fesih edip 08/01/2018 tarihinde vergi dairesine kapanış bildirimini de yaptığını, bu tarih itibari ile bayiliğini ...'a devrettiğini, dava dışı ...'ın da 09/01/2018 tarihinde vergi açılışını yaptığını, davacı şirket, müvekkilin ticari hayatını terk ettiği tarihten sonrasını gösteren ve 17.01.2018 tarihinden itibaren oluşan alışverişe ilişkin cari hesap ekstresini dava dilekçesinde sunduğunu, bu tarihlerin müvekkilinin işi bıraktığı tarihler olduğunu, davacı yan ile bir alışverişinin söz konusu olmadığını, ...'ın da kefaletinin geçersiz olduğunu, davacı yanca müvekkilin cari hesap ekstresinden kaynakladığını iddia ettiği borca ilişkin müvekkili ...'a herhangi bir ihtar yapılmadığını ve müvekkili aleyhine açılan icra takibine itiraz ettiklerini belirterek davanın reddini, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yanın üzerine bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; bayilik sözleşmesinden kaynaklandığı iddia edilen alacak nedeniyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ... 3.İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalılar aleyhine faizler dahil toplam 99.530,00-TL alacağın avans faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalıların sunduğu itiraz dilekçesi ile; itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşme dosyada mübrezdir.
Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 18/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
''..A-Davacı şirketin ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonuçlarına göre;
1-Davacı şirkete ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde ve usulüne uygun şekilde yapıldığı ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,
2-Mahkemenin davacı şirkete ait ticari defterlerinin delil niteliği olduğu kanaatinde olması halinde;
3-Davacı şirketin incelenen ticari defter kayıtlarına göre, 24.02.2020 takip tarihi itibariyle davalı ...'tan 75.527,71-TL alacağının bulunduğu,
Takip tarihi 24.02.2020 itibariyle davacı şirketin 24.055,58-TL işlemiş faiz miktarı hesaplandığı, davacı / alacaklının takip talebinde 24.002,29-TL işlemiş faiz miktarı talep ettiği, taleple bağlılık ilkesi gereğince 24.002,29-TL işlemiş faiz talep edebileceği,
Davacı / alacaklı 24.02.2020 takip tarihi itibariyle 75.527,71-TL asıl alacak ve 24.002,29-TL işlemiş faiz talep edebileceği,
B-Davalı tarafın ticari defterleri ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirme sonuçlarına göre;
1-Davalının ticari defterlerinin 2013,2014 ve 2015 yıllarına ait açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usulüne uygun yapıldığı, dosyası ile sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,
2017 yılına ait açılış tasdikinin süresinde yapıldığı, ancak kapanış tasdikinin bulunduğu sayfanın yer almaması nedeniyle 2017 yılında TTK hükümlerine göre usulüne uygun yapılmadığı, dolayısı ile sahibi lehine delil niteliği taşımadığı,
2-Davalı yana ait incelenen ticari defter kayıtlarına göre, 24.02.2020 takip tarihi itibariyle davacı şirkete borcunun bulunmadığı,
3-Tarafların ticari defterlerinden tespit edilen, aralarındaki farkın tespit ve izah edilebilmesi için davalı yanın 2016 ve 2018 yıllarına ait ticari defterleri ile 2013-2018 yıllarına ait cari hesap ekstresi sunması gerektiği,
C-Taraflar arasında 15.12.2014 tarihli yazılı bayilik sözleşmesinin ...m.205 gereğince ancak bayilik veren davacı şirketin muvafakatiyle devredilebileceği , dosyada davacı şirketin 23.06.2018 tarihinden önce bayiliğin devrine onay verdiğine dair bir belge bulunmadığı, bayinin vergi kaydını sildirmesinin tacir sıfatının kaybı ve önceki borçlardan sorumluluk bakımından etksinin olmayacağı, davalı ...'ın kapanış verdiği 08/01/2018 tarihi itibariyle davacı şirkete 82.633,09-TL borçlu olması ve sonraki fatura bedellerini itirazsız ödemiş olması dikkate alındığında , davacı şirketin sahibi lehine delil niteliği taşışan ticari defterlerine göre ... 3.İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı dosyasında , 24.02.2020 takip tarihi itibariyle davacı şirketin davalılardan 75.527,71-TL asıl alacak ve 24.002,29-TL gecikme faizi olmak üzere toplam 99.530,00-TL için müteselsilen alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır ."şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Bilirkişi ... ve ... tarafından düzenlenen 09/05/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
''..1-Davacı şirkete ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde ve usulüne uygun şekilde yapıldığı ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,
Davacı şirketin incelene ticari defter kayıtlarına göre , takip tarihi olan 24/02/2020 tarihi itibariyle davalı yandan 75.527,71-TL alacağının bulunduğu,
Takip tarihi olan 24/02/2020 itibariyle 23.071,65-TL işlemiş faiz miktar hesaplandığı, davacı / alacaklının takip talebinde 930,64-TL fazlası ile 24.002,29-TL işlemiş faiz miktar talep ettiği,
Davacı şirketin takip tarihi itibariyle 75.527,71-TL asıl alacak ve 23.071,65-TL işlemiş faiz talep edebileceği,
Davalı yan tarafından sunulan bilirkişi itiraz dilekçesinde belirttiği 220.000,00-TL devir miktarı ile ilgili dosyada herhangi bir sözleşme / protokol bulunmadığı , kayıtların davacı şirketin ticari defterlerinde yer almadığı,
2-Davalı yanın 2016 ve 2018 yıllarına ait ticari defterleri ve 2013-2018 yıllarına ait cari hesap ekstresi sunmadığı,
Davalı şirkete ait incelenen ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde TTK hükümlerine göre usulüne uygun yapıldığı, dolayısı ile sahibi lehine delil niteliği taşıdığı,
Davalı yana ait incelenen ticari defter kayıtlarına göre, takip tarihi olan 24.02.2020 tarihi itibariyle davacı şirkete borcunun bulunmadığı, sonuç ve kanaatine varılmıştır. "şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Bilirkişi ...ve ...tarafından düzenlenen 24/11/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
''..1-Takip tarihi olan 20.02.2020 itibariyle;
a)Davacı şirketin ticari defter kayıtlarına göre, takip tarihi olan 24/02/2020 itibariyle davalı ...'tan 75.527,71-TL alacağının bulunduğu,
Takip tarihi itibariyle 32.929,05-TL işlemiş faiz miktarı hesaplandığı,
Davacı / alacaklının takip talebinde 24.002,29-TL işlemiş faiz miktarı talep ettiği, talebe bağlılık ilkesi gereğince 24.002,29-TL işlemiş faiz miktarı talep edebileceği,
b)Davalı yana ait ticari defter kayıtlarına göre, takip tarihi olan 24/02/2020 itibariyle dava şirkete borcunun bulunmadığı,
2-Devir tarihi olan 01/05/2017 itibariyle;
a)Davacı şirketin ticari defte kayıtlarına göre; davalı ...'tan 21.386,38-TL alacağının bulunduğu,
b)Davalı yana ait ticari defter kayıtlarına göre; davacı şirkete 83.092,30-TL (21.611,10-TL + 61.481,20-TL) borcunun bulunduğu,
c)Taraflar arasındaki ticari ilişkinin 2017 sonuna kadar devam etmiş olduğu ve tarafların ticari defterlerinde kayıtların yer aldığı,
Sonuç ve kanaatine varılmıştır. "şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Bilirkişi... ve.. tarafından düzenlenen 24/11/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
''..1-Ticari ilişkinin sona erdiği tarih olan 18/06/2018 tarihi itibariyle ;
a)Davacı şirketin ticari defter kayıtlarına göre , ticari ilişkinin sona erdiği tarih olan 18.06.2018 tarihi itibariyle davalı ...'tan 75.527,71-TL asıl alacak ve 8.793,39-TL işlemiş faiz miktarı alacağının hesaplandığı,
b)Davalı yan ticari defter kayıtlarına göre , davacı şirkete borcunun bulunmadığı,
2-Takip tarihi olan 24/02/2020 tarihi itibariyle;
a)Davacı şirketin ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi olan 24/02/2020 itibariyle davalı ...'tan 75.527,71-TL asıl alacak ve 32.929,05-TL işlemiş faiz miktarı hesaplandığı,
b)Davalı yana ait ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi olan 24/02/2020 itibariyle davacı şirkete borcunun bulunmadığı, sonuç ve kanaatine varılmıştır. "şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Davacı yanın, davacı ile davalı ... arasındaki sözleşme uyarınca anılan davalının davacının bayisi olduğu, diğer davalının da müteselsil kefil olarak sözleşmede imzasının bulunduğu ve davalıların cari hesapta borçlu olduğu iddiası ile başlattığı takibe yapılan itiraz üzerine eldeki davanın ikame edildiği, davalı yanın ise bayiliğin dava dışı 3. Şahsa devrinden ve ticareti terkin tarihinden sonra, davacı yanın hala cari hesabı açık tuttuğunu iddia ettiği, taraflar arasındaki dosyada mübrez sözleşmenin 15.12.2014-15.12.2018 tarihleri arasını kapsadığı, ancak tarafların beyanları ile aralarındaki ticari ilişkinin 18.06.2018 tarihinde sona erdiği hususunda mutabık oldukları, davacı ile davalı ...'nın ticari defter kayıtlarının incelenmesinde; davalı yanın defterlerinde takip tarihi itibari ile davacı yana borcu bulunmadığı, İstanbul BAM 14. H.D nin ... esas ve ... karar sayılı ilamında ''.. Fatura tek başına alacağın varlığının kanıtı olamaz. Faturada yazılı malların teslim edildiğini, hizmetin verildiğini ispat yükü davacı taraftadır. Fatura konusu mal bedellerinden davalıyı sorumlu tutmak için fatura konusu malların tesliminin kanıtlanması gerekir... Taraflar arasında münhasır delil sözleşmesi bulunduğu anlaşılmış ise de, bu husus usulüne uygun şekilde ileri sürülmüş diğer delillerin incelenmesine engel teşkil etmediği gibi ispat yükü üzerinde olan davacının fatura konusu malların teslimini ve fatura konusu hizmeti verdiğini ispat yükünü ortadan kaldırmaz...'' denilmek suretiyle belirtildiği üzere; taraflar arsındaki sözleşmede 11.5 maddesiyle delil anlaşması yapılmış olsa dahi davacının ispat yükünün ortadan kalkmadığı, dosya kapsamında davacının alacağının neyden kaynaklı olduğunun tespit edilemediği, borcun kaynağı ürün teslimi ise hangi ürünleri hangi tarihte kaç adet sattığı ve davalı yana teslim ettiği hususunda bir delil bulunmadığı, verilen bir hizmet ise hangi hizmetin hangi tarihte ve ne şekilde sunulduğunun iddia ve ispat ediilmediği, yine taraflar, ticari ilişkinin 18.06.2018 tarihinde sona erdiğini kabul etmesine rağmen davacı yanın dava dilekçesi ekinde 01.01.2016-31.12.2019 tarih aralığındaki cari hesap ekstresini sunduğu, incelenmesinde davacının 18.06.2018 tarihinden sonra da fatura kestiğinin görüldüğü, davalı yanın defterlerinde ise davacıya borçlu görünmediği, böylece davacının alacağın kaynağını ve varlığını ispat edemediği, diğer davalı ... yönünden yapılan incelemede sözleşmede TBK 583. Madde uyarınca kefilin el yazısı ile yazması gereken yerlerin matbu olarak bulunması nedeniyle müteselsil kefil kabul edilemeyeceği, kefaletin şekli şartlarının oluşmadığı, yine TBK 603 uyarınca kefaletin şartlarının oluşmaması nedeniyle anılan davalının şahsi teminatının geçersiz olduğu ve borçtan sorumlu tutulamayacağı anlaşılmakla davanın reddine, davacının kötüniyeti ispat olunmadığından şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin de reddine dair karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE ,
Şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-Davacı tarafından yatırılan 1.202,08-TL peşin harçtan alınması gereken 427,60-TL harcın mahsubu ile fazla yatan 774,48-TL nin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafça yapılan 300-TL yargılama giderinin , davacı yandan alınarak davalı yana ödenmesine,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 17.900,00-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Yargılama giderlerinden sayılan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/06/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır