İSTANBUL BÖLGE ADLIYE MAHKEMESI 12. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2024/

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.

DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/12/2023
KARAR TARİHİ : 19/09/2024
KARAR YAZIM TARİHİ :07/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil, davalının başlatmış olduğu icra takibi sebebiyle borçlu olmadığı bir parayı ödemek zorunda kaldığını, davalı yanın imzası müvekkilden sadır olmayan ... Sit. Şubesine ait, ... seri numaralı, 05.09.2020 keşide tarihli, 62.000 TL bedelli çeke dayalı olarak 07.10.2020 tarihinde ... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. Sayılı dosyası ile müvekkil aleyhine kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, müvekkil davalıya veya çekin ciro zincirindeki herhangi bir şahsa borcu bulunmamasına rağmen takip borcunu ödemek zorunda kaldığını, müvekkil her ne kadar ... 8. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/ E. Sayılı dosyası ile açılan icra takibine ilişkin olarak açıkça imzaya ve borca itirazlarını sunmuş olsa da, kambiyo senetlerine özgü icra takibinde yapılan itiraz satıştan başka icra işlemlerini durdurmadığından, itirazımıza ilişkin yargılama devam ederken müvekkilin malvarlığı üzerinde haciz uygulanması müvekkilin ticaret hayatını güçleştirdiğinden, müvekkil takip borcu olan 75.322,00 TL yi ödemek zorunda kaldığını, takibe dayanak çekteki imzanın müvekkil şirket yetkilisinin eli ürünü olmadığı sabit olup, müvekkil davalıya borçlu olmadığını, takibe dayanak ... . Şubesine ait, ... sei numaralı, 05.09.2020 keşide tarihli, 62.000 TL bedelli çek üzerinde ... Dekorasyon A.Ş. Adı altında bulunan imza müvekkil şirket yetkilisine ait olmayıp bu husus ... 8. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/ E. Sayılı dosyası kapsamında alınan 03.09.2021 tarihli bilirkişi raporunda sabit olduğunu, davanın kabul kararı ile sonuçlandığını, müvekkilden haksız olarak tahsil edilen paranın iadesi gerekirken bu yöndeki talebin reddedilerek kanundan doğan hakkın yerine getirilmemiş olduğundan şikayet hakkı doğduğunu, bu sebeplerle müvekkilden haksız olarak tahsil edilen 75.322,00 TL'nin 21.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... 11.İcra Müdürlüğü 2020/... Esas sayılı dosyasından borçluya gönderilen ödeme emri 13.10.2020 tarihinde iade edildiğini, akabinde borçluya yeni bir ödeme emri de gönderilmediğini, borçlu şirket, çekte keşideciden sonra ilk sırada yer alan cirantadır ve müvekkilim de ciro silsilesi yoluyla çekte son hamil olduğunu, müvekkile gelene kadar çek 2 kez daha ciro edildiğini, söz konusu çek ile ilgili olarak yasal takibe başlanmış borçlu tarafından 20/10/2020 tarihinde dosya hesabı taptırılarak 21/10/2020 tarihinde ihtirazi kayıt olmaksızın dosya borcu 75.322,00TL icra dosyasına ödendiğini, dava hak düşümü süresinde açılmadığını, İİK m. 72/7 uyarınca istirdat davasının borcun tamamen ödenmesinden itibaren bir yıl içerisinde açılması gerekmediğini, bu bir yıllık süre hak düşürücü süre olup yargılama aşamasından ileri sürülebileceği gibi mahkemece resen de dikkate alındığını, istirdat davası için öngörülen bir yıllık hak düşürücü dava açma süresi, takipte takip konusu borcun doğrudan alacaklıya ya da icra dairesi veznesine veya haciz sonucu ödendiği tarihten itibaren işlemeye başladığını, borcun tamamen ödenmesi bir yıllık sürenin başlamasına ilişkin olup borcun kısmen ödenmesi halinde de istidat davası açılması mümkün olduğunu, borçlu istirdat davasını açarken ödemiş olduğu paranın tamamını değil de bir kısmını dava ko nusu yapmışsa, fazla olan kısma ilişkin hakkını saklı tutsa dahi, dava konusu yapmadığı kısım için bir yıllık hak düşürücü süre işlemeye devam ettiğini, eldeki davaya konu icra dosya borcu ödemesi 20/10/2020 tarihinde yapıldığını, bu nedenle hak düşümü süresi 20/20/2021 tarihinde dolduğunu, müvekkilin banka iyiniyetli son hamil olup, takip başlatıldıktan sonra davacı tarafından dosya borsu ödendiğini, müvekkilin çekte davacının imzasının doğru olup olmadığını bilme imkanı bulunmadığını, bu nedenlerle, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Dava dilekçesi,cevap dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, ... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... sayılı icra takip dosyası ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ:
Dava, ... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. Sayılı takip dosyasında ödenen bedelin istirdatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkin istirdat davasıdır. ... 11. İcra Müdürlüğü'nün ilgili dosyası incelendiğinde alacaklının davalı ..., borçlusunun davacı ... şirketi olduğu,takibe dayanak belgenin ise 05/09/2020 günlü, ... seri nolu 62.000,00 TL lik çek olduğu anlaşılmıştır.Davacının ilgili icra dosyasına 20/10/2020 tarihinde yapılan kapak hesabı neticesinde ödemeyi 21/10/2020 tarihinde yaptığı tespit edilmiştir.Davacının imzaya itiraz ettiği ... 8. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/ Esas sayılı dosyasında davanın kabulüne, çekteki imzanın davacıya ait olmadığının tespitine karar verildiği, kararın ise 22/06/2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.İİK 72/7. maddesinde,"Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs,ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını istiyebilir'' hükmü yer almaktadır.Dosya kapsamına göre; davalı tarafından ... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine özgü takip başlatıldığı, icra takibi sırasında davacının 21/10/2020 tarihinde ödeme yaptığı, icra takibi devam ederken yapılan ödemenin istirdadının İİK'nın 72/7 maddesinde düzenlendiği, bu nedenle somut olayda davacının icra takibi nedeniyle yaptığı ödemenin istirdadı talebinin bu yasal düzenleme çerçevesinde çözümlenmesinde zorunluluk bulunduğu, yasalarda ön görülen hak düşürücü sürelerin kamu düzenine ilişkin olduğu ,icra dosyasına ödemenin 21/10/2020 tarihinde tamamlandığı, imza inkarına dayalı davada verilen kararın ise 22/06/2022 tarihinde kesinleştiği,İİK 72/7 Maddesi gereğince borçlunun takibin durdurulmaması nedeniyle ödeme yapması halinde 1 yıl içerisinde dava açması gerektiği, eldeki davanın ise 01/12/2023 tarihinde ödeme tarihinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açılmadığı hususu gözetilerek davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.(Emsal mahiyette ... BAM 44. HD'nin 2020/ Esas 2023/... Karar sayılı ilamı da dikkate alınarak)
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davanın HAK DÜŞÜRÜCÜ SÜRE NEDENİYLE REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL nispi karar ve ilam harcının peşin alınan 1.286,32 TL'den mahsubu ile artan 858,72 TL'nin karar kesinleştikten sonra talep halinde davacıya iadesine,
3-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 1.560,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye ÖDENMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak işbu davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair,taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren HMK’nın 341. ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/09/2024

Katip
¸E-imzalıdır.

Hakim
¸E-imzalıdır.