İSTANBUL 12. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/424 Esas
KARAR NO:2024/317

DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:20/06/2023
KARAR TARİHİ:24/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil Banka, ... Bankası .../... Şubesinin ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 1.000.000,00-TL tutarındaki 30.05.2023 keşide tarihli çekin zilyedinde olduğu, müvekkil bankanın zilyedi olduğu işbu çek, müvekkil banka ... Şubesi kasasında muhafaza edildiği, 06.02.2023 tarihinde Kahramanmaraş ilimiz merkezli olarak gerçekleşen ve 11 ilimizi etkileyen deprem felaketi sebebiyle müvekkil Banka ... Şubesinde de ciddi hasarlar oluştuğu, özellikle deprem sonrasında deniz seviyesinde yaşanan yükselme sebebiyle şube deniz suyu ile dolmuş ve şube arşivi ile kasa dairesinde muhafaza edilen birçok ticari belge ve kayıt ile kıymetli evrak kurtarılması ve tasnifi mümkün olmayacak şekilde zayi olduğu, müvekkil bankanın ... Şubesinde muhafaza edilen dava konusu çek de deprem sebebiyle oluşan deniz yükselmesi sonucunda yukarıda açıklanan ve Mahkemenizce re’ sen dikkate alınacak tüm nedenlerle, müvekkil bankanın zilyedi olduğu, ... Bankası .../... Şubesi’nin ... seri numaralı, 30.05.2023 keşide tarihli, keşide yeri ..., keşidecisi ... ... ve Tic. A.Ş. (VKN:...) olan 1.000.000,00(birmilyon) TL bedelli çekinin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Dava dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir.
Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez.
TTK'nın 818. maddesinde poliçeye ilişkin hangi hükümlerin çek hakkında da uygulanacağına dair düzenlemeye yer verilmiştir. Bu düzenlemede yapılan atıf uyarınca TTK'nın poliçenin iptaline dair 757 ilâ 763. maddeleriyle 764. maddesinin birinci fıkrası hükümlerinin çekin iptalinde de uygulanması zorunludur. TTK'nın 757. maddesinde belirtildiği üzere poliçenin iptali ancak lehtar veya yetkili hamil tarafından talep edilebilecektir.
Çek iptali davaları özelliği itibariyle hasımsız açılan davalardandır. Bu davalara ilişkin özel hüküm niteliğinde bulunan 6102 sayılı TTK'nin gerek 758. maddesi ve gerekse 763. maddesinde, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda çek iptali davasını açan davacıya mevcut çek hamiline karşı görülmekte olan iptal davasından bağımsız bir dava olarak istirdat davası açmak üzere süre verileceği öngörülmektedir.
Dava konusu çekin ibraz bilgilerinin bildirilmesi hususunda muhatap bankaya müzekkere yazılmış, banka cevabi yazısı ile dava konusu çekin ibraz edilmediği bildirilmiştir.
Davacının yetkili hamili olduğu dava konusu çeki elinde iken kaybettiğine dair yeterli kanaat oluştuğundan, TTK.nun 762. maddeleri gereğince çekin zayi edildiğine dair Ticaret Sicil Gazetesi aracılığı ile birer hafta ara ile 3 defa ilan yapılmış olup, yasal süre içerisinde, çekin Mahkememize herhangi bir hakiki ya da hükmi şahıs tarafından ibraz edilmediği anlaşılmakla davanın kabulü ile; davaya konu çekin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda ayrıntılı olarak izah edildiği üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; ... Bankası .../... Şubesine ait, keşidecisi ... Yol İnş... olan 30.05.2023 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 1.000.000,00-TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcından 179,90-TL peşin harcın mahsubu ile geriye kalan 247,7‬0-TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/04/2024

Katip ...

Hakim ...