İSTANBUL 11. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/330 Esas
KARAR NO:2024/212

DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:01/10/2021
KARAR TARİHİ:25/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ...Yönetimi'nin yönetiminden sorumlu olduğu “ ... “ adresindeki ...'ne ait ortak yerler ve kıymetlerin müvekkili şirket tarafından düzenlenen ... no.lu Ticari Paket Poliçesi ile 24.09.2020–24.09.2021 tarihleri arasında gerçekleşmesi muhtemel rizikolar için sigortalandığını, sigortalı ...'ne ait sirkülasyon pompalarının 08.10.2020 tarihinde meydana gelen voltaj dalgalanmaları nedeniyle hasara uğradığını, davaya konu olay ile ilgili, ... San. Ltd. Şti. firması tarafından yapılan incelemeler neticesinde düzenlenen 08.10.2020 tarihli, Atölye İnceleme Sonuç Raporu'nda yaşanan ani elektrik dalgalanmalarından dolayı pompalar sürekli dur/kalk yaparak çalışarak pompaların arızalanmasına neden olduğunu, yine elektrik dalgalanması sebebiyle panolarda arıza yaşandığının hasar tespiti yapıldığını, davya konu olay nedeniyle dava dışı sigortalı tarafından yapılan hasar ihbarı sonucu müvekkili şirket nezdinde hasar dosyası açıldığını ve görevlendirilen sigorta eksperi tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda 38.655,75-TL tutarında tazminat ödenebileceği yönünde rapor sunduğunu, müvekkilinin hasar nedeniyle sigortalısına 10/12/2020 tarihinde 38.355,76-TL sigorta tazminatı ödediğini, müvekkili sigortalısının haklarına halef olduğundan borçlu tarafın sorumluluğunu karşılıyan 38.355,76-TL alacak için davalıya rücu hakkı doğduğunu, sigortalı kıymetlerde oluşan davaya konu hasarların elektrik dağıtıcısı davalı olan ...'a ait elektrik hatlarındaki ani enerji dalgalanmaların nedeniyle meydana geldiğini beyanla davalının .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı ilamsız icra takip dosyasına karşı yaptığı tüm haksız itirazlarının iptilane, takibin devamına, davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmolunmasına ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı sigorta şirketinin ya da dava dışı sigortalının tazmin için müvekkili şirkete süresi içerisinde müracaat etmediklerini, 10 günlük süreden çok sonra başvuru yapıldığını, hasarın dağıtım şebekesinden kaynaklandığının davacı şirket tarafından tespit edilmesi gerektiğini, tek taraflı düzenlenen ekspertiz raporu dışında iddia olmaktan öteye geçmediğini, dava konusu olayda müvekkili şirketin sorumluluğunu doğuracak illiyet bağının mevcut olmadığını, dava konusu olayda elektrik verilmesine müteakip hasarın meydana geldiği emtianın dava dışı sigortalının mülkiyetinde olduğunu, mülkiyetinde olan emtianın bakım, onarım, testlerini yaptırmak ve iç elektrik tesisatı kaynaklı meydana gelebilecek arıza ve hasarlara karşı Elektrik İç Tesisatı Yönetmeliği'ne göre gereken tedbirleri almak dava dışı sigortalı olan malikin sorumluluğunda olduğunu, bu kısımlarda meydana gelen arıza ve yangınlardan müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, sigorta şirketinin açtığı rücu davasının hukuki niteliğinin tazminat davası olması sebebiyle davacı sigorta şirketinin müvekkili şirketin kusurlu olduğunu ve zarar miktarını ispat etmesi gerektiğini, halefinin sahip olduğu haklardan fazlasını talep edemeyeceğini, davacı tarafın bu olayı zenginleşme aracı olarak kullanmasının önüne geçilmesi gerektiğini beyanla haksız ve yersiz davanın reddine, davacı tarafın haksız icra takibi nedeniyle %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinni davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı taraf delil olarak; .... İcra Müdürlüğü'nün ... e. sayılı dosyası, dava şartı arabuluculuk son tutanağı, müvekkil şirket nezdinde açılan ... no.lu hasar dosyası ve evrakları, sigorta şirketine ait ... no.lu ticari paket poliçesi ve wording, müvekkil ... Sigorta A.Ş. tarafından davaya konu olay nedeniyle, sigortalısına 10.12.2020 tarihinde 38.655,76.-tl sigorta tazminatı ödendiğine dair dekont, hasar tazminat makbuzu ve ibraname, ekspertiz raporu, teknik servis tutanakları, davaya konu olaya ilişkin ... hasar dosyası, atölye inceleme sonuç raporu, fatura, fiyat teklifleri, sigortalı site yönetimine ait imza beyannamesi, karar defteri, sigortalı site yönetimi tarafından müvekkil şirkete gönderilen hasar ihbar yazısı, sigortalı site yönetimi tarafından davalı/borçluya gönderilen ihtarname, hasara ait fotoğraflar, ticari defter ve kayıt incelemesi, tanık, keşif, bilirkişi incelemesi, emsal yargıtay kararları. her türlü yasal delil delillere dayanmıştır.
Davalı taraf delil olarak; arıza kayıtları, müvekkili şirket kayıtları, dava dışı sigortalı şirketi mülkiyetinde bulunan elektrik panosunun bakım, onarım ve testlerini düzenli olarak yaptırıp yaptırmadığının belgeleri, gerektiğinde tanık, keşif ve bilirkişi incelemesi, ikamesi mümkün her türlü yasal delillere dayanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi uyarınca davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen tazminatın, haksız fiile sebebiyet verdiği iddia edilen davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizden verilen 14.11.2022 tarih ve 2021/... Esas, 2022/... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2023/293 esas, 2023/556 karar, 05.04.2023 tarihli ilamıyla'' görevli mahkeme tespit edildikten sonra varılacak sonuç dairesinde karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayanılarak karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun sair husular incelenmeksizin kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK 353/1.a.6, 355. Maddeleri gereğince kaldırılmasına, dairemizin kararına uygun şekilde yargılama yapıldıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine '' şeklinde karar verilmiştir.
Dava şartı niteliğindeki görev sorunu kendiliğinden ve öncelikle incelenmelidir.
28/11/2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 2. maddesinde Kanun'un kapsamı “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar.” şeklinde açıklanmıştır. Kanun'un “tanımlar” başlıklı 3. maddesinin (l) bendinde ise tüketici işlemi, “Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder.” biçiminde tanımlanmıştır.
6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanun'un 83.maddesinde de taraflardan birinin tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.
Sigortacının halefiyete dayalı olarak açacağı rücuen tazminat davalarında, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda; 22.03.1944 tarih, 37 Esas, 9 Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesi benimsenmiştir. Buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerekir.
Somut olaya bakıldığında; davacının sigortalısı olan dava dışı ...Yönetimi ile "..." adresindeki ...'ne ait ortak yerler ve kıymetler için ... nolu 24/09/2020-24/09/2021 tarihlerini kapsar ticari paket sigorta poliçesi ile muhtemel rizikoların sigortalanması için sözleşme imzalandığı anlaşılmıştır.
Davacı sigorta şirketi dava dışı sigortalı ...'ne ait sirkülasyon pompalarının 08/10/2020 tarihinde meydana gelen voltaj dalgalanmaları nedeniyle hasara uğradığı, davaya konu olay ile ilgili ... San. Ltd. Şti. firması tarafından yapılan incelemeler neticesinde düzenlenen 08/10/2020 tarihli Atölye İnceleme Sonuç Raporunda, yaşanan ani elektrik dalgalanmalarından dolayı pompalar sürekli dur/kalk yaparak çalışarak pompaların arızalanmasına neden olduğu, yine elektrik dalgalanması sebebiyle panolarda arıza yaşandığına dair hasar tespiti yapıldığı, davaya konu olay nedeniyle dava dışı sigortalı tarafından yapılan hasar ihbarı sonucu davacı tarafından hasar dosyası açıldığı ve görevlendirilen sigorta eksperi tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda tespit edilen 38.655,75 TL'nin dava dışı sigortalısına 10/12/2020 tarihinde ödendiği, davacının dava dışı sigortalısının haklarına halef olduğundan borçlu tarafın sorumluluğunu karşılayan 38.355,76 TL alacak için davalıya rücu hakkı kapsamında başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin yukarıda anılan kaldırma kararında değinildiği üzere sigorta poliçesi kapsamında sigortalanan yerlerin işyeri mi konut mu olduğu hususunun tespiti yönünden tapu kayıtları celbedilip incelenmiştir. Tapu kayıtlarından site içerisinde konut ve ofislerin bulunduğu anlaşılmıştır. Ancak sigortalanan alanların ortak alan olduğu dolayısıyla konut yada iş yeri olmadığı, site yönetiminin ticari yada mesleki amaçla hareket etmediği, tacir sıfatının da bulunmadığı anlaşılmıştır. Dava dışı sigortalı, 6502 sayılı Kanun’un 3.maddesinin k bendi kapsamında tüketici; Dava dışı sigortalı ile elektrik hizmetini sunan davalı sağlayıcı arasındaki hukuki işlem ise aynı Kanun’un 3.maddesi gereğince tüketici işlemidir. (Emsal bakınız İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesinin 2023/1947 Esas, 2023/1859 Karar sayılı kararı.) Bu durumda davacının halefiyete dayalı olarak açtığı bu davada Tüketici Mahkemesi görevli olduğundan davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçesi açıklanan nedenlerle;
1-Davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE, İstanbul Nöbetçi Tüketici Mahkemesi görevli olduğundan mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-Taraflardan birinin yasal süresi içinde (kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğinden itibaren en geç iki hafta içerisinde) müracaat edildiğinde dosyanın görevli mahkeme olan İstanbul Nöbetçi Tüketici Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Yasal süresi içinde (kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğinden itibaren en geç iki hafta içerisinde) dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi için taraflardan birinin müracaat etmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin hazır bulunan taraflara ihtarına (ihtar edildi)
4-Yargılama harç ve giderleri hususlarının görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup ana hatları ile anlatıldı. 25/03/2024

Katip ...
e-imzalı

Hakim ...
e-imzalı