İSTANBUL 11. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/725 Esas
KARAR NO :2024/217

DAVA:Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/11/2022
KARAR TARİHİ:26/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil ... plakalı ... marka ... 2012 model ... şase numaralı aracı 17/05/2021 tarihinde satın aldığını ancak satış tarihinden sonraki süreçte araçta üretici kaynaklı hata dolayısıyla boya atımları meydana geldiğini, müvekkil aracı satın aldığında gerekli dikkat ve özeni göstererek incelemesini yapmış fakat araçta bir problem görmediğini, müvekkil tarafından araç sadece yolcu taşıma için kullanmış olup amacı dışında kullanılmadığını, araçtaki bu ayıpları müvekkilin önceden fark etmesinin imkânının olmadığını, araçtaki ayıp kullanım kaynaklı olmayıp gizli ayıp olduğunu, gizli ayıp, satılanın yapısıyla ilgili olan ve satılanın kullanılmasıyla anlaşılan, alıcıdan beklenecek ölçüdeki olağan gözden geçirme ve muayeneyle ortaya çıkmayan ayıp tür olduğunu, davalı şirket tarafından üretilen araç ancak kullanıldığı takdirde ortaya çıkması mümkün olan gizli ayıba sahip olup buna ilişkin fotoğraflar ekte sunulduğiunu, görüleceği üzere müvekkilin mevcut durumda otomobilden beklediği faydayı sağlamasının mümkün olmadığı açıkça ortada olduğunu, mahkemece alınacak olan bilirkişi raporunda araçtaki boya atımlarının üretim aşamasındaki imalat hatasından kaynaklandığının ortaya çıkacağını, ayıp ortaya çıkmasına müteakip TBK 227. maddesi uyarınca seçimlik haklardan olan ayıpsız benzeri ile değişimi, ücretsiz onarımı veya bu sebeple ayıptan doğan zararının tazminini talebi ile arabuluculuk başvurusunda bulunulmuş ancak anlaşma sağlanamadığını, açıklanan tüm bu nedenlerle haklı davalarının kabulüne, dava konusu aracın ayıpsız benzeri ile değiştirilmesini, mümkün olmaması halinde ücretsiz onarımı veya bu sebeple ayıptan doğan zararın yasal faiziyle birlikte tazminini, yargılama giderleri ile karşı vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu araç mezkur şikayet ile geldiğinde gerek yasal garantisinin dolmuş olmasını mevzuatta belirtilen on yıllık sanayi mali ömrü dahi dolmuş olduğunu,, mezkur aracın 13/12/2011 yılında satıldığı, sanayi malı ömrünün 13/12/2021 tarihinde dolduğu ve boya şikayetinin ise ilk defa huzurdaki dava öncesi dava şartı arabuluculuk başvuru tarihi olan 2022 yılında yapılmış olduğunun sabit olduğunu, her ne kadar sanayi malı ömrü dolmuş araçta artık ayıp ihbarının yapılıp yapılmadığı tartışılmayacaksa da mezkur araçla ilgili boya şikayetiyle ilgili 10 yıl içinde herhangi bir ayıp ihbarı olmadığını, davacı aracının ayıplı olduğu katiyen taraflarınca kabul edilmemekle birlikte bir an için ayıp ihtimali değerlendirildiğinde bile, her şeyden önce davacının ayıp ihbar yükümlülüğünü hiç ve gereği gibi yerine getirilmemiş olması nedeniyle davacı talebinin en başından hukuki himaye göremeyeceği izahtan vareste olduğunu, davacı taraf 13/12/2011 yılında satın ve teslim almış, bir an için arabuluculuk başvuru tarihini bir ayıp ihbarı kabul etsek bile bu tarih 2022 olduğundan, artık araç 10 yılı aşan bir süre kullanılıp üzerinden ticari kazanç sağlandıktan sonra araç değişimi talep edilmiş olması, yasal süresinde ve usulünce yapılmış bir ayıp ihbarı kabul edilemeyeceğini, en başında belirttikleri gibi sanayi malı ömrü dolan araçla ilgili artık satıcı ve müvekkil şirketin herhangi bir talep muhataplığı kalmamışsa da araca ait fotoğraflar görülüp araç incelendiğinde sorunun dış etken-hatalı kullanım kaynaklı olduğu bilirkişi incelemesi ile sabit olacağını, davacı talebi karşısında her halükarda aracın davacı elinde hasarlanmak suretiyle değer kaybı yaşayıp yaşamadığı tramer kaydından araştırılmasının gerektiğini, açıklanan tüm bu nedenlerle haksız ve mesnedsiz ikame edilmiş huzurdaki davanın reddine, ve yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; 2. el olarak satın alınan aracın ayıp nedeni ile misli ile değişimi olmaması halinde ücretsiz onarım veya ayıptan doğan zararların tahsili istemine ilişkindir.
Davacı, dava konusu ... plakalı 2012 model ... araçta üretim hatasından kaynaklanan boya atımları olduğunu iddia ederek davalı üreticiden ayıpsız misli ile değişim, olmaması halinde ücretsiz onarım veya oluşan zararların tahsilini talep etmektedir.
Davacı dava konusu aracı dava dışı şirketten 17/05/2021 tarihinde yaklaşık 10 yaşında iken 2. el olarak satın almış olup, üretimden kaynaklanan kusurlar için dava dışı şirketin haklarına halef olmuştur.
Satım sözleşmesinde satıcının ayıba karşı tekeffül borcunu düzenleyen 6098 sayılı TBK'nın 219. maddesinde, satıcı alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur. Satıcı bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumlu olacağı hüküm altına alınmıştır. Alıcı ayıbı ihbar etmek suretiyle satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, imkan varsa satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme haklarına sahiptir.
Mahkememizce dava konusu ... plakalı araçtaki boya atımlarının üretim hatası olup olmadığının tespiti için aldırılan 04/01/2021 tarihli rapor ile bilirkişi tarafından ; "... Otomotiv boya uygulamalarında araçların boya işlemleri özel şartlandırılmış odalarda robotik sistemlerle yapılmaktadır. Sac yüzeyin korozyon direncini arttırmak için elektro katodik yöntemle(CED-Cathodic Electrodeposition) kaplama yapıldıktan sonra, astar uygulaması(primer) ve ardından son kat boya uygulaması(base coat) gerçekleştirilmekte, boyayı dış etkenlere karşı korumak adına en son vernik uygulaması(clear coat) gerçekleştirilmektedir. Yapılan işlemler sonucunda sac yüzey üzerindeki boya kalınlıkları 100-140. jim — mertebelerinde oluşmaktadır. (Resim 1).
Boyama ışlemi 30 cıvarında proses sonucu gerçekleşmekte olup, Doya Katmanları arasındaki tutuculuk (yapışma) yüzey hazırlama, temizleme ve uygulama proseslerinin uygun şekilde ve şartlarda yapılmasına bağlıdır. Proses ve uygulama Şartları sağlanamazsa katmanlar arası tutuculuk (yapışma) zayıf kalmakta ve belirli bir zaman sonra uygun şekilde uygulanamamış boya katmanı diğer katmandan ayrışmaktadır. Ortaya çıkan bu durum adezyon kaybı (yapışamama) olarak adlandırılmaktadır.
Adezyon kaybının tek sebebi imalat hatası olmayıp, zamanla katmanlar arasındaki tutuculuk olağan olarak azalmakta, dış etkenler (çevresel erkiler, basınçlı su jeti ile yıkama vb.) sonucu bölgesel atmalar meydana gelebilmekte ve fiziksel etkilerin devam etmesi durumunda boya atmaları yüzey üzerinde kısa zaman içerisinde ilerleyebilmektedir. İmalat kaynaklı adezyon kusurlarında hasar, aracın tüm panellerinde gözlenmekte iken dış etkiler sonucu gerçekleşen kusurlarda bölgesel emareler göze çarpmaktadır. Günümüz boya teknolojisi ile boyanmış bir araçtaki boya ömrü, aracın ekonomik ömrünün üzerinde olmakla birlikte, davaya konu aracın üretici tarafından verilen boya ve korozyon garantisinin üzerinde bir sürede, aracın ekonomik ömrünün sonunda ortaya çıkmış boya kusurunun, aynı proses süresince boyanan tüm yüzeylerde gözlenmemesi ve ölçüme dayalı veriler olmamasının yanı sıra fiziki etkenler sonucu gelişip gelişmediğini gösterir verilerin de yokluğunda (kaplama kalınlığı, renk ölçümleri ve SBM kayıtları gerekmekte), imalat hatası yada kullanım kaynaklı olduğu konusunda bir değerlendirme yapılamamıştır." yönünde görüş bildirilmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar, tüm dosya kapsamı ile alınan bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının dava konusu ... plakalı aracı 17/05/2021 tarihinde yaklaşık 10 yaşında iken dava dışı şirketten satış sözleşmesi ile aldığı, davacının dava dilekçesinde açıkça dava konusu aracı alım sırasında incelediğini araçta bir problem olmadığını belirttiği, bilirkişi raporu ile her ne kadar net olarak tespit yapılabilmesi için bazı kayıtları ihtiyaç duyulduğu belirtilmiş ise de bilirkişi raporunda da değinildiği üzere boya kusurunun aracın ekonomik ömrünün sonunda ortaya çıktığı ve boya atımlarının boyanan tüm yüzeylerde gözlemlenmediği dikkate alındığında tüm bu nedenlerle lokal olarak oluşan boya atımlarından davalının sorumlu olmayacağı anlaşılmış ve davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda yazılı kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcının peşin olarak ödenen 80,70 TL harçtan mahsubu ile bakiye 346,90 TL ' nin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereği hesap olunan 1.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
5-Gider avansının harcanmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye ödenmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/03/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
E-imzalıdır