İSTANBUL 10. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/519
KARAR NO:2024/355

DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:11/08/2023
KARAR TARİHİ:13/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya ait araçlarla 02/10/2016-21/09/2020 tarihleri arasında işletmesi davacıya ait otoyoldan ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, geçiş ücretlerinin süresi içinde ödenmemesi üzerine davalı aleyhine ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 21/12/2021 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin 7144 Sayılı Kanunun 18.maddesi ile 6001 Sayılı ... Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5.fıkrasında geçiş ücretine uygulanan on katı tutarın dört katına indirilmesi ile avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği gözönünde bulundurularak devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;davalı şirketin yerleşim yeri Ümraniye olduğundan yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, ihlalli geçişlerin yapıldığı iddia edilen araçların ihlali geçiş tarihinden önce satışının gerçekleştiğini ve davalı şirket uhdesinde olmadığını, bu nedenlerle öncelikle davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine, aksi halde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasının UYAP sureti, araç trafik tescil kayıtları, provizyon sorgularını içeren tablo, ihlalli geçiş listesi ve kamera kaydı görüntüleri, ... Müdürlüğünden gönderilen muhtelif plakalara ait OGS hesap tabloları, araç satış sözleşmeleri, ....Bölge Müdürlüğünden gönderilen HGS abonelik bilgisi ve banka geçiş hareketlerini içerir Cd, PTT'den gönderilen HGS banka hesap hareketleri dosya içerisine alınmıştır.
....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine 3.666,20 TL asıl alacak, 1.650,19 TL faiz, 297,03 TL KDV olmak üzere toplam 5.613,42 TL üzerinden takip başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Dosya, otoyol geçiş konusunda nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişiye tevdi olunmuş, düzenlenen 26/02/2024 tarihli raporda; takibe konu edilen ve ücretleri cezalı talep edilen geçişleri yapan araçların geçiş yapılan tarihlerde davalı adına tescilli olmadıklarının belgeli olduğu, bu nedenle geçişler ihlalli yapılmış olsa bile ihlalli geçiş bedellerinin davalıdan istenemeyeceği sonuç ve kanaati belirtilmiştir.
Dava, itirazın iptali davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
HMK'nın 10.maddesi uyarınca akdin ifa edileceği yer yetkilidir. Sözleşmeye göre akdin ifa yeri yani hizmetin yapıldığı yer aynı zamanda TBK 89.maddesi uyarınca para borcu alacaklının yerleşim yeri İstanbul olduğundan davalı tarafın yapmış olduğu yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
6001 sayılı ... Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)
3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",
5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)
6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."
7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı ... Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.
" düzenlemesi yer almaktadır.
Davacı, işletme hakkı kendisinde olan otoyollardan davalıya ait muhtelif araçlarla ihlalli geçişler yapıldığından bahisle geçiş ücretleri ve geçiş ücretine uygulanan cezanın tahsili amacıyla başlattığı takibe vaki itirazın iptalini talep etmiş, davalı verdiği cevap dilekçesinde, ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçların ihlalli geçiş yapıldığı tarihte davacı uhdesinde olmayıp öncesinde satıldığını, bu nedenle kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini belirterek husumet itirazında bulunmuştur.
... Noterler Birliğine yazı yazılarak davaya konu 21 adet aracın tescil bilgilerinin gönderilmesi istenilmiştir. Gelen yazı cevabı ve bilirkişi tarafından yapılan incelemeler neticesinde davaya konu araçlardan 20 adet aracın ihlalli geçiş yapıldığı belirtilen tarihlerde davalı adına tescilli olmadığı, üçüncü kişiler adına tescilli olduğu, ... plaka sayılı araca ilişkin ise herhangi bir ihlali geçiş bildirimi bulunmadığı, dava konusu edilen listede ihlali geçiş yaptığına ilişkin bir tarih ve tutar belirtilmediği tespit edilmiştir.
Davacı tarafın ihlalli geçiş ücreti talep ettiği araçların ihlalli geçiş yapılan tarihlerde davalı adına tescilli olmadıkları, davalının pasif husumet ehliyetinin olmadığı anlaşılmakla 6100 sayılı HMK m. 114/I-d ve 115'e göre davanın usulden reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın pasif husumet(davalı sıfatı) yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince 427,60 TL maktu karar harcının peşin alınan 269,85 TL harçtan mahsubu ile eksik 157,75 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 5.613,42 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
7-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekillinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. 13/05/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır