İSTANBUL 10. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2022/324 Esas
KARAR NO :2024/233

DAVA:Destekten Yoksun Kalma Tazminatı
DAVA TARİHİ:12/05/2022
KARAR TARİHİ:26/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacı Şule ...'nin müşterek konutta beraber yaşadığı hayat arkadaşı, çocuklarının babası ve eski eşi davacıların ... ve ...'un babası ... ...'un 04.05.2013 tarihinde davalı yanca ... nolu ZMM poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı aracın kusurlu sürücüsünün sebep olduğu trafik kazası neticesinde vefat ettiğini, davacıların ... ... 'un vefatı ile desteğinden yoksun kaldıklarını, davacılardan ...'nin döneminde ... ilinde aynı konutta müşterek hayat sürdüğü müteveffanın eski eşi olup, müşterek çocuklarının annesi ve müteveffanın hayat arkadaşı olduğunu, ...'un 9. Sınıf ve ...'un lisans eğitimine devam ettiğini, müteveffanın İktisadi İdari Bilimler Fakültesi mezunu olup, bir süre bankacılık ve devamında serbest ticaret işi ile içtigal ettiğini ve vefat ettiği dönemde de esasen kendi aile şirketi olan işletmede (... Tük. Malları ve Tic.Ltd.Şti.) ihalelere girmek, araç alım satımı, hakediş ve istihkak almak, işyeri idaresi vs. gibi birçok yönetsel konuda yetkili olmak üzere döneminde aylık yaklaşık 10.000-TL gelir elde etmekte olduğunu, işbu konudaki tüm yazışma bilgi ve bilgi belgelerin .... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdindeki .... Nolu dosya dosya kapsamında bulunduğunu, vefat sonrasında davacılar tarafından destekten yoksun kalma tazminatı talebi ile davalı şirkete ... nolu ZMSS poliçesi kapsamında müracaat yapılmış ise de; ... nolu hasar dosyası kapsamında taleplerinin reddedildiğini, davacıların ... plaka sayılı aracın kaza tarihinden evvel 29.03.2013 tarihinde .... Noterliği nezdinde ki ... yevmiye nolu araç satış sözleşmesi ile el değiştirmiş olması ve 04.05.2013 de meydana gelen kaza tarihini kapsar surette ... plaka sayılı aracın ZMSS poliçesi olmadığı için taleplerinin davalı şirket tarafında reddedildiğini öğrenmiş ve bu kez de tazminat taleplerini ... Hesabına yönlendirdiklerini, ... Hesabı tarafından davacılardan ...için 13.270,00-TL ve ... için de 23.878,00-TL 23.05.2015 tarihinde ödeme yapıldığını, mütevveffanın müşterek hayat sürdüğü ve aynı konutta müşterek çocukları ile ikamet ettiği hayat arkadaşı-eski eşi ... yönünden de talebinin tamamen reddedildiğini, ... ve ... yönünden ödemenin fahiş surette düşük olması ve ...'nin de talebinin tamamen reddedilmesi nedeni ile ... Hesabı aleyhine destekten yoksun kalma taleplerini içerir .... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdindeki ... E. Nolu (bozma sonrası güncel esas numarası ... E no olan) davayı açtıklarını, işbu dava dosyası kapsamında evvela ... Hesabı aleyhine davanın tamamen kabulüne karar verilmiş olup, davalı ... Hesabının istinaf müracaatı kapsamında istinaf talebinin esastan reddi kararı verilmiş ve işbu kararın temyizi müracaatı kapsamında ise tazminat hesabına esas müteveffanın gelirinin araştırılması noktasında hükmün bozulduğunu, kısaca davaya konu 27/09/2012-27/09/2013 tarihleri arasında ... plakalı aracın ZMMS sigorta poliçesi kaza tarihini kapsar surette davalı nezdinde olduğu halde , daha evvel davacının başvurularını reddeden ve ... Hesabına yönelmelerini sağlayan ve devam eden yargılama süreçleri sonunda esasen geçerli ZMM poliçesi bulunan davalı şirket ile Arabuluculuk yoluna başvurulmuş ancak anlaşmanın sağlanamadığını belirterek fazlaya dair dava ve talep hakları, bilirkişi incelemesi neticesinde talep belirlenmek- arttırılmak üzere tüm hakları saklı kalmak üzere davacılar yönünden tahsilde tekerrür olmak üzere 5.000,00-TL şerden şimdilik 15.000,00-TL destekten yoksun kalma maddi tazminatının kaza tarihindeki ZMM poliçesi teminat ve limitleri dahilinde kaza ve ölüm tarihi olan 04.05.2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti ile beraber davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili 27/02/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; davacılardan ... yönünden 5.000,00-TL lik ilk talebimizi 204.686,93-TL arttırarak 209.686,93-TL olarak, davacılar ...yönünden 5.000,00-TL lik ilk taleplerini 1.818,18-TL olarak belirledikleri beyan etmiş, diğer davacı ... yönünden ise bir ıslah bildirmemiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; jdavanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, sigorta şirketi sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, müteveffanın kendi kusuru ile vefat ettiğini, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat taleplerinin teminat kapsamında olmaması nedeniyle başvurunun reddi gerektiğini, tazminat hesaplamasının aktüer sıfatına sahip bilirkişiler tarafından ZMMS genel şartları çerçevesinde yapıldığını, destekten yoksun kalma tazminatı talebi hakkında kanuna ve yargıtay uygulamalarına uygun değerlendirme yapılması gerektiğini, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte müteveffanın kızları için yapılan hesaplamada yaş sınırının 22 olarak alınması gerektiğini, müteveffanın eski eşi için destekten yoksun kalma tazminatı talep edilmesinin kabul edilemeyeceğini, davacıların ceza yargılaması sorasında şikayetlerinden vazgeçmeleri ya da uzlaşma bildirimlerinin Mahkemece Ceza dosyasından tetkik edilerek araştırılması gerektiğini, faizin hatalı talep edildiğini, davacının yargılama giderleri ve vekalet ücreti taleplerinin reddi gerektiğini belirterek davanın zamanaşımı nedeniyle usulden reddine, davacılara yeterli ödeme yapılması nedeniyle davanın reddine, eğer esas incelemesi yapılacak ise hesaplamada müteveffanın kızları için destekten yararlanma yaşının 22 olarak esas alınmasına, eğer esas incelemesi yapılacak ise müteveffanın eski eşinin hesaplamaya dahil edilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Tarlara usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilmiş olup, ... Hesabından açılmış hasar dosyası ve ödemenin bulunmadığına ilişkin bilgi, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosya UYAP sureti, SGK'dan iki adet kayıt belgesi ve Hizmet Dökümü sureti, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosya aslı celp edilmiştir. Davacıların sosyo - ekonomik durum araştırması yaptırılmıştır.
... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinden talimat yoluyla dinlenen tanık ...; "en ...'ta çalışmaktayım. Davacı ... ile daha öncesinde aynı iş yerinde çalışmamız nedeni ile tanırım. Davacı bankada çalışmaktaydı. Davacının eşi ... ...'u da bankada çalışması nedeniyle tanırım. Sonrasında bankadan ayrılarak ticarete atıldı. Davacı ile eşi ... bir dönem resmi olarak boşandılar. Boşandıkları dönem ...'un ticarete atıldığı dönemdi. Ancak 3-5 aylık kısa bir süre sonra yeniden bir arada imam nikahı ile yaşamaya devam ettiler. Davacının iki tane çocuğu bulunmaktadır. Bazen ailecek evlerine gidip gelmişliğimiz olmuştur. Evin masraflarını ...'un karşıladığını biliyorum. Neden yeniden nikah yapmadıklarını bilmiyorum. Davacının eşi ...'un 2013 yılında ...'da yapmış olduğu kazasını hatırlıyorum. Kullanmış olduğu aracının hatırladığım kadarıyla sigorta poliçesi yapılmıştı. Tanıklık ücreti talebim yoktur." Şeklinde, tanık ...; ": Ben davacıyı ...'ta çalışmam nedeniyle tanırım. Davacının eşi ... da bir dönem bankacı olarak çalışmıştı. Sonrasında kendi işlerini yapıyordu. Davacı ile eşi ...'un kaza tarihinden önce boşandığını biliyorum. Sonrasında birkaç ay sonra yeniden bir arada yaşamaya başladılar. Biz resmi nikahlı olarak bir arada yaşadığını biliyorduk, ancak sonradan resmi nikah olmadığını öğrendik. Neden resmi nikah yapmadıklarını bilmiyorum. Hatta davacı ... ile aramızda "imam nikahı yapıldı, ancak resmi nikah henüz yapılmadı" şeklinde konuşma geçmişti. ...'un araç sigortası yapılıp yapılmadığı hakkında bilgim yoktur. O dönemde davacının evine ailecek görüştüğümüz için gidip gelirdim. Evin masraflarını ... karşılardı. Tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dosya Aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 12/07/2023 tarihli rapor dosya arasına alınmıştır.
Dosya yeniden taraf itirazları gözetilerek ve dosyaya gelen belgeler dikkate alınarak varsa davacının talep edilebileceği destekten yoksun kalma tazminatı miktarının tespiti için dosya farklı bir aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 19/02/2024 tarihli rapor alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Dava; trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminat talebine ilişkindir.
Ceza Mahkemesince ATK’dan alınan 07.11.2013 tarihli kusur raporu ile kazanın meydana gelmesinde;
Davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış bulunan ... plakalı aracın dava dışı sürücüsü ...’in asli ve tam kusurlu olduğu, Davacılar desteği ... ...’un (... plakalı araç sürücüsü) kusursuz olduğu belirlenmiştir. Dava dışı ... Hesabı tarafından davacı çocuklara 14.11.2013 tarihinde toplam 37.148,00 TL ödeme yapılmış ve daha sonra bu ödeme davalı sigorta şirketinden geriye tahsil edilmiştir. Bu durumda; Öncelikle ödeme tarihindeki verilere göre hesaplama yapılarak davacı çocukların destek
zararının ödeme ile karşılanıp karşılanmadığı belirlenecek ve ödeme ile destek zararlarının karşılanmaması halinde ise ayrıca günümüze kadar bilinen verilere göre yeniden hesaplama yapılarak ödemelerin güncel tutarları tenzil edilerek davacı çocukların bakiye zararı belirlenecektir. Davacı ... ...’nin müteveffanın eski eşi olduğu, resmi olarak boşanmalarına karşın imam nikahlı olarak birlikte yaşadıkları ve müteveffanın desteğinden yoksun kaldığı belirtilerek destek tazminatı talep edilmiştir. Dinlenen tanıkları bu yönde beyanda bulunmuştur. Bu konudaki Yargıtay kararlarına göre fiile destek ilişkisinin varlığı halinde resmi olarak evli olmayan eşinde destek tazminatı talep edebileceği yönündedir. .... Asliye Ticaret Mahkemesinde ... Hesabına aleyhine açılan ve daha sonra husumetten reddedilen davada verilen ilk kararda eş için de tazminata hükmedilmiş olup, anılan karar Yargıtay tarafından sadece hesaba esas alınan ücret yönünden bozulmuştur. Bu durumda Davacı eski eş ... ...’nin destek tazminatı talep hakkının bulunmaktadır.
Davacılara ödeme 14.11.2013 tarihinde yapılmıştır. Yargıtay tarafından ise PMF yaşam tablosu 2020 yılında terk edilerek TRH 2010 yaşam tablosuna geçilmiştir. Bu durumda ödeme tarihi itibariyle uygulamada PMF yaşam tablosu kullanıldığından zorunlu olarak ödeme tarihindeki verilere göre hesaplama yapılırken PMF yaşam tablosu esas alınacaktır.
Kural olarak dava dışı anne ve babanın da destek tazminatı talep hakkının bulunması, müteveffanın yaşaması halinde dava dışı anne ve babasına da destek olacağı kabul edilerek hesaplamalarda dava dışı anne ... ile Baba ...’da dikkate alınacaktır. Buna göre; Davacı eş bakımından müteveffanın bakiye ömür süresi ile sınırlı olarak, çocukların yükseköğrenim gördüğüne dair belge bulunmadığından oğlu ... bakımından rüşt yaşı olan 18 yaşına kadar, kızı ... bakımından Yargıtay’ca muhtaçlık yaş sınırı olarak kabul edilen 22 yaşına kadar, dava dışı anne ... bakımından 03.12.2019 vefat tarihine kadar, dava dışı baba ... bakımından 06.03.2015 vefat tarihine kadar müteveffanın desteğinden yoksun kaldıkları süreler dikkate alınmıştır.Dava dilekçesinde müteveffa ... ... İktisadi İdari Bilimler Fakültesi mezunu olduğu, bir süre bankacılık ve devamında serbest ticaret işi ile iştigal ettiği vefat ettiği dönemde de esasen kendi aile şirketi olan işletmede (... Tük. Malları ve Tic. Ltd. Şti.) ihalelere girmek, araç alım satımı, hakediş ve istihkak almak, işyeri idaresi vs gibi birçok yönetsel konuda yetkili olmak üzere döneminde aylık yaklaşık 10.000-TL gelir elde etmekte olduğu konudaki tüm yazışma bilgi ve bilgi belgeler .... Asliye Ticaret Mahkemesi nezdindeki .... Nolu dosya kapsamında bulunduğu belirtilmiştir. .... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan davada alınan hesap raporunda ... Serbest Muhasebeciler Odası tarafından şirket muhasebecisi için bildirilen emsal ücret dikkate alınarak müteveffanın kazançlarının asgari ücretin 4,097 katı olduğu esasına göre hesaplama yapılmıştır. Anılan hesap rapor esas alınarak verilen karar Yargıtay 4. Hukuk Dairesi tarafından hesaba esas alınan ücret yönünden davalı lehine bozulmuş ve müteveffanın ücretinin öncelikle çalıştığı işyerinden detaylı araştırma yapılarak tespit edilmesi gerektiği, işyerinden maaş bordrosu getirtilerek gerçek gelirinin tespit edilmesi gerektiği, yaptığı işte edindiği tecrübe göz önüne alınarak aldığı ücretin gerekirse meslek odasından tekrar sorulması bu iddiaların ispatlanamaması halinde ise asgari ücrete göre hesaplama yapılması gerektiği belirtilmektedir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin bozma kararına göre önceki raporlardaki gibi Yargıtay’ca kabul edilmeyen emsal ücretin dikkate alınması mümkün gözükmemektedir. SGK hizmet dökümünde müteveffanın kazançları asgari ücret olarak gözükmektedir. Dava dosyasında da müteveffanın asgari ücretin üzerinde kazanç sağladığı banka kanalı ile yapılmış maaş ödemelerini gösterir belge veya Yargıtay bozma kararına uygun başkaca yazılı belge ile ispat edilememiştir. Bu durumda zorunlu olarak hesaplamalar asgari ücretlere göre yapılmıştır.
04.05.2013 kaza tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre davalının zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk üst limiti 250.000-TL.dır. Davalı tarafından davacı çocuklara toplam 37.148,00 TL ana para ödemesi yapılmıştır. Bu
durumda davalı sigorta şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden bakiye sorumluk limiti (250.000,00-37.148,00)= 212.852,00 TL olarak devam etmektedir.Davalı sigorta şirketine 04.10.2021 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 14.10.2021 tarihinde mesai saati bitimi sona ermektedir. Bu durumda davalı bakımından temerrüt bir sonraki iş günü olan 15.10.2021 tarihinde gerçekleşmiş olacaktır.
22.10.2007 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre bu olaya bağlı olarak 05.05.2013 tarihinde vefa eden ... ...’un ödeme tarihindeki verilere göre, davacı oğlu ...’in destek zararının 17.972,44 TL olarak belirlenmesine karşın anılan davacıya 23.878,00 TL ödeme yapıldığı buna göre, davacı oğlu ...’in ödeme tarihindeki verilere göre belirlenen maddi zararının sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme ile karşılanmış olması nedeniyle davacı ...’in talep edilebilir bakiye destek zararının söz konusu olmayacağı, davacı kızı ...’nin destek zararının 14.114,78 TL olarak belirlenmesine karşın anılan davacıya 13.878,00 TL ödeme yapıldığı buna göre de; davacı kızı ...’nin ödeme tarihindeki verilere göre belirlenen destek zararı ödeme ile karşılanmamış olduğundan, kızı ... bakımından günümüze kadar bilinen verilere göre belirlenen destek zararından ödemenin güncel tutarı tenzil edilerek bakiye destek zararının belirlendiği, günümüze kadar bilinen verilere göre; ödeme yapılmayan davacı imam nikahlı eş ..., dava dışı müteveffa Anne ..., dava dışı müteveffa Baba ... ile ödeme tarihindeki verilere göre maddi zararı karşılanmayan davacı kızı ... bakımından ödemenin güncel tutarı tenzil edilerek günümüze kadar bilinen verilere göre yapılan hesaplama sonucu Davacı İmam Nikahlı Eş ... ...’nin destekten yoksun kalma nedeniyle maddi zararının 2.061.153,60 TL, Davacı Kızı ...’un destekten yoksun kalma nedeniyle bakiye maddi zararının 17.872,10 TL , Davacı Eş ... ve Kızı ... ile birlikte dava dışı müteveffa Anne ... ile Baba ...’ın maddi zarar toplamının 2.092.265,19 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden bakiye sorumluluk limitinin ödeme düşüldükten sonra 212.852,00 TL'yi aştığından bakiye poliçe limitleri ile sınırlı olarak davacıların (tüm hak sahiplerinin) talep edilebilir zarar tutarlarının hükme elverişli son aktüer raporuna göre Davacı eski eş ... ... 209.686,93 TL ve Davacı Kızı ... Bulutun 1.818,18 TL olmak üzere toplam zararın 211.505,11 TL olduğu, başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüt tarihinin 15.10.2021 tarihi olduğu, sigortalı aracın kullanım şeklinin hususi olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesi kanaatine varılmakla davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, Davacı ... yönünden 209.686,93 TL ve davacı ...yönünden 1.818,18 TL olmak üzere toplam 211.505,11 TL tazminatın 15/10/2021 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak davalıdan alınarak bu davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. Davacı Oğlu ...’in maddi zararı ödeme tarihindeki verilere göre karşılanmış olduğundan ...’un bakiye destek zararı bulunmadığı teknik aktüer raporunda tespit edildiğinden Davacı ... yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE,
A-Davacı ... yönünden 209.686,93 TL ve davacı ...yönünden 1.818,18 TL olmak üzere toplam 211.505,11 TL tazminatın 15/10/2021 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak davalıdan alınarak bu davacılara verilmesine,
B-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
C-Davacı ... yönünden davanın reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 14.447,91-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.580,70-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 10.867,21-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacılar ... ve ...kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 33.725,77-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak bu davacılara verilmesine,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 3.181,82 TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 5.000 TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacılar tarafından yapılan; 80,70-TL Peşin Harç, 3.500,00-TL Tamamlama Harcı olmak üzere toplam 3.580,70-TL harç bedelinin davalıdan alınarak davacılar ... ve ...'a verilmesine,
7-Davacılar tarafından yapılan; 4.800,00-TL bilirkişi ücreti, 379,25-TL tebligat, posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 5.179,25-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 4.978,90-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacılar ... ve ...'a verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacılar ...ile ... üzerinde bırakılmasına,
8-1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.307,39 TL'nin davalıdan, 52,61 TL'nin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
9-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK yönetmeliğinin 47/1 maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.26/03/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ..
e-imzalıdır