İSTANBUL 1.FIKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/92 Esas
KARAR NO : 2024/87

DAVA : Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/04/2022
KARAR TARİHİ : 19/03/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Fikir Ve Sanat Eseri İle İlgili Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların ...'ın mirasçıları olduğunu, müteveffanın "..." ve "..." adlı iki eserin basım ve dağıtımı için davalı ile sözleşme imzaladığını, sözleşmeler çerçevesinde sözleşmede kararlaştırılan %8 telif ücretinin ödenemediğini, davalının sözleşme ile üstlendiği yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeni ile sözleşmelerin 18.12.2019 tarihinde feshedildiğini, kendilerine hiçbir ödeme yapılmadığını, davalının kararlaştırılan sayıdan daha fazla kitap bastığını, feshe rağmen basım işlemine devam ettiğini, telif ücretlerinin ödenmemesinden kaynaklı olarak HMK 107. Maddesi uyarınca 100,00 TL telif ücretinin ve 100,00 TL telif ücretinin üç katı tutarındaki tazminatın (dava cı vekili 25.1.2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile tazminat istemini toplamda 8.825.20 TL olarak talep etmiştir) 01.10.2016 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının müteveffa ... ile “...” ve “...” adlı eserleri konu alan mali hakların devrine ilişkin sözleşme imzaladığını, sözleşme uyarınca eserlerin yeni baskıları yapıldığında yani bir önceki baskı tümüyle tükendiğinde bir önceki baskının telif ücreti doğacak ve %8 olarak %17 stopaj kesintisi eser sahibinden yapıldıktan sonra eserin piyasaya yeni baskılarının sunulma tarihini izleyen 4. ayın sonunda ödeneceğinin, sözleşmenin 7. maddesinin (e) fıkrası uyarınca davalının baskı üretim ve dağıtım sürecindeki fireleri, promosyon ve tanıtım amacıyla yapılacak dağıtımları karşılamak için 1. baskılarda yüzer adet, diğer baskılarda da ellişer adet nüshanın telifsiz olarak üretme hakkı bulunduğunu, eser sahibinin bu nüshalardan ayrıca bedel talep etmeyeceğinin kararlaştırıldığını, bu sebeple yapılacak hesaplamalardan ilk baskılarda yüzer, diğer baskılarda ellişer adet nüshanın hesaplama dışında tutulması gerektiğini, ... isimli eserin 21.12.2016 tarihinde 1. baskısının 2000 adet olarak yapıldığını ve adedi 25 TL’den, 24.01.2017 tarihinde 2. baskısının 4000 adet olarak yapıldığını ve bunlardan 3.000 tanesinin 25 TL’den, son 1000 tanesinin ise 45 TL’den satışa sunulduğunu, ... isimli eserin ise; 06.11.2017 tarihinde 1. baskısının 2000 adet olarak yapıldığını ve adedinin 34 TL’den satışa sunulduğunu, 14.05.2018 tarihli protokollere göre müteveffaya beyanı karşılığında ve eserler hakkındaki tüm açıklamalar yer alacak şekilde ...’a ait ... Bankası, ... Şubesi,...Banka Kodu, ... numaralı hesabına gerekli ödemelerin yapıldığını, müvekkilinin hukuki ve mali tüm akdi yükümlülüklerini yerine getirmesine karşın ... 23. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve 18.12.2019 tarihli ihtarnamesiyle mirasçıların hukuka uygun herhangi bir haklı gerekçe olmadan sözleşmeleri feshettiklerini, davacı tarafça iddia edilen kararlaştırılan sayıdan fazla kitap basıldığı, sözleşmenin ihlal edildiğini iddia ettiklerini, iddiaların gerçeğe aykırı olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık; sözleşme kapsamında edimleri yerine getirilmeme iddiasına dayalı olarak şimdilik 100 TL telif ücretinin 3 katı tutarındaki tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir. (dava cı vekili 25.1.2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile tazminat istemini toplamda 8.825.20 TL olarak talep etmiştir)
Davanın açılmasını müteakip davacılarınnın dava, davalının cevap dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, duruşmada hazır olanlar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, arabuluculuk kurumundan faydalanmak istenilmediğinden tahkikat duruşmasına devam olunmuş, tarafların beyanlarında geçen deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, HMK 184.madde kapsamında hazır olanlardan tahkikat ile ilgili beyanları sorulmuş, HMK 186. madde kapsamında ise karar duruşmasında hazır olanlardan esas ile ilgili son diyecekleri sorulmuştur.
HMK 266. Madde kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler..., ..., ... 12/12/2023 tarihli bilirkişi raporlarında; Davalı ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede ... a ait cari hesap kaydı açılmadığı, ticari defterlerinde hiçbir ödeme kaydına rastlanılmadığı, ... Bankasından gelen Müzekkere Cevabında da davacıya ait ...numaralı hesaba 12.04.2017-12.04.2022 tarihleri arasında davalı tarafından gerçekleştirilen herhangi bir ödeme kaydının olmadığının bildirildiği, Ancak dosya muhteviyatında , davalı cevap dilekçesi ekinde sunulan 14.05.2018 tarihli mutabakat evrakı mevcut olduğu , Telif hesaplamasında terditli hesaplama yapılmış olup birinci hesaplamada sözleşmeler, bandrol bilgilerinin dikkate alındığı ve ikinci hesaplamada sözü edilen mutabakat evrakının dikkate alındığı,Sözleşmeler ve bandrol bilgileri dikkate alınarak yapılan hesaplamada Yazar ... ın ... kitabı ile ilgili 10.451,90 TL, ... kitabı ile ilgili 3.971,70 TL TL telif hesaplandığını, Mutabakatta ki imzanın Yazar ... a ait olması halinde bu evrak dikkate alınarak yapılan hesaplamada Yazar ...’ın ... kitabı ile ilgili 4.310,00 TL, ... kitabı ile ilgili 4.515,20 TL telif alacağı hesaplandığını, üç kat tutarındaki tazminata hükmedilmesi hususundaki takdirin mahkemeye ait olduğunu bildirmişlerdir.
Toplanan deliller, 08.11.2017 tarihli ... isimli eser için yapılan Mali Hakların Devrine İlişkin Sözleşme ile Ekim 2016 tarihli ... (Son Savaş) isimli eser için yapılan Mali Hakların Devrine İlişkin Sözleşme, ... Bankası tarafından gönderilen cevabi yazı, veraset ilamı, Kültür Bakanlığından celp edilen bandrol talep formu, HMK 266 madde kapsamında denetim ve hüküm kurmaya elverişli Bilirkişiler ..., ..., ... tarafından düzenlenen 12/12/2023 tarihli bilirkişi raporu, mali inceleme kayıtları hükme dayanak olarak alınmış ve Davalı ticari defterleri incelendiğinde Yazar ... a ait cari hesap kaydı açılmadığı, ticari defterlerinde hiçbir ödeme kaydına rastlanılmadığı anlaşılmış, Türkiye İş Bankasından gelen Müzekkere Cevabında da davacıya ait ... numaralı hesaba 12.04.2017-12.04.2022 tarihleri arasında davalı tarafından gerçekleştirilen herhangi bir ödeme kaydının olmadığı bildirilmiş, davalı cevap dilekçesi ekinde sunulan 14.05.2018 tarihli mutabakat delili kapsamına göre göre bilirkişilerce inceleme yapılmış ve Yazar ...’ın ... kitabı ile ilgili 4.310,00 TL, ... kitabı ile ilgili 4.515,20 TL telif alacağı bulunduğu toplamda her iki eser yönünden davacıların alacağının 8.825.20 TL' olduğunun anlaşıldığı, davacının da bu bedel üzerinden tamamlama harcını ikmal ettiği ve bedel artırım dilekçesi sunduğu gözetilerek 8.825.20 TL nin ihtar tarihi olan 18.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.
Keza taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu gözetilerek 3 kat tazminat talep etme şartları bulunmadığından belirlenen tazminatta 3 kat artış yapılması şartlarının bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yukarda açılanan gerekçe kapsamına göre davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarda açıklanan gerekçe kapsamına göre;
1-Davacıların murisi ... ile davalı yayıncı arasında yapılan sözleşme hükümleri gözetilerek ... isimli eser yönünden 4.310 TL , ... isimli eser yönünden 4,515,20 TL olmak üzere toplamda 8.825.20 TL'nin ihtar tarihi olan 18.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu gözetilerek 3 kat tazminat talep etme şartları bulunmadığından belirlenen tazminatta 3 kat artış yapılmasına yer olmadığına,
2-602,85 TL ilam harcının peşin ve ıslah harçtan mahsubu ile eksik kalan 94,15 TL harcın davalıdan tahsiline,
3-Avukatlık ücret tarifesi uyarınca 8.825.20 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara miras payları oranında verilmesine,
4-Davacı tarafın yargılama giderlerinden olan 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvuru harcı, 428 TL ıslah harcı, 198 TL tebligat gideri, 6.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.787,40 TL'nin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
5-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde iadesine,
Dair verilen karar davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar olarak KESİN nitelikte olmak üzere verilen karar tefhim kılındı, hazır olanlara duruşma zaptından örnek verildi. 19/03/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır