İSTANBUL 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/7 Esas
KARAR NO : 2024/328

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 03/01/2024
KARAR TARİHİ : 15/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, şirket nezdinde ... no.lu poliçesi ile ...Şirketi'ne ait ... plakalı otomobil sigortalandığı; 10.02.2021 tarihinde sürücüsü ... olan ... plakalı araç, Spor caddesinden Sanatkarlar caddesine sola dönüş levhasını ihlal ederek girerek Spor caddesine bağlanmakta olan ... plakalı araçla çarpışarak maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği; ... plakalı şirket nezdinde sigortalı araç kazanın ardından olay yerini terk ettiği; davalı şirkete ait aracın %100 kusuruyla kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği ve olay yerini terk ettiği; kaza sonrasında ...plakalı araç sahibi tarafından aracında meydana gelen hasar bedeli için Kasko sigortacısı ... Sigorta A.Ş'ne başvuru yapıldığı ve aracın onarımı gerçekleştirildiği ardından şirkete söz konusu hasar bedeli rücu edilmesi üzerine 28.05.2021 tarihinde hasar bedeli kapsamında ... Sigorta'ya 7.702,57 TL ödeme yapıldığı; ... plakalı araç sahibi Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde ... sayılı başvuru ile değer kaybı talebinde bulunması üzerine davacı şirket 14.09.2021 tarihinde mağdura 7.995,00 TL değer kaybı tazminatı ödeme yapıldığı; dava konusu kazada, kolluk tarafından tutulan kaza tespit tutanağında sigortalı aracın %100 kusuru ile kazanın meydana geldiği ve olay yerini terk ettiği açık olup, Genel Şartlar B.4. Gereği yapılan ödemenin davalı sigortalıdan rücu hakkı olması nedeniyle toplam 15.697,57 TL tazminat bedelinin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ve fer'ilerinin ödenmesi amacıyla davalıya karşı ... 37. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı ancak borçlu davalı tarafından takibe itiraz edildiği neticeten ... 37. İcra Müdürlüğü... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile haksız ve mesnetsiz olarak itiraz eden davalının %20 kötüniyet tazminatı ile mahkum edilmesi ve takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla- talep ettiği anlaşılmıştır.
SAVUNMA/
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının tüm talepleri zamanaşımına uğradığından davanın zamanaşımından reddine karar verilmesi gerektiği; davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığından reddini talep ettiği; davanın ...'ye ihbar edilmesini talep ettiği; KTK m.3 uyarınca ... plakalı araç, bireysel paylaşımlı araç kiralama sözleşmesiyle üçüncü şahıs olan ...'ye kiralanan bir araç olduğundan davanın reddine karar verilmesini; davacının ... plakalı aracın kazaya karıştığına ilişkin herhangi bir somut delil dosyaya sunmadığı; şirket yönünden herhangi bir kusur ve sorumluluk söz konusu olmadığı; alacak miktarları muayyen (likit) olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini neticeten davanın usul ve esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK 67. maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Dava dosyasına celbedilen ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı alacaklının, davalı/borçlu aleyhine 01/02/2023 tarihinde ilamsız yolla 7.702,57 TL diğer asıl alacak, 7.995,00 TL diğer asıl alacak, 770,57 TL işlemiş faiz, 1.213,15TL işlemiş faiz, 68,06 TL işlemiş faiz, 1.259,21 TL işlemiş faiz, 70,64 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 19.479,11 TL'nin asıl alacağa alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %10,75 avans faizi ile birlikte tahsilini talep etttiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı/borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği ve süresinde olarak işbu itirazın iptali davasının açılmış olduğu görülmüştür.
Dava konusu uyuşmazlığın, 10.02.2021 tarihinde ... ile ... plakalı aracın karıştığı iddia olunan maddi hasarlı kaza neticesinde ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin zararın davacı sigorta şirketi tarafından giderilmesi ile davacının iş bu zarar kalemlerini rücuen tazminat kapsamında davalıdan talep edip edemeyeceği, talep edebiliyorsa miktarının tespitine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede davalının uzun süreli kiralama nedeniyle, KTK anlamında "işleten" olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
İstanbul BAM 9. HD 2021/1841 Esas 2024/138 Karar sayılı ilamında "KTK'nın 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Aynı Kanun'un 85/1. maddesine göre "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. " maddenin son fıkrasına göre ise "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." İşletenin bu sorumluluğu bir tehlike sorumluluğudur.
2918 sayılı KTK'nın 3. maddesinde işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçüt olmak üzere iki ayrı ölçüden yararlanılmıştır. Şekli ölçüye göre trafik sicilinde malik görülen kişi işletendir. Maddi ölçüye göre ise trafik sicilinde adı geçen kişinin önemi bulunmamakta olup önemli olan araç üzerindeki fiili hakimiyet, araçtan ekonomik yarar sağlama, masraf ve rizikolara katlanma gibi ölçütlerdir. İşletenin belirlenmesinde doktrin ve Yargıtay'ın kabul ettiği görüş maddi ölçüdür (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 28/02/2019 tarih, 2016/6712 E. ve 2019/2237 K. sayılı kararı).
Dosyada mevcut davalılar arasında yapılan bir yıllık kira sözleşmesinde, kira süresince 3. kişilere verilen zararlardan kiracının sorumlu olacağı, kiralayan şirkete yöneltilecek tüm zararların koşulsuz ve şartsız olarak kiracı tarafından karşılanacağı belirtildiğinden aracın maliki olan davalı .. Ltd. Şti.'nin sorumluluğuna karar verilmemiş olmasında isabetsizlik bulunmamaktadır. Davacı vekilinin bu hususa yönelik istinaf itirazı yerinde değildir."
Dosya kapsamında davalı şirketin davadışı ...'ye 07/02/2021 tarihinde Bireysel paylaşım araç kiralama sözleşmesi kapsamında 07/02/2021 tarihinde kiaralama işleminin gerçekleştiği ve kazanın 10/02/2021 tarihinde meydana geldiği sözleşmeni 8.4, 9.6, 10.3 ve 11.- 12.maddeleri uyarınca sözleşmenin bu hükümlerine göre, kiracının kiralanan araca ilişkin diğer ücretlerden de sorumlu olacağı, (m.11.5) sözleşmede belirtilenlerle sınırlı olmamak kaydıyla tüm ücret, ceza ve masraflar ile ücret ve masraf politikası dahilinde belirtilen ücret ve masrafların kiracıdan doğrudan tahsil edileceği; araç üzerindeki fiili hakimiyetinin kiracıya geçeceği, kaza durumunda da sigorta limitleri dışındaki her türlü tazminatın kiracı tarafından karşılanacağı, tüm bu nedenlerle araç üzerindeki fiili hakimiyetin kiracıda olduğu, buna bağlı olarak davalının KTK anlamında işleten sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla davalı Hedef Araç Kiralama yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen miktar itibarıyla KESİN nitelikteki karar açıkça okunup anlatıldı. 15/05/2024

KATİP
¸e-imzalıdır

HAKİM
¸e-imzalıdır

Harç / Masraf Dökümü
Peşin Harç : 427,60 TL
Karar Harcı : 427,60 TL
Bakiye Harç : 00,00 TL
Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 1.120,00 TL
Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 00,00 TL
Yargılama Gideri Detayları
Posta Giderleri : 41,75 TL