İSTANBUL 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/694
KARAR NO : 2024/441

DAVA : Tazminat (Haksız İhtiyati Hacizden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 24/10/2023
KARAR TARİHİ : 07/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız İhtiyati Hacizden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
(1) Davacı Tarafın İddialarının Özeti:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili uhdesinde dava dışı firmadan 14.12.2015 tarihinde satın alınan 10.313 adetlik paletli ... ürününün bulunduğunu, davalının alacakları kapsamında müvekkil firmanın uhdesinde bulunan 3 adet paletli ... içeriğindeki 5.622 adet galvaniz işinin haczedildiğini, hacze konu ürünlerin müvekkil tarafından ithal edilmek üzere hazırlanan ... firmasınca müvekkiline yaptırılan ihraç konusu ürünlerinden bir kısmına karşılık geldiğini, haczedilen ürünlerin 4.968 adetlik kısmının geri geldiğini ve elde kalan bu ürünlerin ... firmasının 19.01.2016 tarihinde kısmi teslimat olarak gönderdiğini, ancak haciz konusu ürünlerin haciz sonrasında muhafaza edilmesi nedeniyle 5.622 adetlik ürünün 12.04.2016 tarihinde dava dışı üçüncü firmadan 7,35 TL birim fiyatla yeniden temin edildiğini, bu nedenle 3 aylık gecikme ile teslimatın gerçekleştiğini, bunun yan ısıra ... firmasından yeninden iş alınması konusunda sıkıntılar yaşandığını, ürünlerin ihraç konusu olması nedeniyle parça bazında 2,45 Usd bedelle ...firmasına fatura edildiğini, bu süreçle ilgili ... 14. Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D. İş sayılı dosyasında delil tespiti talebinde bulunduklarını ancak davalının haczettiği ürünlerin Yediemin ...'a ait depoda olmadığının ortaya çıktığını, bu nedenle ortaya çıkan zararın tespitinin talep edildiğini, haciz tutanağına sunulan fatura ve sevk irsaliyeleri ile açık bir biçimde anlaşılacak müvekkile ait malların haczedilmesi olgusu sebebiyle oluşan zararı kabul eden davalının kötü niyetli olarak haciz işleminin gerçekleştirdiğini, anılan nedenlerle; davalının haksız ihtiyati haczi nedeniyle uğranılan zararın dosyaya sunulan belgelere göre Usd para biriminden hesaplanarak davalıdan tahsilini, Haksız haciz nedeniyle müvekkilin teslim edemediği mallar sonucunda ortaya çıkan ticari kazanç kaybının hesaplanarak davalıdan tahsilini, davalı eyleminin kötü niyetli olması nedeniyle 25.000,00 TL bedelli manevi zararın davalıdan tahsilini, maddi zararın tespiti halinde oluşan alacak ve manevi zarar tutarına haciz tarihinden itibaren ticari faiz hesaplanarak davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
(2) Davalı Tarafın Savunmalarının Özeti:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında gerçekleştirilen haciz tarihinin 29.12.2015 olduğunu ancak davacının bu tarihten 8 yıl sonra dava açtığını, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, kural olarak borçluya ait malların gerek borçlunun elinde gerekse üçüncü şahsın elinde haczedilebileceğinin İİK 96. maddesinde öngörüldüğünü, davacının dava konusu haciz işlemlerine ilişkin açtığı istihkak davasında istinaf mahkemesinin müvekkili aleyhine tazminata hükmetmediğini, hukuka ve usule aykırı eylem bulunmadığından aleyhe manevi tazminata hükmedilemeyeceğini, tazminat talebi için gerekli koşulların oluşmadığını, icra mahkemesinin kesinleşen kararlarının maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmeyeceğini, bu nedenle dava dilekçesinde belirtilen ... 23. Hukuk Mahkemesinin ... E. Sayılı istihkak davasında verilen kararın kesin hüküm teşkil edemeyeceğini, haciz mahallinde yapılan evrak araştırmasında borçluya ait nitelikli evraklar bulunduğunu, muhafaza işleminin bitmesine yakın karanlıktan faydalanılarak bir kısım evrakların istihkak iddia eden 3.şahıs çalışanları ve yetkililerince çalındığını, borçlu şirket ve haciz mahallinde bulunan ...Ltd. Şti. arasında organik bağ bulunduğunu, şirket ortağının ... olduğunu ve bu kişinin borçlu şirketi borçlandırdıktan sonra aynı yerde ....inin kurduğunu, bu nedenle haciz mahallinin aynı zamanda borçlunun kullanımında bulunduğunu, davacının sunduğu fatura tarihinin 29.12.2015 olduğunu ve bu tarihin haciz tarihi ile aynı olduğunu, sunulan faturaların borcun doğum tarihinden sonraki tarihler odluğunu, zira icra dosyasına konu çek keşide tarihinin 2014, faturaların 2015 yılına ait olduğunu, bu nedenle faturaya itibar edilemeyeceğini, ... 14. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasındaki tespitte ise keşif tutanağında hangi adrese gidildiğinin, yedieminin orada olup olmadığının belirtilmediği, bu nedenle hükme esas alınamayacağı, ayrıca yediemine teslim edilen malların korunmasının müvekkiline ait olmadığını, malların muhafaza ve korunmasının yedieminde bulunduğunu İleri sürerek davanın reddini savunmuştur.
(II) ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:
1-... Ticaret Sicili Müdürlüğünden gelen ... 'ya ait sicil bilgileri,
2-... Vergi Dairesinden gelen ...'a ait BA/BS formları,
3-... 23. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası,
4-... 14. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası,
5-... 4. Genel İcra Dairesinin ...Talimat, Kapatılan ... 18. İcra Müdürlüğünün ... Talimat sayılı dosyası,
6-Bilirkişi raporu,
7-Tüm dosya kapsamı.
(III) DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, SABİT GÖRÜLEN VAKIALAR, ÇIKARILAN SONUÇ VE HUKUKÎ SEBEPLER:
Davacının davası haksız haciz nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasıdır.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı tarafından üçüncü kişiler aleyhine başlatılan icra takibi sırasında müvekkiline ait olan bir kısım malların haczedilerek muhafaza altına alındığını bu işleme karşı ... 23.İcra Hukuk Mahkemesi'nde istihkak davası açıldığını ve istihkak davalarının kabul edildiğini verilen kararın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin istinaf başvurusunun reddi kararı doğrultusunda kesinleştiğini, haczedilen ve muhafaza altına alınan malların yediemine taşındığını, bu malların esasen dava dışı üçüncü kişinin siparişi üzerine imal edildiğini ve muhafaza altına alınan ürünlerin üç ay gecikme ile dava dışı ... firmasına teslim edildiğini, bu nedenle kazanç kaybı oluştuğunu ve itibarının zedelendiğini söz konusu dava dışı ... firmasından yeni iş almakta zorlandıklarını ayrıca sonradan yaptırılan delil tespiti dosyasında da tespit edildiği üzere haczedilip yediemine kaldırılan dosyaların kaybolduğunu bu nedenle de zararlarının oluştuğunu ileri sürerek davalı hakkında açılan davanın kabulünü talep etmiştir.
Davacının delil olarak dayandığı ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı takip dosyası, ... 23. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ...Karar sayılı dava dosyası ilgili yerlerden celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Celp edilen dosyaların incelenmesinde, davalı tarafından dava dışı kişiler aleyhine kambiyo senedine dayanan icra takibi başlatıldığı, takip dosyası kapsamında ... 18. İcra Müdürlüğü'nün ...Talimat sayılı dosyası üzerinden davacının adresinde fiili haciz işlemi uygulanarak davacıya ait bir kısım malların muhafaza altına alınarak yediemine teslim edildiği, davacı tarafından davalı aleyhine ... 23. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında istihkak davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda anılan Mahkemece verilen ... Esas ... Karar sayılı karar ile davanın kabulü ile mahcuz mallar üzerindeki hacizlerin kaldırılmasına karar verildiği, verilen karara karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusunun İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 2022/227 Esas 2023/1858 Karar sayılı kararı ile reddine karar verilerek, İcra Hukuk Mahkemesince verilen kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacı ticari defterlerini dosyaya sunmuş ve uyuşmazlığa ilişkin mali müşavir bilirkişisinden rapor alınmıştır.
Dosyaya sunulan 23.04.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle, "davacının ticari defterlerinden 2015 yılına ait işletme defteri noter açılış tasdikini yasal süresi içerisinde gerçekleştirdiği, 2016 yılına ait yevmiye kebir envanter defterleri noter açılış tasdiklerinin 31.12.2015 yasal süresini aşar şekilde 26.01.2016 tarihinde gerçekleştirildiği, buna mukabil defterlerin Vergi Usul Kanunun 183-184-185 maddeleri ve 6102 Sayılı TTK’nın 64.maddesinde belirtilen usul ve esaslara uygun olarak tutulduğu, kayıtların usulüne uygun olarak gerçekleştirildiği, davacının zarar iddiasına konu dava dışı firmadan temin edilen alış faturası ile yine dava dışı firma adına düzenlenen satış faturalarının usulüne uygun olarak davacı ticari defterlerinde yer aldığı, davalının haksız haciz işlemi nedeniyle davacının 5.622 adet ... ürünün yeniden temin edildiğinin iddia edildiği ancak yeniden temin veya satın alma işlemi ile ilgili dosyada sunulu herhangi bir fatura bulunmadığı, dosyada mübrez dava dışı firmadan alınan alış faturası ile yine dava dışı firma adına düzenlenen satış faturalarının karşılaştırılması neticesinde davacının maddi zarar talep ettiği, ancak iddia konusu yeniden satın alma faturasının bulunmaması nedeniyle sanki yeni bir satın alma faturası varmış gibi kabul edilerek davacının maddi zarar talebiyle ilgili hesaplaması yapılmasının bilirkişinin görev yetki alanını aşması anlamına geleceği, bu nedenle davacı iddiasına bağlı kalınarak mevcut delil durumuna göre maddi zarar hesaplanmasının da teknik olarak mümkün olmadığı, davalının haksız haciz nedeniyle teslim edilmeyen mallar sonucunda ortaya çıkan ticari kazanç kaybının davalıdan istendiği ancak, dava dilekçesi ekinde mübrez sipariş formunda dava dışı ... firmasına 14.000 adetlik ... ürünün teslim edileceğinin belirtildiği, ilgili firma adına 2016 yılında düzenlenen 3 ayrı fatura ile söz konusu üründen 15.590 adet teslim edildiği, bu minvalde davacının kazanç kaybı yaşamadığı sonucuna gidildiği" yönünde görüş bildirmiştir.
Her ne kadar davacı vekilince haczedilen malların yerine davacının yeniden imalat yaptığı ileri sürülmüş ise de, alınan bilirkişi raporuna göre, davacının ticari defterlerinde sözkonusu malların dava dışı 3.kişiden satın alınmış olduğu anlaşıldığından davacının bu ürünlerin yeniden davacı tarafından imal edildiği yönündeki iddialar delillendirilmediğinden davacı vekilinin iddialarına itibar edilmemiştir.
Davacının maddi tazminat talebi yönünden;
Haksız takip ve haciz, haksız fiil niteliğindedir. Uyuşmazlığa, olay tarihinde yürürlükte bulunan 6098 Sayılı TBK'nun 50. maddesi uygulanmalıdır. Belirtilen hükümler gereğince; haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında kural olarak gerçek zarar ilkesi geçerli olup zararın kanıtlanması davacı tarafa, hükmedilecek tazminatın miktarının belirlenmesi ise hakime aittir (Yargıtay 4 HD'nin 2021/17980 E. - 2022/9874 K. Sayılı ilamı).
Haciz isteminin dayanağının bir hak veya alacak olması ve haciz tarihinde mevcut bulunması gerekir. Aksi halde, haksız bir haciz ve buna bağlı olarak da sorumluluk söz konusudur. Eylem ile zararlı sonuç arasında uygun nedensellik bağının bulunması gerek ve yeterlidir.
Haciz isteyen alacaklı haksız çıktığı takdirde, borçlunun ve üçüncü şahsın bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan kusursuz olarak sorumludur. Ancak bu durumda dahi uğranılan maddi zararın ispatı zorunludur (Yargıtay 4 HD'nin 2016/14413 E. - 2019/483 K. Sayılı ilamı).
Dosyaya sunulan ve Mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporuna göre davacının haksız haciz nedeniyle uğradığını iddia ettiği maddi zararını usulüne uygun ispatlayamadığı kabul edilerek, davacının maddi tazminat isteminin reddine karar verilmesi gerektiği vicdan ve kanaatine varılmıştır.
Davacının manevi tazminat talebine gelince ;
Haksız icra takibi veya hacze dayalı manevi tazminat istemi 818 sayılı BK.'nun 49. maddesinden (6098 sayılı TBK'nun 58. maddesi) kaynaklanan bir sorumluluk olup, kusura dayanan bir sorumluluk türüdür. Bu sebeple de takip (haciz) yaptıran kişinin takipte veya haciz işleminde kötü niyetli ve kusurlu olduğu olgusu gerçekleşmedikçe ve ağır bir zarar da doğmadıkça manevi tazminatla sorumlu tutulamaz.6098 sayılı TBK’nın 58. madde hükmüne göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan sebepleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Dosyaya sunulan belgelerden davacı aleyhine davalı tarafından uygulanan haciz işleminin haksız olduğu, haksız haciz işleminin haksız fiil niteliğinde olduğu, davalının yapılan haksız haciz işleminde kusurunun bulunduğu, haksız haciz işleminin yapıldığı tarih nazara alındığından takdiren davacı lehine 3.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerektiği vicdan ve kanaatine varılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının maddi tazminat isteminin sübut yokluğundan reddine, manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-Davacının maddi tazminat davasının subüt yokluğundan REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60 TL maktu karar harcının, 426,94 TL peşin harç 7.293,00 TL tamamlama harcı toplamı 7.719,94‬ TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 7.292,34 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 65.769,69 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
2-Davacının manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜNE,
-3.000,00 TL manevi tazminatın 29/12/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.502,82 TL nispi karar harcından, 426,94 TL peşin harç 7.293,00 TL tamamlama harcı toplamı 7.719,94‬ TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 6.217,12‬ TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan toplam 4.121,75 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 494,61‬ TL yargılama gideri ile 426,94 TL peşin harç ve 269,85 TL başvuru harcı ve 7.293,00 TL tamamlama harcı toplamı 8.484,4‬0 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret miktar ve oranı göz önüne alınarak kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 374,4‬0 TL'nin davalıdan, ret edilen miktar üzerinden hesaplanan 2.745,6‬0 TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 07/06/2024

KATİP
¸e-imzalıdır

HAKİM
¸e-imzalıdır

MADDİ TAZMİNAT
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç : 426,94 TL
Karar Harcı : 427,60 TL
Tamamlama
Harcı : 7.293,00 TL
Bakiye Harç : 7.292,34 TL

MANEVİ TAZMİNAT
Harç/ Masraf Dökümü
Peşin Harç : 426,94 TL
Karar Harcı : 1.502,82 TL
Tamamlama
Harcı : 7.293,00 TL
Bakiye Harç : 8.484,4‬0 TL

Davacı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 5.120,00 TL

Davalı Gider Avansı
Yatırılan Avans : 00,00 TL

Yargılama Gideri Detayları
Bilirkişi Ücreti :4.000,00 TL
Posta Giderleri : 121,75 TL