İSTANBUL 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/176 Esas
KARAR NO : 2024/66

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 08/03/2021
KARAR TARİHİ : 06/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA /
08.08.2011 tarihine sürücü Naim ŞENİŞ sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... tarafından kullanılan mütevelfanın da yolcu olarak bulunduğu bisiklet ve yine sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet çok taraflı kazaya karıştığı, kazada bisiklette yolcu olarak bulunan müvckkilin oğlu ... ağır şekilde yaralanarak kaldırıldığı hastanede vefat ettiği, kazadan sonra kazaya karışan sürücüler yaralanan ... ve müteveffa ...'ı hastaneye gölürmeleri sebebiyle KTT tutulmadığını ifade ettiği, ... Emniyet Müdürlüğü tarafından Olay Yeri İnceleme Tutanağı ve Olay Yeri İnceleme Krokisi tutulduğu, olayda bisikletle yolcu konumunda olan müteveffa ...'ın herhangi bir kusuru bulunmamakta olup müvekkilimin destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandığı, kazaya ilişkin ... 11.Ağır Ceza Mah. ... E. Sayılı dosyasından görülen yargılamada kusur raporları çelişkili olmasına rağmen hüküm kurulduğu ve sanıkların beraatine karar verilmişse de, ceza mahkemesinin verdiği kusur veya beraat kararı hukuk hakimini bağlamayacağından yapılacak kusur incelemesi ile destekten yoksun kalma lazminatı hesaplanmasını talep ettikleri, kanuna göre hukuk hâkimi ceza mahkemesinin kusura, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığına ilişkin tespitleri ve ceza mahkemesi tarafından verilen beraat kararıyla ve ceza mahkemesinin zarara ilişkin tespitleriyle bağlı olmadığı, TBK m. 74 hükmü bu hukuki ve mantıki çıkarımın bir teyidinden ibaret olduğu, ... plakalı aracın ... Sigorta nezdinde tralik poliçesi bulunduğu, müvekkilin müteveffanın annesi olduğu, müvekkili ile müteveffanın babası müteveflanın ölümünden önce boşandığı, ayrıca müteveffanın babası da vefat etmiş olduğundan geride tek destek gören olarak müvekkilinin kaldığı, kaza sonucu müvekkilinin zarara uğraması nedeniyle müvekkilinin zararının giderilmesini ... A.Ş.'den talep edilmişse de, ... A.Ş. tarafından sigortalı sürücünün kusursuz olduğundan bahisle başvurunun reddedildiği, fazlaya ilişkin talep ve dava açma hakkı saklı kalmak ve maddi zararın tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere 100,00 -TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
CEVAP /
Müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğu, poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğu, müvekkili şirketin sorumluluğu bedeni zararlarda 200.000,00 -TL azami poliçe limiti ile sınırlı olduğu, teminat limiti bildirmenin davayı kabul anlamına gelmediği, manevi tazminat taleplerinin karayolları trafik kanunu zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi teminatı dışında olduğu, zorunlu trafik sigortası bir meblağ sigortası olmayıp bir zarar sigortası olduğu, söz konusu teminat limitinin tamamının defaten ödenmesi söz konusu olmayıp, zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespiti ve sigortalının kusuru oranında bu gerçek zararın tazmininin esas olduğu, müvekkili şirketin sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğu, müvekkili şirket tarafından kazaya karışan plakalı araca ilişkin Karayolları Trafik Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlenmiş olmasının tek başına poliçede yer alan teminat tutarının tamamının müvekkili şirket tarafından ödeneceği anlamını taşımadığı, öncelikle müvekkil şirket sigortalısı ... plakalı araç sürücüsünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunduğunun davacı tarafından ispatının gerektiği, dava konusu kazanın hangi sebeple meydana geldiği her durumda araştırılmalı, Karayolları Genel Müdürlüğü’nün dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunup bulunmadığı ve sigortalı araçta meydana gelen teknik bir arızanın kazanın oluşmasına sebebiyet verip vermediği hususunun değerlendirilmesi gerektiği, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafından destekten yoksun kalma tazminatı istenebilmesi için müteveffanın, davacının desteği olduğunun ispatlanması gerektiği, müteveffanın davacının çocuğu olması tek başına müteveffanın davacının desteği olduğu anlamına gelmediği, dava konusu tazminatın “ancak dava tarihinden itibaren” işleyecek “yasal faiz” ile birlikte talep edilebileceği, şartların varlığı halinde sigortalı araç sürücüsü ve işletenine rücu hakkı saklı kalmak kaydıyla davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE /
Dava konusu uyuşmazlık, 08/08/2011 günü müteveffa ...'ın yolcu olarak bulunduğu, sürücü ... sevk ve idaresindeki bisikletle çarpışmasıyla yola savrulan ...'a ... plaka sayılı minibüsün aynı istikamette gerisinden gelen sürücü ... sevk ve idaresindeki davalı ... şirketine sigortalanan ... plaka sayılı kamyonetin çarpması sonucu meydana gelen ölümlü trafik kazası sonucunda müteveffanın desteğinden yoksun kalan davacının destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Davaya konu kazaya ilişkin kaza tutanakları, hasar dosyası ve poliçe ile birlikte ... 11. Ağır Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası, ... plakalı aracın tescil kayıtları dosya arasına alındığı görülmüş, davacının adli yardım talebinin mali duruma ilişkin bilgi ve belgelerin sunulmadığı gerekçesi ile reddine karar verildiği görülmüştür.
Sigorta Poliçesinin incelenmesinde, dava dışı ...LTD.ŞTİ. adına kayıtlı ... plakalı aracın davalı ... nezdinde ... tarihleri arasında geçerli olmak üzere Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile teminat altına alındığı, kaza tarihi itibari ile kazaya karışan aracın sigortalı olduğu, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu görülmüştür.
... 11. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasına sunulmuş olan, 19/11/2012 tarihli keşfe binaen hazırlanan 10/12/2012 tarihli bilirkişi raporunun sürücü Naim ŞENİŞ'in kusurunun bulunmadığı, sürücü ...'un ikinci derecede %35 (yüzde otuz beş) oranında kusurlu, sürücü ...'in birinci derecede %65 (yüzde altmış beş) oranında kusurlu olduğu şeklinde tanzim edildiği görülmüştür.
... 11. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasına sunulmuş olan, ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 08/03/2013 tarihli raporun sürücü ..'in kusursuz, sürücü ...'un kusursuz, sürücü ...'in asli kusurlu, yolcu ...'ın kusursuz olduğu şeklinde tanzim edildiği görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, ... 11. Ağır Ceza Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasında kamyonet sürücüsü ...'un kusursuz olduğunda dair İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesinin 08/03/2013 tarihli raporu var ise de aynı ağır ceza mahkemesinde alınan bilirkişi ... tarafından düzenlenen 10/12/2012 tarihli raporunda ...'a kusur verildiği ve dolayısıyla raporlar arasında kusur konusunda çelişki bulunduğundan bu sefer dosyanın teknik üniversiteden seçilecek trafik bilirkişisine verilerek önceki kusur konusundaki raporlar da tartışılarak yeni kusur raporu alınmasına karar verilmiş, 27/12/2021 tarihli bilirkişi raporunun sürücü ...'in kusursuz, sürücü ...'un kusursuz olduğu, sürücü ...'in hatalı sevk ve idaresinin birinci derecede, tam ve %100 (yüzde yüz) oranında etkili bulunduğu şeklinde tanzim edildiği görülmüştür.
Davacı vekili tarafından yapılan itiraz sonucu dosya, ... 11. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile birlikte bir kez daha ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilmiş ve alınan 16/06/2023 tarihli son raporda, ... 11. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası içeriği, olay yeri inceleme raporu, bilirkişi raporları ve Trafik İhtisas Dairesi raporu içeriği, keşif zaptı, kaza mahallini gösterir fotoğraflar, mevcut veriler ve tüm dosya kapsamı dikkate alındığında, Sürücü ... fren tertibatı mevcut olmayan bisikletle iniş eğimli yol üzerinden seyrederek giriş yaptığı kavşakta sevk ve idaresindeki bisikletin sağa dönüş yapmak isteyen minibüsün sağ arka çamurluk kısmı ile çarpışmasıyla bisikletin ön kısmında yolcu olarak bulunan müteveffanın taşıt yoluna savrulduğu olayda yüzde yüz ( %100 ) kusurlu olduğu, sürücü Naim ŞENİŞ sağa dönüş yapmak istediği mahalde sevk ve idaresindeki minibüsün sağ arka çamurluk kısmının iniş eğimli yol üzerinden gelen bisikletle çarpıştığı olayda atfı kabil kusurunun bulunmadığı, sürücü ... önünde seyreden kamyonetle çarpışan bisikletten yola savrulan müteveffaya sevk ve idaresindeki kamyonetin sağ arka tekerlek kısmı ile çarptığı olay üzerine etken kusurlu davranışına rastlanılmadığı şeklinde görüş bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda belirtildiği şekilde dosya kapsamında alınan dört farklı kusur raporunun üçünde aynı sonuca varıldığı, dolayısı ile dava dışı sürücü ...'in meydana gelen kazada yüzde yüz kusurlu olduğu, sigortalı araç sürücüsü ...'un ise kusursuz olduğu sonucuna varılmıştır.
Haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin ancak gerçekten uğradığı zararı tazmine mecburdur. Bunun yanında işletenin, Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde düzenlenen sorumluluğunun karşılanması sağlamak üzere 91. maddesinde mali sorumluluk sigortası yaptırılması öngörülmüştür.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir.
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir.
Davamızda; davacının desteği ...'ın yolcu olarak bulunduğu dava dışı sürücü ...'in meydana gelen kazada tam kusuru ile kazaya sebebiyet verdiği, dosya kapsamında alınan dört farklı kusur raporunun üçünde aynı sonuca varıldığı, dolayısı ile dava dışı sürücü ...'in meydana gelen kazada yüzde yüz kusurlu olduğu, sigortalı araç sürücüsü ...'un ise kusursuz olduğu, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabileceği gözetilerek davanın reddine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60 TL maktu karar harcından, 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile noksan kalan 368,30 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
6-Taraflarca yatırılan bakiye gider ve delil avanslarının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak ve istinaf başvurma ve karar harcı ile istinaf gider avansı yatırılmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenmesi için tarafların istinaf kanun yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.06/02/2024

Katip ...

Hakim ...