İSTANBUL 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/537 Esas
KARAR NO : 2024/300

DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/10/2020
KARAR TARİHİ : 06/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket ile davalı taraf arasında ... Hizmeti (Grafik tasarım, animasyon ve prodüksiyon hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi'nden kaynaklı bir borç ilişkisi bulunduğunu, Taraflar arasında 02.01.2019 tarihinde ... hazırlama işi alım sözleşmesi akdedilmiştir. Bu sözleşme ile davacı şirketin sanal gerçeklik projesi hazırlama edimini yüklenirken, davalı taraf ise bedel ödeme yükümlülüğünü ifa etmesi gerektiğini, Sözleşmenin 6. maddesi kapsamında, “Bu sözleşme teklif birim fiyat sözleşme olup idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan tutarların toplamı 1.027.000,00 TL * KDV bedel üzerinden akdedilmiştir. ” hükmünün mevcut olduğunu, buna göre 2 adet Sanal Gerçeklik Projesi Hazırlama Hizmeti faz4'e ilişkin müvekkil şirket tarafından 10.12.2019 tarihli be ... fatura no'lu 224.200,00 TL bedelli mal hizmet faturası keşide edilmiş akabinde fatura iade yasal sürecinde onaylanmış ve ticari defterlere işlendiğini, bunun üzerine 31.12.2019 tarihinde Davalı tarafından müvekkil tarafından kesilmiş faturaya itiraz süresi geçtikten sonra iade faturası kesilmiş müvekkil şirket tarafından aynı gün ... üzerinden faturanın reddi gerçekleştirilmiştir. Daha sonrasında bir adet iade faturası kesilmiş olup yine aynı şekilde müvekkil şirketçe ... üzerinden reddi gerçekleştirildiğini, an itibariyle müvekkil şirkete ulaşan ve kabul edilen bir iade faturası bulunmadığını, nitekim davalı şirkete ait ticari defter ve kayıtlarında yapılacak incelemelerde de sabit olunacaktır. Eser sözleşmeleri TBK kapsamında madde 470 ve devamı hükümlerinde hüküm altına alındığını, davalı şirketin sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmemesi üzerine ... tarihinde ... 31. Noterliği ... yevmiye numarasıyla 10.12.2019 tarih ve ... fatura no'lu 224.200,00 TL bedelli mal hizmet faturasını konu bedelin tebellüğ tarihini müteakiben 7 gün içinde faturada belirtilen miktarın müvekkil şirket banka hesabına yatırılması ihtar edildiğini, müvekkil şirket tarafından gönderilen ihtarnameye istinaden ... tarihli ... 14. Noterliği ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamede haksız ve mesnetten yoksun iddialarla müvekkil şirketin sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmediğini dolayısıyla iddia, talep ve faturanın kabul edilmediğini ifade etmiş ve Türk Borçlar Hukuku kapsamında temerrüde düşmüş olduğunu, davacı şirket ile davalı borçlu arasındaki alacak ilişkisi ... işi alım sözleşmesi kapsamında müvekkil şirket sözleşmeden kaynaklanan tüm edim ve yükümlülüğünü her türlü kusurdan ari olarak eksiksiz ve zamanında yerine getirmiş olup davalı şirketin borcu muaccel hale gelmiştir. Sözleşmeye konu yapılan işle ilgili davalı firma tarafından bu zamana kadar varsa ayıp ve kusurlar ile ilgili veya sözleşmenin gereği gibi ifa edilmediğine ilişkin hiçbir bildirimde bulunulmamış olmasına rağmen müvekkil şirketin alacağının sırf oyalama taktiği içerisinde ödemediği her türlü izahtan vareste olduğunu, alacağını aylardır alamamış olan müvekkil şirket bu zamana kadar basiretli tacir tanımına uyan bir aksiyon sergilemiş ve uzunca bir süredir yargıya başvurmamış olmasına karşı davalı firma ticari, ahlaki ve hukuki teamüllere uymayacak şekilde sözleşmeden kaynaklanan borcunu ödememekte hatta inkâr ettiğini, dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu fatura taraflar arasında imzalanmış olan temel sözleşmeye aykırı olarak düzenlendiğini, taraflar arasında imzalanan ... İşi Alım Sözleşmesi ("Sözleşme") imzalanmış, işbu Sözleşme kapsamında üç adet hak ediş düzenlenerek onaylanmış, onaylanan hak edişlere istinaden tanzim edilen faturaların bedelleri Müvekkil Şirket tarafından Davacı'ya ödendiğini, her ne kadar davacı vekili dilekçesinde dava konusu uyuşmazlığın 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu'na ("KİK") tabi bir ihale sözleşmesi olduğundan ve bu nedenle ödemelerin hak edişe bağlanmasının zorunlu olduğundan bahsetmemiş olsa da ekte mübrez Sözleşme'nin Ödeme Yeri ve Şartları başlıklı 12. maddesinin 12.1 numaralı alt bendinde açıkça ödemenin "İdarenin hak ediş muayene komisyonunun kontrolünden ve hak ediş evrakları düzenlendikten sonra fatura edilmesine müteakip" yapılacağının öngörüldüğünü, fatura içeriğinin kabul edilmiş sayılmasına ilişkin karinenin uygulanması, faturanın sözleşmeye uygun olarak düzenlenmesine bağlıdır. Fatura sözleşmeye uygun şekilde düzenlenmediğinden işin yerine getirildiğini ispat yükü davacıya ait olduğunu, fatura tanzim edilmesinin öncelikli koşulu, tacirin ticari işletmesi bağlamında mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olmasıdır (TTK m. 21/1). Huzurda görülen uyuşmazlıkta Davacı Taraf Sözleşme ile üstlendiği ve faturada "faz4" olarak ifade edilen edimi yerine getirerek teslim etmediğinden hak ediş düzenlenmediğini, bu bakımdan Sözleşme'nin 12.1 sayılı maddesinde düzenlenen hak ediş konuşu gerçekleşmediğinden fatura sözleşmeye aykırı olup hizmetin ifa edildiğine dair bir karine dahi teşkil etmesi mümkün olmadığını, dava konusu fatura, iade faturası yoluyla Davacı'ya elektronik ortam üzerinden iade edildiğini , ticari defterler incelendiğinde müvekkil şirketin davalıya borcu olmadığını, davacının itirazın iptalini talep ettiği takip konusu fatura Davacı'ya elektronik ortam desteğiyle "temel fatura' olarak gönderildiği, söz konusu iade faturası açıkça “... NO'LU FATURA İADESİ” açıklamasını içermekte olup iadeye konu fatura ile aynı bedeli taşımaktadır. (Ek.4 - Dava konusu faturanın iadesine ilişkin fatura) Davacı'nın müvekkil Şirket'e ulaşmış herhangi bir itirazı bulunmadığından iade faturası kesinleşmiştir. Böyle bir durumda davacının iadeyi kabul etmiş olduğu aşağıda bir emsal ile desteklendiği gibi Yargıtay görüşüyle de desteklendiğini beyan etmiş ve talep etmiştir.
27/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle ;Taraf şirketlere ait ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulmuş olduğunun ve defterlerin birbiri ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, taraflar arasında 02.01.2019 tarihinde imzalanan “... (Grafik, Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi” bedelinin 1.027.000,00 TL4KDV 1.211.860.00 'VL olduğu, Sözleşme bedeline istinaden davacı şirket tarafından düzenlenen toplam 987.660,00 TL tutarındaki faturaların davalı şirket tatafından kabul edilerek, fatura bedellerinin davacı şirkete ödenmiş olduğu, davacı şirketin sözleşme bedeline istinaden (1.211.860,00-987.660,00X) 224.200,00 TL bakiye alacağı bulunduğu, dava ve takip talebine konu 10.12.2019 tarihli ... nolu 224.200,00 TL tutarlı “... (Grfk.Tas.Anm) Faz4” açıklamalı e-Faturanın davacı şitket tarafından tanzim edilmiş olduğu, muhatabının davalı şirket olduğu, faturanın davalı şirkete elektronik ortamda iletlmiş olduğu, söz konusu faturaya karşı yasal itiraz süresi içerisinde davalı şirket tarafından yapılan herhangi bir ititaza dosya kapsamında rastlanılmadığı, faturanın taraf şirketlerin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı şirket tatafından tanzim edilen 12.02.2020 tarihli ... nolu 224.200,00 TL bedelli ... nolu Fatura İadesi açıklamalı e-Fatura muhatabının davacı şirket olduğu, söz konusu faturaya karşı davacı şirket tarafından yasal itiraz süresi içerisinde ... sistemi üzerinden 19.02.2020 tarihinde kabul edilmeyerek reddedildiğinin bildirilmiş olduğu, takip talebine konu ihtar giderine ilişkin; ... 31.Noterliğinin ... tarihli .. no.lu 335,65 TL tutarlı Noterlik Makbuzunun davacı şirket adına tanzim edilmiş olduğu, rapor içerisinde açıklandığı üzere; davacının takip tarihi itibarıyla davalıdan 224.200,00 TL. Asıl Alacak 429,97 TL İşlemiş Faiz — 224,629,97 TL talep edebileceği, davacının 335,65 TL ihtarname masrafı talebinin kabulü halinde yasal faiz oranı ile; takip tatihi itibarıyla davalıdan 335,65 TL40,58 TI. — 336,23 TL talep edebileceği, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
04/01/2022 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle ; ...., Bilgi İşlem Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen; ... tarih ... İhale Kayıt Numaralı "... Çalışmaları işi" ihale kapsamında ... tarihinde yüklenici ... AS. ile imzalanan sözleşmeye istinaden düzenlenen I.ve 2. Hakkediş dosyalarında usulsüzlükler yapıldığı iddialarının olduğu,... tarih ... ihale Kayıt Numaralı "... Çalışmaları işi" ne ait Yüklenici...Ticaret Ay. ihale dosyasına ilişkin tespit komisyon tutanakları ile; Alt Yüklenicilerin İçerisinde bulunan davacı şirket adının belirtildiği tespitler aşağıda sunulduğunu, 1.6 ...Hizmeti: 3 adet x 950.000- TL Alt Yükleniciler: Netix 872.000.- TL, ... 513.500.- TL, İnfoloji 112.500.- TL... 225.000.- TL 3 adet ... Projesi Hazırlama Hizmeti, Sözleşme ve Teknik Şartnameye uygun olarak yerine getirilmediği, muayene kabulü ve hakedişi usule uygun şekilde yapılmadığı halde 2.850.000.- TL ödeme yapıldığı tespit edildiği, yapılan ihale sözleşme sürecinde yukarıda izah edilen usulsüzlükler gerçekleştirdikleri anlaşılan, ... görevlileri, ...Tic. A.S. görevlileri;..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... yetkilileri tarafından kamu zararına neden olmak ve edimin ifasına fesat karıştırma suçlarının işlendiği anlaşılmıştır. Bu nedenle dosyanın 3628 sayılı Yasanın 17 ve 18. maddeleri ve TCK'nın 236. maddesi ile 4735 sayılı Yasanın 25 ve 27. maddeleri hükümlerine göre işlem yapmak üzere ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılmıştır." değerlendirmeleri yer aldığını, huzurdaki davada, taraf şirketler arasında 02.01.2019 tarihinde imzalanan ... (Grafik, Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) işi alımSözleşmesi" davacı ... Ltd. Su. tarafından yüklenici sıfatıyla, davalı ...Tic. A. tarafından idare sıfatıyla imzalanmıştır. Sözleşme bedeli; 2 adet 513.500.-T L — 1.027.000.-TL KDV dir. Sözleşmeye konu hizmet bedeline ilişkin davalı şirket tarafından hazırlanan (Fazl, Faz2, Faz3) Hakediş Raporları üzerinde; ..., .... ..., ..., ..., ... bir isim ve imzaları bulunduğu görülmektedir. Söz konusu hakkedişlere istinaden davacı şirket tarafından tanzim edilen fatura bedellerinin davalı şirket tarafından ödenmiş olduğu kök raporumuzda tespit edilmiştir. Davacı talebine konu edilen, 10.12.2019 tarihli (Faz4) 224.200.- TL tutarına istinaden davalı şirket tarafından hakkediş raporu düzenlenmediği anlaşılmaktadır, şeklinde kanaat ve görüş bildirmiştir.
25/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Dava dosyası ve ekinde yer alan her türlü bilgi, belge, tüm deliller üzerinde ve ayrıca davacı tarafça hazırlanan sanal gerçeklik videolarında yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; Davacı tarafın davalı taraf ile imzaladığı 02.01.2019 Tarihli sözleşme kapsamında hazırlamayı taahhüt ettiği Sanal gerçeklik Projesi Hazırlama işi neticesinde ..., ... ve ... isimli sanal gerçeklik videolarının hazırlanmış olduğu ve hazırlanan videoların we.transfer dosya paylaşım sitesi üzerinden şifreli olarak davalı Bilgi İşlem Müdürü ...'e ...(... adresine şifresinin de bildirilmesi sureti ile iletilmiş olduğu, davacı tarafından teslimi gerçekleştirilen ..., ... ve ... isimli sanal gerçeklik videolarının we.transfer dosya iletim sitesi üzerinden iletildiği tarihte elden cd ile ve ödünç ... de verilmesi suretiyle iletildiğinin de beyan edildiği; Taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmede 1.027.000,00 TL * KDV bedel üzerinden imzalandığı görülen ...geliştirme işinin ilk bilirkişi ilk 3 fazına ait ödemelerin gerçekleştiği Faz 4 olarak isimlendirilen son ödeme için ise davalı tarafça bir hakkediş belgesi düzenlenmediği, yapılan inceleme ve tespitler ile davacı tarafça yapılan eserin özenli işçilik ve taraflar arasında yapılan yazışmalara uygun yapılmış olduğu sonucuna ulaşıldığı, davacı şirketin gerçekleştirdiği iş ve işlemlere karşılık bedeli talep etme hakkını haiz olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
21/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Taraflar arasında 02/01/2019 tarihli "...(Grafik Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi" imzalanmış olduğu, imzalanan bu sözleşme ile belirlenen hizmetin Davacı ... tarafından, Davalı ..." ya verilmesi edimi üstlenildiği, bununla birlikte işin teknik detaylarının sözleşmede yazılı bulunmadığı, sözleşmeye konu olan ve 4 faz olarak aşamalandırılan hizmetin 3 adet sanal gerçeklik videosundan ibaret olduğunun kabulü durumunda her ne kadar 4. faz için kabul ve hak ediş evrakı düzenlenmemiş de olsa hizmetin verilmiş olduğundan bahsedilebileceği, Sözleşmeye konu sanal gerçeklik hizmetinin çerçevesi tam olarak belirlenemediğinin kabulü durumunda ise faz 4 için kabul ve hak ediş evrakı düzenlenmemiş olduğu da davaya konu faturaya karşılık faz 4 aşamasına ilişkin tamamlanmış bir hizmet olduğundan bahsedilemeyeceği, yönünde görüş ve kanaatlerine varılmış olup; heyetimizce işbu raporu, meselenin asli ve nihai hukuki takdiri ile tavsifi 6100 sayılı HMK'nın md. 266/c.2 hükmü ve 6754 sayılı Kanun'un md. 3/3 hükmü gereği tamamen yüce Mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaatleri bildirilmiştir.
GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmazlık, davacının, davalı aleyhinde ... 2 .İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası üzerinden başlatmış olduğu icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dava dosyasına celp edilen ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasından 225.128,43 TL tutarındaki cari hesap alacağına yönelik davalı borçlunun yapmış olduğu itirazın iptali talebinin yerinde olup olmadığı, sözleşmeye uygun teslimin yapılıp yapılmadığı , ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı/borçlunun süresinde olarak borca, faize ve tüm ferilerine itiraz etmesi neticesinde icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
İcra takibine konu edilen alacağın taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında verilen hizmet karşılığında kesilen "... (Grfk. Tas. Anm) Faz4" açıklamalı faturadan kaynaklandığı, davalı tarafından dava konusu faturanın sözleşmeye aykırı olarak düzenlenmiş olduğu savunmasında bulunulduğu görülmüştür. Buna göre taraflar arasında 02/01/2019 tarihli "..." imzalanmış olduğu, imzalanan bu sözleşme ile belirlenen hizmetin davacı ... tarafından, davalı ...' ya verilmesi ediminin üstlenildiği, sözleşmenin "Ödeme Yeri ve Şartları" başlığı altında; hizmet karşılığı yapılacak ödemenin idarenin hakediş muayene kabul komisyonunun kontrolünden ve hak ediş evrakları düzenlendikten sonra fatura edilmesine müteakip Mali ve İdari İşler Müdürlüğü tarafından banka üzerinden yapılacağının belirtildiği anlaşılmaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın ; taraflar arasında 02/01/2019 tarihli sözleşme kapsamında düzenlendiği belirtilen 10/12/2019 tarihli faturaya konu edimin davalı tarafça yerine getirilip getirilmediği , faturanın sözleşemeye uygun düzenlenip düzenlenmediği , davacının takip tarihi itibari ile davalıdan alacaklı olup olmadığı ve miktarı ile itirazın iptalinin gerekip gerekmediği ve icra inkar / kötü niyet tazminatı gerekip gerekmediği hususlarından kaynaklandığı anlaşılmaktadır.
Bu kapsamda bilirkişi incelemesi için Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi mali müşavir .. 27/10/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; araf şirketlere ait ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulmuş olduğunun ve defterlerin birbiri ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, taraflar arasında 02.01.2019 tarihinde imzalanan “... (Grafik, Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi” bedelinin 1.027.000,00 TL4KDV 1.211.860.00 'VL olduğu, Sözleşme bedeline istinaden davacı şirket tarafından düzenlenen toplam 987.660,00 TL tutarındaki faturaların davalı şirket tatafından kabul edilerek, fatura bedellerinin davacı şirkete ödenmiş olduğu, davacı şirketin sözleşme bedeline istinaden (1.211.860,00-987.660,00X) 224.200,00 TL bakiye alacağı bulunduğu, dava ve takip talebine konu 10.12.2019 tarihli ... nolu 224.200,00 TL tutarlı “...” açıklamalı e-Faturanın davacı şitket tarafından tanzim edilmiş olduğu, muhatabının davalı şirket olduğu, faturanın davalı şirkete elektronik ortamda iletlmiş olduğu, söz konusu faturaya karşı yasal itiraz süresi içerisinde davalı şirket tarafından yapılan herhangi bir ititaza dosya kapsamında rastlanılmadığı, faturanın taraf şirketlerin ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı şirket tatafından tanzim edilen 12.02.2020 tarihli ... nolu 224.200,00 TL bedelli ... nolu Fatura İadesi açıklamalı e-Fatura muhatabının davacı şirket olduğu, söz konusu faturaya karşı davacı şirket tarafından yasal itiraz süresi içerisinde ... sistemi üzerinden 19.02.2020 tarihinde kabul edilmeyerek reddedildiğinin bildirilmiş olduğu, takip talebine konu ihtar giderine ilişkin; ... 31.Noterliğinin ... tarihli ... no.lu 335,65 TL tutarlı Noterlik Makbuzunun davacı şirket adına tanzim edilmiş olduğu, rapor içerisinde açıklandığı üzere; davacının takip tarihi itibarıyla davalıdan 224.200,00 TL. Asıl Alacak 429,97 TL İşlemiş Faiz — 224,629,97 TL talep edebileceği, davacının 335,65 TL ihtarname masrafı talebinin kabulü halinde yasal faiz oranı ile; takip tatihi itibarıyla davalıdan 335,65 TL40,58 TI. — 336,23 TL talep edebileceği, sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Mali Müşavir ...tarafından alınan 04/01/2022 tarihli ek raporda özetle ; ..., ... tarafından gerçekleştirilen; ... tarih ... İhale Kayıt Numaralı ".. Çalışmaları işi" ihale kapsamında 26.11.2018 tarihinde yüklenici ... AS. ile imzalanan sözleşmeye istinaden düzenlenen I.ve 2. Hakkediş dosyalarında usulsüzlükler yapıldığı iddialarının olduğu, ... tarih ... ihale Kayıt Numaralı "..." ne ait Yüklenici ...Ay. ihale dosyasına ilişkin tespit komisyon tutanakları ile; Alt Yüklenicilerin İçerisinde bulunan davacı şirket adının belirtildiği tespitler aşağıda sunulduğunu, 1.6 Sanal Gerçeklik (VR) Projesi Hazırlama Hizmeti: 3 adet x 950.000- TL Alt Yükleniciler: Netix 872.000.- TL, Beyaz Bilgisayar 513.500.- TL, İnfoloji 112.500.- TL, Bilge Adam 225.000.- TL 3 adet ... Projesi Hazırlama Hizmeti, Sözleşme ve Teknik Şartnameye uygun olarak yerine getirilmediği, muayene kabulü ve hakedişi usule uygun şekilde yapılmadığı halde 2.850.000.- TL ödeme yapıldığı tespit edildiği, yapılan ihale sözleşme sürecinde yukarıda izah edilen usulsüzlükler gerçekleştirdikleri anlaşılan,...Tic. A.S. görevlileri; ..., ...,..., ..., ..., ..., ...., ..., ..., ..., .., ..., ..., ... yetkilileri tarafından kamu zararına neden olmak ve edimin ifasına fesat karıştırma suçlarının işlendiği anlaşılmıştır. Bu nedenle dosyanın 3628 sayılı Yasanın 17 ve 18. maddeleri ve TCK'nın 236. maddesi ile 4735 sayılı Yasanın 25 ve 27. maddeleri hükümlerine göre işlem yapmak üzere ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılmıştır." değerlendirmeleri yer aldığını, huzurdaki davada, taraf şirketler arasında 02.01.2019 tarihinde imzalanan ... Hizmeti (Grafik, Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) işi alımSözleşmesi" davacı ... Su. tarafından yüklenici sıfatıyla, davalı ... A. tarafından idare sıfatıyla imzalanmıştır. Sözleşme bedeli; 2 adet 513.500.-T L — 1.027.000.-TL KDV dir. Sözleşmeye konu hizmet bedeline ilişkin davalı şirket tarafından hazırlanan (Fazl, Faz2, Faz3) Hakediş Raporları üzerinde; ...,.... ..., ..., ..., ... bir isim ve imzaları bulunduğu görülmektedir. Söz konusu hakkedişlere istinaden davacı şirket tarafından tanzim edilen fatura bedellerinin davalı şirket tarafından ödenmiş olduğu kök raporumuzda tespit edilmiştir. Davacı talebine konu edilen, 10.12.2019 tarihli (Faz4) 224.200.- TL tutarına istinaden davalı şirket tarafından hakkediş raporu düzenlenmediği anlaşılmaktadır, şeklinde kanaat ve görüş bildirmiştir.
Mahkememizce seçilen Bilgisayar Mühendisi ... ve Nitelikli Hesaplama Uzmanı ... 'un 25/10/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Dava dosyası ve ekinde yer alan her türlü bilgi, belge, tüm deliller üzerinde ve ayrıca davacı tarafça hazırlanan sanal gerçeklik videolarında yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; Davacı tarafın davalı taraf ile imzaladığı 02.01.2019 Tarihli sözleşme kapsamında hazırlamayı taahhüt ettiği ... neticesinde ..., ... ve ... isimli sanal gerçeklik videolarının hazırlanmış olduğu ve hazırlanan videoların we.transfer dosya paylaşım sitesi üzerinden şifreli olarak davalı ...'e esma.dilek(...adresine şifresinin de bildirilmesi sureti ile iletilmiş olduğu, davacı tarafından teslimi gerçekleştirilen ..., ...rdin ve ... isimli...videolarının we.transfer dosya iletim sitesi üzerinden iletildiği tarihte elden cd ile ve ödünç ... gözlüğü de verilmesi suretiyle iletildiğinin de beyan edildiği; Taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmede 1.027.000,00 TL * KDV bedel üzerinden imzalandığı görülen ... geliştirme işinin ilk bilirkişi ilk 3 fazına ait ödemelerin gerçekleştiği Faz 4 olarak isimlendirilen son ödeme için ise davalı tarafça bir hakkediş belgesi düzenlenmediği, yapılan inceleme ve tespitler ile davacı tarafça yapılan eserin özenli işçilik ve taraflar arasında yapılan yazışmalara uygun yapılmış olduğu sonucuna ulaşıldığı, davacı şirketin gerçekleştirdiği iş ve işlemlere karşılık bedeli talep etme hakkını haiz olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememizce seçilen ... ile Bilgisayar Mühendisi ...'den alınan 21/06/2023 tarihli raporda özetle ;Taraflar arasında 02/01/2019 tarihli "... (Grafik Tasarım, Animasyon ve Prodüksiyon Hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi" imzalanmış olduğu, imzalanan bu sözleşme ile belirlenen hizmetin Davacı ... tarafından, Davalı ..." ya verilmesi edimi üstlenildiği, bununla birlikte işin teknik detaylarının sözleşmede yazılı bulunmadığı, sözleşmeye konu olan ve 4 faz olarak aşamalandırılan hizmetin 3 adet sanal gerçeklik videosundan ibaret olduğunun kabulü durumunda her ne kadar 4. faz için kabul ve hak ediş evrakı düzenlenmemiş de olsa hizmetin verilmiş olduğundan bahsedilebileceği, Sözleşmeye konu sanal gerçeklik hizmetinin çerçevesi tam olarak belirlenemediğinin kabulü durumunda ise faz 4 için kabul ve hak ediş evrakı düzenlenmemiş olduğu da davaya konu faturaya karşılık faz 4 aşamasına ilişkin tamamlanmış bir hizmet olduğundan bahsedilemeyeceği, yönünde görüş ve kanaatlerine varılmış olup; heyetimizce işbu raporu, meselenin asli ve nihai hukuki takdiri ile tavsifi 6100 sayılı HMK'nın md. 266/c.2 hükmü ve 6754 sayılı Kanun'un md. 3/3 hükmü gereği tamamen yüce Mahkemeye ait olduğu yönünde görüş ve kanaatleri bildirilmiştir.
6098 sayılı Kanun'un 470 ilâ 486. maddeleri arasında eser sözleşmesine ait hükümler düzenleme alanı bulmuştur. 470. maddede düzenlendiği üzere "Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.”
TBK'nin 471. maddesinin 1. fıkra hükmü uyarınca “Yüklenici, üstlendiği edimleri işsahibinin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır.” Bu bağlamda eser sözleşmesinde yüklenici, eseri meydana getirirken iş sahibinin lehine ve iş sahibine zarar vermeden hareket etmekle mükelleftir. Zira sadakat gösterme yükü ve özen borcu, yüklenici ile iş sahibi arasındaki güven ilişkisinin doğal bir sonucudur. Nitekim Yargıtay 15 Hukuk Dairesinin 25/01/1999 Tarih,1998/4289 Esas, 1999/115 Karar sayılı ilamında, “Eser sözleşmesinde yüklenici, üstlendiği işi kendisine duyulan güvene uygun olarak sadakat ve özenle yapmak, iş sahibine zarar verecek her türlü davranıştan kaçınmak zorundadır. Özen borcu sadakat borcunun bir sonucudur. Yüklenici, sözleşmeye uygun olmayan proje ve bu projeye aykırı iş yapmakla sadakat ve özen borcunu ağır biçimde ihmal etmek, davacı da var olan güveni kökünden sarsmakla kusurlu olduğu gibi, kamu düzenine ilişkin imar kurallarına uymamakla da başka bir neden aranmaksızın kusurludur”. Demektedir.
Eser sözleşmelerinde yüklenici, ilgili sözleşme konusu edimi tamamlayıp sözleşmede kararlaştırılan süre zarfı içerisinde teslim etme borcu altındadır. Sözleşme bağlamında geçerli ve kabul edilebilir bir ifanın varlığından söz edebilmek için ise sözleşme konusunun tam ve doğru bir şekilde yerine getirilmesi ve buna bağlı olarak alacaklının tatmin edilerek borcun sona erdirilmesi gerekmektedir. Zira her borç veya borç ilişkisi, ifa edilmek amacıyla kurulur. Bu anlamda ifa borcun amacıdır. ( Fikret Eren, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 17. Bası Ankara, sf. 908)
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay tahtında yapılan değerlendirmede, taraflar arasındaki iş ilişkisinin 02.01.2019 tarihli ...(Grafik tasarım, animasyon, ve prodüksiyon hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi'nin akdedilmesi ile başladığı, yine taraflar arasında devam eden e-posta yazışmalarında görüldüğü üzere eser üzerinde farklı tarihlerde davalının talebi üzerine revize çalışmalar icra edildiği, detaylar ile ilgili düzenli görüşmeler yapıldığı, 10.06.2019 tarihli e-posta ile projenin son halinin gönderildiği, 11.06.2019'da davalı şirket tarafından “Desteğiniz için teşekkür ederiz, emeğinize sağlık. Dün Engelliler Müdürümüz ile görüştüm, kendisi emanet olarak verdiğiniz 2 adet VR gözlüğü en kısa sürede size teslim edeceğini belirtti. Bilgi vermek istedim.” şeklinde yanıt verildiği, mezkur e-posta yazışmasından sonra bakiye ödemenin yapılmaması nedeniyle davalı ile 20.09.2019 tarihli e-posta ile iletişime geçildiği ve 22.09.2019 tarihli cevabi e-posta ile “Selamlar, Öncelikle titiz çalışmanız ve emekleriniz için teşekkür ediyorum. Bahsi geçen işlerin kabulü ve müdürlüğümüz tarafından hakedişleri aylar önce yapılmıştır; ancak ...'nün planlaması dahilinde yüklenicilere ödemeler yapılmakta olup, bu süreç tamamen Mali Hizmetler Dairesi'nin iradesi doğrultusunda gerçekleşmektedir.” şeklinde bilgilendirmede bulunulduğu, bu noktada projenin kabul edildiğinin ikrar edildiği, Mali Müşavir bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 27/10/2021 tarihli raporda faz 1, faz 2 ve faz 3 aşamalarına ilişkin ödemelerinde yapılmış olduğunun tespit edildiği, buna göre davaya konu fatura alacağı bedelinin de, taraflar arasında imzalanan sözleşme ücreti olarak belirlenen 1.027.000,00 TL * KDV 1.211.860,00 TL' den ilk 3 faz için yapılan ödemelerin düşülmesi ile hesaplanmış olduğu, dolayısıyla faz 4 aşamasının bedelinin de davaya konu edilen kalan bakiye 224.200,00 TL olacağı, bununla birlikte faz 1, faz 2 ve faz 3 aşamalarının hak ediş evraklarının dosyada mevcut olduğu görülmesine karşın faz 4 aşamasına ilişkin herhangi bir hak ediş dokümanının bulunmadığı görülmüştür.
Her ne kadar 21/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda, işin teknik detaylarının sözleşmede yazılı bulunmadığı, faz 4 için kabul ve hak ediş evraklarının düzenlenmemiş olması karşısında tamamlanmış bir hizmetin olup olmaması, buna göre mail yazışmalarının kabulü halinde 4. Faz için kabul ve hak ediş evrakları düzenlenmemiş olsa bile hizmetin verilmiş olabileceğinin kabulü aksi halde hizmetin verilmemiş sayılacağına ilişkin seçenekli rapor düzenlenmiş ise de, alınan raporun mahkememizce daha önce alınan 25/10/2022 tarihli rapora atıfta bulunduğu, yeni bir değerlendirme ve tespit içermediği, kendi içerisinde çelişkili olduğu, seçenekli olarak varılan sonuç kısmının hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla mezkur rapora itibar edilmemiştir.
Mahkememiz tarafından 01/02/2022 tarihli duruşma ara kararında bilgisayar mühendisi bilirkişiye yerinde inceleme, bilgi ve belge talep etme yetkisi verilmiş olup, bu doğrultuda Bilgisayar Mühendisi bilirkişisi tarafından davacı şirketin sistemleri ve taraflar arasındaki yazışmalar incelenmiş olup, yapılan tespit ve incelemeler sonucunda elde edilen mail yazışmaları mahkememizce delil niteliğine haiz görülerek hükme esas alınmıştır. Bu doğrultuda bilirkişilerce davacı şirketin sistemlerinde inceleme yapılmış ve yapılan incelemede davacı şirket tarafından Faz-4 olarak isimlendirilen hizmet kapsamında ..., ... ve ... isimli sanal gerçeklik videolarının hazırlanmış olduğu, hazırlanan videoların we.transfer dosya paylaşım sitesi üzerinden şifreli olarak davalı Bilgi İşlem Müdürü ...'e "... adresine şifresinin de bildirilmesi sureti ile iletilmiş olduğu, davalı şirketin talepleri doğrultusunda revizeler yapılarak tasarımın tamamlandığı tespit edilmiştir.
Davalı tarafça, ... tarafından düzenlenen teftiş raporu sonucuna göre ... tarih, ... İhale Kayıt Numaralı “... Yatırım Organizasyonlarının Tanıtım ve Medya Çalışmaları İşi” İhale işlemi kapsamında 26/11/2018 tarihinde yüklenici ... A.Ş. ile imzalanan sözleşmeye istinaden düzenlenen 1. ve 2. hakkediş dosyalarında usulsüzlükler yapıldığının tespit edildiği iddiası ile suç duyurusunda bulunulduğu, bu suç duyurusu üzerine başlatılan... nezdindeki ... soruşturma numaralı dosyasının işbu dosya yönünden bekletici mesele yapılmasına ilişkin talepte bulunulduğu, davacı vekili tarafından dilekçeler teatisi tamamlandıktan sonra sunulan bu delile muvafakatlerinin olmadığına dair beyanda bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce davalı tarafından bildirilen ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... numaralı dosyası celp edilmiş, soruşturma dosyasının incelenmesinde, iddianamenin hazırlanmadığı, açılan herhangi bir davanın bulunmadığı, soruşturma dosyasının işbu dosya bakımından bekletici mesele yapılmasını gerektirir bir dosya olmadığı görülmekle bekletici mesele yapılmasının davayı uzatacağından talebin reddine karar verilmiştir.
Tüm bu açıklamalar muvacehesinde toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları bir arada değerlendirildiğinde, taraflar arasındaki iş ilişkisinin 02.01.2019 tarihli...(Grafik tasarım, animasyon, ve prodüksiyon hizmeti) İşi Alım Sözleşmesi'nin akdedilmesi ile başladığı, yine taraflar arasında devam eden e-posta yazışmalarında görüldüğü üzere eser üzerinde farklı tarihlerde davalının talebi üzerine revize çalışmalar icra edildiği, detaylar ile ilgili düzenli görüşmeler yapıldığı, mezkur e-posta yazışmasından sonra bakiye ödemenin yapılmaması nedeniyle davalı ile 20.09.2019 tarihli e-posta ile iletişime geçildiği ve 22.09.2019 tarihli cevabi e-posta ile “Selamlar, Öncelikle titiz çalışmanız ve emekleriniz için teşekkür ediyorum. Bahsi geçen işlerin kabulü ve müdürlüğümüz tarafından hakedişleri aylar önce yapılmıştır; ancak ...'nün planlaması dahilinde yüklenicilere ödemeler yapılmakta olup, bu süreç tamamen Mali Hizmetler Dairesi'nin iradesi doğrultusunda gerçekleşmektedir.” şeklinde bilgilendirmede bulunulduğu, bu noktada projenin/eserin kabul edildiğinin ikrar edildiği, Mali Müşavir ... tarafındn hazırlanan mali bilirkişi raporunda, ticari defter incelemelerinde de tespit edildiği üzere uygulanmış olan ve halihazırda kullanılan proje ile ilgili davacının tanzim ettiği son faturaya ilişkin 224.200,00-TL ödemenin yapılmamış olduğu, tüm bu açıklamalar, yapılan inceleme ve tespitler ile davacı tarafça yapılan eserin özenli işçilik ve taraflar arasında yapılan yazışmalara uygun yapılmış olduğu, hâl böyle olunca davacı şirketin gerçekleştirdiği iş ve işlemlere karşılık bedeli talep etme hakkını haiz olduğu kanaatine varılmakla davanın kısmen kabulü ile ... 2. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 224.200,00 TL asıl alacak , 429,97 TL işlemiş faiz, 333,65 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 224.963,62 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine , reddedilen kısım yönünden ispatlanamayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, ... 2. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 224.200,00 TL asıl alacak , 429,97 TL işlemiş faiz, 333,65 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 224.963,62 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine ,
3-Reddedilen kısım yönünden ispatlanamayan kötü niyet talebinin reddine ,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 15.367,26 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 2.719,00 TL harcın mahsubu ile noksan 12.648,26 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
6-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 35.744,54 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 164,81 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan toplam 3.000,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 2.997,80 TL yargılama giderinin ve 2.719,00 TL peşin harç ve 54,40 TL başvurma harcı toplamı 5.771,2‬0 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
9-Davalı tarafından yapılan toplam 3.500,00 TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 3.497,43 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak 1.319,03 TL'nin davalıdan, 0,97 TL'nin de davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
10-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 31/05/2024

KATİP ...
¸e-imzalıdır

HAKİM ...
¸e-imzalıdır