DIYARBAKIR ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
DAVALI :

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 22/01/2024
KARAR TARİHİ : 26/02/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Talep eden, ... ... A.Ş. ... ... Şubesine ait, keşidecis ... olan, ... keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli, ... keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli çekler ile ...bankası A.Ş.'ye ait, keşidecisi ... olan, ... keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli, ... keşide tarihli, .. seri numaralı ve .. TL bedelli, .. keşide tarihli, .. seri numaralı ve ... TL bedelli, ... keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli, .. keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli ve 30/07/2013 keşide tarihli, ... seri numaralı ve ... TL bedelli çeklerin ödemesi uzun zaman önce müvekkili tarafından tahsil edilmesine rağmen çeklerin bir türlü bulunamadığını, çeklerin üçüncü şahısların eline geçmesi halinde müvekkili adına telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğini ileri sürerek adı geçen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mahkememizce, talep edene çeklerin bankaya ibraz edilerek mi yoksa haricen mi tahsil edildiğinin açıklanması için verilen süreye rağmen beyanda bulunulmamıştır.
Talep, Türk Ticaret Kanununun 757.ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı T.T.K.'nun 818/1-s maddesi yollaması ile uygulanması gereken 757 ilâ 765 inci maddeleri uyarınca; iradesi dışında çek elinden çıkan kişi, çeki eline geçiren kişinin kim olduğu bilinmiyor ise bu çekin iptalini mahkemeden isteyebilecektir. İptal kararının amacı, şekli olarak hak sahipliğinin teşhisi ve tespitidir. İptal kararı ile borçluya karşı hak sahibi olan kişi tespit edilmektedir. İptal kararı ile, lehine karar verilen kişi, borçluya kıymetli evrakı ibraz etmeden alacağını talep edebilir.
Somut olayda, talep eden tarafından hamili olduğu iddia edilen çeklerin kaybolduğu ileri sürülerek çeklerin zayi nedeniyle iptali talep edilmiş ise de, çek iptali davası sonucu alınacak iptal kararı ile senet borçlusuna başvurarak senette yazılı hakkı talep etme olanağı amaçlanmaktadır. Talep eden tarafça, zayi nedeniyle iptali talep edilen çeklerde yazılı bedellerin haricen tahsil edildiğinin beyan edilmesi karşısında, talebe konu çeklerin zayi nedeniyle iptalini talep etmesi hususunda hukuki yararı bulunmamaktadır. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09.12.2014 tarih ve 2014/13789 E.-2014/19291K. Sayılı ilamı da bu yöndedir. Açıklanan nedenlerle, talep eden tarafından meşru hamili olduğu iddia edilen çeklerde yazılı bedelleri haricen tahsil ettikten sonra ilgili çeklerin zayi nedeniyle iptalini talep etmede hukuki yararı bulunmadığından, davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.

Katip Hakim