DIYARBAKIR ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVALILAR :
VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 22/06/2023
KARAR TARİHİ : 10/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .......... tarihinde ....... isimli şahsın sevk ve idaresinde olan......Sigorta şirketi bünyesinde sigortalı olan....... plakalı aracın müvekkili ......'in maliki olduğu ....... plakalı araçla trafik kurallarına uygun bir şekilde kırmızı ışıkta beklediği sırada aradan çarpmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, söz konusu trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen hasarın tespiti ve onarımı için ilgili yerlere başvurulduğunu ve yapılan inceleme sonucunda; onarım ve değişim görmesi gereken parçaların masrafı iskonto uygulanması neticesinde...... TL ve ...... TL işçilik bedeli olmak üzere toplam ...... TL faturalandırmanın yapıldığını söz konusu kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının değiştirilip bir kısmın da tamir görerek onarılmış olup aracın gördüğü onarım ve tramer kayıtlarına işlenen hasar nedeniyle ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi bir düşünü yaşandığını yargıtay içtihatlarnıa göre araçta meydana gelen değer kaybının tespiti için rapor alınması gerektiğinin belirtildiğini ve bu doğrultuda yargılama sürecinde mahkemece atanacak uzman bilirkişi raporuyla mevcut değer kayıplarının belirli hale geleceğini, fazlaya ilişkin dava ve talep haklarının saklı kalmak kaydıyla; ZMMS poliçesi kapsamında sağlanan teminatlar göz önünde bulundurularak araçta meydana gelen değer kaybının mahkemece tespitinin yapılarak müştereken ve müteselsilen sorumlu olan davalılardan tahsiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı Türkiye Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde bahsi geçen ...... plakalı aracın müvekkili sigorta şirketi nezdinde ......... vadeli ....... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirketin poliçeden doğan sorumluluğunun kaza tarihi itibariyle poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, teminat limitinin bildirilmesi, bu tutarın mutlak suretle ödeneceği ve davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, işbu dava konusu trafik kazası nedeniyle davacıya ait araç için ....... no'lu dosya kapsamında ....... tarihinde rücuen ........ A.Ş'ne ......... TL ......... tarihinde rücuen ......... A.Ş'ne......... TL, ......tarihinde rücuen ......... A.Ş'ne ...... TL ve ...... tarihinde de ........'a .......TL olmak üzere hasar kapsamında müvekkili şirket tarafından toplamda ........TL ödeme yapıldığını, alınacak biliirkişi raporunda dosyaya sunulan mahsup fişinin dikkate alınmasını ve ödemenin tenzil edilmesini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı ......ve ........ vekili cevap dilekçesinde özetle; Belirtilen kaza nedeniyle zarara uğradığını iddia eden davacının aracının, müvekkilinin sigorta şirketi tarafından onarıldığını ve davalılardan olan....... A.Ş tarafından davacı tarafa toplamda ........ TL ödeme yapıldığını, söz konusu traafik kazasının ........ tarihinde gerçekleşmiş olup ZMMS'nin geçerli olduğu dönemde gerçekleştiğini ve bu açıdan trafik kazasında gerçekleşen riskin sigorta polçiesi kapsamında olduğunu, ikame edilen davaya mesnet olan kazanın ........tarihinde gerçekleşmiş olup söz konusu kaza tarihinde müvekkilinin sigorta şirketi olan ...... A.Ş'nin meydana gelen kaza nedeni ile maddi zararlar için poliçe limiti kapsamında ...... TL ile sorumlu olduğunu, ayrıca davacının aracında meydana geldiği iddia edilen değer kaybının tespiti için dosyanın re'sen atanacak bilirkişiye tevdiinin gerektiğini, bu kapsamda davacının fazlayı talep etme hakkı saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL tutarında araçta oluşan değer kaybı talebinde bulunulmasının kötü niyetli olduğunu belirterek davanın reddine yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı taraftan tahsiline karar verilmesini az ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, trafik kazasında kaynaklı kazaya sebebiyet verdiği iddia edilen sürücü, araç maliki ile aracın ZMMS sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yöneltilmiş değer kaybı istemine ilişkindir.
.......tarihinde davacıya ait ........ plaka sayılı araç ile davalı ........ sevk ve idaresindeki ...... plaka sayılı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ......plaka sayılı aracın davaya konu kazanın meydana geldiği tarihi de kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede araç başına maddi tazminat üst limitinin........ TL, kaza başına maddi tazminat üst limitinin...... TL olarak belirlendiği, davalı sigorta şirketi tarafından dava konusu araç yönünden ......A.Ş.'ye hasar bedeli olarak rücuen ....... TL ödendiği, dava açılmadan önce arabuluculuk sürecinin görüşme sonucunda anlaşama ile sonuçlandığı dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketince sigortalanan davalı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise oranı, kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasara bağlı değer kaybı meydana gelip gelmediği, değer kaybı meydana geldiğinin kabulü halinde değer kaybı bedelinin miktarı ile faizin türü ve faiz başlangıç tarihine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiş olup, davalı sürücü de kusura nedeniyle meydana gelen zararları karşılamakla yükümlüdür.
Somut olayda, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağı ile kaza yeri krokisinden, ...... tarihinde davacıya ait aracın kırmızı ışıkta durduğu esnada arkasında seyir halinde bulunan davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .......plaka sayılı aracın duramayarak davacıya ait aracın arka kısmına çarpması sonucu davaya konu kazanın meydana geldiği anlaşılmaktadır. Davalı sigortalı araç sürücüsünün önünde kırmızı ışıkta duran araca çarpması sonucu meydana gelen kazada, yeterli takip mesafesini korumadığı ve yola gereken dikkat ve özeni göstermediği anlaşılmakla, kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu kabul edilmiş, mahkememizce ayrıca kusur durumunun tespitine yönelik bilirkişi raporu alınmasına gerek görülmemiştir.
Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması, Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)
Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak değer kaybının tespitine yönelik makine mühendisi tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında....... TL değer kaybı oluştuğu mütalaa edilmiştir. Düzenlenen rapor, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeniyle mahkememizce de benimsenmiş ve davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta 38.000,00 TL değer kaybı meydana geldiği kabul edilmiştir.
Elde ki davada, davacı tarafça değer kaybı yönünden davalıların müteselsil sorumluluğuna dayanılmıştır.
Davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından davacıya değer kaybı bedeli ödenmediği dosya kapsamından sabittir. Davalı sigorta şirketi, diğer davalı sigortalı araç sürücününün kusuru oranında tazminatla yükümlü olup davalı sigorta şirketi tarafından davacıya ait hasara ilişkin yapılan ....... TL rücuen ödemenin mahsubu neticesinde bakiye poliçe limitinin hali hazırda ....... TL olduğu, davalı sigorta şirketinin sigortalının %100 kusurlu olmasına göre tespit edilen değer kaybının tamamının ödenmesinden haksız fiil hükümleri kapsamında değer kaybı tazminatı ödemesinden sorumlu olan diğer davalılar........plakalı araç işleteni Abdulvahap Kuzu ve araç sürücüsü....... ile birlikte müteselsilen sorumludur. Davalıların sorumlu olduğu miktar ........ TL kabul edilmiş ve davacı vekilinin bedel artırım dilekçesi de dikkate alınarak bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiş, davanın belirsiz alacak davası olduğu gözetilerek, dava dilekçesinde gösterilen ve tahkikat sonucu arttırılan ve nihai olarak kabul edilen alacağın tamamına sigortalı aracın cinsinin otomobil ve kullanım amacının da hususi olduğu gözetilerek, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan ......... tarihinden itibaren, diğer davalılar araç sürücüsü ve araç işleteni yönünden ise kaza tarihi olan ....... tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
G.D:Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜNE, ...... TL değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan ...... tarihinden itibaren, davalılar ....... ve......yönünden ise kaza tarihi olan ........ tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.595,78 TL harçtan, başlangıçta yatırılan 179,90 TL peşin harç ve sonradan yatırılan 650,00 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye kalan 1.765,88 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç ve sonradan yatırılan 650,00 TL tamamlama harcının toplamı olan 1.009,80 TL'nın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4--Davacı tarafından 228,75 TL tebligat ve posta masrafı ve 1.200,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 1.428,75 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ...... A.Ş.'den tahsili ile Hazineye irad kaydına,
7-Davacı yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı türkiye sigorta vekili, ....... ve....... vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim