DIYARBAKIR ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :

DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 02/01/2023
KARAR TARİHİ : 29/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ...plakalı, araç ile dava dışı ...plakalı araç arasında ...tarihinde maddi hasarlı bir trafik kazası meydana geldiğini, Söz konusu kaza, müvekkili seyir halindeyken başka bir aracın önüne kırması sonucu fren alması üzerine takip mesafesini koruyamayan ...plakalı aracın müvekkilinin aracına arkadan vurması neticesinde gerçekleştiğini, kaza tespit tutanağıyla bu kazanın oluşumunda sürücü ...2918 Karayolları Trafik Kanunu madde 56/1-C (Yakın takip) kuralını ihlal ettiği ve %100 kusurlu olduğunu, ...plakalı araç, ...Sigorta A.Ş.'ye ...poliçe numarası ile sigortalı olduğunu, kazaya neticesinde müvekkilinin aracında değer düşmesi yaşandığını, sigorta şirketi müvekkilin uğradığı zarara karşılık yalnızca ...TL gibi zarara kıyasen oldukça cüzi bir ödeme yapıldığını, kaza neticesinde müvekkili aracını kullanamadığı süre içinde aracın kullanılamamasından ve bu süreçte ulaşımını başka araçlarla sağlamak durumunda kalmasından kaynaklanan maddi zarara maruz kaldığını, kazanç kaybı olarak nitelendirilen maddi zararın davalı şirket sigortalısı tarafından giderilmesi gerektiğini belirtmektedir.
Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Hiçbir şekilde davayı ve davacının iddiaları kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı, dava dilekçesinde Değer kaybı ve maddi zarar kalemlerini talep edildiğini, ancak arabuluculuk toplantılarında sadece değer kaybı kalemi talep edildiğini, maddi zarar talebi yönünden arabuluculuğa başvurmadığından, bu talebin dava şartı yokluğu bakımından reddi talep edildiğini, davacı, dava dilekçesinde aracı kullanamamasından dolayı zarara uğradığını ve bu zararın müvekkili sigorta şirketi tarafından giderilmesi gerektiğinin iddia etmek suretiyle açıkça kazanç kaybı talebinde bulunduğunu, davacının, dava dilekçesindeki işbu açıklamaları karşısında, " maddi hata" iddiasıyla talebini değiştirmesi ve genişletmesi mümkün olmadığını, davacı dava dilekçesinde soyut ve afaki şekilde, maddi zarar adı altında talepte bulunduğunu, davacıya maddi zarar taleplerinin tek tek açıklatılması ve her bir talebi yönünden dava değerini ayrı ayrı göstermesi talep edildiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen ...plakalı araç, müvekkil Şirkette ...- ...tarihleri arasında, .../...poliçe numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik Sigortası) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, ...tarihinde ...TL tutarında, ...SİGORTA A.Ş.'ne rücuen hasar bedeli tazminatı ödemesi, ...tarihinde, ...TL tutarında, ...SİGORTA A.Ş.'ne rücuen hasar bedeli tazminatı ödemesi, ...tarihinde ..., ...TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil Şirket tarafından davacı vekili ......tarihinde ...TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, ödemenin dayanağı Değer Kaybı Ekspertiz Raporu olup, ilgili rapor dilekçemiz ekinde sunulmuştur. Bu suretle davacının değer kaybı talebi karşılanmış olup; davanın reddi gerektiğini, tüm bu nedenler göz önünde bulundurulduğunda Davanın sigortalıya ihbarına, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava davacı aracında meydana gelen hasara karşılık maddi zararının tahsili davasıdır. Uyuşmazlık konusunun ...tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurunun bulunup bulunmadığı, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı bedeli ile aracın kullanılamamasından kaynaklanan ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir. Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, ...tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/14573 esas, 2017/6035 karar sayılı, 29/05/2017 tarihli ilamı, ...Esas,...Karar sayılı, ...tarihli ilamı, İzmir BAM ...HD'nin ...esas, ...karar sayılı, ...tarihli ilamında belirtildiği üzere "Davalı sigorta şirketinin sorumluluğu, poliçenin düzenlendiği tarihte geçerli bulunan poliçe özel ve genel şartları ile yasal hükümlere göre belirlenecektir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1425. maddesine göre de sigorta poliçesi genel ve varsa özel şartları içerir. Yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları ...tarihinde yürürlüğe girmiştir. Yeni Genel Şartların C.10. maddesi ile de 12.08.2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları yürürlükten kaldırılmıştır. Yeni Genel Şartların C.11 maddesine göre, genel şartlar yürürlük tarihi olan ...tarihinden sonra akdedilmiş sözleşmelere uygulanacaktır. Bu durumda, artık eski genel şartların, yeni genel şartların yürürlük tarihinden sonra düzenlenen poliçelerde uygulanma imkanı bulunmamaktadır.Yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine ve A.5. maddesinin (ç) bendine göre, ancak üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla oluşan destek zararları, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamındadır.Bunun sonucu olarak, sigortacının destek zararlarından sorumlu tutulabilmesi için motorlu aracın işletilmesi sırasında ölen kişinin mutlaka üçüncü bir kişi olması gerekir.Yine Genel Şartların A.5. maddesi kapsama giren teminat türleri başlığı altında a bendinde değer kaybı zararının teminat kapsamında olduğu belirtildilten sonra aynı bent uyarınca "değer kaybının tespiti bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre yapılır." düzenlemesine yer verilmiştir. ...tarihinde yürürlüğe giren, 6704 sy yasanın bazı hükümleri ile 2918 sy KTK'nun 90, 92 ve 97. maddelirinde değişiklik yapılarak, KZMMSS'lerde teminat kapsamı ve tazminat konusunda öncelikle KZMMSGŞ'nin esas alınması gerektiğinin vurgulandığı, kanunun 90. Maddesinde yapılan değişiklik ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların anılan kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olduğu öngörülmüştür.
Davaya konu, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesinin teminat başlangıç tarihleri ve düzenleme tarihleri ...tarihinden sonra olduğundan davaya konu hasar talebinin hesaplanmasında ...tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve ekleri esas alınmıştır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; ...tarihinde davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu, meydana gelen kazanın poliçenin düzenlendiği tarihleri kapsadığı, davacı vekili tarafından sunulan ...tarihli kaza tespit tutanağından anlaşıldığı üzere davacının kendisine ait ...plaka sayılı araç ile Elazığ yolu ...avm karşısı istikametinde seyir halinde olduğu sırada önüne başka bir aracın geçmesi ile frene bastığı ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış olan ...plakalı araç sürücüsünün yeterli takip mesafesini korumayarak davacıya ait araca arka kısımlarından çarpması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği sabit görülerek ...plakalı araç sürücüsünün ilgili kazanın meydana gelmesinde .... Kuralını ihlal etmiş olması nedeniyle %100 kusurlu olduğu davacı araç sürücüsünün ise ilgili kazada atfı kabil kusurunun bulunmadığı kabul edilmiştir.
Dava konusu kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybının meydana gelip gelmediği hususunda otomotiv konusunda uzman makine mühendisi bilirkişiden alınan ...tarihli bilirkişi raporunda; davacıya ait ...plakalı araçta oluşan hasarın ...tarihli kaza ile uyumlu olduğu, davacının aracında yedek parça, işçilik dahil ...TL (KDV Dahil) tutarında hasar meydana geldiği ve yapılan hesaplamalar sonucu ...TL değer kaybı oluşacağı, davalı sigorta şirketi tarafından ...tarihinde değer kaybı ödemesine ilişkin yapılan ...TL nin tenzil edilmesiyle bakiye değer kaybı bedelinin ...TL olduğu ve aracın onarımda kaldığı süre zarfında araç mahrumiyetinin oluştuğu 13 gün dikkate alınarak araç mahrumiyeti bedelinin (...x ...)= ...TL olduğu mütalaa edilmiştir. İlgili raporun ve mütalanın denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılarak bilirkişi raporundaki değerlendirmeler hükme esas alınmıştır. Bu kapsamda dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı sigora şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kabul edilmekle davalı sigorta şirketinin davacının aracında ilgili kaza nedeniyle meydana gelen bakiye değer kaybı tazminatından ...TL bedel üzerinden sorumlu olduğu kabul edilmiştir. ...tarihli kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği fakat ZMSS poliçesi incelendiğinde ikame araç bedelinin poliçe kapsamına girmediği, değer kaybı tazminat kaleminin ise poliçe kapsamında değerlendirilebileceği, davalı sigorta şirketine sigortalı olan aracın hususi nitelikte kullanıma özgülendiği bu nedenle yasal faiz istenebileceği anlaşılmakla, davacının değer kaybı davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı, davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun tebliğine ilişkin dosya kapsamında bir delilin bulunmadığı ancak sigorta şirketince değer kaybı bedeline yönelik ...tarihinde ödeme yapıldığı anlaşıldığından davalı sigorta şirketinin bu tarihten önce başvuruyu tebliğ aldığı dikkate alınarak ...tarihi itibariyle temerrüde düştüğü kabul edilerek dava ve talep artırım dilekçeleri gözetilmek suretiyle davacının davasının kısmen kabulüyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
1-DAVANIN KISMEN RED KISMEN KABULÜ İLE,
A-) 13.731,50 TL değer kaybının, davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine,
B-) Davacının 100,00 TL araç mahrumiyet bedeli talebinin reddine,
2- Kabul edilen 13.731,50 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 937,99 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın ve 240,00 TL ıslah harcının düşümü ile eksik kalan 518,09 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç, 179,90 TL başvuru harcı ve 240,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 599,80 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan tebligat ve posta gideri 78,50 TL dosya masrafı, 1.200,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.278,50 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 1.269,16 TL sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalının karşıladığı yargılama giderleri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 13.731,50TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 100,00TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen 3.120 TL arabulucu ücretinin kabul ve red miktarına göre 3.097,22 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, bakiye 22,78 ‬TL'lik kısmın ise davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
9-Davacı tarafça yargılama esnasında depo edilen gider avansından bakiye kalan tutarın kesinleştiğinde ve talep halinde HMK m. 333 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin m. 47(1) hükümleri uyarınca ilgisine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı sigorta şirketi vekilinin yokluğunda, davanın değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip Hakim