DANIŞTAY İDARE DAVA DAIRELERI KURULU

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2022/3499 E.  ,  2023/2144 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2022/3499
Karar No : 2023/2144

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1- …
2- … Bakanlığı
VEKİLİ: … Hukuk Müşaviri Yrd. V. …
3- …Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU : Danıştay İkinci Dairesinin 26/04/2022 tarih ve E:2021/1107, K:2022/2282 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, emniyet amiri olarak görev yapmakta iken 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi için 29/06/2015 tarihinde katıldığı rütbe terfi sözlü sınavında (40) puan verilerek başarısız sayılmasına ilişkin işlemin, 2015/3 sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin, 10/05/2015 tarih ve 29351 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik'in 26. maddesinin 2. ve 3. fıkralarının, 29. maddesinin 1. fıkrasının, 31. maddesinin ve 38. maddesinin 2. fıkrasının iptali, terfi ettirilmemesinden kaynaklanan maaş ve diğer özlük haklarının ödenmesi, 04/08/2015 tarihi itibarıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfisine karar verilmesi istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 26/04/2022 tarih ve E:2021/1107, K:2022/2282 sayılı kararıyla;
Dava konusu Yönetmelik'in 26. maddesinin 3. fıkrası yönünden,
Sınav komisyonlarının, en üst polis amiri rütbesi olan emniyet müdürü başkanlığında, emniyet teşkilatının iç işleyişini ve mevzuatı bilen emniyet teşkilatı mensuplarından oluşturulduğu ve personelin yeterliliğinin tespiti amacıyla yapılacak sınavlarda yeteri kadar öğretim üyesinin sınav komisyonlarında görevlendirilmesine imkan sağlandığı dikkate alındığında, sınav komisyon üyelerinin oluşumunda sınav güvenliği ve objektifliği bakımından sakıncalı herhangi bir durumun bulunmadığı; kaldı ki, Yönetmelik kapsamında yapılan sınavlarda adaylara yöneltilecek soruların, daha önceden soru ve cevap anahtarı hazırlanan soru havuzundan ilgili adayın soru kartı çekmesi suretiyle belirlenmesinin de bu amaca hizmet ettiği; bu durumda, 3201 sayılı Kanun'un 55. maddesinin 11. ve 18. fıkralarının verdiği yetkiye dayanılarak sözlü sınav komisyonlarının oluşumuna ilişkin düzenleme getiren Yönetmelik'in 26. maddesinin 3. fıkrasında hukuka aykırılık bulunmadığı,
31. maddesi yönünden,
İdarenin takdir yetkisini kullanarak sadece yazılı sınav sonuçlarına yönelik olarak getirdiği itiraz yolunun, yazılı sınavdaki maddi hatalar nedeniyle meydana gelebilecek hak kayıplarının önüne geçilebilmesi bakımından ilgililere dava açma hakkı öncesinde tanınmış bir başvuru yolu olarak öngörülmüş olmasının, ayrıca yazılı ve sözlü sınav sonuçlarına karşı yargı yolunun da açık olması karşısında, sözlü sınav yönünden ilgililere itiraz hakkı tanınmaması bakımından Yönetmelik'in 31. maddesinde hukuka aykırılık bulunmadığı,
26. maddesinin 2. fıkrası ile 38. maddesinin 2. fıkrası yönünden,
Yönetmelik'in 26. maddesinin 2. fıkrasının 28/05/2020 tarih ve 31138 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 27/05/2020 tarih ve 2581 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 15. maddesiyle değiştirildiği; Yönetmelik'in 38. maddesinin, aynı değişikliğin 16. maddesiyle tamamen değiştirildiği görüldüğünden, bu istemlere yönelik olarak davanın konusuz kaldığının anlaşıldığı, bu itibarla, davacının iptalini talep ettiği düzenlemeler yürürlükte olmadığından, düzenlemelerin iptaline ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı,
29. maddesinin 1. fıkrası yönünden,
Düzenlemenin, 05/05/2016 tarih ve 29703 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 11/04/2016 tarih ve 2016/8770 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 2. maddesiyle yürürlükten kaldırıldığı görüldüğünden, bu isteme yönelik olarak davanın konusuz kaldığı, bu itibarla, davacının iptalini talep ettiği düzenleme yürürlükte olmadığından, düzenlemenin iptaline ilişkin istem hakkında karar verilmesine yer bulunmadığı,
Davacının rütbe terfi sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlem yönünden,
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfi için 29/06/2015 tarihinde katıldığı rütbe terfi sözlü sınavında (40) puan verilerek başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle … İdare Mahkemesinde dava açıldığı; bununla birlikte bakılan davanın da açıldığı; … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline hükmedildiği, davalı idarenin istinaf isteminin …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla kesin olarak reddedildiği ve anılan kararın kesinleştiğinin görüldüğü,
Bu nedenle, bakılan davanın, davacının 4. sınıf emniyet müdürü rütbesine terfii için 29/06/2015 tarihinde katıldığı rütbe terfi sözlü sınavında (40) puan verilerek başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istemine ilişkin kısmının kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin reddi gerektiği,
Davacının 4. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlem ile bu işlemden kaynaklanan maaş ve diğer özlük haklarının ödenmesi istemi yönünden,
Dava dosyası ile Dairelerinin E:2021/1679 sayılı dosyasının incelenmesinden, davacı tarafından, … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararıyla emniyet amirliği rütbesinden 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı maaş ve diğer özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle … İdare Mahkemesinde açılan davada, anılan Mahkemenin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline, parasal ve özlük haklarının yasal faizi ile birlikte tazmini hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedildiği, söz konusu kararın Dairelerinin 26/04/2022 tarih ve E:2021/1679, K:2022/2281 sayılı kararıyla gerekçeli onandığının görüldüğü,
Bu nedenle, bakılan davada, davacının … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlem iptal edildiğinden, aynı işlemle ilgili olarak karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varıldığı,
Diğer taraftan, davacının … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu kararıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğüne terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin; "davacı hakkında liyakat değerlendirmesi yapılmaksızın "terfi etmez" kararı verildiği, davacının terfi durumunun liyakat değerlendirmesi sonucunda ortaya konulması gerektiğinden dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle iptal edildiği ve davacıya isnat olunan "FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüne aidiyeti, iltisakı veya irtibatı" bulunması eyleminin, 21/07/2016 tarihinde ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesinden çok daha önceki süreçte de gerçekleştirilmesinin mümkün olduğu, silahlı terör örgütüne aidiyet, iltisak veya irtibatın bir anda ortaya çıkmasının mümkün olmadığı, örgütün yapılanma yöntemi de göz önünde bulundurulduğunda üyelik, aidiyet, iltisak veya irtibatın uzun bir süreci kapsadığı, yalnızca belli bir terfi dönemiyle sınırlı olarak ortaya çıktığının kabulüne olanak bulunmadığı, İdare Mahkemesi kararının gerekçesi doğrultusunda davalı idarece davacının durumunun liyakat yönünden "yeniden" değerlendirilmesi sırasında aktarılan hususların da dikkate alınması gerektiği gerekçesiyle onandığı ve anılan karar, yeniden terfi değerlendirilmesi yapılmasına yönelik olduğundan, bu aşamada işlemden kaynaklanan maaş ve diğer özlük haklarının ödenmesinin de mümkün olmadığı,
Davacının 04/08/2015 tarihi itibarıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfisine karar verilmesi istemi yönünden,
Anayasa'nın 125. maddesinin 4. fıkrası ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1. ve 2. fıkraları uyarınca idari yargı yerlerince idari eylem veya işlem niteliğinde karar verilemeyeceği açık olduğundan, davacının 04/08/2015 tarihi itibarıyla 4. sınıf emniyet müdürlüğü rütbesine terfisine karar verilmesi yönündeki idari işlem niteliğinde yargı kararı verilmesi içerikli isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği gerekçeleriyle,
Davanın kısmen reddine, kısmen incelenmeksizin reddine, kısmen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ne, Anayasa'ya ve ilgili mevzuata aykırı olduğu; başarılı bir meslek hayatı bulunmasına rağmen bu işlem ile maddi ve manevi sıkıntıya düştüğü; Dairece hukuka uygunluk denetimi yapılması gerekmesine rağmen denetim yapılmadığı; dava konusu düzenleyici işlemin iptali gerektiği; bireysel işlemin de mevzuata uygun olmadığı; soruların ve cevapların kayıt altına alınmadığı; takdir yetkisinin hukuka uygun kullanılmayıp gerekçelerinin de ortaya konulmadığı belirtilerek Daire kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davalı idarelerden … Genel Müdürlüğü tarafından, Danıştay İkinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı diğer idareler tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Öte yandan, UYAP kayıtlarının incelenmesinden, Danıştay İkinci Dairesinin 26/04/2022 tarih ve E:2021/1679, K:2022/2281 sayılı kararına yönelik yapılan karar düzeltme isteminin aynı Dairenin 22/02/2023 tarih ve E:2022/3997, K:2023/635 sayılı kararıyla reddedildiği görülmüştür.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen reddine, kısmen incelenmeksizin reddine, kısmen karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Danıştay İkinci Dairesinin temyize konu 26/04/2022 tarih ve E:2021/1107, K:2022/2282 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Adli yardım kararından dolayı ertelenmiş olan temyiz aşamasına ilişkin yargılama giderlerinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacıdan tahsili için Dairesince müzekkere yazılmasına,
4. Kesin olarak, 30/10/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.